Google This is a digital copy of a book that was prcscrvod for gcncrations on library shclvcs bcforc it was carcfully scanncd by Googlc as part of a projcct to make the world's books discoverablc onlinc. It has survived long enough for the copyright to cxpirc and thc book to cntcr thc public domain. A public domain book is one that was never subjcct to copyright or whose legal copyright term has expircd. Whcthcr a book is in thc public domain may vary country to country. Public domain books are our gateways to the past, representing a wealth of history, cultuie and knowledge that's often difficult to discovcr. Marks, notations and other maiginalia present in the original volume will appear in this flle - a reminder of this book's long journcy from thc publishcr to a library and fmally to you. Usage guidelines Googlc is proud to partncr with libraries to digitize public domain materials and make them widely accessible. Public domain books belong to thc public and wc arc mcrcly thcir custodians. Nevertheless, this work is expensive, so in order to keep providing tliis resource, we liave taken stcps to prcvcnt abusc by commcrcial partics, including placing lcchnical rcstrictions on automatcd qucrying. Wc also ask that you: + Make non-commercial use ofthefiles Wc dcsigncd Googlc Book Scarch for usc by individuals, and wc rcqucst that you usc thcsc filcs for personal, non-commercial purposes. + Refrainfivm automated querying Do nol send aulomatcd qucrics of any sort to Googlc's systcm: If you arc conducting rcscarch on machinc translation, optical character recognition or other areas where access to a laige amount of tcxt is hclpful, plcasc contact us. Wc cncouragc thc use of public domain materials for these purposes and may be able to help. + Maintain attributionTht GoogXt "watermark" you see on each flle is essential for informingpcoplcabout thisprojcct and hclping thcm lind additional materials through Google Book Search. Please do not remove it. + Keep it legal Whatcvcr your usc, rcmember that you are lesponsible for ensuring that what you are doing is legal. Do not assume that just bccausc wc bclicvc a book is in thc public domain for users in the United States, that the work is also in the public domain for users in other countrics. Whcthcr a book is still in copyright varies from country to country, and wc can'l offer guidance on whether any speciflc usc of any speciflc book is allowed. Please do not assume that a book's appearancc in Googlc Book Scarch mcans it can bc uscd in any manncr anywhere in the world. Copyright infringement liabili^ can be quite severe. About Google Book Search Googlc's mission is to organizc thc world's information and to makc it univcrsally acccssiblc and uscful. Googlc Book Scarch hclps rcadcrs discovcr thc world's books whilc hclping authors and publishcrs rcach ncw audicnccs. You can scarch through thc full icxi of ihis book on thc wcb at|http://books.qooqle.com/| J//. ig-£ HARVARD COLLEGE LIBRARY o '^ihi , 30MMENTARIUS PERPETUUS LN T. LIVII PATAVINI HISTORIARUM LIBROS QUI SUPERSUNT OMNES EORUMQUE EPITOMAS CONSCRIPTUS GE. ALEX. RUPERTI TOMUS I LONDINI SUMTIBUS RICARDI PRIESTLEY MOCCCZXT ^■^/6.. ^zr Ttn» nnmn i. WNstEv, iobdim. .^ .«( COMMENTARIUS IN LIVII PR^ATIONEM ET LIBRUM I. PrjEFAT.) Pr«clarc et cnm siimma ur- banitate ac modestia consilium suum ex- ponit Livius. 2. Faetunum opene prttium wn, rem et opus utile, (ut 2 5, 19.30.) sta primordio Urbit pc^f» Rtmu res ^stas perKrtpterimf descrip- serim, vel potius perpetuam, continuam earum bistoriam scnpseriro, (v. ad 32, 23, 1.) vee $atis teio, nee, n seiam, r/irereatusm, quippe qui videam, quum veterem, tum vulgatam ene rem hauc, scil. hoc dicere, quum vi- deam, mulios hlstoricos et oHm et uimc dtxi«se atque putasse, se opere pretium facturut esse, dum mm temper seriptores — eredunt. Id Livius dicere non audet, ne vel superiores scriptores in contemtum ad* duxisse. velinutilem ipselaborem suscepisse videri possit : uam si dixisset, se facturum opers pretium, in suspicionem veuisset adro^ntis ; si contrarium, ab eo qucri potutssett cur itaque scribendi cepisset cnusilium. Itaque judicium de utilitate laboris suscepit, et de ratioue, qua eum per- fecerit, permittit lectoribus, nec ipse id facit, ut non scriptores solent. Bem veterem et vulgatam quidam referunt tul res popuU Rom., et Stroth. ad rh perteribere res pop, B. Neutra ratio verbis seqq. convenit. Cete- mm ab inte^ro fere hexametro initium fac- tnm, sed casu potius quam stndio, ut in Tac. Ann. et Salhist. 6. Jue. Mnlta hexa- metri exempla ex Livio, Tacito et aliis conlesit Fabric. Bibl. lat. 2, 21. Cf. ad Tac. Ann. 1, 1. Drak. ad b. 1. Cic. Or.56. 52uintil. I. O. 9, 4. 3. rrrtim gesUtrum, prhteipis terrarum popuRy in^ttis genitivorum concursus, ut 3t, 12, 4. et aL V. Drak. ad 25, 15. — pro viriH parte Don pro viribus, sed pro mea parte^ quantum ad me pertinet. Nam virihs pars s. partia est hereditatis et deinde cujus- cumque rci vel oflicii pluribos commnnis, sive boni ae Ueti, sive mali, molesti et tristfs, parsea, quK cqualiter cuivis ex illis debftur aut oonvenit. cf. 6, 1 1, 3. 10, 8, 3. fiaueci nota eflt : Vix ett, qahi h. 1. pannii Latiae, cootra usum certe •optimorum scriptorum, banc loquendi fbrmam usur- patam conredas : nam quam iedias sigoi* ficet quantum ego facfre deheo, qiutntum mihi eommissum est , h. 1. non potest non si|(uificare quantnm faeere potuero. At in Indice hac dicit: ** Pro viriti parte videatur essc, ex vulgari abusu, proviri6ui ;sed non cst : ob- pouitur euim scriptoribus aliis, semper tio- tis, quorum unusquisque pro se, y lir sein Theii) quasi in conlcctam, confcrat, non quod posnt utique, sed quod destinaverit, Nil ergo aliud est, nisi : et ej^o, ut tmtu nl- mirum et ipse illius numeri, aliquid con- tulero." Cf. ejus not. ad Sanct. Mb. T. 2. p. 157 sq. Idem mooet, pron. fne ante seq. ipsum (quod delevit Stroth. quia in optimis MSS. uon leg^itur et facile subpleri potest) ele^uter quidem abesse, sed, quum reliquis scriptoribus obpouatur, vix abesse posse. 4. tn tanta seriptorum ttirha, de qua v. Fa- bricii Bibl. Lat. 4, 2. et comment. mea de Silio p. XXXI sq. Laudantur ab ipso Li- vio passim Q. Fabius Pictor, ValeriUs Antias, L. Piso, Q. iElius Tubero, C. Li- ciuius Macer, Coclius, Polybius et alii. v. Ind. 5. meo qui nomini olficient, meam famam obscurabunt. cf. ad 4, 31, 5. Quidam malunt /uinmi, quia putant, non probant, proprie dici lundnilms (Aficere pro : aedift- cando jx^pectum lucemque adlmere. " Neque lumini o^^icfr« dicunt JCti, sed /u- minibus; neque ista loquendt forma apud' uUum scriptorem metapnorice, quod sciam, ohcurrit. Tenuior quoque ac demissior, quam pro Livii oratione, videtur. Nequa opus, a lumxmbus verbum obficiendi expli. care : a seeetc commodius b. 1. ducatur," Bauer conl. Virg. Ge. 1, 69. 6. H«j est prgterea — repetatur : in his verbis TBi est bistoria reip. Rom. ; sed ad alterum Tjtitf relata vox rem publicam Rom. signifi- t»t. cf. ad 3, 40, 1. — «ipra DCC annum: nam Livius obiit a V. 770. 7. retjam magnitudine laboret sua, ut tnaff'* Jlkudo, quit vix tuitinetur 7, 29, 2. Laborar$ tUcuntur res, quae inclinantur pondere, et onerl ttgre obnituntur vel subcumbuot iUud vix ferre possunt cf. ad 3, 31, 1, ej Intpp. Hor. Od. 1, 9,3. ct Ovid. Met. 2, 296, COMMENTARIUS IN LIVIUM. — Pwf. 8. ad hte tiota temporay quibutjampridem pnnaiintis popuii viret te ipuB coti/EctuMf, tum luxvkf ut fimngituripta tuit Romasupetiu bonit ap. Prop. 3, 11, 60., tum bellit civilibus, quibus m ew victricem convertit viiotra dex' trum Lucan. 1, 3. Gf. iupr. inf. 30, 44. med. et Horat. £p. 16, 1 sq. 9. omnit expert eunB, tam metns, ne quis- quaro obfeodatur, quam cursB ct soiici* tudioiiy qua scriptorem civemque patrisB amantem angit ejusque aniroum conturbat conspeelhu nmicrtm^ fuc ipuu» tot per unnot vidit ^ttaty inpr. bellorum civilium et vitio- rum, in illis vigentium. — flectere a tiero, ut vere ^sta paullum innratet, ieniat, quie- dam consilia reticeat aut excuset, causas iBtimas dlBsimulet, aut aiias subjiciat: qualia in Auj^ti fiactis plurima Livium manebant et drcumstabant ; Bauer. Cf. ad Tac. Ann. 1, 1, 9. et 10. 10. anUeondUam eoniendamoe Urbemy aute quam Urbs oondi ccepta, cjusve condends conBilium a Romulo captum esseL Con- denda Ufht intell. de tempore anteoriginem ■Urbis, ut principia eondendi kigut operit 1 , 55, 10. de iis» quc anteceduut aediftcationem ; Erb. Nota Baueri est : *' Prius de tcmporc ante origjnem urliis, alterum de tempore, dum conderetur, prius quam confieret, expticftt P. Nannius Misc. 5, 2. Contra mini videtur : nam certe, si, quod conden- dumesty priusest eo, quod condiJtumwX^ uc- oessario tempora oiiteooiufnidam lirbm delicut esse Ula, qnc fuerint prius, quam de con- dmda wbe ouisquam cogitaret, i. e. tem- l^ra. quiB Trojam captam et Lavinium coaditum sequuta sint; ante eonditam au- tam. qmim )am esset condenda, quum jam ■dinrapdw ejus consilium Romulus et Jlemus ccpissent, sed eam nondum ex- struxisseot. Nam quod provocat ad v^rba \itg» volvenda diet, i. e. qusB volvitur. et Cic. OflT. 1, 8. de inferenda u^uritty i. e. quomodo inferatur; id ab h. i. alienum •tly quum eondita urbt a eondenda distingua- tur, tt idiouid certematuriusacoerfectius, qoam omdsfida, sipiificet." Cf. Peris. ad Sanctii Min. 1, 15. et Cuperi Obss. 2,9. ■Vox eondeiu/anive g^lossa csse videtur Doer. H* poetieit fabyiu cet. quas tamen /ofo- Ist (/A^vf> narratioues a majoribus aocep- tas) Llvius minus subtili |uaicio ad veri- talem exei^t, quam Dion>^. Halic, acutu» pragmaticuique scriptor, inpr. veio Heyne (io Diiqu. II. Vir|^. iEneidi prafixa et 1n Excurs. ad iEn. VII.) et Beck in d. Abliandl. ilber die Quellen der iUtesten HSm. Gesch. in Fer;uson's Gesch. d. Rom. RepublilL Th. Iw— ** Vocabulo deoom non est, quod in altero, tiieo«uniiiC»i Mimtneitftf, reqMwdeat, nec bia intelligi potett ; altcri taon convenlret ; itaque pro adT. deeef (sc. tradontur) posltum videtur ; ct menmmtu addpere placeat tertio casu^ ut deeora lint •pta, conirenientia." Bauer. Ita vox dc* cora convenit tXiaJOifabuUt. Malim tamen dtcora exponere decorata, omata, et ad solas referreyofrulof. Tum mommentit dic- tum est casu sexto. -^ eanee adfirmare pro certo,(ut 1,3 pr.) probare,defendere, neerc' yeUeyvoet.cf.8Ml 5, 21, 8. — miseendoftuiiMina divinit proprie hwnanis divina, i. e. inter nar- rationes eorum, quse homines gesseriQt, miscere ct inserere miracula ope deorum patrata ; et, m cui populo Ueere oportet conte^ erare originet euoe, ea belU gloria ett populo Rom., b. c. certc populo Rom lioere oportet, cui, vel uam illi, ea belU ^loria est, ut Martem sui auctoris patrem ferre possit : quod rccte ab iis et merito fieri, omnes geutes confitentur eo, quod imperium pop. L patiuntur, fortesque adeo Romanos ac Martis filios esse non concedunt tantum, sed et sentiunt ; Bauer. Idem mooet, mul- ti|>licero io h. 1. et ar^utam brevitatem esse, similero Cic. p. Mur. c. 7. tin autem tunt ampl^ et honetta famiUet plebga ; et pater htffut et avut pnetoret fuerunty i. e. si tales omnino sunt, etiam MurensB familia, utut plebe)a, est ampla et houesta; quippe et pater ht0ut cet. — coiuecrare originet et, huc est, ad deot rfferre auctoret; v. ad 2, 42, 7. 12. utciMHfue «miaaJeerja aut existimata eruntf v. ad 4, 15, 1. Animadvertere est ob- servare, adtendere, ratione et contempla- tione dignari; exietimare vero credere vel non credere, judicare, statuere, vera fal- sane sint : et haud m maemo equidem ponam diierimine dictum pro : nu curabo, perindc haI>el>o, mca nihii (non multum) interfu- crit, mibiperinde fuerit, quid de iis censue- rintlec;orcs;Baucr. — Adi/(avero,potius nro te qiuKpie aeriter mihi intendatanimum, sed lUBC multo mihi ^raviora videntur, fvc »ita cet Sic mihif tibiy noHtf voHt in omnibus fere lini^uisabundant, et orationi iDseruntur, ut Slus ei vitc vi^urisque conciUent. Cf. ad , 29, 8. 24, 38, 3.40, 8, 1. et ad SU. 1, 46. 13. DefMkrfy magit magit^ue labi et tre prc- e^ dictiones d^adSbus differentes et pro- pn« de labe terre« (v. 32, 9.) vel sedibus conlabentibus, qu» primum dendunt seu tubtidunif labant, (dnken) tum magit ma- gitque labuntw^ jam ruinam minaatur, et tandem prvetpttei eimt s. dantur ad temuoy prolabuntur j conruunt. Hinc at 24» 7 pc- emnia pnBcipitia ad esitimn; l, 40. regnum pnecept ad temitia^ servos, oodere; (a^ft Urftte kenJmnhen) 27, 27. in prmcept dare remp,, b. e. in inminni> maximumquo periculum, ut 22, 12, 11 pr^Ec^pttarv ren^, 26, 2, 7. takwiMi|n«etpitem|Miiih quam ex boc ipso firmari possit labantet ne passiveinveBiaotur,vel8ubstanlive,utca|iCo, tauiolonam babeamus in Utbemte; quse la- liceat et sic oniinare : tU dareattuceetiMortitt nacn nulla ette videtur, quum anteadixerit coeptis, (qu« esseut) tanti eperit; Bauer. pauUatim labenta, Jara pergat iti magit magit- ^ Itfti timt. Ceterum W eleganter di- HB.hCAP.l.)^\, JEt^Antemtriqueomm cnntar, qvm tentim in pejus ac deterius Jui beUi Aehivnt abttinuiste pro vulg. JEnea abeuot ; quo mafis voc. pauUatim convenit Antenore^iua leptur in omuibu^ fere MSS. Ubendi veri». Sed tamen et Tac. A. 2, 33. ouos sequutus sum ex<>mplo Crev. et Strotb, . ti fnid inatonkettiabaret. Mox Livius perge- Est quoque lectio dilficilior, et vel &m^c^- ftty ut cmperat, ptiventum tit, certit fuHrity Xov^ov, vel dat. comm., vel potitis dictio. pro p. eitt. Sed quia da suis temporibua Grssca et pofitica, quse similia verba, v. c. loquitur, tttquepriesentiaanteoculosbabet, aroere^ dtfendere et alia, tertio casui jungtt* eo tndicativum direxit." Cf. ad 2, 39, 9. 7, pro sexto cum pr«p. a. Cf. ad 2, 22, 3. 29, 3. inpr. 36, €, 2. 2. fjetutHJura ka^UU cet. cf. Hom. 11. 3, 14. ApietlMpleosiasmui. — iaoD^mtaMif 2Q5 sq. 7, 347 sq. vtnm vere gestarum, iu bistoria : — omnit 3* Antanoremj Pylameue, rege Henttorum u exempUt et boni et mali, dacufiwnto in iUuttri Paphlageni^t populi, occiso a Meoelao, ( v. patita amumeata iatueri^ v. ad 25, 33, 5. et Hom. 11. 2, 851 sq. 5, 576 sq.) et capta 26, 5, 2. Deeumenta vel specimina, (v. c. Troia, Henetos iu Iialiam duxisse, et Patn- virtutom Imperatoris 24, 8, 7.) vel omnia vium condidisse, Henetot veru, pultit £w- en»qomdooentalioa,quidimitandum vitan- f«^> mj temiitm terrat, et dainde FeiMfas dnanve ait, Germ. Traniuf^, ut 1, 28,5. fuisseadpellatos, vulg^areeratcommentum» Cf. nd Tac. Ann. 1, 38, 3. MonMmtiiai a nominum simiUtudine, ut tot alia, deduc-. qtudqaidreiautbominisalieujusmemoriam tum. Cf. $irab. 5, 325. 12, 543. al. 819.. eofiicnrat ; b. L ipaa rea s. bUtoria raemo- 13, 608. al. 905. (q^i tamen 4, 297. veriora. rabilia. Mox Livius, judlce Bauero, pro tradit de Venetorum origine n Venetif, vapim dediiaet capsrt, ut cum superioribus Belfpca s^nte, repetenda) et inpr. Heyne. congmefct, ni auribus obsequutus esset ad Virg. A. 1, 242 sq. et ibid. iu Exc Vll.*-. prvmiaissetque tMtlrrv. Hanc vero «roica- — Euganeit,a>H cet. cf. Juve-^ toribua expopito et a quibusdam indubium nnL 10, 294. ct 12, 136. Nmper etlamdn vocato, v. Heyne Disqu. II. Vir^. i£oeidi tenfmv sntls laBfD ndbflMtue» tU mede 22» prmfij^a. ab cJade, post cladem, ut a concioua 14, 12. 3«« 30, 7. e^ aL V. ad SU. 15, 90. 24, 22. ab Q. Fabu opibut mcuuit 22, M, U A2 €X)MM£NTAR1US. IN LIVIUM. 1,3. afr kii pntctplis 44, 34. vel ob cladem, ut « pndigio 1, 31. a coniemtu 6, 2. 33, 19 pr. ab irti 24, 30 pr. 37, 43. a I9w27, 17, 3. a cupidi- tate €t tMOMttete 5, 5. a vtreewndia 39, 49. a6 ^io6, A,abiwritu 7, 10. Sicetutruquemodo adcipere licet 2. 65 extr. a6 infeiiei pugna cet. Abuodat etiam ab, ut 10, 31, 4. et al. 6. «Nr^vra tnif ja rerum, pro nuijorum t. r.,ut c. 4. ad eunum juiti amnis pro juUum^ c. 9. visliti koijpUii foBdu» pro oioiotttm, c. 30. hae fUueia virnim pro Aarvm, 4, 8 extr. magi» neeesmriam cet. pro necessarti, 2, 50 pr sine uUo me^oris belli adparatu pro tnajoriy 2, 51. prariwg» pugwt eladem et hestema feiieilate pugnsB pro proxinuB et hestema, Alia hujut enallaces seu permutationis epithetorum ecempla iof. 5, 6, 2. 5. 39, 2. 5, 49, 2. 21, 10, 14. et paisim reperiuntur. EodemJac. Groo. refert 37, 19, 5. 7. primo m MdMtMam vmisse, in veterem Thraciam, ubi iGneam s. iGniam, AfKfftai^, condidisie dicitur. Cf. 40, 4. 44, 10. 31. 45, 30. et Heyne de erroribus ^nee Exc. ]. et II. ad Virg. Mn. III. ubi etiam docet, Anean perveBisse primum in Tbraciam, h. e. PaUenen Chersonesum, ct deinde in Delum, Cretam, Cytheram, Arcadiam, Za- cynthum, Leucadem, Epirum, Italiae litus, ^iUamf (v. £xc. I. ad Mn. V.) et tandem ad UtuBTiberis orientale et Laurentinum s. LoMirtntem a^rum, Ibi egresii Troiani castra muniere, cui loco inde Troim pove nomen ettf Qon longe a Louroito, (Patemo et Torre di Patemo, non S. Lorenzo) regia Laftni sade, refis Aborigmumf primorum Latii loeommque circa Tiberim cultoram, quos adpeliative ita dici putaot, tamquam al- rSj^^eemr, vel populum, qui non alium ex- pulerit, sed primus ex alia terra, ut bi ex Graeci^ in re^^onem desertam venerit eamque incoluerit v. Heyne Exc. III. et IV. ad Virg. iEn. VII. 8. dasm ad Laurentmn agrum tenuiste iter, peryenisse vel tetendisse, ut I>jam tene ap. Ovid* Met. 3, 690. et tenere r^ionem, ad Mendin, tinum cet. inf. 21, 49. 30, 25. 39.31, 45. 32, 9. 15. tenere poHum 22, 22. 37, 11. HtUM 44, 12. tatultrm 35, 43, 3. Tenum 36, 21,1. PAa&ira 36, 29, 1. CoreyramAb, 41, 3. fnoRlM 1, 37. £x his aliisque exemplis patet, prsep.ad pleromque oroitti, sed non- numqiiam addi. Eam recepi, quia in omni- Ims wre MSS. leg^itur ae vel ad Ltmreniem, 9» inter exerdtus eahUationem faetamj mu- tuam amiciti» significationem, junctis dex« tris. Cf. 7, 42. et ad Tac. Ann. 15, 16, 6.-* tpem a4firmatf confirmat, ut 2, 12. 7, 14. 8, 24 pr. 10, 41. 22, 13. Cf. Gron. Obss. 3, 6. 10. oppidum Lavinium, (forte hod. Patrica s. Pratka^ situm XX mill. pass. a Roma, In colle, (Monte di Levano, vel ubl nunc S. PetroneUflB fanum . est) sid Numicom s. Numielum fl., in quo ^neas, pupia cum Etniscis s. Rutulis facta, interiit : unde «d iip«s sacntttm ci sactUum et lucus, no<^ menque Jovit vel Patris Indigetit ioditum, relati& forsan ad cum sacris antiquioris numiois, a priscis ibi Latinis culti. Cf. cap. 2 extr. et Heyne Exc. 111. ad Virg. Mn. VI I . CAP. 2.)~1. Beilo deinde ABoriginet cct. bsec omuia usque ad finem cap. vel ex Virfplio uotissima sunt. Cf. Diouys. Hal. 1, 64 sq. et de Tumo v. Heyne Exc. VII. ad Virg^. JEn. VII. de MesefUio et Cm Etruris opp. (htHl. Cerveteri) id. Exc. III. ad iGn. VIII. et I. ad JEn, X. 2. ^neat, adversus tanti belli terrorem — Latinos utramque genUm adpellavit, cf. Dionys. 1, 59. 60. qui verisimUiora tradit de foedere, jam ante congressum exercitus Troiani et Latini icto in has leges, ut Troiani ali- quantum a^i adciperent, jam ccBpti ad- versus Rutulos belli essent socii, et sermo* nem, habitum nomenque ab Aboriginibus adsciscerent, Latinus vero retineret imperii summam. Idem c. 56. et alii referant, Latinum in altero beUo adversus Rutulos, ad rebellandum solicitatos aTumo, periisse, et ^neam in universum tum successisse re^num. 3. Situtett, sepultus, tuper Numieiumfl.^ uUra, (v. ad 31, 47, 3.) vel potius ad s. juxta fl., ut 26, 42. 32, 15. 33, 6. 15. 39, 28. 42, 55. Sic et tuper ripam 27, 48. et 35, 33. SitiJ^euntur,quieonditi tunt: nec tamen eorum ante tepuierum est, fiiam jutta faeta et eorput tfianutan ett, Cic. de leg. 2, 22, 57. ubi cf. Wagner. Sed Dionys. 1, 64. tradit, ^nece corpus non inventum esscyeiqueex- stractum iip&or cum titulo: narp^i ^eav X^ovtoVy 8f vorafiov fiofJMclov ^evfia itixu. Cf. Ovid. Met. 14, 600 sq. et TibuU. 2, 5, 43 sq. Heroes s. dii indigetes, (indigenss, vel inde h. e. tenra geniti x^^^^*^ vel fyxApu>i, homines propter eximias virtutea inter deos relati Diique tutelares facti ; qui Cost consecrationem tnd^g^laftaiittir, invoca<^ antur, ut Romulus 1, 16. Cf. 8, 9.et sup. adc. I.n. 10. — quemeumque eum dicijue fasque est, religiose monitum : nam neque humano eum nomine nunc adpellari, (quod in deos relati mutabant) et Jttum dici fas erat, neque eodem fbrte ab omnibus honore colebatur. Cf. ad 21, 62, 4. CAP. 3.) — '1. fomea td tmp0rttim cet. i. e.' nibUo secius : nam tamen ssepe refertur ad omissum in priori membro oratiouis etsi, Contra tamen passim omittitur prscedente etti 8. quammMf v. c. 7, 19. 22, 20. 38, 9. vel prsBC. quidem, ut 41, 18. 2. taiita indoles, tantse animi dotes vir* tutesaue, ot 21, 2, 4. Taatiipsr, t^ diu, res publica JLotina et r^num puerottetit, con*» servatum est, salvum et inoolume mansit. Cf.4,40. 43. ad5, 44, 2. 45, 19. — Aaui nikUamib^am, haud certaverim, disputave- rim,prooerteadfirmaverim. Cf.ad2,45,7. 3. qwtmiimnm — pr0aer|o(ne§fotio)aem> cui slagna obponuntur, utjusia tnt iteiafugna 22, 28. juMus dux, verus ae legithilos, 25, 1. Jutlus mila 24, 14, 4. Sibostibponuntur ibi voUmas, (v. ad 22, 57, ) ntjusta arma h. e. le^onum (voiwrx/a, completa armatura, ap. Polyb. 3, 62. S, 4, «S3. 6, 23, l. 10, 20, 2) 38, 22. armis «^eUtQm, de quibus v. 26, 4. cf. ad 4, 27. 6. ct 6, 13, 3. Ceterum ad curtum justi 'aauut esse redundantiam pro ad ewrsum «moii, nonet Bauer. 6. fuaiMti ianguida non est valde, ad- modiMB lanf^uida, (quo sensn quamivis h. I. «t pwsim (Uci monent fiurm. ad Phsdr. 1, "28, 1. et alii) sed quantumvis lanf^uida, 4|«aaivis Uni^da esset, ut 2, 39. 51. 54. 5, 6, 2. 22, 8. 38, 19. 7. ta pranma «d/nvM, in pro&imo loco, qut 'aqnaivperripam-e^ssaadluebaCur; vel in proxima aqua nuper ripas efltesa. Sod -fbrsan alwMleg, cum Gren. ci;^us adnotatio est h0c : Eissvies est inundatio vel eflfuSio ot exoursus aqnse, sive vdbemens, ut im. Ovid. Met. 15, 267. Justin. 2, 1. (ubi male le^itur tnktvies, Isordes extrinseeus adspeise, ntetap. Tac. A. 12, 51.^ sive moolcus et cpiatenus resta^at evehitque •e plurima vnda: (ut ap. Tac A. 13, 57. et Cmt. 6, 3. 8, 14.) nam usus voluit, tkmem «oeari «taf^ntem «ndatm, etsi non ita dlcalar adicre fluvius, nt et adUtere dici fluo tum qaacumqoe excurrat,iuUuoMNi noo item. 8. Ami KmUnalem totaimque fabulam de Jlomulo et Remoalupa laetatis peperisse ^idetor i|pM>ratio et iavestif^tio orifrinis, «lam AMnomenhabuerit. Hocqiddam dedueuBt a P^/tth virtote ac robore, alii a fittmon, prisco Tiberis nomine, (a ^i , ^iot) ■lii a Roasuioy et hi^us ficosque "nomeo iiide quod mamma vcteribos Rotnanis dicta •it fnma •» naRtt et ncmm. Cf. adTacAnn. 18» 58, 1. ct Hard. ad Plin. 15, 18. s. 20. fteus mtitey nostra etate, Ruaunaiis dicitur ; oHmaRemnloBflamiaiBni veoatamfinmtttem" pore RonratiyvelaKqnamdiu post. «Vanum baiid dobie: neqne «nim, nisi a Romulo, hat mlior nomen ttlud postea trant; quod vd^Grammatloaratiooqsisat." Baoer. Cf. Tac. 1.1. et Ovid. Fast. 2, 412. ubi v. imtpp. 9» Tenet famoy parum prababiUs^ ut et rdiqua, giperfjw «m p«#r»«OB nudos^ sed in •hm^ quod «Bidit etiam Dionjs. qni ipsum adeo alveum postea Numitori sub pallio adlatum dicit a Faustulo, ut lidem indicio suo faceret. Fama passim dicitur omnis traditio et narratio, etiam historicorum, ct fama tenet pro faata est^ ut 33, 3, 4. et 39, 22, 3. vel adhue est, (uifama okimtit 8c. se 21, 46 extr.) durat, (erhiUt sich) ut c. 17. 2» 3. 23, 12. 18. 44. Aleeus propr. vel iolerior pars navis, carina, fui^us, aut ipsum corpus, (BMm^f) et hinc, ut earinaf totum aavigium, Cut 21, 26, II.) vd labnim soU- umque, inpr. balneare, anii^, Watme^ Tnig. — sutmissas fmebuisse mammus, Gr. fMor^ (ntixta^y Schsef. 10. LartRtiom, vuigate eorpere^ quum se corpusqoe suum omoibiis promiscue prosU* tuis«et, (unde vuigatum onrput pro petlice s. prestibiilo inf. 39, 53.) lapam tnter pattoree tweMom. h. e. scortum ; unde lupanar, Cf. ad 2, 29, 5. Laurentiam alii. Sed Lami- tkaa prsBlierunt optimi Ubri, Dionys., Plut., Festus,Macrob.,GeUius, LACtant. et fasti.r-i. — itaqueedueati : rh fue addi non placet : oml- •ere eilam Gron. Ot Crev. ut tan^uidius, et qnia non si^ificatergo.* quin tnne quoque» utc5.n. 7., sinefMprttfertUvius; Bauer. Cf. tamea ad 3, 30, 3. 23, 35, 5. et al. Cetnum probabilius est, Romulum Re> mnnM|ue non inter pastores adolevisse-, quod Livhis refert, vui^rem sequutus ^mam, Sed Gneca euaque ori^e digua institutSonlB Gabiik fufsfte formatos, qood tradfAtDiomys. Hal. 1 , 84. et Plut. Rom. 6, 6v 1 1. nee in ttatmHt, dmni, nee ad pecoro, iu pascuis, tegam eswBwds^ venantes, peragrart eirea taUue^ hu e. saltus, qui circa erant» vicinos. Cf. ad 1, 9, I. 1, 17, 3. 9, 15, 1. 21, 49, 4. 29» 29, 1. 30, 9, 2. 35, 12, 2^ — f«&0fvsMm<0^miquisito, conlecto, parato, nt Gr. Afoi AOfi^arnr de SBdiAcio surgente vdarbbre; Beaer. 12. ferat tubtisterey ut al. Mtsrt entey tekty vtUnere, ettoere (Jaculando)*ut fcn^ stent s. subsistant inhibeantque curtum, h. e. eas figcre ; vel InpelMm earum sbtere, cohi- bere, ■ustiaere» exoipere, ^woart^ et ^- arme^aiy nt iulsiilfrf Bemanum 9, 31. At jaMiters «titfid est ei obsistere, resistere, ut 27, 7. nbi v« QfKm. et Dmk. Cf. Heyne ad Tibntt. 4, 1, 195. et £ni. clav. Cic. 13. Sffia ae joeet^ (de quibus v. cap. seq.) tes eerias actadicraa, csJefrfarf, ssepe et cum multis peragere,etertere, aptare« tractare, iis apeimm ^hw^k Cf.nd3»3i, 5. 5, II, 5. 34» 61, 4. C AP. 5.) —I . Jem tumfumtfenatt tn Po^ iina meaite (propr. snb eo, od c)ns radiccs) JJapereal Ase, i. e. qued etiam nunc in usu «tt vel oetcferatur, qood mmc videmus, quafe bacmlate est. Cf. ad 1, 42. 7. 1, ^» 10. 6» 4, 7. 2, 13. 25, 40, 1. 39, M, 2. 44, 9, 1. Xiipfiioal festum ^el tiitmibui notam , qood agi ■eeleimt ia Konerem Pafels, ^ucm |am oltm^qperaiii liyAPiMi, A^««Mr, dlctum COMMENTARIUS IN UVIUM. t , 6. ^ULbnt a kAmoiSf hipU, quos a peeort •reeivt : onde Litpma (Idpot arccnt) Pan, Ijtpgrci elus sacerdotts et LuiwrMt festum. Vemm Fuiit aomen fuit AMcaTof . lAfctntt «Inctum ab oppido ct monte Arcadi«f (AMtcia €t Ipf r /Uacoior) at Apollinis A^tief ▼el AAntos, et gymnasii AtheD. A^irciov. 2. a PmUma» (ut ap. Virp. A. B, 54. 341. al. a/td Gr. IlaXXdtmor et naXdrrior) «trbo ^roidifla, PaUaMtiMm, dtm Patatwm wtonUm mdptUatum, ut et oppidum vel arx, in Poiatnio mmtt ab Evandrb exitructa. Vul^ Pakh- thaam legitur pro Palmtitm. Sed PaMaa» est substant nt c. 6 extr. c. 7. et 33, 2, 10. 29, 37. Sic Gapttoiiian etlam roons dicitur, et r> Afitm Umtf (sc. Ipof ) ap.Dionys. passim, nt forte ifffnttiiaai inf. c. 6. 33. (utjungtrttur Paiotio Ammthmm) et 3, 50. De PaUaiifio, EmndrOf fabuloso beroC, ct Gmnenla matre cjus, plura V. ap. Dionys. I, 31 sq. et in Heynii £«c. 1. et not. ad Virg^. A. 8, 51 sq. 3. fiu or oo^OMoro^mufiiai, s. Pallantlno, (nenpe qnot oppida Arcadum, tot gmttra i. e. popttli, ut Volscorum, 2, 38 extr. Etruscoram 1,8 pr. Locrorum^ oo Imiiorit IpMy oriundus ftierit et tenoent ea loca; Bauer. taMorit pro tomiorat ex phirimis opti- nuaque MSS. recepi. — oiuititanlo tempetm mtOMt: nam LX annos antc Troiam cap- laai eo dnce eoloaia Pdas^rum ex Arcadia in Italiam seu casu seu consiKo venisse dicitar. — • folfimo, hados solennes, ut mox Uuiiorwn, doorfia&r, ludus, vel quidquid in eo spectatur, vel cjus arcumentum. 4. Lyemmm /^Niareposui pro vulf. ly- cfian. V. not 1. qmem Pana itaNaiii dWndir «o- caiiMif IaMi», forte a cupiditate tnomidi b. e. coacumbendi ; ut Sylvanus ct Faunus Jmemkmt, — fsARHio noluai, quidam MSS. ct eikL f. flotwn, psob. Burm. ad Virf . Ecl. 5, 74. Prastlterit wtonio ot «otuai. 5. irmmpntdm oiinW, ob prsdam amis- sam, ut pasaim de re, propter quam ira adficimnr, v. c. 4, 58.5, 33. 8, 12,5.9, 8. 34. 21, 2. 24, 30 pr. 27, 7. 37, 51. Sic et ad temrtm traiueti tiham eserciiut 9,39,1. pudor non Isti aocilii et ij^noHilnMB 21, 16 pr. 35,37. forte et ad «fmiHcj tmlno- rwi 22, 5, 3. et similia. Cf. ad 1, 42, 2. 2, €, I. 2, 10, a 4, 6, 6. 8, 13, 2. 6. «Ilro oJfiiiiwifii, insupcr, vel podus adeo, quamvis ipsi essentlatrones adieoque adoMantf. cf. 3, 62. 3,27, ad21,28,6. Drak. ad 40, 12, 4. et ScheUeri Obss. in C^. p. 41. — Oriiwini dblonl, ducebant, vcrtebant, looo cnminis pntabant, ut dare afifoid olieiii «ilioy laiidi cet.--tn ^Mnitorif i^foo eat» ad iMBe et seqq. intcUegenda tc- BCMMlnm est, Numllorem tantum regno privatQm, cctenuD snos afros privatamque dl^tatem omnem, ut fratrem ng^, ser* vassTj drei qnoque (quam c. 6. a rtgia di- stinMris} AfbaiMs pnslBisse; Bauer. 7. Aelltalliir hkmc, ef|o; utpattfan jte et ita, v. c. mox ita molte lubacttUy et ila umluftte (tum a Numiforc, tum a Romulo) T^c/o/iiSN«rftlur. Cf. ad 1, 10, 2. 1, 17,3. et ad alia loca, quibus vnlgo ita^ lc^tur cx interpret. 8. laiMliclo ipet fuerat, ibrte opinio, su- spicio, ut 2, 3 pr^ 21, 6, 5. etfperarr passim pro suspicari vel exspectare, unde tiupemtuin 3, 26. de re mala. Sic et iK-eiSf iXMlfeiy, «IXvcai^fM. 9. roai tnwiaftyrawi, fMsi attt per oeeatumem cet. Livitts distlngpuit rcm maturam ab ea| cujus apcrioidsB aut occasio aut nccessitas sit: itaque, etiam quum necessitas erat, tamen inmatura res erat, i. e. cifius, qiiam vellct Faustulus, aperiebatur ; Bauer. Pro eperiri suspicari possis patefieri, quia mox sequitur opfrii. Vid. tamen ad c. 3. n. 8. — eon^Mtrondif, v. ad c. 8. n. 4. 10. tciteiUnitqite ee dentum pervenit reccpi ec. Flor. etLovan.3. pro vulr. oodfmpfr- «ontl. Idcm probarunt Crev. et Drak. ad 32« 14, 2. — ^/ubo .^MafttUfli, conferta manu. CAP. 6.) — 1. tnlerpriiniiiatianti/tiim, initio tumultus, ut ad primam auromm c. 7*primo vetpere 35, 30. et prtaio vorf 26, 25 pr. 33;^ 3 pr« — r^iam -— tn orofm, v. ad c. 5. n. 6w— •« — aiNKafaftrecteIcg^tur,nonadvocafift:duo * enim si^ificantur, in arcem evocatos militcs, et a re|^ tuendo avocatos ; Bauer^ Avoeore Gron. interpretatur r avertere a cogpnoscendo vero periculo, ne auxilium, quo maxime debebat, ferat, et sevocare partem populi a ma^stratibus seditionis causa. Similiter 43, 16, 5. ovooatamaff opn* eionem trHmniut qnettm : laanavoeare eoneionem est abducere eam a mapstratu, a quo ad- vocata est. Ch loc. class. Oell. 13, 15 cxtn — psi^fro, venire, ire, ut c. 7. (ubi cst synon. verbi «odifro) 60. 3, 6. d. 2. ocmtno tn^rtffi, uterque slmul. Cf« Virir. A. 2, 212. 3. tuporfrat muititudo cet. h. e. Albe t% Lavinii abundabat, vel uimia crat incola- rum copia. 4. Jntfrvfnit dehnde Kit O0gttati0nt6us, su- pervenit, adcessit, (non quasi turbaverit cogitationes urbis statueode) aintian malum, quod avo ipsorUm nocuisset, non, quo ipse peccassct, sed, quo in eum frater; qul ta- men et ipse, ut frater avi, iatcr avos Romutt tt Remi censeri possit; Bauer. ^lviliiai maium eadem infausta de regno contentiOji quae inter Numitorem et Amulium fiicrat — fadum eertamen, de quo v. cap. 7 pr. Mox ante ^oniam gemini etttmt Bauer snbplet: nam oonvenerant, seu quippe pactl erant. Sed malim exemplo aliorum pott prtndjpio maximam, et post taipfrio rwfrfl minorem ponere distinctionem. Novi vero capitis iaitium videturdemum faciendum a verbis cap. seq. Jtu tthU pftiluf ect. 5» «tolii oirMMidia,, ut c. 3. ubi v. not 9. COMMENTARIUS IN UVIUM. 1, 7. — quorum tutel* ea bea euent pro : in quo* rum tutela, ut 21» 41. 24, 22. 42, 19. Cf. ad3,62,5.et21,4l,7. 6. Palatium -^ Aventinum, v. ad c. 5. n. 2. — • ad inaugurandtunf ad aug^rium capieu- duro. V. ad c. 36. n. 4. — templa capiunt : iiamf«jiip2tundicituroroni>>locu6 loaugurAtus et sanctus, sed proprie, a tempUtndo h. e. con- templando, tum editus locu3, (arx c. 18, 4, 18. 10, /.)abaug^ribuscertoritu caj:>(tu,. tum spatiuro cceli, (oluyurH^pioy) in omnes partes et quousque prospici potest, patens, et in Ulo loco ab augurc a^tum h. e. defi- nitum liiuo, ut intra bas coeli partes aug^u- rium capiatur : (de quo ritu aujpirum v. inf. cap. 18.) hinc et asylum 2, 1. curia 1 , 30. 37. 49. 52. 39, 5. 41, 15. subg^estus s. locus pro rostrisy es quo coociunes babebantur ad populum 2, 56, 9. 3, 17 pr. (qus loca alii de tribunali adcipiunt, ut et 23, 10, 4. sed agptur Ibi de comitiis tributis, que in foro, quod et 2, 56. memuratur, vel in circo Flamiuio, ut 27, 21., vel in Capi- toHo, v.c. 25, 3., habebautur, ut centuriata in Campo Martio) 8, 14, 12. 8, 35, 10. locus Campi ad aram Martis 40, 46, 3. Locus in templo illo, ex quo capiebatur augurium, dicebatur tabenuwulum, v. c. 4,. 7. Templa vero et adet sacrs etiam pro eurlii ponuntur propterea, quud sxpe in ii& senatus habebatur, v. c. BcIIod» 30, 22 extr. conl. cap. 23 pr. CAl*. 7.) — 1. Priori, prius, Uemo — sua tmUtitudo — tempore pr(ec«pt0 cet. uamDio- nys. tradit : fupij^ovrtu rb vKijdos &irayBtx^, Tovro 91 Qbrois M^ok Trapiex^ prope- foruro Buarium (hod. Cainpo VaccioOf in. quo etiam fuere ledes Herculis Victoris et statua triumphalis eidem ab Eivaudro sa- crata, dequibus v. Liv. I0,23.et Plin. 34, 7. s. 16. 35, 4. s. 7.) ab Evandro vel ipso Her- culc (v. Ovid. Fast. 1, 581. et iuf. 9, 29.34. ubi Livius, alios forte auctures sequutus,, sacra haec ab ipso deo instituta dicit ; cf . nut. 11. et ad 1, 55, 4.)exstructa, adquam, tamquam sancdssimam,juramentaetpacta usque ad tempora Nerunis, quibus cumt fano Herculis exusta est, (v Tac. Ann. 15, 41.) sacra autem Greeoritu fieri solebant et hinc capite non velato, ut in sacris Rom., (v. Virg. A. 3, 403 sq.) sed aperto, de quo V. Macrob. 3, 7 extr. Dionysius tradir, aram ab H^rcule Patri vel Jovi Inventori, aram vero Maximam ab Evandro Hcrculi positam csse : utramoue vero eamdcnt facit auctor Orij^. Rom. Dc G«ryoim trictpi- tis vcl tiicorporis armeniisex Erytbia (Ga- dibus, vel potius insula prope Gadcs sita, uba mira pascuorum ubertas erat) ab Her- cule abactis v. Heyne ad ApoUod. 2, 5, 10. Ceterum Herculis nomen variis Ita- lorum mythis inscrtum, et fama Italias ab eo peragratas servata est multis fiabulia ct monimeotis seu vestig^is ubique ostcn'» tatis, v.c. Herculisportu,promont. Hercu- leo, Heraclea ct Herculano oppidis. Cf. Heyne ad Vir^. A. 8, 202. et Exc. XIV. ad Miu III. Livium multis verbis retu* lisse fabulosa de Hercule ejusque ara max- ima rt conloquio cum Evandro, ct contra silentiu praetermisisse legcs aRomuloUtas aliaque longe magis necessaria, valdc in* probat Glar. Sed frravitas priscarum my- thicarumque narrationum, inpr. dc Marte et Hercule, ad RomaoorumcBtatisqac L4vi- anae judicium est cxieenda. Conf. Hcynii Diftqu. U. Virg^. ^neidi pramissa ipsaque Livii Praefatio. 6. avertere preedam, facere ct abigcrc, ut 37, 8 extr. Similiter owrtfr» pmauam pufr- Ueam 6, 14. 33, 47. furto abisere (cntiMn- dfn) ctpcr fraudem in rem auam^couvertere. COMMENTARIUS IN UVIUM. 1, i. MwfSfw^ai, Sed alio teosu mox LiYiut dixit — ■JWifcpBM, coaversot, circumactot, et retro ■ctusy ut ixi^ dLwoffTftit^ de timili fraude Mercuriiyad Cacum trantlata, iu Homer. H. in Merc. t. 76. «wnof batm et quidem «ri- mimm fummqugp., ut 21, 32, 8. et 35, 34, 3. mwtrmthon^eTmiamqyam^mMficwn potsit, i|uim Liviut paullo pott dixit aeUt bovet qum-' dmm — rdkUaitm et tiiehifBrMm baum, Sed in talibos uon est an^tandum, et 6ows, ut cmM, evitt, laoy eqmay 4 fXo^f, il fenros, wdfh- SeAif» «iifr, tfteros cet. promitcue de ntroque texu dicuntur : unde alii Gerjronit boves masculos, alii femineat, et Diome- den alJi equit, alii equabut tuitab Hercule •bjcctum, memorant. Uia tamen conjec- tura firmari potett co, quod ita «quaiitas dictionis rrsUtuHttr, et veteres scriptoret» prvcipue Grsci, in bis sstpius femin. ge- uere utuntur — apmdo eoatpuHiiet plco- oasasi tpccies i tcd nun ctt: nam agemio ob|H»itur crmaf : unde ett, qoasi cum em- pbaai, more solito prs se agendi adrersos, capite in locum vcrso, quo etsent agendi'; Bauer. — ad jniatam auroramf v. ad c. 6. n. 1 • — P^j^t ^* ^^ ^- ^* '^' ' * 7. es lo€o vrfetto past. sentu pro infestato, ut 6, 5, 3. et 10, 46, 4. et hinc intuto, in- sidiis obnoxio, ut c. 47 pr. 2, 11, 49. (ubi tuta obpoountur vfettit) 9, 37, 10. -^ ad dmideriumy propter Jesiderium vel detlderio, reiittmrum mtugutenty ut ad mietum eoneedere 2, 45, ad voeem terrormmve mumeri 5, 46. ad eoaii» Ua trepidara 3, 49, pro quo trejiidare eomtilUt dicitur 2, 28 pr. et 6, 35. Cf. ad 1, 34, 5. 4, 17, 5.et 9, 39, 1. — vok Hereulem eom- cvrf ie, advertit, fecit, ut eonvertus ttaret ct adtrndcfct ; Bauer. 8. Etamder — vemerabUit vir miraeulo 2i* mwruaiyqui literas, rcm feris hominibus, qualcft «um circa Tiberim' habitabant, mi- rmbHemj secum adtuline ferebatur, ut et Muticam aliasouc artes et vitte humanioris insiituta, (v. Dionys. 1, 33.) in his artem vaticiaandi. Carmumia ejus suffr, fatiloqua, (, ad quam antiquissima Italorum va- ticinia s. carmina referri solcbant, et cui %aria tribunntur nomina, ab arte petita, Cmnaemta, s. Carmentis, Themutf NtcMtrote, Porrmmm et Poitoerta s. Potivorta, Eam Donnulli edidere Nvmpham et Mercurii cooiagem, (undc h. 1. ci tribuitur dimnitatf nisi potius hae voce ars sola vatidnandi designainr) arBqucci dicata cst ad radices Cuitolii, quam sob portam CarmmUdem se viifiise didt Dionys. quem vide 1, 31. 32. Cf. H«rne Exc. 1. et not. ad Vh^. K. 8, 51 sq. ei aM sq. Memorantur etiam Canncnta- iia sacra, CttrwswfM tedet^ ad.radiccs Capitolii, laaM» h. e. saccrdos. — aiifs StbmUitim /i«iHMi atfvcalMa. v Heyne Exc. V. adVirg. A. VI. ^. kmbihm fmmamque miri fffifoeiitwi, ati- quantOy multo, (r. ad 2, 39, 1.) amjdutrm auguttioremque humana tecundum notam Uiam iidem opinioneroque de diit et pritci» quoque lK>minibut heroibutque. v. ad Sil. 6, 426, et 15, 21. — Sahe, ut Gr. x«^Xf voc. pietatit et honoriti, quo compellatur^ cujut favorem cxpetimus, sive tit deut, tive homo et ret divino hooore colenda. cf. c. 16. — eecinit, vaticinata ett, ut 5, 15 pr. et a). nam vaticinia primum vertibus comprehendebantur. 10. Aram Maximam, v. not. 5. ^ tua ritUf a te instituto, vel tibi conveniente et grato. Cf. not. 5. et Ovid. Fast. 4, 660. 11. adcipere te omen divinitatis, ut 5, 55. et 9, 14. uam veteret putabant, ominaotten' taque in hominum potettate ette^ ae, pnmt quttque adeepta etunt, ita valere, (Pliu. 28, 2. t. 4,f adeoque vel inpleri et evenire, vel eludi et averti, ti hominet indicarent facto aliquo aut dicerent, te omen vel adeipere vel non adcipere. Quo etiam spectaattum for-' mulaeomendii avertant et «ftioverruiieenf, turo deprecationet et inprecationet, quibut tu- perttitiosi horoinet trittia omina a te et in aliot verti poste credebant. Omen tamen h. 1. heros vel deut ipte adcipit inpUtunu fata, h. e. perfectunis, ut Carmentae pr«- dictio eveniat, ut 8, 6. « Inpierefata rcddere praedicta, eventum pnedictis; duo notat timul: active, facere, quod tit in fatis; pastive, tubire, adcipere exitu. Ara eon' dUa atque Wicata, aut ab ipto Hercule, aut ab Evandro ; utroque enim auctores tra- hunt : qui conjunri facile poterunt, tf, justu et auctoritate lierculis fecitse Evan- drum, dixerimus." Bauer. Cf. not. 5. Mox ineiute rcposui pro. inelittt. v. wd 22,4,1. 12. Eita adponebantur heroicis tempori- bus in epulis sacris, et quidem primum, (v. Hom. 11. 1 , 459 sq. 2, 426 sq.) posteriori aevo diis cremabantur. Adponi, ut TaparU ^ta^m, de ferculis in mensam inlatis. v. Dralc. ad 40, 59, 8. 13. «xtitodsm, comesis, oicefanomivnirinf dapem, ad victimsB carnes, qusB non ado- lentur. Sic ap. Suet. Au^. 1. rdiquim ob- ponuntur ertit Marti redditit. — eitit toUn" mum sc. sacrorum s.sacrificiorum, fn his so- lennibus mactatorum. ** Extasunt cames victimarum, quibus vescerentur convivc, non quod diis obferretur ct redderetur, sed tamen pars et reliquic victimarum, ut an. Virr. Ge. 2, 396." Bauer. ^ 14. genut omne Potitiorum tnterOt, post- quam ab Ap. Claudio pecunia conruptum sacra ifrvii publieit prodiderat. v. 9, 29. et 34. Cic. N. D. 2, 4. Vict. Orig. Gent. Rom. 8. Macrob. Sat. 3, 6. — tacra una unica, sola, auteepitf recepit, instituit, in- duxit, ut tuteipere reiigionem ap. Cic. Verr. 4, 16. C AP. 8.)— 1 . cealeieere in populi unius corputy 10 CQMBiENTARlUS IN LIVIUM. I, 8. V. ad c. il « a. 2. ^ jurm dedit tc. niQltitu-* dial s ted nHttnd hi8 dixUset vocatiriid cMur. mu i- UtuiM i BttUer. — Qtuitto ctiiicto/tfr«, h. e. tum demu^fi, ut 21» 13. 17. 24, 30. 26, 24. 29» 3« 30» 37. 36, 4. — a6 mimsroaviia», ex eo« propter iUuni. •— ttqaMXvan tmmertMi, amplexuin CMe,teauisse, praetulisse; Bauer. 2. CM. hmui jxautett earum maetitue en», (quod verbum etitm abetse poterat) mihi placetflubet, rectum videtur; Bauer. Cf.ad 2, 54, 16. — €t adparitam et hoe gemtt mi- Bistrorum, sc. lictores. Sed potiut adpmi- tmm ktfcgeam (hujus ^ocris, tive hoc genus adparitorum, qui lictores vocantur) cum Jac. Gron„ vel et adpmitorwn hec genu» le- gendum videtur. Nam adparitore» dicuntur omnes minittri, qui ma^stratui adparent, b. e« ministeriosQo presto aunt, vel adsunt, ti forte quid jubeatur, lictores, (qui hac Y-oce etiam comprehenduntur 1, 49. et 4, i4.) viatores, scribss cet. (unde Flavius •criba odforens itdUibut 9, 46, 3. GeU. 6, 9. et eilpanlvr scriba Verris ap. Cic. Vorr. 2, 3, 78., et adparitoret quidem haud dubie }am Albanis fuere reribus, non vero, Livio ludice, Uetont, Vuljpitam lect. defendit Bauer, putans, Uctoret et adparitoret semper dittingul, et lictores quidem 1, 49. haud dubie una este intellegendut, ted aliam h. 1. rationem este, ubi de his minittris data opera loc|ueBS livius propria vocabula adhibere ac distinguere debuerit. Idem tamen ooncedit, adporiioret i^eris nomen etse, cui Uotoret subsint; eosque non sem- perdittiafttiiexsupradictitpatet. — ttUa ewuUt^ qua primum reges, deinde magis- tmtus majores, qui inde eurulet dicti sunt, iuebantur. Ortus vulf o creditur hic mo« inde, quod senatores prisci, rure evocati, curribua venerint ad curiam, et inde do- mum redierint. De forma sellie v. intpp. Suet. Auf .44. etSpanliem, diss.X. deusuet pr. num. — toga pretortmy v . ad 22, 57, 10. — • iUi,bimcnumerum,habttiste£truie0i,ec XIL popuUt s. civitatibua prindpibus, in quot primum Etruria omnisque regio cir- cumpadana ab Etruscts, trans Apenoinum late omnia tenentibus, descripta fuit, (v. ad 4ff 23, 4.) comimmiter creaio rege^ qui propr. I«eme s. LtAeiimo diccbatur, et orpa' mfti Plut. Qu. Rom. p. 275 D. Cf. 5, 33 Polyb. 2, 17. et de Etruscorum s. Tutco- nim (qui perperam Tyrrheni dicuntur Gneds et e L^dia repetimtur) antiquitate, origine ultra Alpet qumrenda, et civitatibut Heyne £xc. III. adVir^. A. VIII. Bxc.L ad ^n X. et Opusc. Acad. T. 5. p. 502 sq. lictoret aliaque refum consulumque Rom. Intifnia c|uidam Romuli, alii TuUi Ho»- tUii, plunmi vero Tarquuui Prisci tem* ponbus, et quidem vel a Tarquiniit, uUui Tarquinli patria, (v. Strab. V. p. 152. al. 3360 vel a Vetulonia (v. SU. 8, 484 sq.) Romam transUte, vel ab Etrutds geaentim fumta triMluat. v. Dionyt. 3, 61. 84. 8, 44. (ubi aUis etiaoi Latii reutibua ea in usu fwsse docet) Flor. 1, 5. Plin. 8, 48. 9, 39. De numevo Uetm^ rtu9» V. ad2, 1, 11. 3. mtiiitrioNtfria«lta lint, (nam-asylum in vaUe fuiste, docent Strab. V. et Dionys. 2, 15.) ad utmmque latus lucum habeant; (simUiter Qron. et Bauer : qui obcurrit et conspicitur iis, qui inter duos lucos descenderint, ut fere To^ imepfiivri idpuer r4rutt i. e. ad cfuos venturus erat, ubi Hcmum superasset, ap. Thucvd. 2, 96 pr. istXMkri 9l tlot fitt/ul Ilerciidyos aral ijpoms Bairou ap. Pausan, 1, 26, 6. KorrafiSoOi M inryi^ rc Itoros leri ibid. 1, 28. Koro^drr' is rh vffSiey 'I«ir<^fW/Mes loTi ibid. 10, 37, 4. portieue doxtr^ subeutitu but ap Tac. Hist. 3, 71. ubi etiam de itice ^wii, unde via in CapitoUum fuit, a|^r, et simUia inf. 23, 12 pr. 32, 4, 1. 42, 15, 4. SueL Vetp. 1. Stiab. 9, 1,2 extr. p.391. 9, 1, 22 pr. I». 398 extr. Pausan. 3, 15, 4. 7, 3, 1. 8, 3, 2. 8, 13, 3. 8, 17, 5. cf. Sie- belit ad *£AAifruc^, qoiB edidit, p. 155. et 228.) vel ita : qui nunc teptut est, ne quis in eum descendst, (Gron. descendentibtts inter duot lucot nunc tepto clausns obctat et drcumeundut est; ted tum deMeniurif lee. putabat Doer.) et m mmlf ifMiikPf ipM 9^ ftamftum, — .^pis> ritfmrogiitmtibut dittiimiy v. ad 24, 6, 3. 3. Eeqmd atykm cet., num s. an ~~ Hor. Od. 3» 4, 65. Minus apte Bauer ver* bom Mfat exponit: parem fadt, «quat, b. e. mcit, ut par sit consilium viribus, uft noQ minus ooasilii sutoetat^ quam virium. VoK firiliit Corte ea iplossa mrepsit pro Ot, a. ad 1, 3, 8. 9. Pmtrm et iwslorw aon tam 4h hemn mdptilaii ouam ab «tate et prudeatia jore, (inf. c.32w majtrm natu eemultmmtf Fatm: nnde et Pceni ttmorm vooabant tnmhm; v. 34, 61 extr.) vel quouiam a plcbe tamqiiam patres sunt coiendi, et illa ab fis tamqoam a potribus dcfeiidenda; onde patroeimum dictam et patrocumri^ Cf. ad 1, 32, 2. Plut. Rom. p. 24. et Cic de scn. 6. Cor et quomodo eoiUmn ertati itat, docetl^ys.2, 12. Singulse et tribus et ctaim temos lei^nmt viros, quibus nona- ftnta novem Romulus uoum a» rum ; quare et aram dei snbterraneain fiiisse monent. v. Plut. Qu. Rom. 48. «t Dionys. 2, 5. 31. ludm ContmaUa meatj ▼• ad S, 21, 1. lidem fbHe ludi poatea dicti Megnif Maximi^ Aonmmu, (Romaosi origiais, non ab aliis populis petiti) et OrfCiiuai, qoi in circo maximo agpebantur, etpostea etiam in soena ; oisi voces teeniei et SBnM 31, 4, 5. et 33, 25, 1. adMitantum refcrenute, ut 42, 10, 5. teoniem iudm por fuatridmtmt^ mmtun ditm in chrcofoeit, * 5. GcnmiaaM, OntftusmM, .daiMmeM», quibus Pidenates adjuufit Plut. Rom. p. 27. de quibus v. iof. c. 14« 15. 6. dsrfiteyig m romdm. b. e. ad id, wm iUi roi^ vel dodittt pro versm, adtentss, in- 12 (X)MMENTAR1US IN LIVIUM. I, U. tentc ; Bauer. 8cd viz dubito quin legen- pellantur 23^ 46 extr. PriiD%fel«ta iODi dum sit tif scil. ipcctaculo. a Romulo de Acrone Csninenstum ttg%y 7. «X camponUfi idi qd. cf« ecmp,, ut conve- secunda a V. 318. ab A. Comelio Coaso de nerat Ezempla laudavit Drak. Sic et Larte Tolumnio Vejentium ref^, teitia « «r vel d€ €ompaeto, et siropl. eumpaeto 5,11. V. 532. a M. Claudio Marcellu de Virido- 8« Talamus, (al. Talassio, Talassus, maro Gallorum duce. Cf. ad 4, 20, 1 so. Thalassiut, Taxicnos) nobilis juvenis, dux et Periz. anim. faist. c. 7. Ceterum b. L militias Rom. et patronns lurbae plebis, O^tolium per prolepein dictum. Cf. nd addamantis ei et ^ratulantis de eximia c. 34. n. 14. vir^ne : unde postea iu nuptialibus carmi- 4. potteriftrmt, qui post me erunt cjut* nibus Rom. cani solitum TaiassU, Talassief dem ordiois, successores in summo impe- Bt in Gr«cis ^/iV, A ^Tntyeus. Cf Plut. rio, sive rcges, sive imperatores. 1. L et in Qu. Rom. 30. it. Fest. v. Talasio, 5. tmigari laudem, vul^em fieri. v. ad quod Domen etiam a ToXflurlf , lanifi- 2, 29, 5. cio, vulf^ deducitur. Raptas autem 6. inter tot annot optimi MSS. et edd. DCLXXXIll virgines esse, tradit Dio- antt. Alii intra, inprob. Gren. cujus nota ays. 2» 30. 9. — violati hospitUfcBdus, v. ad est : <* Intra est fioitio temporis non idtra c. 1. n. 6. <— perfas ac fidem decepti, v. ad excurreutis : nam trcs ist« voces intra, dtra 38» 25» 7. et cf. 42, 47 pr. uHra certos locorum fioes proprie demon- 10. fuibut fors eorpora dedisset, h. e. fortu- strant. Itaque intra tot annos font, priuc itusraptus. Male alii «nvlegunt. v. ad quamtotannifinem adciperent: sedUviua Tac. Aim. 14, 5, 7. vult, quam tot anni sint elapsi ; ut tntsr 11. vty ptum in t, tid tuam vietm (quod ad tot annos ap. Cic. Quinct. 14. et p. lege vioem suam adtineret, sua vice, suo loco, Manil. 23." Bauer contra monet, t6 isUtr tit 3» 36. 28, 19. 43. 34, 32.) functus qffi. de temporis spatio vix dici posce, sed cic tU mariti, partatvm patri^que desiderium melius alteri convenire tot btUa ; alioqui raplis son modo ieniat, sed plaue expleat, sane iliud intra circumscriptionem anpusti b.e.cfficiat» ne ulla raptarum eos deside-. plerumque temporis; per syllepsin vero ttt, corum desiderio adficiatur. h. 1. intra diversis substant. juu^. Cf« adl, 33, 7. et41, 16» 5. CAP. 10.)— 1. TUumTatium, quiCuribus rcgni sedcm habebat. — Itgationes eo eon^ ^ CAP. H.y--1 . ptr oeeauontm ae toUtudinem «mifftcnty ad tum, — - /pa itaque inter tt id. qd. ap. Tac. A. 15, 59, 9, per oeeasionem trttpopuHceU Mox Nte Crustumini qwdem(h. toUtudinit, i.e. per occasionem s. obportu- c. et vel ttiam nt C. 9,) plerique libfl, ioprob. nitatem rei feliciter ^erende, quse iis data Drak. Sed v. ad Tac. A. 4, 35, 4. «st solitudine a^rum finiumque Rom.» 2. ite (itaque, v.ad 1,5, 7.)p0rs«tpnim, qui nullo exerci;u defendebantur. Sic coliun» suo unius nomioe, C^eninum nomtn^ oceash et per oeeaiionem 2, 17. 4, 31. 58 pr. populus» omnes Cfeninenses» quidquid ^t 26. 7, 7. 21, 8. 11. 33, 38. 37,26. et eoram fuit, ut nomen Latinum, Htmicum, 21, 35 pr. ubi obportunUatem dart et oecosie- Ifaiawttiii, Etruseum cet. Sic et rh Btifialvw uemfaeert ut syoon. joog^tur. ipona ap. iEschinem, ct similia alibi. Cf. 2. HertUia eotffuXf quse sola ex raptis oon Dionjrs. 2, 37. qui Roroulo ex Etruria et ^r^» sed jaro matruna fuisse dicitur. Alba ab avo auxilia missa, eique exercitum VetuttaHs ptritissimi reftrutd eam, dum adh^rtt XX. mill. ped. et DCCC equitum, Sabiuis fHet, simul raptam: quam quum Romulus Hotto vero majores etiam copias fuisse» parum cuidam tx agro Latino, qui in atylum ^us eoiu probabiliter tradit. fugerat, virtutt eonspieuo, uxorem dedisstt; no. 3. m Capiiolium adsetndit, v. ad c. 11. u. 4. tum ex ta puerum, antt quam alia uUa Seirina' •«> siMtt/cum(2o7io,praeterquamquodeaarma rum partum tdtret, eumquet quod prhmu ttstt Jovi donabat : etiam dttu^vit ttmplo Jovis in hottiet procreatus, Hostum HottiUum a matrt JSmt; Bauer. — • Jupiter Feretriut sic dictus vodtatum, tt eumdem a Romulo buUa aurea do mftrttrOf (^uod paullo ante rectius forte preHextet inngnihut honoratum, Macrob. Sat. piToftreuJb m codd, quibusdam lentur) vel 1, 6. Eam mter deas relatam Oramoue vel quoniam spolia humeris victoris Jovi fert» Horam fuisse dictaro, vuig^ris fiabuia est, ftcMlMr. Aiias causas adferunt Prop. 4, 10. nota vel ex Ovid. Met. 14, 829 sq. — vic- •t Plut. in Romulop. 27. et in MarceUo. toria ooanisai, exsultantem, Isetum : (utc. 26. — ophmit tpoliis^ h. e. opultntis, mac^ificis et et 5» 45. cf. Gesner. ad Claudian. XXII. ampUs» sic dictis ab ope, abundantia et de laud Stilic 1. 2. v. 68.) nam neque ova- copia. £a vero sola spulia sic dicta, quae tio proprie sic dicta, neque triomphus tum capta erant non modo a duce Rom. vel jam notus erat : primttm 0i»iu Urbim tngret" quovisalio,etiamgregariomilite, (v. Varro sus est il. Pestvmsus Tubertus, Plin. 15, 29.) ap. Fest.) qui ducem hostium interemerat, unde omnes quoque RomuU statuas pedes- sed etiam in acie, et prima omnium, antc tresfuissedocet Plut. — itarem pubiicam i|uam alius quisquam aliud ex bocte spo- eoaletetrt, crcscere, firmari» coneordia poste, lium cepisiet : unde Koraxpn^ucms ita ad- nisi malis : omncs ejus partes civesque COMMENTARItJS IN LmUM. l, W 15 iretis qoasi^riiMnilis janp posse, ut23, 35 6. tento eoneordia eoalu§rant onmium antna. Cf.adc. 8. n. 1. ad 26, 40. 6. 29, 31, 2. adTac.A.13, 26,4. 3. m CruMtKminum a^ruin nomina darent, Dt pasftim nomina daro, edere et pr nius tamen iUorum quoque exemplum sc- quutus esae videri potest. 6. aaetmtaiOxiya. illam) — eengeUa: nam manna milttia ainistra scutum, ex lcvo humero raflwnsum, dextra hastam tene- bat : nndc Ar^ iurMa et M Mpv, ad sinis- tram et dejitraia> se convertere. Cf. M Sil. 4, 387. eo ideo, Ob hanc causam ; utT passiro. Hinc eodem et eoque est ob earo- dem et ob eam causam 6, 5. et a). — ^ di^ rectOy disertis verbis , aperte, sine ambas^ibus» Cireuitioni obponitur a Cic. Div. 2, 61. Cf. iuf. ad 21, 19, 1. — nta mercede, ipsius niercede : immo ipsa mercede ; neque enim atia Tarpejs obponitur; Bauer, CAP. 12.) — 1. Tenuere tamen, saltem,vel quidquid fuerit, quocumque modo factum sit ; (ut Gr. fi4vTot s. yovy, quod jam mo« nuit Baucr: nam diversa est de modo captae arcis traditio) vel interim, verum tamen, jedoehy ut sed tamen 7, 30, 6. e€ tamen 9, 17 pr. et 23, 19. quibus locis intpp. (ut Emesti in clave Cic. v. tamen) haec verba referuot ad omissum quamquam vel quidem, ad membrum prsec. intellerendum. 2. in adversum montem s. clivum.— — pugnam eiebanty ejus ioitium faciebant; ipsi pugnabant et exemplo suo pug^am commovebant, excitabant. Cf. I>rak. ad 2, 47, 1 . — ab Sabinis, ex parte eorum, in exercitu, acie illorum ; Bauer. 3. HoUus HottUius, avus TuUi Hostilil regis. Cf. c. 22 pr. et ad cap. 11. n. 2^-^ — JRomanam sustinebat rem publicam ejusque salutem et fortunam beliicam. Cf. 8, 27 pr. et ad 2, 44, 6. et 2, 64, 3. ^ 4. tfic/matttracteiinfu^am,recedit. Cf.ad 9>12,2. — (uts;iMiuiat;i6uf cet.v.cap.6.et7« — prima Urbifundamentajeei, v. ad 3, 46, 1. 5. Stator Jupiter dictus a sittendo sc. fiig^am. Cf. ad 10, 36, 5. Dionys. Hal. 2, 50. (qui eum 'O^^iov Ala adpellat) Plut. in Cic. p. 868. D. rh rou J^rriffiov Aihs iepbr^ Sy Jirdrwpa *Pvfuuoi KoKowrif llipufi4yo¥ (r ^PTdi ''^s Upas iBov, rtpbs rb HaXdmow a»iovr9»¥) et Schweigh. ad Appian. B. C 2y 11. A sUmdo nomen deducit Sen. de ben. 4, 7. et a statuendo Cic. Catil. 1, 13., qui tamen verbis apte ad consilium suum ludunt, et Jovem Statorem Urbis et imperii eo sensu adpellant, quo etiam Servatar et Conservator vocabatur. Cf. intpp. Velleji 2, 131 pr. et Gron. Obss. 4, 14. Jovi Statori templum, cujus tres columnae etiam nunc supersunt, conditum demum a V. 458.* (v.inf. 10,37.) haud procul a foro, in X regione Urbis. Cf. Ovid. Fast. 6, 793» Nardini Roma ant 6, 14. et Be^ri Thes. Braud. T. II. p. 663, 756. 6. prtuenti ope vel certa, manifesta, con<» spicua, (ut prttsens vietoria 6, 27 extr. re$ 2, 36, 5. nisi ibi pnrsmtior est mag^ ur- g^ens et periculosa, dringender, ut forte miuus prtesens eura 6, 27, 5. prttsens mereet regni2, 41, 7, nisi hoc eo sensu dictum est, quo 37, 45. pr«»iitta taienta, 10, 37» 3. muieta prmtens, 30, 33, 5. prmtens ntercet, 36, 4. 38, 8. 44, 25. pr^ttens dare,ferre, nu" merare, h. e. reprcsentare, baar besahleti) vel eflicaci, (ut al. pnetent auanlium et reme* dium) vel eiiam potenti ct beuig^na s. pro« 14 COMMENTARItS IN LlMliM. 1, i; l^itii^ ut 7, 26, 4. frntmtm dii i. e. foveutes ; BM» dU iikv«»t ft wniluiip frmaXant tan- tiMHy ubi •dtunl, omiiMiae corum via «c poHitM» «I iMNniBnn, a pnBsentia fDre pc*dei«qr^Mlotur} uBdalotiei dU mkm cii^wtuv ]^ l»vire» v. c 3, 85, 7. 10» 39» Q. lU. (^i aU» liujus rei ratio est, de qua V. ad 3y 14, 6.) et prcMiitei ac mundi dU jun^tur 7, 26, 4. Cf. ad 10, 40, 13. 7. ed fnmuru, primos, primam aciem, «f^fl4x*vty «up. pnpw «i^. Mox prinupi est priHiiis, 8« «iaii l&m. Mtfiy reliqiia. v. ad 4, 10, 2. 9. (wyitiswls 9fuo, constemalo, vel pavide ciirrvnte, (cf. ad 3, 49, 4.) ia patmdm tae ofiy«rit, L t. conjectui est. — adimUrmt m f«lb ad M verterat, et eo converterat. Cf . 4d T«p. Ann. 1, 41, 1. et Drek. ad li.l. — Wwiffie nh fortuna et arma. IQ9 fkmn multofum, qucm clamore si^- ijiftffiWWrt, ^ddito mnimo, v. ad^p. Sfi. n. 7, CAP. 13.)-— 1. criRi6iajMifisseupaii«f,Bon 9tzit, BAH compositis, fusis et fluentibus. Pmm crines lufcntium sunt et subplicum, utjpmi ftiribundorum et vatidnantium ; JEfo. Sio et Burm. ad Virr. Mu. 1, 480. et 9, 403. quibus locis miuti libri hanc vgcfB pvciflvuut, led optimi illam, ut et inf . 26, 9, 4. a. ad 39, 13, 8. ctDralc. ad b. L 9. diiiiiyin i^fiHUu ocisi, vim inferentes siUi, in ic invicem directas et inpctum fiw^tttBS. Sic inf(ut0 mgreUu 01 i^rwa» per- rc. 23.^ CfiMMi u^MTtM odsuHl m €um 2, 20. al. 1. e. reota vta in eum coucitavit, Cm' fpnagU 9dt dm Pfifd§ ftrsdt auf Um lu) ipfmtii fmmis s. fMcuuf peUrt aUquemj tigms hifetA iapetum/meere cet. Cf. ad 21 , 44, 2. Drak. ad 2, 46, 7. et Cort ad SalL Cat, 60. -r^ Une petrm, hitte, illiiic, iode, ex parte Romanorum, envf mmiUm cet. Ita iUiic, AiNf3, 23. 81, 8.30, 19.44, 11. AUi tra- duBt, midieres raptas, incastraSabinorum prafipictas, precibiM obtinuisse, ut pax llcrcl. V. Dionys. 2, 46. 46. 3. «s pmntieidio maeulmwt partujjtiM, ne mtttuis caidibus patres ac mariti efficerent, ut itirpi lua posset objici et exprobrari, cam a parricidis ortam esse, et patrcs simul avoiquc inquiuatos et roaculatos mutue cofBato saBffuine ; Gron. Cf. 3, 60. 0^8, 11. Panieitaium d^citur de omni csede ne- fanda et inpia, libennum progenim pro libcris a sc fcnitis : nam explicandi vim babet fcnitivos ; Bauer. Cf. ad 28, 29, 1. 4. Si a^mmiii inter voi cet ita oratio ob- liqna mutn^^r in rectara, ut passim, sed et ciHitiB. Cf. c. 47 pr.67. 2, 2. 7. 3, 9. 19. 48.6,94.21, 10.35,49, 2. WcsseLadDio- dQr.4,2^ — stMalc«rifi>eftnua,Blterutris. 6. Bl Micii taamn alifuid dsrtlMr, fierct in (rratiam forum, vd auod fratum iis fbret, QHnilsi a Curibus aipeUati unirersi civec cttofati: nam sinfuU p^ipcUnbaDtiir Bo' Moiij, ut ft militca, qui BOBaumquam Quiritm ouutuiuf liose vocabautur. v. ad 45, 37^7. Cur0ipriscumopp.Aboriginum inSa- binis, regiaTiitU, ad sinistramripam amnis rCorescJ in af ri Farensii loco, qui buuo Moutc Blagriorc dicitur. Curm proQBBtia* batur oiim Qairtss. Qiiirif, K^sw*' ttiidcQiM* rilsf, Kuffrt s,pro CiKreiiti6uf s. Gmflidiif. Multi tamen et Qutrilsfct QtttniiuM,divumRomu- lum, dictos putaiit inde, quodcvrif in SabiBO- nim liurua sifuificet hastam, virtutis iasig^ ne. v.Dauys. 2, 48.etO\id. Fast.2, 475 sq. Ceterum e Sabinis etiain centum in Patres fuisse lectos, tradit Dionys. (cf. inf. cap. 17.) et Sabiuis CapitoUuuro et Uuirinalcmi Romanis vero Palatiouin et Ccuium coUes traditos. CoFlium scrius Urbi adjectum dicitLivius 1, 30. et33. 6. MiaRiaicntiim (quod monim, fbrel, esset, seu in roonlm., iu memoriam (fpupugmcj locum, tiW primum — ftaluil, Ckrliiiai iociffi» odjlpftfaniitl. qui in medio fbro Rom. iuit. v. ad 7, 6, 1. sfuiMi Curtktt in vade demUuit coni. Sigon. ex Plut. ^asr^ir tnor, ^oiir^r Irw^tr. **Quasi idem, in tam parvare, nccesse babuerit Livius dicerc. AUcnua quoque a toto b. L videtur equi interitus» 2uem baud dubie supra, quum ^vM^sse ^urtium scribebat, comroemorasset. Sed h. 1. Isetam certe rem, Curtium servatum« et isti homines tt Livius respcxere. Pri^ mum quoque, etsi pleonastice positam, vul- ntsB lect. melius convenirc, periti sen- U^xr Bauer. 7. nomiiM (eiuiim, Sabinaruin) euriit inpo- fuil: sed Curiarum nomina bello Sal>ino an- tiquiora fiiisse coutendit Varro ap. Dion^rs. 2, 47. Plutarchus etiam in Rom. p. 30. compluribus Curiis nomina fiiisse dtcita re^onibus petiti^ sed alia, in bonorem Sd>iuarum oocreta, memorat. Cf. et Nar- dini Roma ant. 2, 1. Curia est Gr. ^parpla, unde ^pdrapes et ^^piapxet: sed aupia etiam Atheniensibus du:ta tota popuU concio. 8. cifiif uric Irst equitum cet. ut c. 36. sed inf. 10, 6. hiectribuumnominafuisscdicit, ut Varro, Dionys. 3., Plut. et alii, qui tra- dunt, omncro et agrum et popuhim a Ro- mulo in trcs par&», (qiuc vel a Iriluta dando, vel b numero temario, vel a Gr* TMTriff s. r^ir^f, tertia tribus parte, iriftMf dictiB sint) casque sinjrulai iterum in de- cem Curiaf divisas, tribui vero unicuique TViftimum prcfectum, et nomina pcist pacem demum cum Sabinis factam inpo&ita fuisse. (Quse ratio quomodo postea mutata slt, «. inf. cap. 36. 43. 2, 21. 9, 46. Gr«v. ad Flor. 1, 5 pr. et Oron. Obss. 3, 25.) Idcm Livius inf. cap. 15 extr. al^ bis equitibui CfAirsi distinfuere videtur, quos vulgo pro Usdcm habcnt: nisi potius vulfarem amplcxus est opinionem, qiuscst, ccnturiis UUs equitum ct Tribubui cadem fUssc nomina, caqua- quc toibu lcctii ccBtum JuTcnibus, fenerc opiboiqQB iMifiubui, qui equo mcrerent, COMMENTARIUS IN UVIUM, 1,15. Ift ^ootque Romuliis Md cutipdmm simul carf^ ntfmnin beil» wlumf ied gtum m fmu, kab^- rti, (ca|>. 15.) — Rmmnaua s. Hanmet (ut e36» 10, 6. ap. Pn>p.4, 1, 31. Pen.etaa.) a Baniulo dictos putant Romanos, qui inde a principio cum illo fueriut, Tatimm s. TiracM a Tito Tatio Sabtoos» Luogret a Turwmnt Etrusco, qui Romulo adversus SaUnosopem tuleri^ vel a hteof in qup asjkun apemerit Romulusy vel a LuUro Anlc» Ttitt eosy aui undique canfu^erint ad illud asylum. Vano autem omnia hcc vocabttla Tusca fuisse monet L. L. 4« 9. Titimm an ToticsMf h. 1. leffendum sit, smbifnnt vjri docti: sed a praecipuo no- mine» quam a pnenomiM dictos, probabi» lius tst; Banar. Cf. ad Tac. Anu. 1, CAP. 14.)^l.(c]^atMZ.aiiiinittiMi:quidam Lovniiriuiafin kgaUn meoioinnt, (fortcquia Tatius non LmtrgnH^ sed tawm^ de quibus %icinis oppidis v. ad cap. 1. n. 7. et 10., pgenns dedit, quod tamen omues narrant) et aUi lefatos non modo puiutMy sed et S[iUatoB in itinere necatosque tradunt. v. ut. Rpm. p.32. et J>iouy$.2, 61 sq. qui c. 52. nnirat, Tatium irc^crytycv^l^cu cis rh AaMSwi0^ htHca dvtfios, f^y i9u ro7s varp^fptg ^aiit Mp rnt wiKam hvaai roiv fiaffiKtXt. Hoc est tolmm taerjfiehm^ quod ab impe- ffatoribus in pnHrinciam oro£ecturis ante obUtum fnisse Pii« Penatibus, docet Serv. ad Vlrf. A. 3, 12. lisdem tt Vestse con- sules, prittores «e dictatores, mai^stratum incuntes, Lavinii sacrificasse, tradit Ma- cnib. Sct. 3, 4. Qt icif. «d 5, 52, 5. Plut. L 1. ct Oudfiid. «d Obaeq.deprod.c.83^ — jma gmtkm ^fmnf , nvitrentes de violato jure gentium, ex quo le|^ti sunt sacro- lancti, d satigftctiongm postulantas. Cf. 2, 4 catr. 2. «jnnf i^gft, 4iumi sri/ ^i^iim, &(i«y, fas «t srquvnR» ut 2) 8* — ^ s6 ittfidmtodeMam fijgai, n$ mmeiithiU fogaum ap. Tac. Ann. 13,17. QbaififmSkhwwahMcoifimn 'tU^mlfiet' ff Im, ati fiaifOiain, Hom- 1^ 3, 204.-- — irt ttmmt iipisrfii.rMr (^piatione non su- ptwtJtiotn, qnndiis, t«sd ^viU, qua homiui- \m snti^ ^mm) kgaiorum iynrur ngiaqm aid^ cosdpquip ftiabito placpit oompensari i^mins SMperfiitiosaffl anaqJBe iyy>ifirtfi«MWP aliqnam wterpositam bufSfp dipfw Urrafpoat ^vl T^f /fvpcaf* lirff v4\irt ovrr^4f«rj^ltt. 3. ffniiwit f^mijt, ^ propeie, t^ prius liciniit» «I prcoenvpimnt/frr» 4, 30, 3. s$Gr.#iMwMr< innr. junciium cntn «fb^, ut flooTMp.cfupiirriitf mitpriitffiMoii. Cf.r.30 intr.2, 48pr. 21 ,^, 7. 31« 3p fc. ad 24, 7» ^. rt ;i4« ^^ 2. Yjub^jnit^ h «^le adr Jectavoci victnaf, ejusqu^ ^loMaesieTiden- tur. Perperam quoque repetitur vQc.prop% etsi vario sensu. 4. egromt9 amnibui eopiiff prp mm oamibm e,, ut seepe ap. Liviuip. Sic et Ch*. e^ omittitur. v. Periz. ad Sanct. Min. 4, 6, 19. Gron. et Dralc. inf. ad 23, 41. 43. 2$, 22 et al. -^ leei* circa denm ofaftfa» adsita, ac^ap centia, qiue ibi erant, virgulia ebeeuiri» ; ntsi ieg. jHvrte^ miUtum led» eireu derm oMtts vir^ guUo obseuram seu ft obeeuritf vel potius delenda vox o6fita tamquam glosia. Cf. 28, 2pr. 5. euhiidere in iimdiit^ b^tdmir, CiMrisr- kauemj poplite vcl genibus flexis et damis^ sis, (cf. ad 8, 8, 7. 28, 2. et 44, 5.) de felibus et leope, qid artubus contraotiji subsidunt et in pratereuntes «epente insi» liunt, (cf. Theocr. 25, ^2. et Sil. 6, 310.) vel de venatoribus insidiatoribasque, qui similiter subsidunt et deinda n insidiis sii6tto «lortt faciunt inpetum ; uude sufcisi jtrrcs dicti veuatores. Cf. ad Sil. 13, 221.-^ . — id quadquitrtbatf mente a^tabot, vel pcrr licere conabatur, vel optabat. Cf. ad 9» 10, 5. 22,34,3. et 23,41, 5. 6. tntsr ptgruefhigttqmeotmUum trmidamay fluctuante ; ut passim trspidors ap.LiTium pro dubium incertumque essc, sibi non constare, s^wfnAsa. Cf. ad 3r49, 4. 7. plerm portit ^utif b. •• poctis multitu- dine repletis efutij catervatim preruentes et cum inpetu, instar fluvii s. tonentis, nt iicxa, a multis male intel- lecta, jam Gron. OIms. 1, 25. bene ita in- terprrtatus est : " Usurpare jus est focere, quod documeotum sit nostri juris et potes- tatis : at ««11171«« jm vi ademta est solenni- bus qnibusdam peractis testari jus tuum, ' ctsi uti eo idque exsequi probibearis ; ut hodieque Priiicipcs amissa regna titulis re* tinent. DistinguitLivius inter tiJuiTMttoiMm jvisti iMm, utTacitus inter timi^tii«m et vtm (t. ad Tac. A. 3, 30, 7.) Patres ex antiquo obtinebant, quod a Romulo adceperant, uti cofnitiis, qucque illic agerentur, auctores «senf. Ejus juris baec vis erat, ut, quod JHSsissct populus, lex raturoque esset, si Patres adprobassent ; &r aral rp fiovkp roirra Uaf Diooys.) hi si auctoritatem suam ad- iaDcere recusarent, ut ad inritum recide- nt. H«c totiea antiquis commemorata Samius s. Patnim «letorttaf paullatim in- raiita cat ; primum cumiliis, quibus Ser- viu TuUins, subfrariis plebis contcntus, Xs^or Tp fiou^f f^af , 4i oba 4i^lotaev iwt^ Mfwrm rk rov hiftarucov vK^rovSf &owep ^rf «wc2r li5ot ^, Koriaxs ^V ^X^^t ut Khbit Dionys. lib. IV. ; deinde tributis comitiis Pnblilia ac Letoria le^ inductis, ct HAtribus cx concilio plebis submotis: csquo plebeji maristratos comitiis tributis cicati tnnt, ct Palres nou ni&i auctorts cfniariatorum et curiatorum comitionim ^ fiieic, (v. Ldv. 8, 56 sq. et Cic. p. domo 14.) toffl lcfibus Horatia, Valeria, Publilia et Uertciisia, ut |4ebiscita omnet Quirites ; (v, Liv.3y55,8» 12. £pit« Liv. B XI. Gell. 15, 27.) porro SCto, quod pott tribuoitias ro^tiones de modo a^pnorumy de fenere, de altero consulatu adceptas et lonras seditiones senatus coactus cst racere» ut Patres auctores omnibus ejos aoni co- mitiis fierent; (v. Liv. 6, 42.) Icf^bus a PubUlio Dicu a. V. 416. et a Mcnio trib. pl. a. V. 467 latis, ut le^m, quc comitiis centuriatis ferreotur, ante initum subfra- ^um Patres auctores fierent. (v. Liv. 8, 12. et Cic. Brut. 14.)" luetoriUu (Germ. Guta^Uenj Genehmigung) senatui propria fuit, (ut mqfettas et potestas universo populo ( unde toties leg^imus er auctoritate Patrum et jussu popuU bellum indictum, sinea. P., pppulj jutsu triumpbatum esse cet) et pri- mum non nisi cunsilium : (v. sup. c. 9.) postea ad leges, comitia et omnia, qusB a populo vel coDsulibus a^ebantur, traducta est. £a. auctoritatis hujus pars, qusB ad comitia pertioebat, paullatim, ut diximuty omnem vim amisit; reliquc partes scm- per quidem mansere, sed et hc inminuta sunt : nam si aliquis tribunorum pL ioter- cessisset, aut seoatus alienotempore locovc» vel non leg^timo edicto sive numero con- venlsset, vim nullam habebat seutcotia vd decretum et placiium senatus, et adpd- labatur fere ifnatia aiictmtof , non SCtum; etsi nonoumquam hec sunt svnooyma. lUa perscribebatur tantum, ut saltem con- staret, quid Patrcs ccosuisseut: hoc ad serarium defercbatur, et tum vim suam obtinebat. Cf. ad 2, 23, 9. et 3, 55, 12. Dio. 55, 3. £mesti clav. Cic. v. auetoritm tenatut. -— vi ademta, qucmadmodum SuUa tribunatui pL et Au|pistus omnibus fcre mag^istratibus omoein vim adeinit; qul ipsi non sunt sublati, sed mera nominn facta : unde tribunatus tmo^ sine re dicitur Vellejo 20, 30. Cf. ad Tac. A. 3, 30. 7. Baueri nuta est : <* Quid sit vi ademta^ ipte statim Livius interprctatur. lotcUeraa mudo post hmc verba namf quippe, Moa Liviu, talesparticulas omitterc Jut au^cfn b. I. non est iibi consuetudo, tpecitis ct ima^ Juris, di^nitatcm scuatui larg^eiit^ non poteslatem." 7,Juberentque ut cct., sic pastim, utct Jubet vel Jubeturfiat cet. omissa tit. Cf. 28» 36. 44, 2. Duk. ad 23, 21. Drak. ad 32, 16. Wolf. ad Cic. p. doiuo c. 17. ct Oudend. ad Suet. Tib. 22. CAP. 18.) — 1. ewiiiUtittiiRiM omnif dirmi et humani Jurit, perititsinius Juris iiaturc ct civtlis, velle^um divinamm humanarum- que, qus xuigo naturales ct positivc di- cuotur. A^uma Pomponii f. et Tatii re^i penerv. Plut. Num. p. 61. 2. Samium Pylhagoran tdunt fortc pro Pytba^ra Spartauq quodam, vd quo«L Pytha^rsB Samii et NumsB iustituta non pauca iuter se conmerent. v. Plut. Numa p. 60. 64, 65. 69. Edunt oiccforffm) dk^\ 18 OOMMENTARIUS IN LIVIUM.' 1, 19. «uiB auctorem €Sfte» (Germ. angdmtf irfHr iiyWii) ut 1» 46, 6. et ^diitio^ trmditkH (a^gafci) 4» 23 pr. liioc et edirt contilia, ca eumiiiare» 10, 27. 25, 9, . .6. et 7. Sic ^ «iii|iloal», de quo r. ad 5^ Sl, L -^ flic, forte atttt ; Bauer. 7. Mfiniit in tareem — dt teatpkt dttetniii^ V. ad c. 6. n. 6. Ipta tuperttitio nlit nota. Ducte de ea egit Spanlivm. nd Callim. H. in PaU. V. 121 — 124. — «d Mtridifm wm, convertut. v. ad 38, 61, 2. — etfite wtiult^ V. ad c. 32. n. 7. ct. eL cap. 36. ct 10, 7. 8. rtgimm ab orientt ad oetgjiaa rfttiirwiimtO pro terminavit, descriptit, finivitt iOad tantum in tacrii utitatum $ Bailer. — Sig*' num emdrm aninm Jimmt^ ex adverto fiztti potuit, destinavit, pronr. tifuo locum. 9. wU iu tigna (ricfartwtf, addaravcrb, b. et dara et pertpicua facias, ac. preoor; ai*i cum Gruu. le;. at (tum) (a mgnm cet. 10. ptrtgit «erMi oiijpiBta, proBUDtiaviti BUBiiipavit, declaravit, ut c 24. et 32. Sic et ptres Africanus mi^or (v. 26, 19.) aliiquc mmt 4. tnetriMet mm ^^^ Jhvntm^ h. e. sa- crif cuju«|iie dei, pr«/Mfr«, confititnere, qui eurmt dem bonimque cultuni ; ut aanH^iU* ^•ru ap. Nep. Lys. 3. Sed cum Dulc. forte le^. c«ifM« ttmm bc. Kacronim. iium aptos, mtos, cougnioastqoales quisqueposceret \ Sauer. 5. tR Xll menm daerini «aanm, a Ro- malo iu «lecem ilistributum menses, quo- 'Ymn wx. erant XXX, quatuor autem XXX[ dierum. Nuraa Januarium et Febr. adjecit, iihunqueprimnm, hunculumumfecit anni menseniy qui postea, sed tempore nobls iriioto, iuter Jan. et MRit. interjectus est. ^ns annus uon CCCIV, ut Romuli, sed CCCLV. dierum fuit. Qua ratione Romu- his, NumaetCaesarannum Roin. ordinave- Hnt, ofitime docuit Macrob. Sat. 1, 12 — 14. et ex eo ej^refi^ie totum h. 1. olMcunim Itthistravit Gron. Obss. 2, 18. Cf. et Censo- riu. de dw nat. c. 18. Emesti clav. Cic. v. vderraiarii^ intpp. Suet Cicft. 40. et AUan. V. H. 10,7. — MiUtiliaH whe^ solari, ab uno solstitio ad alterum. — iiitpiTaiari^ menA- hu itUerpomenda ut ttipendio pnrteritu enolvenda 21, 5, 5. (ubi alii ttipendiapntterita le^nt) Cr. ad 1, S3, 3. et Gron. 1. 1. 6. funrto et vigemo anno cet. cf. de hoc rrcio XXIV annorum, a Numa iiistituto, (fmo. et Em. 11. II. Quum vero ille non iaii«i dilucide, et hic nou adcurate rem ex- posaisse, vcra autcm ojus ratio etiam doc- tifiitores cet.) iiefastM, quibus wm licet. Cf. ad 6, 1,7. Varra L. L. 0, 4. Ovid. Fast. I, 47. 48. CAP. 20.>--.l. Flamcwm nimUm s. J<^- lem, qui reiiqnis dlgnltate antecellcb«l. Flaminet eraat sacerdotes uui alicui numiri addicti, et maiores Dfalls, MaitiaKs ct l^iirinalis, quilms XII minores additi sunt varlis temporibus, etiam in Imnorem Im- peratonim. Adpellati ida creduutur vel a jiio s. ^f/emmftf laneis, inftilis, quibus capfut cingeliairt, vel a pi/ss, quasi pUomiMif vel a flameo^ eodem capitis tcgumento, apice, proprio Flaminum insi^. v. Dlonys. 2, 64. ct Plut. Numa p. 64. qui Dtalem et Mar» tialem Jam a Romulo prcdHot, iisque Qui- rinalcm a Numa adjcctum dlclt. 2. ne taera regi^ vieit, repi mimeris,-a rc^ curanda, deicrpmitur, neglig^ereHtnr. — in- ngniveiley prmtcxta, et euruliteHof quK rn^ erat, ut postca summomm ma^stratuum, riirM/tuiii. Formam cjiis e nummis dedH Spauliem. de usu et pr. mim. Diss. X. 3. Virgines Frs2« fp^t, Ge^aniam, Vere* niam, Canulejam etl arnejani, quibiis dnav addidit Tanjninius Pnscos aut Servins Tullius: scd alii Jam a Romuki Vestales putamut iectas fuissc ; quod voc. propr. est. V. Plnt. Numn p. 66. 67. et Dionji. 2, 65, 68. — AUmi oriutulum tanifieinmt Vcstam enim cum i^i sterao Aneas abs- tuUsse Tniia dicitur. v. Hejnc Exc. IX ad Virj. A. li. FierfffyGr. *EtfTras.*Ioluni crat igiiis, primnm domesticl, (cn- Jus u$us magnaiu habcbot vim ad vitara homlnum cxcolendam, et famllias sodeta* tcsque formandas, de quo v. Dlodor. 5, 66.) deinde et elcmciitaris s. «therei, ac jiropiie ita diccliatur focus, qui sacer erat. Inae Vesta primuin colebatur a sinpills familHs, postea a civitatibus, maxime vero Roms: cujus salas peiidebat «b cetenio t)m ^^ COMlfENTARlUS IN UVIUM. 1,20. ct MUadio»qaod>teit p^^ tMpirtt Bom. f» flfit pm§tnH emniUtm 26, 27. guooUm fociu In medio ent Bdium, uicnim ejus «ropr. penetrale dicebatur, (ut for^e 6, 41, 8.) et am illiut ac simulacra sacrata erant poeitaque in penetrali leu media parte aBdium privatarum, templorum et PryU- naorum, quin ip«a b«c Ilpvraviui, io qui- Ims Vetta coleliatur et perpetuus servabatur icnk, in mediaurbium parte sita : unde iof. 41» 20. Cmei Prifimmtm^ id «tf ftMtnU tvMi oet Cr. Spanbem. ad CaUim. H. in IM. 325. et in Cer. 129. Heyne 1. L et Hermanni MythoL T. II. p. 71. et 75 sq. cd. pr. 4. ^eali eonditoriiUibis, Romuli, haudalU' «aaiiquan copnatum. v. cap. 3 eitr. 5. HJpmtditOH dtpvblieotUUuiif pecuniam et arrof. — oiui eirtmmui, insipiiibus bono- nbuique, sdL vittis, prstexta, carpento, lictore, locb bonestiore in spectaculu» Tv. Suet 4u|^. 44.) jure testamenti condendi, lioet minoras essentp et reis forte obviam &cti a subpUdo iiberandi. €. SaHm^ a saltando sic dictos : que sal- tatio eorum similis erat wfftxWf armatis GrvGorum tripudiis. v. Plut. Numa p 68. 69« •-- Afortan Cffradtmijaexplicantvelm- diiwliii, inpr.acri inpetu in bostemy(doKpoy Apta) vel aepatadwro, vel grmmn deuai, vel ^fWRJNf ortum. Mitto aiias ineptias^ .— MMMi nteUm t^^n, x"^*^ lurpas et XaAjccovs ftMTiipaf dicit Dioays. 11 et Vll. Sed iuisse potius inAii^vpiMiw vel tcapSio- ^ikoKaf pectorale, laminam eneam pectori inpoaitam, semiloricam, monet Lips. mlL Rom. 3, 6. V. Polyb. 6, 23. Pausan. 10, 26, 2. et Polycni Strat. L IV. 7. aaeiUaf qua ab omni parteanetM, redsa quasi vel curva erant, aut potius aneifia ab ftyKwXet adpelUta, quod rriN^^ay sinuo- sam, crebro incurvatam et in apices excur- rentem hal>el>ant, scuta Xll, quorum pri- mium et verum, (imperii pif^us) ab Eg^- ria de ceelo missum esse fiugcbat Numa ; cuique XI alia similiima, ne furto aufer- retur, a Veturio Mamurio fabricanda cura* verat. Hec am^ia CaL Mart. a Saliis aaltantibus canentibusque carmina Saliaria fliooifrafitur, b. e. per Urbem ferebantur iu bonorem Martis. v. ad 5, 52, 3. 37, 33, 3. ad Juvenal. 2, 126. Phit. 1. 1. et Ovid. Fast 3, 259^-^9. 8. p0iils^0im, et ^uidem Maxiniaii, si aliis fides babenda, qui tradunt, pr»ter eum quatuor Poniifices, eosque patricios, a Numa institutos esse ; (v. Dionys. 2, 73. 3, 45.) quibus a V. 452. quatuor e plebe a^iecti, (v. inf. 10, 6.) et deinde septem a Sulla. Vocem MutMtnR Uvius adjicere demum coepit inde a3, 2l.omi4itque etiam 2, 2. et 27. 9. PaNl{/iciiRA*iiaumiAfamMmjMsrc»(Mar* di) fiUvmf Numse ref^s (cui idem fuit pnraomtn {tebinum) ^erum^ et And Mardi regis patrem. Cf. Tac. An Spanbem. de usu et pr. num. Diss. p. 19. 20. ct Plut. Numa p 73. 74. cet, NumsB ab aliis unam uxorem Tatii reips filiam, ab aiiis duas, Ti Lucretiam, anonnuliis quoque una* Pompiliam, ab aliis vero praeter ei tuor filios, Pomponem, Pinum, Ci Mamcrcum, (unde Pomponii, Pina pumi, Mamercii, et eorum co^non tribui ; Pompiliam autem nupsisse patri Anci Marcii regis et filio iUius qui Numam ad regnum suscipieni pulerit, et cum eo commi(praverit ] sedpostobitum NunuB,re^ni8pefn: mortem sibi consciverit. 10. Sneraoaiiiia ener^pta— cttram sunt commentarH A^itmc, XII libi fitfiKot l§pat s. Icpo^ayruraiylibri juri ficii cct. iu papyro ^«i^ypt. etlite bierog^lyph. vcl Imeamentit et pictv bus compositi, quorum arcano sc buerat pontificei , et quos una cum suo ct XII aliis libris, philosopl Grsece scriptis, sub Janiculo in arcis lapideis recondi Jusserat, &s t 4¥ k^^x^^ ypdif^uuTi ^poutkiimp ri tkrw, V. [Plut. N. 74. et ibi Aniia rius; aquorumnarrationeabhorrci tur, qusB leg^ntur inf. c. 31. extr. in arcis invcuti a V. 572. sed cremi V. ad 40, 29. — cteUttei ceremonias, deonim superorum, (nam okn. M idem pontifex edoeeret^ sc. voluit, e pontificU tcitit tulifeeit: sed licet etit ^ere iUi tU ettetj quo plebt veniret; 1 11. protUgia sutcipere^ ut c. 34. av^urtum, res et eveutus cxtraor (qui uonomnessuDtprodigia) pro pi b. e. indiciis divioae voluntatis vc non temere et casu, sed consilio i dlviuo, factis. babere, et di^os J quorum ratio habeai ur quique proci dafUr anerhenntn, Nam veteres pi oitentorum vtrei iit nottra potestate em, guc^ue adcepta «'nt, ita vaUrej Plin. 2 Cf. ad 1, 31, 1. ct 43, 13, 6. — I et Cttrari prodigia pro vulg espiai curare et fscerc ea, (inpr. sacra^ expiari piaculum aJiquod deorun prodigiis declarata, piacari putest 3, 23, 8.et5,50, 1. 12. Jovi Elieio: is idem qui Kar< descensor, fiilrurator, (de quo Bun erit in sin^ari liliello) ni«i quo«] dictus est a prisca opinione Etruso Romanorum, qua Jupiter et fulmii quibusdam et prccatiouibus e ca (qusB ratio nomiuis, ab Ovid. Fast 328. mcmorata, probabilior est ei h. L Livius adtulit) vel cogij ei inpetrari s. inpetriri posse credebauti a Porsena, Numa ct Tullo Uostiliu refcrt ex lib. II. Valerii Antiatis / adr. i^entes Ub. V. p. 154. (ed, Lu COMMfiNTARIUS IN LIVIUM. 1, 21. n 161.) d e L. PitoDit AnMlibus Plin. 2, 52. U. ei 28, 2. s. 4. ubi dicit, VoUimm teU§ mrrmatm mmfutmuu ; mfocatum et m PomnM, Mmttmm tgpnua Ntma; TnUmm HottUiumf im'miMum€t9xNnm^liMtmfdem,^UlHm^ imr^iao Jotom etdo devoeare fona/iim, qtumiam fenmrUtftuedmnfoeimttffHtmineietum. Cf. nf. €. 31 extr.) uhi Liviut verbit nulia Tallo tUata eetktihmn tpecim vel exoraarit IVoniaiui, vel antiquani tuperttitioDem tir- Bifinvit, vel iudicare vohiit, Tulluni fiu- ■ite iciam nibil vidisteet audiviste) Ovid. Fnt 3, 285-^8. Dionvt. 3, 35. Plut. Ktni.p. 70) qui tamen p. /5. Tullum dicit itdilmo habuitte relirionem Nume) et Un in Ma^zin fiir Fhilol. heraut^. von Ki^pnti und Schlichthortt T. II. p. 48 sq. tbi hit narrationibut primos, vulj^ tic iBctot, conductores Ailmiuis desirnari io- gctiote suspicatur. Sic ad electnoe ma- ttne vim et naturam referendc omnino laat flamm« subito in antennis navium, vd ia splculis ac si^is castromm teme hfais, vel in puerorum virorumque capi- tibiM vlsB, nec non isnes ccelestes multi- Mm om ct complurium vestimenta ad* trcntes, atqne alia, de quibus v. ad c. 31. D. 1. Sed humiues olim, talia animad- venmtes, lam vcras eorum perspexitse cmtt, et lu facile ad artem, Fraukliol ^imiuD in^enioinventam, traduci potuisse, Mc p*tiu4 ad vul|^ria prudicionim pro- nrmdorum remedia, a ^uuerstitiune re- PJMt, fMcationcs et sacrificia, couAif^isse, m rrediderim : et liccat mea facere verlMi HiSraii in Opusc. Acad. T. III. p. 125. "Ctta adridit, ut Tullut fulmine ictui cm dumo tua coufla^ret: nam eum arte iGqaa tcmere adhibiu igncm coeletiem in ic dcrivatae videri, temporum barbariet ntdere vctat; ettlpotuit ccrtot rituipatrare, ncrii factis, in loco incluto, quibut ful- ■init vira adliccret; potuit quoque ret fibulote oinari, quum fama taoium hoc ctnitarct, InociidioTuUum periisse: certc Dionyt. 3, 35. e luis auctoribus nilul dc ea le nemnravit. 13. fM MicipMc safRl, sc prodlg^a. C.\P. 21.)— 1. Ai Ue emmUtamiay ad con- witaBdiun dc his rcbus, ut c. 55 extr. ct rtm dtlatmm eontakra 2, 28 ^. Mox adtidua froadtiduSf raore Livii; uisi forte Ita le^., te dno cpltiieta jungantur: ted cf. Vlrr. Ge.^449.; Bauer. 2i praiiaio if^^ ae peauurum mitu dure Actnm pro: lujicicndo dvibut metum iniumc adccdentcm adeum metum, quem kget ac pcrn» incutiunt, ei pvnc parcm. Func leg. praximt amtum^ quam Mureii con- Jtctaram probarunt Gron., Drak. ct Bauer, (^ munct, legec ae pcenas primum esse, fuod mctnaut pleriquc homioes, tempore cmc ac tcnfus ordiae» cty ubi blc metus pwtua vBlcati muiiliifsiitiimiullicicadiin estc) vel ptreulHHN pmritie (pnulo nBtc* Romuli temporibus) scu timpl. fereuittm kgum ae p. inrttt «ioitettm : nam in multic MSS. leg^itur prepubo pro proxima. 3. ^iaN tpd » komnm im regit^ vtbu unici extmpUf mormfermareat: nam quaiis rex, talis grtx. Cf. 5, 28. ad Juvenal. 6, 617. Si- 198. et Lamb. fiosii Spec. animadv. ad script. Lat. p. 3. tmtri exmitpU, tinruiarit, pnecipui, optimi ; ut passim «micMt dicitur, qni parem sui non habet, vel in gcucre sao pnestantissimus esu . Cf. 2, 58. 3, 33, 55. 6, 6.22. 7, 1. 12. 25, 8, 31. 9, 15. 22, 14. 27. 23, 11. 21. 42.24, 34. 25, 28. 33. 21. 45,6. Heins. ad Ovid. Met. 3, 454. Pnsr serat. ad Catull. p. 24. et ad Prop. p. 150« Sic et unut 45, 32, 3. uisi lcg. ibi uideut. . 4. Lttciu trtt— cvifi emguge tua Egjtria ettei^t V. ad c. 19. n. 3. — foat ex opaeo tpeeUf v. adc. i8.n.4. — rittfcrMtrif,v.ad6,33,3. 5. EitotiFideiooUmminttituit, ei pri0 ce- teris numinibus instituit tacra townni cC sinf^lari ritu cdcbranda, putant, ut ante dictum est, Jide potittimum ae jurejwmie dmlatem remdam, et, ut Dionyt. 2, 75. dicit, JuttititB, Nemeti, Furiit aliisqiw cjusmodi nnminibus honores divinos sab amplos a majoribus, Fidei vero, qua nulln rcs homiuibut aut major esse posaet ant sanctior, nullum cuUum, nec publice nea privatim, Udbulum esse; raifra {lOMifi^f 2s vpmrot iibpAwttr lep^r IBp^irara lUarems ti|- pevl^ cet. Ab eodem Numa primum Tcr» mino templum esse eutructum, tradunt Dionys. 2, 74. et Plut. iu Numa p. 70* Baueri adnotatio est : toti F«M, L e. ut cum aliis commune ei non esset. Soiemte hic tea^^lum sig^ificare posse, audaciut forsau» quam veriut, dixenm ; ut hoc velit Liviut, numeu Fidei non habuitte «rimmor vel vdpeSpor. Sequentia firmant od id ttmirittin. Sed et tic intellei^re llcet, totiim Fidel* tacrum commune ei cum alio non lulttc, rem divinaiu quoque toli factam ; quod tamen miniuic iiifrequens : tempcr euln uui deo, etiamsi o^mMrhaberet, teparatlm tacra iiebaut. Fortatse meodum subest." Sjuidam rh lo/i delenduin putant, aut le|ircn-> um timuly vcl pepuii e Dionysio ; qul tnmea 9^/iOffi^ dixit, nun niorir hifAoaiair. ' 6. enrrtt areuatOf scinlcirculari ; vcl potluc camerato, velo virf^sve desuper adoperto, tecto, ut hoc curru et iHaiitt imeoiuta tacU tumitas dcsi^etur, et^tM tutandam vel secreta servauda esse. 7. Muita aiia taerijieia ieeaque — dedieaeii, iUa constituit, htec dcttinavit. Cf. ad 1, 33, 7. — Argei loci uude dicti rint, Igao^ ramut. 8. duo dmneepe regm, ordinc tequuti, tlbi succedentet. DtiMefpi alter pott alterum» alii post alios ordine continuo, ut ^^s vel H^tsis V. c. ap. Hom. IL6, 241. Cf.ad 1,44, 6. 3, 39. 60. 5, 17. 37. 51. 6» 5. 9. 6. ct 9rBk, «d 2, 47. II. COMMBNTAIUUS IN LIVIUM. 1,93. • CkP. SS.>--1. TtUmm HatUUmm, mepetm HmtUU ect. r. cap. 12 pr. ct ibl n. 3* :— f«- gm /KMt, csM vohiit» creavil. — Pubm mtctarafmcUf v. ad c. 17. n. 5. 2. pfwteoMfiiliiiiMiiUtUtcuIviBbeilicoso regi sneceMit p«cit amansy quod magno mii Iblt reip. 3. ftmwiri igUm' dcJMcm «i», ut alibi tmigim§f Iwgimwrn, elij^fiMfCfrf , quibut ob- BOnutttnr^Mrf , ^ffrv et flMnavNert, v. c. 3, 18, 4. iMOcMltltct vUiUf nMrtmiwwte «irfvte, elapw Polyb. 6,51,5. ^ /ikv Kmyfi^ Hhi rit€ wmfi^ftfAttnf^ 4 Bi *?cS^ /idAiirra r^' ffXf vV a«itt^« &iiMflirry ut eflfuenMefvv et Tipdmw^ est vigorem amitlere et vires, «deoqoedebilitari, Inminul, languere, ut 5, 21. 9, 8. 27. 21, 53. 22, 39. 25, 7. 27, 20. 26, 36. 29, 3. 22. 30, 19. 35, 12. deinde et moNTore curiBque confid, vexari, cruciari, ut 5, 43, 6. et ap. Hor. 1 , 22 extr.unde«tuum ia£, 7\ 22, 3. est t«dlum, quod sciL nimia t€k diutnmitale creatur. Cf. ad Sil. 2, 457. 4. C. ChaMtif, a quo dicta/Mv CMlie, c. S3. Duccm KetXioyet loMaro KotXiujt vocat Dionyi. Ul. led liauc lib. Vlll. KAoiAUv. Sle quoque Hut. in Corlol. et Festus Clm- IImm el CIm(mm /omu». Fuit etiam CkAia gmt Albv, post bujus excidium Romam traBslata. Clailittf autcm ct Clorlttii ejus- dcm gentls nomina sunt 5. «f qmdpmu^ fMmm mmtiatm, agtrtnt, ut exteraplo, sine mora, m rqwterfnt, abiatas res ezposcerenl reddendas, vel ut ret r«d- ibrfiitiir et m$itjkttt, ut 36, 3, 4. Si nihil ablatum eet, r«s wpslgrf slgniflcat poscere, ut satk liat tustis desidvriis, vel iujuria iluacumone abstineatur, ut, 7, 32 pr. 6. pif MfciM tndiel, Justam ob causam ; ut vJiiM loUatM pro justo, quo non vlolatur mlgio Bul fida, el contra c. 23. tMpnifli. Hlnc piHM Jtutumqim ktHttm 42, 23. 9, 1, ct t.iibiv.Drak. • 7. m Ir^ffliism» dina, Slgon. emend. in fr^aimtcm terCfvM dfni, quonlam td dkt tt- ItaMff ttm ^cit Uvlus, c. 32. et Serv. ad ▼irif. A. 9, 53. Sed aut rolundlus hic loqui visum est Uvio, aut nondnm illa Jurls fttialis ratio, ut ab Anco est condituta, ita iub Tullo iam servabatur, Bauer. Cum Uvio iacit Dionva. 2. p. 132. et alia ratto cst inf. c. 32. ubi aedlta opera belli indlcendi ratio dilicentius enarratur ; Drak. 8. in fiMiflipflCaiUclMia, inmittant, ab eo, pmiUB loco, ekpetant, ei contingere Jubeant, ut c. 23. ia OMM noMfa ifllumtiMflipfffrtnriMf, ■b omnlbus Albonis repetere pOBnas InJuriM, 01 almpl. tspturtfctmat 6, 29. (cf. ad c« 25. n. 7.) nisl malis cum Bauero ^Scponere : belii clflilcf (uomiuat.) ci iugruant. - CAP. 23.)— 1. iMsifii vftiutalf oMfvit, in- terlii» IntercidityUt passim eftplfsflfrf , vel, ut 4lil putant, atelflrt, nentraliter et pass. dic- fkmi, n c. S,>55. 8, ' 11 pr. 9, 36« At tMm Mfl^titradm oliftu 3, 30,^.-eiter)perei (a|- efrn«|erfl5,ll. 37, 20. 33, 10.) i 27, 2. tollere, dirimere, riCiM pei^iftflr 25, 1, 5. non coiere, ob ifUra pmfittm dbrogmrt ap. Tac. Ab cliif jpliaem s. rilus Mf n^ieendi 39, aliro^re. 2. ia coitrii CI\uUm mfritiir, mane inventiis in talMrnaculo ci violentM cmdis. v. Bionys. 3. 4. 3. Alkmni Jlftttim f itffliMm « tflivM, qui est summus magistrat tis oppldis et municipiis. Cf. 3 23, 13 eitr. (Dic(a(or Cartha^., lum eiiam Hannibaii dat Cato a 24.) Cic. MiL 10. Periz. diss. c 1, 11. liit|4>. Justini 9, 1. et Fn 4. Spauhem. ad Jultaui oral. 'VLiTiw ^vfi4int9¥ ailpellat Plut Dionys. MMum Vire:. A. 8, 642. n aut AffttMm,quod g^entis polius, e nomen est. 4. infttto mureUm, v. ad c. 13. n. eit sc. copias s. exercitumaUtsei Liivium. Sic et tduetrt (h. e. co] e castfis) ia octfm paullo post et : 22, 12. 26, 2, 3. 32, 30, 2. 40, 21 42, 56, 5. mddmjoert et redutort tk&mdmeert 34, 14 pr. 5. ad rsm EamatMm, utilitalem 6. tamit» fvfia a^ffrebiin^r ; E pugnaudi cupidus erat. — lomfa, coni. Pcris. el lomftii mbm od^frri male Paber. 7. iii/iiHai ft «iflfi rtdditat rm em flnr 6fllli, et Clualiiim soU. jrnt if diceres. diceiitem aliquandoaiidi midtm', (puto) ct tf non dkMto fB fmrrt, dicere, proAteri ; nisi Llvi flt tga rtgt tx ntttra (^iiie amditm cum Perns. et Bauero subplerc i tfm, vel ipse Clullius etiam caoi dicitur : et re vera ejus auctor f u torilms Rom. fides habenda. v. 2.ethif.ad21,43,4. 8. Neque rtett an peipeiw id ft tfr. Judico, Judicium facio : fmm guM, populi aut re^s, dclifonBtif itiiec|Ml, incepil. Dubltanter loq ferociie Tulh. ' 9. 9iioprDp<9rfli sc. Etrusds, Jbi (cf. ad 31, 31, 9.) edidl ouctore Ooettinp, Anzei^nA. 1781. p. 4 ttibus fere MSS. legitur fuo prvpi s. Ftilicii^et in plurimls edd. qua f Sed tum Votteit^ tum iwi g;lossaiii tlonem redulel : ttam Ula vox ab qula VoUci erant Latini, non Et inde orta est, quod llbrarii pr peram ima voce scripserant. Iiti itii reposuit Strotb, et Vffit conl. e& c. 15. et 28. Cf. Dionys. 3, dit, Vcjentes et Pidenates, c hoc bello factos, convenisse Fl que consllivm cepisse, InsliU popvlo panttidl, ttfmme ttmfmM GOMMEKTAIUUS IN UVIUM. 1, M. ftftdM, mmlnettNm mc vkHMm nignJtiemii ; Mfttum vero comperisse id per litenis, CMqM IVdlo trttdidiMe. HiDc minui mi- nm, qood ferox TuUqi 1i«c qod adiyirw- iHiiiftUBqimm «n« ct ftcta. 10. f* iiiMMi iayrii MrmtHqm n fatw» DUn db dicitiir omnit res, qiue msf^s lortuna (Himd) qunm arte refitur. Cf. ad 28, 42, 11. 31, 3». 37, 36. 40, 21. 42, 50. 59. *~ wvnn jkmhC v. nil 7, 9^ 4. CAP.24.>^1. tri^miai/rtttm (voc.>Wi* iPViMriMiitff MNaM; Quintii, I. O. !l, ij illl tir/pwiiiii. lllnm •cnptonm uumral MiiCttriatic firmnnt, et li^imnt dicun* rartRs nno partu editi, tngtmiMi vero tri« fennei, triplices, vel ampliMlmi maximl* W\ Duk. ad Flor. 1,3,3. prob. Drak. Afii nlbn inter hni vocee intercMe putant. fnim lllot eodem c^oque diea matribut, eivb sofNDrlbut flhabusque Sequiuii Al- , edltot dicit Dionys. 3, 14. 15. Sed fcwoia Idn e tota bistoria, cui prunus sl« >dea dc Tegcatihtts Pbeneatibusque, ex AeiMrad AnSuilds peiitam,narravit Plut. fai Furall. T. 11. p^ 309. — Cumtio$fy4 aolii MSS. pro CuHoHmqut ut et 3, 32 pr. M I. et a1. Mux mteAUkr pro fiofaiiior coni. Wikef. ad Lucrct. 1, 356. Cf. inf. ad 27, SS, 5. — wwwtmiw «rrtr, dubitatio do noml« tftos, qua fity ut inccrta sint nomiua, iNipe tttrum utriut partis fuerit ; Bauer. 2. AMOaret utroaue trahunt, ad utnimquo lipQlnm. Similiter in diisniim «itfttref Ubai^ dlvcno modo namnt, 25, 11 cxtr, 438. 56 pr. ^ Am iit stfiiar, ta^iiMt cai- Mi^ unda «t e. 30. Curiatiot Alba Roinam Innilatoa tt ia Pntret scriblt lectos: quudi deoMinra vnllot slbi, aut 1« e|vsmodi du« Mtttfvnlbut opcfam conwimare, pro certo Mribcro baod posset ; Bauer. Cf. ad 1. 55,4. S. m «aperiMR /oref peues «am paitem, mie, m qua, victfvrMliMryJr. Cf. Cort. adSall. h^. 14. ^ 22. 4. cq/infMe pipiiii antlqua pro eujut, vel {•tint eujmmmfus ut pasrim quitque^ v. c. IS, II, 8. 25, 29, 4. Sic et fiuiiidoMM pro fundo vel fcioiidonmfiM c 31 . (uiii v. Drak.) V, l#. 21, 3. 29, 10. Cf. Gron. Apud Ho- ritlum nil frcquentius esse mouet Bauer CikBl. Od. 4, 1, 17. 4, 2, 44. A. P. 259. I4em nox veliuliir per bypallafcn pn> «Khs* liini dictum putat. 5. FcCiaic* XX sarerdotet, a Numa lnanlur, ftb Anco constituta. Cf. c. 32. ubi Liviu», tlio« furtc auctoret sequutus,ab ^quiculis jora fctialla petita dlcit, au» tainen jam tatiqaiiui inter aliot lulise populot, v. c. Albanot et Samulte^, viguisse constat ei bnc cap. et 6, 39. Cf. ad 1 , 55, 4. Feiie/«i, Gr. ♦cTiaAcrf , ^rrr, et «ir., uou Feeialm ; iic dkrtl piilaiitiir KjoetH vel fenre liedusy vel >n, val ant /sdNS s./««u« ftofitiut, De fMCre pttrattf mox plura dicuntur. 6. Sagam» topMeo, (a te) ut 30, 43, 5. el 35, 33, 5. Sic et iputque ugimm iMm poeeera, 7, 32, 2. &i^BiiiM (p^pr. fortan «neaaiiM) vtl verbeme omnet berbti sacrss ac panr, cr ar«e, e loco Capitolii sacro, cum sua terra evuls», et proptcr aroanam vim, qu0 ils inesse credebatur, iu sacrls, legatlonibusy lustratitoibusque artibusque magicis adbi<* bitse. V. ad 2. 54, 6. 30, 43, 5. Plin. 22, 2. et Pestus. — Pttniai ic. berbam, verben«m taf^oT^yn"' -^ ^nminii AcfIimi, g. f(aniiei&- \iride, vel berbam gramineam, ut forte inf. nut. 14. taxa itUeie pro siliceo $ vel quia pm- men a Plln. 24, 19. Inter berbas refertur. Cf. ad 24, 3, .^ Heyne ad Virf . Ed. 5, 26« et Gierif ad O vid . Met 10, 87. 7. fadtne me tu reghatt infntiMH pcipiiii Jto- •laai Q. quidam llbri rectius, puto, pepuJUque^ ntmoxtineframdemfpopuiiquetLQ. — «om r«s et instrumenta niea, (ut «vcAf omno supellectilis f enus ; undo toM ecai^cre 22, 30. 24, 16. 27, 27. 47 de inpedimeutis ea^ ercitus castra mov«ntis) scil. refle, coaii^i tetque meoe regKn ; declarasne, nie et omuia mea quMl puhJica cmc, uon privata ? Po- piiiuj nomaimit QuiriftiiM, ut al. pepuiiu Hc« «lamaQuirilct. Cf.c. 32.etGron. ObM. 4, 14. 8. Quod (utinani, vel ]K>tius quoad) ijjm fraude mea pojpuUque Bowl Jiat, slne meo po« pulique detrimento, (cf. ad 3, 53, 4. et 22^ 10, 6.) vel, ut mox didtur, tiue doia mala^ sine malltlota fcederis interpretatlimo, (tl tcient quit fklUt) quM mihi |iotait ess« ftauefi, damno. *- S^ l^Vjiuti, non Ai^uflii (qUM MDS uova. fuit et plel)e)a) t«id «x Itcnte Furiaf quM Fuiiii ollm dicta «tt. CC Drak. *— teihem eaput eapUhtnm limM quidam MSS. lym, quod adrldere potcal Ctinl. Vlrf . A. 12, 120. -^ Pater patratut ad eamimdum fetduty h. e. «onflrmandum juro jurando atque exsecrailuiiibus in violator«« ^us, /1, eligitur «x Peiialium cullegio «t inau^ratur verbeoa taotus. 9* Imi^ tjfuta^ «&pr«tsa, canNiac, lor4 mula, verbit toleimibttt, ul c. 26. 3, 64. 31, 17,33, 32. 39, 15. Sie /UAoy et f/u«t de oratione proiaica ; Bm. v. Ciiper. Ohss* 1,10. — pcroigilki. qd. mox.rtcJlare. Cf. ad c. 18. n. 10. 10. non opene cn mthi pretium vel res, h. e. cui operam dare vel vacare putsim { non cst milii otiura, aut facultas, aut lu« bUio.Cf.4,8. 9,23.21, 9.3.%20.41,25.44,36. 11. audi tu^ populut AibinuUf popule AU bane. — •primapMlfcinaprop.elpailiieMM.Co^ pulael inillies oroittitur, inpr. in Ibrmulit priscid et suleunibus. Cf. ad2,39, 10. 7, 40, 1. 26, 1, 1. 26, 41, 4. 31, 6. pr. pec? Irejnofuc et poslrciwioe ai. 12. tabulit eerave furte oeratti: certe ita* b. 1. cxponc, iion de tabuiia cnieis et c«« ratis. — • utiquOf «t nti t. ut;. . 13.. deJeiU antique pro.dffrrcrtl. 24 COMMENTARIUS IN LlViUM. 1, 95. U. «1 0go kMe pQreum fiitUm ^ pareum wtUiee pereumU, cf. 9, 5, 21 , 45. Plut. SulL p. 458. Festus v. JAtpiiam. Hinc/oEtfia fmre^ ieere, pereutere SpKim r4fuf*uf, JTI^ IMl^t f^^ ^ Jevem iapidem jurme^ dc quo ▼. intpp. Gell. 1, 21. Cic. ad div. 7, 12. et Schwcirh. tui Pulyb. 3, 25, 6. 7. — «ojh» et quidem nliee. Alterum iubstaut. aut reduudat, tut adjectivi loco est; Bauer. Cf. not. 6. ■ CAP. 25.)—!. iUerum tirne arma, quum parDam inituri essent ; nisi potius ieg. utme, aed passim tiMe et tum pro miiur dictum, e Livii forte persona ac mente. Cf. ad 39, 11. 13. 17. — et fereeet (ita verba forte trans- poDenda) tuepte ingemej et pkni adherttmtium teeibut, v. ad Tac. A. 1, 31, 11. 2. Ita^ergo passim obvius pleonasmtis, vt 3, 31. 9, 31. 28, 12. 39, 25. al.— ^ ereeti Hupemiiuej exspectaiionis vel spei et metus plenl. v. ad 2, 54, 12. Moz ante pukUeum imperiumf subple rnd vel tuutum, v. ad 3, 71, 4. '^futura^ m, quod ea fu- tura esset, rh fUXXmf ftrwl^iuf Bauer. 3. neuireindbmiatpe, adneutram partem. 4. agiimtie aneept, duplax, teUfrum^ vel pro oiicnitjifiii romiscuc discrimine, eoMttistttf et via ad eum non amplius est tempus iUud, qv dici possit mihique objici, me non p mcam vlrtutem, %td nobilitatem g factum esse ter consulem. S\c fuinm fuii liium pro : nuoc non amplus i Vir^:. A. 2, 325. ct simUia aliis loc prwst, fuH non tam de prseterito aliqii firmat, qnam de prseseuti necat. 10. eaut4t (fini consilioque) kufut (sc. uter populus imperet^ dabo, qui stinabo,devovebo,iiimolaDo. — Ma nenti armOf ut 21, 54. vi' armflfttiii tmm petenti, et 23, 45. vu ormi mtmkrayu nenti; Duk. 11. fuomafisprapfMfftiMrfsyttini propius: nam quemadmodum auu poiiMf nonmunquam comparativo pl tice adjicitur, ita et sse^omlttltur ii parationibus, ut Gr, #MiAAsr, prsecip In voce aliqua prsec. latct, ut h. 1. la mafis ma^no, ct io «ittiri^pkr 7, 8, aute ^uam t. ad 1, 40, 1. 2, 56, 8. 12. .% 40, 3. 3, 68, 7. 5, 21, 10. 7 23, 43, 7. 25, 29, 4. 28, 44, 6. 29, S 4, 3. Duk. ct Drak. ad 3, 68, 11. 49, 10. Fischcr ad Aoacr. 11,11. pen et Heync ad Hom. IL 1, 117. vero et prapittf a Livlo plcnunquc • juof^tur casui. v. ad 2, 48, 5. 12. du» Raatana uno loeo propitu tria Albana Bmnam vertut; Baueri no httc : * Iniiio statim bclll Albanus citus In ngro Rom. castra habuit TuUus, prafteritis hostium castris, ii Albano nitt. Propius ergo Romam nus exercitus, utl Albiun Ruroanus Jam Horatlus, similata fufa, ad si» que rediit : quem sequuti Curiatii p Ilomaoum exercitum, ergo «t Ail«i pius, cecidere ; sicut Horatii in ipi pugiue, qui, propter furani Horati mam et Albanum exercltum proplo Uuid erfo est, quod Albauoniro se Romam proplus, Romana Albam > didt fulsse ? Aut oblitus sui cst, au Uui aiio itinere ia af^nim Albuiu C0MM£N1*A1IUS IN LIYIUM. h 26. as ndientt uft pott TuUi castra in AUmuio tttct ; de i;|uo tAincn nihil noftter : tantum» mm proxune potoerit, ad liostem duxisse Mettiumy namTit." Enimvero in medio iaier utrasque adei pufnatur, et ita Ro- nani Albanique co, quo Lavius dicit, looo ctdere potucrunt ; neque est, quod Uora- ' tiBiB victorem in fiiga similata ad tuos nduiK centeamus: uam non pavidus fugity led ut scgregaret Curiatios. CAP. 2S«)— 1. Prinupt ibot, primuSi ante ttpitetomnes. — - jmludamtnUnpoHMif chla* ■^ i. pallio dcgantiori imperatorum, 9MNi tlbum purpureumve esse soiebat. v.ad41, 10, a. 2. tUkme atm tiiMatauvcMcrVy intempea* ^t Disi potius ita dicitur amor puellsey jjic itl nrnidnm matura viro est, vel ad- BBcipnisay nondum uxor. abi kine. — Sie H v.tdc7. n. 4. 3. riBMi wterihmfaeU inprobo et invidi« ^ ftoiftat, obponi poterat, (kieU dat ^■ft^ngimiJit) h. e. obstabaty quo minus >^ et poena adfioeretur, certc di^um f"tiiitur. ^ u^nU ad vuigut, ▼nijco; ut "Mtti gntwti, mdentum cct. v. adTacA. 1,77,5: 1 HereiieferduettiemMjudiBnt^ cum per- «dliiNus rcnm judicent, ut 43, 46. Per* «•UwBi cmciML Gron. conl. 26, 3, 3. vel *>Nu ftl piCMiitc judietutet prNXrtD» (eum ptsa eapitis mulctave di^um Judicassct, •dnwtisct) pgwhistfisiMi ttjudiare JFWvia, ttC» 14 pr. 23, 14.>dkflttiipiaiiike, Judi- c«ii ct damnatws pfainim solvcnda ct !« solntB ouisik Ce: ad 26, 3, 3. et ««pcr ad Cic dc lcg. 3, 12. i. 27. Per^ jUfit priaiim ct propr. diccbatur hosti- «M, (ut ferdutUit hostiib 25, 12. 38, 50. j^SO. 45, 6.^ ddndc cmne facinus capi- «ef qoo hostilis miUdus advcrsus rem fsblicai&vcl Principcin declaratur» {Hoek» nneik) proditia^ tyraanis adfcctata» li- iKvtai ac Jns dvitatis ▼iolatum, iopr. par- riodimn vel omiiis c»des libcri liominis, JBim scicnt qnis facit. Cf. ad Tac A. 1, /2, 5. Cic p. Rab. pcrd inpr. c 4. £m. dav. Cic ct Griinetniscb de crim. perduell. CclL 1802 — «enadiaa hjfMi, a Romulo Nu- ■avc latam. H«c vcrl>a alii cum/m, alii cvM Judieemt Junfunt. — Ler» edictum, henwdi eannti, argumenti vel formuls, tnt: tcd itn potius diccndum crat legit rmmuu Hinc Emcsti in Clave Cic p. 1. kgm pntabat ccsc formulam roodumque« (■am legem propr. dici formulam quamdam vcriiorum n ur« Xiyffir) ct earmem ipsum repi edictum. Quo tamen sensu bcc vox imiquani oocurrit. Forte eanaen h. 1. est fanaiila Tcrbonim s. cdicti, (v. ad c 24. L 9.) ct Im modus, conditio, ratio, ut Ux hei ap. Ovid. Am. 3, 2, 20. Cf.inf.ad22, 11, 4. Scd ita dispUcctj legem nodo dic- taatttCittoieBia» 5. Sia AwMuMt propsMrtf r«tti, pcrda- ellis, ad populum, (v. ad 26^ 3» 4.) pnmo» eatiome eertatOt causam mfs^t ad populum. Hioc mox icfendum videtur iU ▼d ita^ ffmmeatiome MrioliMi ad fOfubtm tit. ^ Si vimeemt duumviri, judicio eorum confimiato subfragiis popnli, eaput dmubite sc Ueior, quse vox forte cxcidit pott eaput, BaucT hac adnoUvit : ** In legc omnia intricata, confusa. Fortassis omnia in sccunda per- iona inteliegenda, ut quasi totum popa« lum universosquc civcs ac singulos alloqui lcfcm dicamus. Forsan ct lictor adcusn- toris partet cgit. jjuis «nim Horatium, dicit certe causa, nt iesitimum cisct judi- cium, adcusarct ? Ad cnm crro bsec lex. aut privilcfium adco, peitinctiat. good si icfem curiatam XXX lictorea nomine popuii juberc potucrunt ; quid obstat, ^uo minus adcusatorem ad populum, vcl dicia cansa, lictor egtnHt ? Nempe ct hodic in Judiciis capitis lictor adponitur, qni vdnt crimiDantis partcs agat, der Zetenehreyer," 6. /i/«ftxari0rtristisctftinesta,vcl8tcri- lis, (ut ftlix arhor, ramau cet. fhififera, ler- tilis 5, 24. al.) -vd dammata rttigiome, pm neque Jferitur, me^ fruetumfertt{P]m. l^, 26. 24, 29.) vd fvtf n;^nvnuii dioniiii coer- temOumque m fvfda «nf dieilur, (t. Macrob» Sat. 3, 20. ubi multse hujus fcncris reccn- scntur) h. 1. crux vd furca (undc mox iii6 yiirea oiiicdaii, nam fUrcis nostrorum lcra patibulorum fbrma fuit; cf. ad 2, 36, 3. et Suet. Ncr. 49.} cui adlifatus rcus more mt^orum pmmitur, h. c. ad ncccm «fr&enitta'. V. Suct. Ner. 49. Fuit cnim antiqiiisdmunL snbplicii fcnus idemque atrocissimum, nt virris ad mortem ccderetar rcus damnatnaa et ddnde secnri quoque nonnanquam pcr- cnterctur: qui mos scrvatus cit in rravii» shnis criminibus, (v. 2, 5. 7, 19. 26, 15. 28, 29.) in pcrdudlibus, (nisi quod scmd cxtilii poena memoratur 43, 16. et alia ap. Sall. Cat. 51.) in stupratorilms virfinum Vestdium, (v.22, 47. Dionys.8, 89.9, 40.) ct in militia. (r. 2, 59 extr.) In hujut tse- vitiiB locum tucccsrit mox lcnior ratio, ut rcus securi percuteretur ante quam cxspi- rarct sub viricit; cujut prima memorantur cxempla 2, 5. et 41. (NonnuUi putant, verfoeratiouem fultse ^nus quMStionis, ante ipsum subplicium adhibitc, vcl eo ipectatse, et reus se mori seDtiret) Postea le^ Vderia de provocatione cautum, ne, qui provocasset, vir^ ccderetursecuriciue uecaretur, et lege Porcia ac Scmpronia Ti. Gracchl, ne civem (pneter mllitcs) virf^ cedi liceret. Cf. 2, 8. 10,9. ct Cic p. Rab. perd. 4. Ceterum poAteriori et inpr. Im- pcratonxm levo iu militia/tutif virpelocum occupavit, et iustitiitum yitftifarudn, triste subplicium propriumque Romanorum, qul vel militet aliquot, (pvvloris flasitii reos, Tel decimum qucmque sorte ductos (quM decimaiio estj fustibus «d aectni dedeUnt^ 86 GOMMEirrAiuus iN uvjUM. i;m de tfoo V. «d B, 6, 8. FolyK. f » ft7* 38;^ et JLips. de MiL Rom. 5, 18. Omnia hec copioefaH eipoiiilt Heyne in Opoec Acad. T. 111. p. 18*aq. ^ DepflMflBw v.cap. 44. 7. M faiiMtfi— yifchiii qol pratter ▼uhiiH tatem eiit Jnre quenqvam iiecaHet: vel wtliis perdaeUlonb falio Insimilatum; tferatiumy sl vcl lniKixiut ctiet. — ar «fn einliirf pom putabant» quia liac lege eum Jiidicare renro }umI eiant «^ SJwm coa» HliiMiiflHiwt te. Horadum, fa» cet. Malim Fmt verlmm poHe pro miBorl dlitliDct. potul Aiajorem. 8. MtH hmm» mmt m m Judhh, manmt P, Horniw jmtn pniclmMalf ; Bauer : ** Si ▼d mazime, inquiti abecdute liitiif dicitor, iamco eiffitarf debet addl ; quod hic intel- legerenonUcet; niei potiv pr«e 12. soirCfEiui^iRti Horatfo tradita, t. ad 4, i^ 6. — hodu quoqut ; Gron. et Duk. male- bant h. 1. et 5, 27 pr. JbdiijMi, L e. hodle ad- buc. Sed utrumque bene didtur. — - pM- Niri| puMioo sOmtu, vd mandato. 13. iS^iniriMm t^*iiMm, cf. Dionys. 3j 23. ctFestus. Dc>i^v.inf.3,28extr. CAP. 27.V-l.«0mmias/Mirit, forteyvirat autyiMifC ; Bauer. •— tnaMm ia^iniMm ^kkk* iorii, mutaUilc, vel inanisslorie favorisque popularit cupidum. ^ coptl, voluit, co- uatus cst. 2. od htUum, ex eduio gmandum ; « quid boG est? ut proposito edicto juuiores ad arma vocentur ? Audio: sed quid hoc ad populum, cui hdlum Indicitur? Planeleg. n indietOf ^quod eliem coni. Doujat ct l)uk.) L e'. Ita ut Bnte cdrccpsnt 1(0^01116' bdlum. NeootenlmceilfetlsbdliiB tur, sed milites oonvenlnnt. Nlii odiotro u» !• est id. qd. Aidifirv. Bi suls ptr ipifiim siiiitatif cum Romaali tss piwiitioRim rma-mt obportnno tempore. — peeto trvafftioRit JAvat puffna, qnod cum lis fiecerat Mcttat. 9, adeoii/lMiiitif amnes, Anlenem d rfan, vd ad locum ubi confluunt. 4. ortftt MoM oeiem sursnm in m unde inna dicMnu ex eoUibiu% 5. fna parte, in auam piLrtem j rm [dmretf idctoriam,^ prOpr. oomm< vt iHf ii» fim 22, 3. 98. 38, 4. mm afr 35, 32« 4. i ff mea, iM»tro,pii6iiev cet usui ejys, d utile. Cf. ad 6, 22, 2. 21, 2. Itet slg^iflcat aut occadonev plam, obportunitatem,aut eventum, riam ; et noc sensu dore sit vertcre, efl Bauer. -— es fndirMrivirfi, in eam p 6. TuilMf XII v0vU iSfaltof, Agona CdUnos s. Quiriodes: nam P^ Numa instituerat : et hi in Pslatlo, coUe fiuirindl habebant sacrarln sacra fsciebant. v. Dlonys.^, 70. 3, /moTMi Poi/ori oe Pavori vovit, sc. no nt colereotur, quam placaventur, Bi plius eorum vim sentirent (lomanl. - we in ftrttlkont in aciem, In ordintm et locumjprmliij nondum qulppe com Bauer. iUcte, dsi praelium Jam coi snmcredas. 7. Idfm inipfral sc.eqnltl, qui dtafti Buntlaverat abire Albanos. Sed 1 iiAm tmpmvr, sc. cquitl. -^ Aartof SF^gira cet. v. ad 35. 38, 8. 8. ohI ioM eddili JguwMiff «Mmf : colonta dlquo deducta, veteres oppU tantum non omnes eolonlt Rom. ai •olebant. rHense itaque ]am coUnii Cf.3, 1.4, 11.8, 14. •«Qullncx|n oppido rdinquuntur dves.cnm nv cofonis habltaturl, recte Hl ipsi eoliml • tur, ut quos eapdlendl Jus dct fUlsset : urbs cnim tdis Jam cldum erat.'* Bauer. Hoc sensu ¥ldenatei ante coibRia JSomoaa vocatl sunt j Ei 0. iSoimmi «imit conl. Fkber. CAP. 28.)— 1. Qasd fcfniairtatse, yn (v. ad 2, 3, 2.Mn salutem, sduti slt v populo: utinfraQuadftonMaiJaMitMmJ fit pcpulo Rom, oemiki vtbie^, if IBaai. * Div. 1, 45. mq^iim, Inquit, nortri oemlh ngendit quod 6onMm, /ottitum, ^Mic / tMmfMi iiiit pr^aioatMr. Cf. ad 10, Ceterum Albanos, vertentibus terga natibus Vejeutibusque, pupie se : cuisse et multos ex iis truddasse, Diouyt. 3, 26. qui omnia Aisius na 24—31. a. teerifichm iMtfrali, ffuovetanrilf circa populum s. exercitum ducto c inmolato lllc in campo Martio lustn a CensoribuSj ita itutmm ivadmtifruf. COMMENTARIUS IN UVIUH. 1,80. » bwhNtnri et wurgirl lolebattt tum agrfy ^mm vere, m FrBtriboB Arvalibui, tacrl- M twkaiimii, h. t. circa ar\'a ducto pro Micifraguai proraita ; tum Urbt ob pfo- ^igiuB tcllaslgBem calamitatcm toI in- SMi iHqaod tcehit admittum, amhurklo t. «MUiIm kmOk^ circa Urbem termiDOt- 9Wf)iif duetit. Cr. 31, 63. 35» 9. 40, 6. «2,SI. 45, 16. adTac. A. 13, 24, 3. Polyb. 4, n, 9. Salmae. ad Voniici Aurelian. 20, HtfM ad Virg. Eol. 5, 75. et ad TibulL 8, l.jr. 8. al 4iirm9 ortij ab extrema cattrDnim puiff obi cattria liom. juocta erpnt Albaoa. 4. hutemum id prtrlium fuit, forte lep. ^4tcni0 in fritii»fuU (aliquid s. ratio) cur t. 9i«JdBf ^lMi i^trttk cet. 5. hmgm doetmmttmi r. ad Pref. Lir. ^ 14. — Gnrturimfi orVMrti eiwuiiwfftiiit e. Mn. MeftiiM addidlt Drak. suadente Gron. ^ d huid temere e«t ; niti subaudire malu- ^riiiMii: nam iptum exerdtuui )am drcum- sttlerant omnet Romaui, neo ccnturionet ^ rri, ut lotum rircnmsltterent ezercituro, Aabficerent; Bauer. — «ivifalMi durv, Jot ^ittcis. 6.01 hi tao nlpticit doe$ cet. ut pastlm, in Bsriniii in conci|nendit ▼otit, ac pro attamen s. Mltem, vel pro tum, tum vero, ponitur, ^ eonliuii^ eum vi quadam et emphatiy UtMilO, 19, 10. Cr. inf.e.41. 3, 27. 31. 9, 1. 8. 10, 30 pr. 34, 37 extr. ubi cf. Groii. ciDnk. 7. fvlpAeiuiii cMpti (propr. ezemplum tnbpUcli) jnriiM MfMerii lefUM IhiiiiMMnfMy Muim fen habentit raiioBem humanitadt ia legibut tanciendit. " Lcftt h%ammm I. e. bonmtmSt» rationlt, qua traetare ho- nines, paitcre iUis conveniat. Elcf^nter vera iptnm cuaiplMa paruM MfliMr fefVM 4idtur, qnod eos, qni lilud edant, lcgum bomanarum pamm memorea Indlcet;" Bauer. Cf. ad 3,36^8. et 7, 31, 6. CAP. 29.)— l. prcMiBi ilI6aM tjnltn dnce H . Horntio. Ipta excidii detcriptio ouem Bon miteratione adfldatf Cf. virf. A. 2, 4S6 sq. quem locum ex Enniano in Annal. II. de Albe ezcldio exprettum esse ibl feionet Scrvius. — bor guidiM/irit tvmuhm Uk ptapr. iUud, UU ret v. ad 34, 43, 6. 8. HaMar AMfiVtf tt cum», h. e. hottes rlamantes carrcntesqne. " Obseurlus dlxlt Uvius, dnm notiones condensat, quas sic e%iDlve : clamor et cortnt per nrbem ett, et wwiia Jtrro ftmmmquM Miseeatur; Bauer. «— forita MOBtfitia itad^/SritomnitiM animn^ v. ad3, 47,9. Verba prtD mefu Miti porum aptat nam paullo antc dlxit, non fuisse peagrtM, sed silentium ac nuBrtitiffni : unde ibrsan scripsit: prc manrt obliti; Duk. An lef. pcae ineRtif (ut al. fuf) obliti, vel fgag utmU ctinurti — d^ifirt c coasiiio, ^uid TtUmquermi ctlt,} * 3. HMBtariBud «inifr, tc: qubd reUuqQei'' lenti nisi potiatf di^m ctt pro ilmpl* uiliMtiM viiari sc. domot, vel qood ad uHi- mum iUud temput adtinet, h. e. ultlma hac vice, ut olrfMUM km dixit Valer. Fl. 4. 353. hoo pritMUR Cic. ad Att. 13, 46 pr. Aoe unie Curt. 4, II pr. vadra rphm^ Ev. Joan. 21, 14. ubi cf. RapheUi Obat. in N. T. e^ Herodoto p. 319. et Groo. Obss. 2, 8. Sed Ibrte Livius scripsit : uitiMum (postremo) iiiof vifMr^ vel : «iltMUM ualo diiimrL Simi- liter v/tiMUM iiiuM «furuf dixit Cnrt. 5, 13, 8. et Mae pMtrfaiicM Me oidcfTerent Andr, 2, 1,22. Cf. ad 40, 42, 6. Ad rem ef. Vlrf. JEn. 3, 490 tq. Valer. Fl. 1, 710. 3, 168 tq. 4. TUptiM, ^ifrvf h. e. iit qUB qrnt^ potont efferre, elalif ; Gnecoram niore dic- tum, qui pron. relat. Ir, I}» S ad prec. sub- stant. adcommodant. AUis tamen locit repetendum potius vcrbum, prtNipue ubl quartus hujus pronom. oasus cum vidtri jun^tur, V. c. 6, 26. preeifrttf etvnfiiM jenafuf, quem videiritur sdl. dare, vel dare velle, vel dandura esse, doMf, 31, 3. ct 8. ut eoMutf quem vidertiur ti sc. mittere, s. mitti debere, MJffrrff; rf. 23, 34. 29, 20. 33, 26. 34, 56. 43, 15. 44, 18. nisi et in his quem videhiiur et riderftur positum pro t etcm, qui vidMury ipsi placebit. 5. eorifiiieiif a^Mei», continuum, intervalUB noninterruptum, Siifrfitit,'ut2, 50. 24, 16« 27, 51. et coRlimuifuM 2, 38 pr. Cf. ad 4, 22,4. 6. I^9Wiiif urbtm AWmdt, al. «rfte. v. ad 2, 37, 5. 7. una horOf admodnm cxi^uo temporlt spatio, (ut passim hora et i(pa ; v. Drak.) ^aiu«>(24»I0. 39,46. 56. 40, 19. 13, 15.) Ufiidum. (l, 31. 7, 28. 21, d 82, 36. 23, 31. 25, 7. 26, 23. 27, 37. 29,]0.al.) terrs, (10,31. 34, 44. 45. 35, 21.37,3.42, 20. 45, 16.) lactit, (27, 11.) crcta (24, 10.) et camit, (3, 10. coll. Dioqn. 10, 3. et VaL Max. 1, 6, 5.) iude «ti, ^nod aut terra argillacea, qu« in Bohii Jtali» locu rubra effoditur, unde ftctivata Etrutca, aut lapidet e monte cimpiquelapidci, ut in Lirurum et Salyum fiiimu, aut creta ab imbre toluta, ut et lactii q«ciem'referret, aut camet, ex tacro lUquo cpulo in altum tublatflB turbioit vi, Box ia terram aliumque locum deciderent ; (potuere ctiam lapidci, ut cineret quoque, ^ ignit tubterranei e monte a^i, vel camct tTubnriit ex arit ablatc dejici, et lactetB RloviB oriri ox polline certarum phuitarum per tnrbinem oonlecto, vel ex particuUt ailfiireit per Vulcanla incendia in nubet nbhtb) tteHiB crinitae vel deciduc, et ntadiu vit«, duo vel tret tdles, duae tretve W, et intenliu, tolit orbit minui vitut m circulo inclutut, (22, 1. 28, 11. 29, 14. 30, 2. 38. 41, 20. 26. 43, 15. 45, 16.) cahm ardent, (3, 5. 10. 31, 12. 32, 9. 43, IS.} ipeciet l^onum, armorum, ararum, >inam in nubibut vitae, ardentet facet, tnosvertc trabet et arcut ii^oei, (21, 62. 22, ]. 24, 10. 29, 14. 30, 2. 41, 20. 26. 42,2. Ste^r L 1. p. 27 tq.) quae ad auroram WtlemiJiaiqne atmotphaerc adfectiuuet pcrtinent; flammae tubito in antennit na« riom, in tpiculit tipiitque castrorum terrs iifiiit, vu in puerorum virorumve capi- tjhoi vitc, et ardent caput Vulcaui aut idpb in manu equitit vi|^as circumeuntis, (1,39. 22. 1. 25, 39. 33, 26. 34, 45. 39, 22. 43, 15. coU. Virp. A. 1, 680 tq. et 7, 71 sq.) qnc ad vim et naturam a£ris electrica ma- lcria ^ravidi ducunt ; lacrumae et sudores ptrietnm. taxorum, inpr. marmorum, adeo- que ct tfniorum atque colunmarum, ob riffl auttrTet repentinam vicem seu intem- pericm humldl et ticci aeris ; sudorsimjnii- aeot ti^norum mlnio obductorum. (22, 1. 36. 23, 31. 27, 4. 40, 19. 45. ad SiL 1, 86. 98. 8, 645.) Saeunii generit prodi^a tan- tom noD omnia ad motut terrae et agri aut Bootium, i^nibut abditit tumentium, la- boret referenda sunt, v. c. mont, mare et odum ardere visum, (3, 5. 10. 23, 31.) phivia lapldea, taxum inreos voVtans, (25, 7) terrK hiatut et subtident In specut so- Inm, (7, 6.'30, 2. 38. 32, 9.) obscuratus afir ▼el nox hiterdiu vita intendi (7, 28.) lux oruuocte, (28, 11. 29, 14. 32, 29.) sol pallens aut rubens similisque san^ineo, (25,7. 31, 12.)hastaemotae,(21,62. 24, 10. 40, 19.) teoebrae interdiu obortae, (7, 28. 383, 6. qnae loca a qiubusdam ad defecti- onem solis referuntur, ut 37, 4. et 44, 37.) apertae subito templomm fores, signa deo- rum mota vel couverta, tortet extenuata teu evolutae, ^21, 62. 22, 1.) phmao muro- mm dejectc, (25, 7. 32, 9. 29.) arborea repente aut alieno in loco, in puppi aut templo, enatae, vel reviretcentea, (43, 15. Plin. 17, 38, 25.) lacut repente incretcena vel deficiens, (5, 15.) amnes retroversi et absorpti, fons cmmpens antea non visus, aut scaturigo lacds vel olei, haec quidem, vena forte bituminota ex meatu redutomanantc ; rivi tanguinit aut lactis fluentes, et lacut saneuine manantes, s. cmentc aque, (26, 23. 27, 11. 23, 37. 34, 45. 45, 16.)aauUscU. a soli ar^acei vel cretacei contagione m- bentibus vel albescentibus aut innatantibut aqute mbenti insectomm f^eneribut, v. c. pulice monoculo, unde aquae a procellis in altum raptae aliis in locis imbres cmentoa vel lacteos facerepotuere ; bincet Comitium sanguine fluens, (34, 45.) et spicae vel messes cmentatae, ubi adhiesereforte spicis aut inittaB sordesve ex istis imbrilMis, aut ptpiOones ex chrysalide evolantes et mbl* cunda conspersi ^tta, aut rulM>r th aliia insectis adspersus. (22, 1. 28, 11.) Ob- scumm est, quod lana Priveroi e terra et in Vejenti SLgro ex arboribus nata, (42, 2. fraudem forte facientibus ju]>atomm, bar* batomm aliommque lichenum ^neribus, inpr. filameutosis) quodque 32, 1. Ostiae In Herculis asde et sifuo capillus enatus dici- tur. (Cf. Stegerl. 1. p. 180. ubi suspicatur, capillum Aiisse subtilissiroas radicts plan<« taeve fibras, et lanam pidlam terra enatam confervam lacustrem.) Miulme mirabiUa vero sunt si|pia, vexilla, spicula evuisuria reluctantia, quia altiui et in solo tenacl infixa erant; (vel, ut Cic. de Div. 2, 31« dicit, quia timide fortam tign^er evtUtbai^ quodjidmtir in/Sxerat, et, ut ipse iiv. 22, 3« extr. quia ad convelUadum manut jnw mttu •&• tormurant) saug^uis emmpens signis evulsit, mbentis scil. aquae scaturi^ne sub solo latente ; voces exauditae, vana reli|^ione vi- sa objiciente, inpr. in solitudine a^ram ct locomm ; (ut h. 1. et 2, 7. 5, 32. 6, 3S^ pisces sub aratro inventi, qui pisces fuei^ fossiles. (v. ad 42, 2, 3.) TVrtn freneris pro^ di^a petita erant ab animantibus^ s^ rai^ visae essent, (ut an^cs jubati41,26.i 42^, 13. et quadmpedes, etiam lacertae et ter- pentes) aut si insglito a|it alieoo in loco, (v. c. ani^is e coiumna lif^ea, s. ara, s. foribus templi elabsus, 1, 56. 25, 16. 27, 4. 28, 11. lupi 3, 29. 10, 27. 21, 46. 47. 48, 62, 27.37. al. apum examina 21, 46. 1. 24» 10. 27, 23. boves 21, 62. 36, 37. corvi 10. 40. 21, 62. 24, 10. 30, 2. vulturius27, 11« 23.) aut si species insolitae s. monitra esseni, (quomm taiu frequeus fit mentio, ut eoruni major olim, quam nunc, multitudo fuisse videri possit, nisi potius, quae olim super- ttitio ac metus nota^itj hodie transiuittit CX>HK[ENTA1UUS.INIJVIUIL 1,32. incttito homlnAm) aat fkcta nb natum II- lommaliEnA. (t. c. 87» 23. 30, 2. et 37, 3.) fiz Ui qjuvdam etiamnunidoctorum homl* num indagatioBem exipint, v. c. bot lo- qvnta, (3, 10. 24, 10« 27, 11. al.) capne laiiat0, ^2, 1.) agrnus cum ubere lactentl natut, (^, 4.) ^lina in gallum, f^ui in gallinam %'enuft, (22, 1.) bos qui peperit equuleum, (23, 31.) et vaocam nncam inUt. (41, 17. Cf. 31, 12. ad Tac. Ann. 14, 12, 3. Phle^nTrall. de Mirab., Fortunius Licetot de monttr. caus. et diff., atque dk PnHgim «M» /. A^ Fr, Stegtr») At hec quoque, ut reliqua, possunt forte ad certa nataro eventa et cautat revocari, et simi- Ubut nottri levi exemplis confirmari. Cf. inpr. Ste^eri liber laud. 2% ak 9oim prodM, ob idem prodi^um, ir. ad 1, 1, 5. Pamo ante voem tngentem tc dkentem, jubentem, monentcm. 3. wt fNowtofw td€M predigivn RWinsrrticr, (h. e.quando vel quandocumque, quotiet : V. ad c. 24. B. 4.) ^«rup, diet sacri, per no' MRi diii MrvMtvr, sive novemdude aaerum, Exempla £bit liidex. 4. paHliiitM et pettit h. 1., ut ubivis fere ap. Liv., pro lue vel febribus epidemicis, qnas Romae falso pro pestibot proprie sfc dictit habitas esse docuit Heyne Opusc. Acad. T. III. p. 108 sq. — taUibrkra, ma- git valentia ct tana. 5. ewn ttatvm rerum ret[uirente»y deside- fantes. pox tenku]u»t v. ad cap. 16. n. 4. 6. 4^*^ ''^?^ '*''|''k*i' Vi2t«Rtat. — rr^num Korii eelera egregium^ul c. 35. et 37, 7. ubi v. Jac. Gron. 3. longe antiqwtimumf' primum et gravis- timum, optimum factu, quod maxime ett curccord}que,ut3, 10. 6, 40. 7, 31. 9, 31. itwpwfi^fpQif ap. Herodot. 5^ 63. et ^ian. V. H. », 17. De tmwiMwUt ngU, Htakm Y. ad c 20. n. 10« 4. poniUkem tc miziaHmt, qw tok •) optiaut MSS. abett. Cf. 1, 20. 2, 2. 87. 34 44. l.al. — tfiolfriMifflafv, intabulamal bam t. albatam, K^Utmfm) in qua cdida alla que, qu« popuki erant indicanda, tcril tolebant ot m pubUoo proponi t. promulipaci. 5. mftfiiiiii immitm, /UaaWj (ap. LnciM Conviv. c. 43 extr.) moderatum, medimi quati inter duo eatrema, inler KKMiiuli t Nums ingenium. Midiam ae gimo didtw 2, 27. qui neulri studet parti \ maSa aralH quB nec nobilitati nec plebi Ikvvbaty ae mediam quati inibat viam, 10, 15. mwiim doeretum 3, 13. quod nec in vf&cula coBjk reum, nec ;riaae dimitti jubebajt, meiim tontUium 2, 30. 4, 43. 8, 13. m«lui,inter trc cententet medium quati tenentibiit , 27, K 3. mMtioi nte ni altenut ftwrem tneliaafw 4fl 20. — ft Namc et BomnH metmr^ aonii ingenm respondent. Cf. 2, 4. 23, 12. < ad 3, 36, H, -^ tentaripatkntiamf ^ericulai fieri an te patientem iuJuriK prsbitunii sii » NicivttlulMcol. Cf. omnino GcU. 16, 4. 11. Fut9 pisgos dwtUo (beUo) qmtBrtndmy (nqairtndaty nytftmrftij ut jmttum piumfut Mmi int 39» 36. ct 42, 23. vid. sup. ad ctt. 0. 9^ Pomt ic. a scelcrey nt dTi^t «oAtp^, jottus ct pius. 11 iit^ (ct iia) cfNMNti», cMiss, csfunf- ^, OBa, coounanitcr, timul cum aUis, ^ ■OK ptosmm, tcisco, b. c. decemo, Jdiio, conaco, coattituo. cf. ad 4, 4, 6. MflBpr. 10, 34, 9. 33, 49. 41, 8. Scd •tifUB timpL tst tcitcerc, con* p, utfimmu 28, 22. fsniiittm 24, 26 F' cnifiMo m fugmm Mi 5, 63. 10, 16. 34. ^ bsK diam eo tcntu dicta sunt, quo ^ctMi vd oMiiM M*i oofiieiseirrf, b. e. mori» •icoBftUium et capcrc ctczscqui. Sic H phuo vcrtM composita pro sinipl. obvia, «•■«■rv 2, 43, 6. Moasfui 24, 45, 4. ct ai. Cr, ad 4, 4, 6. d od Tac. Ano. 6, 27, 1. 13. foeiiAfMcptriioqyortwoia, ytiwtefwf, (cf.26, 33 cxtr.) in tmtdtm fmtenliom ibai scil. psliiaB, ot 5, 9 pr. nam, ubi SCtum pcr discesftioocm fichat, }ubebaDtur tcnatores disccdcrc ad eum lucum curiae, quo iverat wottntim aUeujos pronuntiat» auctor, ut ili, nomcraiis copitibus, facile co^^osce- retur, cuinam scnteotise plurimi fkverent | «ade io smtailiw» alie«;«f tre pedibus, vel siBpl. irr, «fifcerftrf , difrtfnimmi fitetrtt ut cootra «o mlia mmmm h. c. in coDtrariam, Arenam tentcnUam, ir», (v. Qcll.*3, 18. li, 7. Cic. Veir. 4, 65.) ec «fMrt irt ap. Tae. Ano. 14, 45 pr. 8ic et inf. 2, 27. im tkmm CMuom, scntentiam, partem, eonlegm FWBipi irrsf, h. c. temcre, parum consulto, MXXI, 18.pr«ecpi2saCio,temeremi8sa.Ibi. dcm in qnibusdam libris legitur prcscpi trmtf ^e. pitHrlivb, ut 26, 38, 3. et 37, 7. Hinc « (quod jam ooUvit Grun. ad GeU. 3, 18.} peiarii dicti senatoret, non, qnod multi «tiam mmc jmtant, quotquot pcdibus in I miittaai^wccdtm^ (mua vUcnHquli» quam iCMtorum, qui id j Aon tiepiuf vel tcmd ocrte fccistct) ted qui taotum it» pedUnit irent. salttm plcnonqut, sivc ipti fidttciamnon habcrent diccndi scnttntiam» sive non rogarentur, ut qui noodum esstot o ccnsorc in senatum lecti aut in postremit scripti. V. loc. clast. GcU. 3, 18. int ad 22, 49, 13. et 27, 34, 3. 14. htUum trmt camteutm^ bcUum dcceroe> batur perinde ac si omnes cooscntissent. Cf. od 24, 37, 9. Sed forte e ood. Florent. lefcndum oNUimiuii L c. decretom ; ut lof. 8, 6, 3. ammuit ttHotus btlimh b. e. coo- scnsu s. communi consUio dccrevit, (uisl cum Drak. subpleverit Jitri) ct ap. GcU. . 15, 26. cwimoi quibmdam tt ctwtem'f. Cf. Cic. Fio. 2, 35 extr. et inf. 27, 9 cxtr. ubi duplcx loqucndi ratio Jungitur i iiioo socioi cpfiiiiiriwi ad prtdtndawt urbtm, 15. Aoitamy«rnite«, ferro prMfixam, mtf •Bii^uuMam, non c fruticc vei aribore saiH fuioca fabricatam, ttd Boni^inc iofcctam, ut ii^iceretur ttrror, et siffnificarctur, beUum fbre crucntum. Cf. PUo. 18, 18. tt Ammian. MarceU. 19, 1. 16. pniw^ Hiimoiof Qntnliuai, ut 8, 9. 41, 16. aUpro: populut Rom., qui idcm populut Q^ritlum, ut pqpiilHf fidmooof Quiritet pro: populus Rom., qui iidcm Quirites. v. Drak. ad b. I. et Groa. Obst. 4, 14. et ad GeU. 1, 12. 10, 24. QiiiriitiMi nomen paputo Bmi, adjuactum, cx quo Sabini Curibus Romam cummifrarint, mooet Brisson. de fonn. 1. p. 61. 17. ab tam rtm tgt papukuqm Rtmu h. o. ei^nomine etjussut popuU Rom. btUmm imdicofiinoqut, (cf. not. 10.) nisi vtdico re- fcrendumadi^ el/acif ad pDpiiJiMi jRom^— «iiittf6tt sc. mtiNi. CAP. 33.)— 1. dimaodflla eora «Mivroti» tcil. corum, qusB ipst tolebat curare. 2. Et fuum SabiMi Capitolium mtqut mrcem^ (v. ad 1, 55, 6.) ilAMii Cttlmm mmtm ia^ pfoMNt, que loca eraot drm Palatmmy ttitm ttttrwm Bommnorwimy h. c. ccHoim, qul RomamcondiderantcumRomulocet. Cf.c. 30 pr. Palatium et iiveiMmiim, v. ad c. 5. o. 2. 3. Addisi «pdtm, in cumdem oollem, ut tt 27, 22. Te^Ktf (s. TeUmo et Tflinw) et Fiooiia Latii oppida, prope Ostiam, ut forte ct PoUtoHum. Cf. EHonys. 3, 37. 38; 4. PoltCoritMi tiieff rumif Mfo rr/wtilttm, fuad meuum a civibus s. Incolis, Romam traductis, ut antea dictum, occtipaiicmitt Prixi Latlnit de quibus v. ad c. 3. n. 5. Fortc delendum rh rursut, vel le^. peCittiNi. Scd cf. 9, 27. et ad 2, 45, 10. 5. MedutUm a Latiiiis capta et cruento belln quatuor aouonim recepta ab Anco. Cf. Dionys. 1. c. Oppidum incerti situs iil Sabinis. Verba vmria vietoria fortc glossa, verbis Afarfs tiiorrC» adscripta. -^ prgtidio' fmfirmata taHdo^ v. ad 21, 57, 7. — * eoiCrft tii apcrto potUitf cf* ad 21> 38j 7w 9 GOlfMBNTARIUS IN LlVnnif. i;34. 6« «f, apody Myreim tc. cdem; ut,'«i Jiftii Statorit c, 41. ad SpH 2, 51. ml ^offti •t ad Ctrffrti 10, 23 extr. ^f 'AdijMuirf sc m^ Hom. U. 6, 379. Cf. et 3, 7 entr. 3, 48 a1. MurciflB sacellum sub Aventuio moBte, quem iifiiTViim s. IfnmiMi inde olim dictum perperam, opinor, Festus tradit. Alii putant, cam a monte hoc ita adpeila- tam, nec diverMm eise a Mureea, ^^vie daa, de qua v. Au^tin. de civ. dei 4, 16. Scd PHttiut 15, 29. •. 36. et Plut Qu. Rom. T. II. p. 268. docent, Venerem a myrto, arbore ei sacra, primum dictam esse Myrtiamf Mupr^oy, et postea Mureiam, Mwpic(ay, vel recUus forte Mutiiam: et ioeilhm Munim Venmt memoratar Varr. L. L. 4, 32. 7. Jameubm, coUis s* mons altus, trans TSberim situs. -* ne quandOi aliquando, ea «nr AcrtJum «osf, v. ad 4, 31, 8. et 24, 42, 6. ~/dnoRiiiiiivt0liiiasciLcingi,MrfcNaiii jNmt» emfiM^ Urbi pliietttt:'nam scriptores €t Grssci et Latini ssepe membris duolHis iiaum JuDgunt verlmm, a quo grammatice quidem utrumque pendet membrum. quamquam quoad sententiam plenus verbi •Ignificatus ad unum modo referri possit, €t ad altemm vel pleid hujus si§^ncatuB l»rs quBdam, (v. c. 3, 48 pr. et 3, 55, 9. fft diocrw verbi wgaire) vel similis ei atque (Dopoatos intellegendus sit significatus; q4iod ellipeeos s. figune g^nus oitKKrt^tv et fcvyfia aut synezeu^enon adpellant. Cf. ad 22, 12, 8. 24, 5, 7. 38, 21, 5. 4U, 9, 2. ad Tac. Aon. 2, 20, 2. d'Orviile ad Cba- rlton. p. 398. Brunck. ad Sophocl. Electr. 72, 435. ad (£d. T>r. 271. ad Aiac. 1035. Burm ad Virir. ^n. 7, 187. 9, 279. Drak. ifif. ad 40, 42, 11. Stroth. ad 3, G7 extr. ubl (ut Jam ante eum Drak. 1. 1.) ad verba ^EigutiMi — esptaf intellegit name defendit: nuod tamen verburo r^ tubmont parum re* aMJHdet ; nisi hcc durities adfectu loquen- tfi eaeusanda. Sic et h. 1. nequecn^', ueque aUud vf rbum satis aptum voci mttiv, r^ mmf"^ ^^ simUe est et coffuatum. Forte «sfidit ehm s. ^rmwidiirt, vel cum ScbeN lero Irgendum non muniri eoium, 'Eir^ixt^e M icel vi aaXo^yifMT 'laydroXor, aui ^ipa» /koH^ Ir eAr^ Keuitmv^w, Dionys. 3, 45. 8. poiitf ittMicto, qui innitebatur paUs s. trabibus et tisnis, quse nMice^ dicebantur, vel ea trabibus, sine fuUuris ferreisque cUvls, iine omni sere aut ferro, compositus erat, ita disposita contignatione, ut exi- merentur trabes ac reponerentur, et vel davum iis addere relig^ioni esset. v. Plin. 36, 15, s. 23. Hinc rofrorfMot pontent dixit Ovid. Fast. 5, 622. (uX^nTV et Uphjf ^ff^^par Plut. Cf. inf. c. 37. et 1 1, 10. in Tilferifacto, alii tit Tilferim, ut 40, 51. et io £pit. Utrumque ferri potest; Drak.Cf. ad 2, 14,2. !/. AafidjMroicm mttfiiiiifntuiit a jdanioribut aditu iocit, a parte locorum, quie plaxuora suat et aditii faciiiora. 10. diwrtmtM fwfo «1 . /«10, (ut contra taivo inf. 5, 40, nondum exacte discemerentor mala facinora, non satis intd utnim quid recte an perperam &c 11. anvornmtiifiu^nif cdj^SMlttr auctus deinde in loco inferiore TuUio firmissima illa parte, (oi dicta est robur TuUianumf qulf parietibus, ofim certe cincta ei 2ua esspirabant malefici iUuc pi :f. ad 29, 22, 44. 34, 44. eatr. 38 Sallust. b. Cat. 55. ubi v. Cort. Tac. Ann. 4, 29. Hic carcer d unicus fuit, /v. JuvenaL 3, 3U plures exstructi, e quibus lapidei tur iattfttmuB. (Prseerant iis tnum tales, (cf. 39, 17.) et custodes Ulo: Erimum servi publici, deinde m tes. RomsB autem non libc custodife, (Staat^^f^Wittaf ) nec ali SubUci, quam in quibus servabac ci, donec subpiicium de iis s Rei honoratiores, in perpetua custodia, mimicipiis per Itsiiam tur, (v. Sallust. Cat. 50. 43. et yi vel prttNimw'iiiw,partem»8pem. — Egirio WniaMim, quem alii fralrera Tarquinii, ■oaftatrttfiiium edunt, et LiTlusjpatrem TtfqQiBii OoUatini. Is Anins s. EferiuB Gwlie nrbi Sabinis ademtae praetectus lade CUMrai cst dictus, ct boc nomen ad foMeroi propasavit. Cf. c. 38, 57. et Dio- iiyi.3, 66. m milteii mnitm bomnum, partem krc^titfs. 4. TwMyaff, seu Caia Cscilia, qu^ haud ^eUrob superbiam nnartt^ pateretur, m, m pojmmpmttt, tmmiliora esse ui, tn fuifria mktnt, b. e. rentem, domum, iu quam artiliBimlo redperetur, humiliorem esse Boliiliadmo, qiio nata erat, genere. Cf. ad tt frat£r pnMicum romfRAifun vidtfrt, h. e. ■peetare, sequi, adpetere 2, 12. 3, 68. 28, 17,2. dsncs tptetaro 7, 32 extr. Atiam tt Mtmkma tptkart 37, 6, 2. 8<{|as ^«'ii' ap. l^cbn. in Hermot. Quidam emendant P^ama, vel aptitnma, vel /ecta. Vulgatum ikfaidi pofise putat Bauer. vel poStarum >Min, quem minime adspemetur Noster, vel ut intellegamus apta, adcommodata. L uki omnit rtpenHna nobilitas »t, h. e. RetBs orta, nova quasi et sine ima^ni- bm. 7 Aaetm Stbina matrt ortum ; forte le^. ^iiimiwtrecum Peri2. Anim. hist. c. 3. ubi docet, matrcm rjus, Nume filiam, Romae Batsm adeoque Romanam fuisse. Cf. ad c. 2i.D. 9. Contra Periz. haec disputavit Duker. " Noo video, cur Anci pater omnino Sabi- KBs dict debeat, quem Livius a Nyma pon* tificem, Tacitus a Tuilo praefectum Urbi &ctum^et Plut. io fineNumae patre quidem Sabiiio, sed cum Numa Romam prufecto ct ab eo in senatum adlecto, natum scribunt. Ncc patrem Anci in Sabinis natuin fuisse et in re, quam in coiitrovenia positam fuisse Plut. tradit, ut ■dfinnari possit, eam haud dubit Roma mtam fai&se. Si verum est, quod proditum Plut. icribit, Ancum, Numa moriente, quiu- qacniiem puerum fuisse, ratio temporum ■m KpnpmX, quo miAUs Numc fiLiaj in Sabinis nata, XXXVII anno re^ illius Ancum parere potuerit." ' 8. no6iiem mia tiM^iiM Nume ntt, h. e« Numam primum fuisse majorem ejus, qui magistratum gesserit curulem et hlnc Jus imaginis suas cera exprimendm et ad memoriam posteritatemque prodendae ha- bueriL Nam iiiM^iiief erant sl^a nobili* tatis, etjus illud dabant maipstratus cu- rules. Quos si quis primus g^enerat e familia stia, dicebatur nomonovnt (cf. 4, 48. ubi hominet novi obponuntur priiicipibM', sed forte ii sunt, qui ex tribunis pl. primi bunc magistratum gessere, et hinc mox eonlegit principibus obponuutur, Dralc. ad 4. 54, 6. Corte et Wasse ad Sallust. Cat. (23. si nec ipse nec majorum aliquis, ignobiiit, si ali* quis majorum, iio6i/tf, et si unus tantum (ut h. 1. avus, Numa) fM6iiif tma imagint, d plurcs, fio6iiit miiitif iimtfim6ttf. Utrum vero Jus imaginum Jam iills temporibus ia usu fuerit, non.constat. Livius tortenobi- litatem generis more loquendi, sua mtate recf pto, expressit 9. JFociia ei s. viro (qiUB etiam vox in quibusdam libris legitur) ptnuadet, %U cupida Aoiu»*iim,quippe qui cupidus bonorum esset, scil. ut ilomam comraig^rent. 10. suspensis alis, exteutis et Itnittr af^ita- tis, {sehwebend) sine strepitu aut ciangore ; ut fu^jenftif grodus s. pcf tacite incedentis et leniter vel vix terram tan^ntis. Pofitice loquitur Livius, utpassim. Mox mim*ftmo pro : ad ministerium. 1 1. Adeepisse id ati^unum, v. ad c. 20. n. 11. Excelsa et alta jun^ntur etiam Cic. Tusc. 2, 4. ut passim aiia synonyma. £k^ ceisa ex alite coni. Scheller in Obss. 12. €am alifam, cui iinperium quasi in aves esset, ca regiont eali, sub qua sita esset Roma, tt tfus Dei nuntiiim, Jovis, regls deo- rum liominumque, cui sacra est et armi- gera. -— eirea summum] euUnen Aomisuc, caput, quod omintf tautum causa ita hio dicitur, unde portendatur honoris eulmtnf fasti^um regalc ; Bauer. 13. ievasse, abstulisse, eiecuf humano eapiti superpositum, pileuin, quo non nisi capita hominum te^rentur, et uon ser>'orum, sed iugenuorum libertinorumquc, nt divinitm tidtm rtddtret, ut eo reddito ostenderet, se a Deo missam esse ; uara alioquin abstulis- set forte, non vero reddidisset, et multo mi* nus,ut supra dictum est,captti apte repotuisset, Pileus ille Cic. Leg. 1,1. opcx vocatur, qui proprie erat pileus sutiiis, (acuminatus in summa parte, et io medio virga eminente Tel ianeo filo ornatus) et forsan ref^um quoque insi^c, ut Pontificis Max. et Flamiuum vel Flarainis tantum Dialis ; uiide apicem dialem inponere alicui inf. 6, 41. pro : eura flamiDera dialem prodere vel creare. Cf. Ruben. Elect. 2, 25. Hinc fortc deeuf h. 1. dicitur. AuaiaRii manu tuptr* ponium conii. St(oth. C 14 c0MMB«waw m wnvM, X w. 14. Jj. Tter^^mmnh Msmi e^idm wmut, RomaDa dedcre Domina iMoumot^ Tarquinui Dato, Pnsam opgpomeo v«l ^didere \\' brariiy vel Livius ips^ per wfn&ki^ ; fiain leguante deipum TarquiDio ^^perbo vel ?iist eum- hic Tfu-quinius adpellatus est rkmXf h. e. prior «. primut, ^quemadmo- dum fieluf 4 &f xf>^' diclus, i. e. prigius i Bauer.) ut ab illo re^ e discemeretur. Sic «t HdMnt 4, 17. de quorum origina v. 8, 14* Cr. ad 1, 10, 3. 3, 51, 3. 14, 54, 7. ^ 15. motitiamq^99tm — 2t6«raii(^tlionser- Tiliter, --* M/am.(cvitct(uraddu4pmrtjiMV,ex BQtitia fecerat amicitiam : sed forte leg. (qvu)d quidom libri e^Lhibent) mtUioqus mm -:- Jura ; Em. et Oauer. — heUo dfmut 9ii«al.iff^td.,utc.34 et doni mUUiaqm c. 35.* CAP. 35.) — \,iubUmpm^^Qrvm s. id. scil. comitiorum, tempore eorum instante. Cf. ad 2, 55, 1. Suspicari possis mh tempm id Sed suniUter dici od Umina 3, 46, 64. 28, 42. 43. ai. etpoit tmpui^ monet Drak. ad 3, 64, 4. — quum sc. diceret, ut c. 48 pr. et aI.Ita0ukeretBauer. At Stroth. putalMt, paulo post «< ToittMi positum esse pro tum ilBliiiei, (ut fuum mtdum ac Ubmler ap. Cic. ad Div. 15, 11. vei et, Iimi iof. cap.40. n.5. tum r- 8. 3, 68. LibersB reip. temporibus Pa- tres Equitesque se|>aratim quidem neo iumixti plebi, sed promiscue h. e. lucis iu- certis et quse fors tulerat, spectabant. Loca deiode ccrtaillis adsij^avit ClauUius, bis Nero v. Lips. ad Tac. Aun. 15^ 23« et Eep. ad Suet Claud. 21 et Ner. 11. Cete- rum Cirei eraot «edificia publlca, ia ob* lonfip, tt ab f^tcfi piMr^e vatw ahera rept^ formie, in q^ibus \i| bantur varU, eursus, cert«minfi g ludusTroisp, veqatio» Qaumaclufl equestris et pedestris. 6. spectacula sibi quisqm facerett sedilia, s, luca, unde spectatur, spectfitores sunt f. sed^t, l^m^ 1 fon adpeltqti, of. ^d |, $6, 1. 29« 3 1, 5. FurcsD paii, fi^ram V vei rcotes ; /urculi 38,7» 5« l^udiqr^ pap. 5. p. 3, Sedilifv» ^usb priii qmsqmfmidittti a T^rqu|p)o Super] lignea et permwntia, (y. cap. 56.' deiude lateritia, t^udepiqMe qii tripiici porticuiun ordiue susteotat 7. Romani Magwqm ludi^ v. ad ft2, 36, 1. 8. tabemafaeUty v. «d 3» 27, 3* CAP.36.)— 1. Kiint lai^, ^ < lapide constructo ; iiam muro V autea erat ciucta. 2. 12amiMS, (al. AaniMiitet) Tttie eeres, v. ad c. 13. n. 8. — - Attm ^ quibusd«m MSS. Adm^ Atisi^ jcle Aceim, ct Nefttii, Narvus^ ap. ^alos "Arrm Cf. Intpp. V^er. M 1. Plin.l5, 18,20.34,5,11. Cic 1, 17. Attm esse pronoipen Sab ^. et ^ttt^iiM legi in pumo, sed p abHarduino ad Plln. t U e»poD: Drak. 3. ttisi aves addixissenlt hop fieri f Sent, m mox ; ii6i avei ttoM adniisitf sensu 31, 5 dicitur precatumem deoSf h. e. enaudivissc, ab effectu. Sil, 4, 636. Utrumquc etiam verl gitur c. 55. Cf. 22, 42. et 27, 16. 4. eludem artem, ioludeus, inri< c. 48. et 2, 45. 7, 13. 9, 2. 6. 25, 1 22, 7. |Fabulam ipsam inlusit jan Uiv. 1, 17.dtvtne tu vir, vates. — rare h. 1. per au^rium diviqare, < verius sit, at c. 6. augurium ca^c 20. au^urio elig^ere locum rei Drak. 5. ia augurio rem expertus, quum 1 set. Forte del in, cf. Fior. ), 5. (h. e. actu inauguraudi, vel pro sii ^rto, ut paulo ante iuaugura prc CK vet. ed. lcf . Doujat. et Scheller 6. Stattia IttH fuit aiUe Curiamy t confbgiwnt Curia incensa P. Ctod Pliu.34, 5, 11. — ComittKnilocuj Kouiano, prope rostra, ex quo 1 curiam erat. Uictus a cijihindoy (Vt 4, 32.) quod ibi comitia curiata nesquc, babcbantur, at primum < deiudo prstoresjus dicebant. v Beschreib. d. St. Rom. p. 241. Ib ^ati excipiel>autur, ut45, 20, 4. . '7. eoncHia jNipu/i, comitia miuoi ata et tributa, 15t COMMENTARIUS IN UVIVM. 1, 38. S» nMf 9t «01 fuidem^ niri ^um aut v$xUlo hi 9nt fodto eomHhrum eaum exereitut eduehu mtj mt ptM eancUium iribuni edhnstent, aut afigva magisiTatut ad caneionem voeatsetf forte kaen coirt voluerunt. r. inf. ad c. 43. n. 16. ctc.44. D. 3. Gell. 13, 15. et 15, 27. ubi LkUos /i, dicit, ^i non unioertum jtopuhm^ Mt ^irtai aHquam adettejubett non eomitia, ted \ (teeUiim edieert dehet. Populus autem uui- ^was dicebatur exereittu urbanut^ quod dis- tribatio populi in ciasses et ceuturias (iion uicttrias et tribus) proprie spectabat rem Dilitareni et exercitus ex iis scribendos. (oiideetcuique dassi certa arroa adsignata) (niodqae initio comitiorum centuriatorum booa ceDturiarum populiquc pars» dum ce- tni io subfragiis ferendis eraut occupati in ^po MartTo, cum armis in Jamculo s. vte eicubabant pnpsidii causa adversus sobitun bostium Tim, quas iugruere forte pwset Hinc iaeperare exereUum est id. qd. I w^ Q»iritet inticiitm h. e. ad comitia cen- ^ntta, ut contra remittere eiercitum solutis fomitiis. Cf. Gell. 13, 15. 15, 27 extr. Vtfr.L.L.5, 9 extr. inpr. Dio Cass. Tib. 37. p.47. ed. Steph. et 47, 42. Gron. Obss. M. Gruch. de coro. 1,3. 4. 8. puama rerum^ summe s. maximae res, vitdeliberandae, aut perficiends. Cf. ad3, ^* Q. 6. diriaurentur, toHcrcntur differren- t&n)oe in aliud tempus. Cf. ad 8, 23, 13. 9. unvroautem capitnm s. equitum, non ^ciitQriarum, aUerum numerum tonfun», WtQs prior fuit, adjecb, xxtatterum tantum MlO, 46.45, 10. — MDCCC equitet, non MCCC. ut in allis libris le^tnr : nam tres ^tariapy quaelibet C equitum, conscriptas > Romulo ; totidem deindc adjccti equites eSabinis, totidemque ex Albsoiis a Tullo, Bt sic uon^nti essent in tribut centuriity JBinim numerus non auctus est. Cf. c.43. ^. Obfis. 3, 25. ct Drak. ad. h. 1. — qui '^i eroHt, dicebantur Potterioreti» Sccundi ifniMi, pueterioret Tttientet, potterioret Luceret ^ nune quia geminata tunty a Servio duas ^etm ex quavis una. v. ad c. 43. n. 17. C.\P. 37.) — l. ligna pUraque in ratihiu ad- vecta scctiudo flumioe, non singula et dis- persa» kareitani iapacta tubiidtf quas non £ttile ita penneare poterant. Scd forte CQm Gnm. leg;. pleraque ra^mt inpacta tuhU' fcifM ceL XKafat ■KOfTOfjAfyovt Koi (rxc- Ms ^iXmp ivuw «al ^pvyi^ttv ytyunHTaSy irt ▼t d«(ov rc aaX 'aictnis vapaaKstfaadfieyos, hma ma iweimi raus fiXait hctXevae — ai ^pHoTOiMri T^ ytipvpOf «al hifd^ovaip aMiv ^•KXaxi^^t Diouys. 3, 56. potUem tubcen- ^mt in mul positum, rur pro in tpeeiem HxaMtet: nam ut '0« beoe junxeris tpeeie rixa conrertuntf i. e. ^ficta, uon tamen couj^unt illa tumvl' * ' ' emnertunt : nisi forte lcfr> tumu/fMO- , quod haud satis iiwe mihi prolio ;'* ^•ner. Sed ita duriter dictum tumulttioeit- ^tfeeterise^ et potius tpecie risa ctmreriuHt jMSenda videntur; lc|^endum autrm, ui (w, ficMi jKttuere (i. e. qiiantum jiotucre ttiei tumuUuoeitsimi (ut viwa, quam panif, floiinti ap. Pliu. 20, 24. et siinilia) cum fawffii, quibut uti uterque eimtueti erauty ^d qaibus adsueti eraut. 8. fam ambo regtm adpellarnU auxilit nu*a, ad eum provocareut. Nani ipsi 1*^ ca ctate cnutas cog^oscere solelNint rak.) 3, .>6.6,3. 24, 1.25, li. ariHlaf 2, 9, 3. p^ 3, 38,9.24, 2, 6. ■iiMtiMt24, 3. kojtu pr» Wi25, 21, 5. raams 25, 31. xolwitem poHicentet 24, 1,3. pan eumtf fmn cem cet. cap. hX 6, 24 exlr. ct aL «aiJiii ettat eurrere obcii, h. e. ouiuis truilsi hoinlnes 27, 5 1 pr. nnui effuta civitate uUimm ei preeaniilnit 29, 14 extr. Cf. ad 3, 47, 1. 22, 4, 2. 29, 12, 3. ad Sil. 5, 493. Sic et 22, 7, 6. aliut ab alio ihpleti rumorilnit 4aam refenmt nuntiiim suis. 2. mrbiiroe, rei t<*stes, (qul ei interfiierant cC tcaiori poCerauty eam factam etse, vcl vaset fecU s y. ad 6» 33» 3.} t^» vcl rectius forte ^it, ut vulgo legitur. imul — timul, v. ad c. 9. n. 2. 3. tamquam tpet euhettet^ adcsset. Subettet pro tuMr, quouiam comporac dictum pro rDmpara^l. Ita 2, 37. prgconet dimittuntur, quijuberent, 5, 27. legaii^ aui dederent Falerim» jtrojieiteuntur, al. Cf. ad Tac. Aud. l^ 39, 9* et 6, 33, 2. , 4. £rt^« te ctanimumtuum, scil. adma|^ nas spes ma^osque conatus. — «iper^ gitcere, ut antca physice, e somno, tie nunc tvre, quasi moraliter, aniroo, remota omnl cunctatioue et ifcnavia, iDgeniique vif^re elucente. Cf. Burm. ad Valer. Fl. 4, 663. et Wasse ad Sallust. Cat. 21. ubi verba hl^ ita cx])onit: olim te dormientem, if^e ccelcsti ch-cumdatum, excitari nefas crat, (v. cap. 39.) at nunc taudem expergiteara vere, tuto, auctoribus diis, non e somno, sed ad re^um ct gloriam. Baueri nota est : ** Maffua vis cst in illo vcre: resplcit cnim ad .illiid tempus, quo post flammam circumfusam expergefactus est Servius : quae tiinc illuin flamma non excitaveraty ea jam excitari jul>etur. Nempe illa imago (typus) et praesagiiim fuerat flammacor- porea moralit, auiiui nuuc ardoris et cona- tun." Nunc expergitcere. Quid verenl conl. Llps. ct Fr. Sanctius, nun inprob. Duk. 5. 6'i tua consiUa torpent^ tarda sunt vel cuuctabuuda et dubia, iu re tubita, ioopi* iiata, in qua subito capienda sunt consilia. Cf.ad 4,27,1. 6. ad Jwit Statorit, v. ad c. 33. n. 6.—^ — «ipifitai/uiMepropr.alto somnoobpressum» et liinc priyatum sensu anfrolque deliquio ol)prcssuin. Hiuc topita quia 9, 37. somuua altus et fn^vis, propr. sensu carens aut pri%'atus, ut topitut humerut 42, 15. et S0pt- lum vuluere ae nihil tetitientem re^ui 42, 16. Cf. 8, 6, 1. et Gron. Obss. 4, 8. p. 120. 7* omnia taluhria ette, salva esSe, bene se haberc, spcin facere restituendae sanitatls. 8. Serviut aim trabea H lictoribut prodit^ Voss. 2. procedit ; nou uiale. cf. ad Juvenal • 1 , 39. et ad Sil. 6, 444. Sed vulpata lectio uon damnauda. Trakea to^a alba, tatis clavis oruata et tpabibus purpuro* iotextis, habitus re^m, et deiiide consulum, aupi- ruin et equitum, sed honim in solennibus taulum poinpis. Ti|/Wwat ifiweuepHifatw U€plW0pip6p0VS ^IMlKOltapV^OVS, Af KaXovvt rpa$4as Dionys. 2, 70. et 3, 61. X""^*^ '>'« wop^upovp XP^^^I*^ *^ ittptfi6Kauf¥ WOp^UpOUP WOIUIXOW Y,lWc{/K\tO¥, y. per tpeciem, v. ad 2, 32. n. 2. 10. Tum demuw palam/arto, quum patam factum essei, siil. exkpimssc Tarquiuium. Al. palnmfacta (morte\ ex ctmiploratione (v. ad 3, 38, 3.) cct. Sed difficiliori Ivctioni faveut codires, ct frequeus usus absoluto- rum partic. neutr. gcn. v. c. palamfacto 22, 55. permisw 6, 25. edicto 10, 36. eomperto3i, 39. 33, 5. cii^ita .33, 41. muuiato 1&, ^, tublato 22; fO. riiMMo 26» %\. ^, ^« ^ ^ COMMENTARIUS IN UVllTM. 1,43. a pr. iMfpl0r«t9 81, 25, 22, 4, 38, 18.) non pnemUsis speculatoribua, qui loca explora^ jTtQt) et coatmejLplor9tQ 23. 42. 43. 27, 2. immto (qaum nescireut)* 28, 36 extr. audilo $tt 7* pttcto 2X^^ ^\, et alia, qu« ooiavit XM^, a4 b. •* ad 1 , 41, 6. 28, 21. 5. Cf. pd SiL 14, 97. et Periz. ad Sanctii Miu. 3, 9. ubi docet, in bis vocem negoiio intellegi. ^uc ftiam I)rak. rcfert t^ rmim 6, 17, 4. fX usum ^enitivi participp. pass. apud Clrvcps, V. c, vposviyfM^&To$ VaWoU ceU np, Pdyb. 2| 5, Q, CAP. 420*^1* pubiicU oomiiiti, quibus fir- Hiabat difnitatem et vim reg^iam apud populum i |ni«atts, quibus securum se domi Ht tutufu a domasticis insidiis prasstabat. futdieU, qu9 Servius clandestina quidem, at tamen de summa re puUica cepit, quod nempe celata Tarquinii murte per speciem «lieua» £un|fend« vicis opes sibi firmavit : priosKi, qusB ad familiam suam privatim partinebant, connubium nempe fiiiaruro, quai Tarquiuii Gitis elocando evitare cuuar tm e»t similes insidias, atque Anci liberi Tarquinio struxissent," Drak. 2. Nop rufU^ vieit, ihuU — nimdiarogni: wm mmdm non modo ei tribuitur, qui invidet, sed etiam ei, cui invidetur ; t>oer. Cf. Cic. Tusc, 4, 7. rtgni pro ex re^o, ob leaiumi qua rejiri^upi i Bauer. Cf. ad It 5, 5. 3. §d pr^mtU (prwsentem) qiuot§m flatui rerum, qusB domesticis seditiouibus obpor* tuna «rat, noa novirei^is securitatL — > in- «biMi, Vijentibus dat« aTuilo (orta Hofttilio llerum in centm ( -^aos ; (ut a Romulo o. 15. postquam bas fregerant c 27. Cf. ad c 3(k n. 6. ei Periaon* Animadv. bist c. 4.) vel notiuB » Tarquinio. v. ad c. 38. n. 4. Senius noB aliud gessit bellum, quam cum Etrusois, sed boc viceBnale fuit, ipsique 4edit materiam trium triumpborum* v. Pioays* 4, 27. et ef. inf . o. 46 pr. 4. sjiiwfli pmtliUfrohir, experiretur, ex- ploraiHst, ut $, 15 pr. 5. q^iiM oidinibus iniergradut d./, aHquid tatflrftwit, interest» intervallo quasi inier-p Jedo. ** Qui distinfuuntur, intervallis et Mdintf per fradus, qua i^dus, ex gradu ;" jj^uer. — -yama/irrMt, vuV^ederent. 6. CiwiHi ium imdUuH, aBstimationem rei funiliaris) sed c. 43 pr. est ipsa res fami- ttahi. Be cmm cf. onmino Dumys. 4, 15-r (9. Ceasum iostituitServius sequutus ex« emplum Solonis nisi quod ses, non quatuor» classes fecit. 7. prs hMu paeumamm^ p. modo, copia. -» hmoordiuom oinum, qvd nunc quoque esl jB. senratiir, t. ad c 5. n. 1. CAP. 43.)— «1. emlMM auitium crts s. as- ■taim, et quidem uncialium ; qu» summa isqnal fere C mlnai ap. Diooyi* d 2132 Imoerialea argcnti Saxonicl. 2^ CmtiirMy Gr* A^t, «t a>}iiiqn« ntt« meri vel multitudinll nomcB, ui non centum bomioes continebat* f uUs primsB classis centuriis forsw erant, In ultima autem dasse, i continebatur centuria, aliquot l miUia. JunUrot dicebantur ab an; 17 ad a. 45. Semom, qui XLIV, alii putant, XLVI. aunis majon jrtttti0ri0ihujus classis in prima acie* banc. . — juvenes, {orie juniores; D est Grccis Latinisque hic mos, u rativos et positivos jun^nt, quunc illi horum vim habent ; Ern. 3. Arma hU impfrate ferre ; Str< v. ad 42, 52, 6. et de armis sii classium v, Dionys. 4, 16. 17. 4. Ciipeum s. clipeus, iunrUy roti seutwnf ivpehs, obloDgfle formsB erat tegebat pectu^, hoc totum oorpu secundsB classi, qusB sine lorica clipco datum scutum, quod et loricsB loco esse poterat, eoque co minus quam his protegi. Inf. CiipMi aatea RomatUt (qui in prin erant) usi eunt : deindey postquam i Jaetimnty. (h. e. stipendium solvi quo V. ad 5, 10, 5.) ecuUf^ eiqm -^ Oere^f kH^Sci, te^roenta tibis terum arma proprie dicuntur ea, te^endum corpus pertioent ; tda vo menta omnia, quibus vli icfeH quibus T^c, eminus, pupiant. v. 1. Hinc amia a tsiif distioguunti 22,57,11. 30, 11,3. et36, 18,1 45,39,2. -^hmtaqmatgkdiutp f ., ut passim, more poSiarum, q substantivo oopalam que addere sc 22,44,3.22,54,3. 5. diue fabrorum eomuriaf quse cundsB dassi addiliB, teste IKonyi flie£&iiuuiM heUoferrenty pnestareut, Sed forte lef^. ta bella (in usum 1 |Mr«r KoX reieriifw^t uai rfir &Wfl#r r&r i at6rrw r^ ^it rh^ r^Kefiov ^XP^ sius coni. faeerent, Tquod tamei modo prscessit) et Sobeller/cmi ferro oDducerent s. armarent. 6. Seeunda clatsU intra eentum i eorum, quicensum minorem, quf lium, at saltem censum LXXV • leris (fere 1600 imperiaL) habere 7. prtetor larieamf qua non opus tectis, doinia eadem arma, qusB pri erant. 8. Terftiici. Budsus de ass. iib. 4. p. 466. quoniam Livius non «futtin emmdum^ sed «^ttof emitndM dicaty credebat» queinque cquitem duos equos habuisse, unicuique autem emcndo quinque millia aeris, aleudo miile aeris tributa fuisse. Contra Perixon. in mar^ine Liviana monuit, ver1>a ad iquo§ meiuk» dena milHa dicta esse pro : ad sin- f^ulos equos emendos decem millia cris data esse, sed hanc sumraam ilio tempore iomodicam fuisse, ideoque deeem pro dena, et du0 pro bina le^ndum» et ita verba ad* cipieuaa esse eo sensu, qoo Budsus illa adceperit. Ceterum Mna miUia eques uon percipieliat tamquam stipendium, (id enim equitibus demum ronstitutum est bello Vejenti; v. Liv. 5, 7.) scd ut iupendium, quo cquum publtcum et equisoiiem aleret. V. Grun. 1. 1. lutellego autem omnas vi- duas, que in popuio Rom. erant; non quasi quielibet earum quotannis bina mil- lia aeris penderent, (ea enim justo major ibret summa, certe quarumdam viduarum ratione) sed tantum quemiibet equitera bina illa millia sris in annos singulos ad- cepisse ex tributo, quod vidu» pro ratione facultatum rei publicae couferebant."-» ct vidttc adtribut^i tunt equitibus, qu^e pende' rent in amun iinguUn bina miUia aris, quibut binis millibus, vei viduis^ b. e. quarum viduarum bonis, eqtuu ulerent equites. Sed dura est hsc verborum construclio. Gron. coni. et, quiequoialerent, h. e. uode, vel ut haberent, quo alerent equos. Scheller: auibuSf vei equitibutf vt equoi alerent cet. Bauer : qiu>, i. e. ut, aut qu^, aut qui, i«e. ut ita, qua ratioue. 19. £radut facti, subfraiciis secundum centunas latis, et equitibus primaque classe primum vocatit ad subfrapa fe- renda. Cf. Dionys. 4, 21. — ' vi» omnit penei frimoret eivitatit ettet i cur? v.34, 51 citr. 20. Equitetenim voeabantwr primi — ita «f, u>i ti vanaretf (sc res subfra^is, va Grai 4, 1. << Muititudine civium in ini aucta, unaquaque in tribu permu] diversarum, iramo omnium claasiui jamque siofrulc classes in unaquaq piures faciebant centurias tam jc quam seniorum. Hioc Cic. pro eenturiam vocat umtts trilnu partem» comitiis centuriatis ex tribulmt sorte una tribus excemebatur, « centuriis primc ciassis quod qui prserog^ativa, centuria ipsa quoq tribus )am praero^tivas nomen ; erat : deinde quot illius forte duct priero^tivK! tribus essent centuria ciassis, tot rursuro sortes conjici in sitellam ; turo quam centuriai naus sors excidisset, ea erat pnei centuria. Hinc et tribus, io qua batur, praerogativ» nomine (^ud tribus nomen dabatur illi centuria que tribus et centuria vocabula pr hac in re comitiali usurpabantur c inf.4, 46 pr. ubi jam in deleciu tri classes s'. centuris, tnrte duetm, et decem, quouiam exi^a manus m erat. • 22. Qftadrifariam Urbe divim o Servius er<6u4, qus ex Romuli insl distioctse eraitt secundum ^nen uum, (vid. de hac re et de voc tri6i 13. n. 7.) distioxit sccuudum loca tionis, vei ^«c r&v ywucw fecit rowud et universam Urtfem in quatuor pai btaurbanat, Palatinam, Collioam, nam et Suburanam s. Sucusanam vcro Rom. in XV portiones, (IriAti 8. ruiticamu) divisit (v. Dionys. 4, tem uoo in plures : oam a. V. 250 tribus adjecta, (v. 2, 16.) et a. V. bus tantum XXI facte. (2, 210 ^ V. 368 quatuur, StcUatina, Troi Sabatina, Amiensis s. Narniensis n. V. 397. Pomptina s. Pootiua et 8. Poplilia, (7,* 15.) a. V. 423 A ScapUa, (8, 17.) a. V. 436 Ufenti) feutinaetFalctina,(9,20.) a.V.45 sls et Terentina, (10, 9. (circa i Velina et Quirina; ita ut postrem< uumero esssut. v. 23, 12. 33, 25« CQMMENTARIUS IN UVIUM.- 1, 44/ HmasuL rdiqmrum tribuumy quas Ser- nu fiere oiaiiei instituity fuere ^milia, (38, 36.) Clufttumina s. Cruitumina (42, MJ Comelia, (38, 36.) Fabia, Galeria, (»f 6.) Horatia, Lemonia, Meneuia, Pa- piria, (8,97.) PoUia, (8. 37. 29, 37.) Pupi- M, (26, 9.) Romiiia, Sergia, VejeotiDa, VtUBia, (26, 32.) etVoltinia. Postquam vcioQ.Fuuu8 Censor omDes humiles, ab Affio C»co cenwre per omnes tribus di- nmf in quatuor urbanas tribus conjece- nl, (t. 9, 46.) et iis adjecti etiam libertini enot; (▼. lib. XX Epit.) honestius fuit in triku roftica esse, et pn^rosum, a Censori- boie nistica in urbanam conjici. Cf. ad 9,46, 18. Dionys. 4, 15. (nam Livius h. 1. ct olaconis est et nimis brevis, Plin. 18, 3. et SigoD. ant. jur. ci v. Rom. 1,3. 23.4miailt«r €x eentn emfertndi tributi, sqoibiuter, sc. pro portioue, virili parte, adeKriptioneceosus) Bauer. ^ CAP.44.) — 1 . ^um maturaverat incusso ci- >^ melu Ugit de inetnsU a te UO^y de non ccBiii, qui uon professi essent dolo malo Deoica opesque suas, eum minu vmeulerum 7*ijqiM, nec non servitutis ac publica* tioaii bonorum. v. Dionys. 4, 15. Prster °ttc Ifgem etiain alias tulisse dicitur Ser»ios. v. Fest. voc. plorarey et Dionys. ^ 1 13. 20. 24. 25. Ceterum mortem h. i. nnkm, h. e. capitis demioutiouem maxi* »UB, toielle^bat Duker. cui favet Dio- V^ idemque malebat cum Duujatio le* VnmelmUgis, ^ n enipo Miiriw, ubi lustrum seroper ^^>nilituin, etsi census nonnumquam in ^ habitus aut iu villa publica, de qua v. |*2textr. Campus Martius h. 1. per pro- KpiiD dicitur, aUt Livius alios auctores se- qoQUisest inf. 2, 5. ubi cf. not. 4. 3. iHtfniftiifn exercitumy populum, classi- Tttceoturiisque dcscrintum lastructumque ^jBHilamiis. V. ad c. 36. n. 7. — suovetau^ "^ sue, ove ac tauro Marti mactatis. Cf. 8, 10 extr. Dionys. 4, 22. Tac. Ann. ^i 37. et HUt. 4, 53, SoiiUturiUa {^soUo, b-CioIido, toto, taun») adpellant Fe^tui et ^ ^ hutntm {icida^fjuop ap. Dionys.) dlc- ^niode, quod victinuB illa;, prius quam Biartsreotur, circa populum Rom. ducts, *«B butraboMty {enUiindigUn) sed sec. VaiT. ^ ^ 5, 2. a luendo, quia tum vectigalia ^vebentur. Cf . Valer. Max. 4 , 1 . Conditum ^'j'tnm dicta illa erercitui lustratioy quia een- ^u fuit Jinis et extrema actio ceuaoria ; nsoi etndere est finire : unde etiam lustnuh F^eere dicitor 24, 43, 3. Ccusus perag e- bstor quinto quoque auno, (iindc lustrum pn» tempore quiuquennaii) oliiu a reg^e, detode a cOnsulibus, etab a. V. c. 312 ab &itcro Censorum vel ntrisque. Cf. 4, 8. 35, pr 9 et Ind. Ceo«cbautur autem om- oiam ctvium capita praeter orbos orbasque. V. 3, 3. 4. Uma oetegmta, 84,700 t CC&loriis ta- bulU edit Dionys. 4, 22. 5. Q. Fa5itti Ficfor, qui circaa. V.c. 530. tempore belli Punici II. annales sciripsit. Cf. c. 55 eitr. 22, 7. Dionys. 1, 6. Fidem ejus inmiouit Polyb. 1, 14. 68. 3, 9. et Dionys. 4, 30. sed scite defendit Eroesti in Opusc. philol. p. 102 sq. 6. Addit duos eoUes lonf^ssime a Tlberi • sltos (ut et Esquilinus) versus orientem meridiemque. Es^uUi^B s. ExquiUx (al. JEtquiUmf ut 'H^vXttfos, 'Eo)cv\., 'IiTievA.. et AlaavK X^r, unde Ee^Um forsan di* cendse, vel ExquiUm, si mons nomen ad* cepit ab excubiis, quas Romulus, Tatio dif- fisus, ibi habuit) in plur., auoniam duos colles comprehendit, Esquilmum et Cis* pium. V. Varr. L. L. 4, 8. Inde dicta porta et tribus EtquiUna; forte et rc^o s. pars Urbis, ad eum sita ; unde EsquiUas auget, ampliCcat. Alii : oti^ee flsdificiis collem ; et Gron. coni. auget (Url)em) EequiUis, non inprob. Bauero, qui tamen vul|^tum quo- que eodem sensu per hj^pallaj^eu dictum putat, ut 24, 29, 1. enmenin^am maititiM^'tim pro e.urhem multitudine, etsimilia ap. Vir^, A.3, 465. et 8, 180. De quatuor reliquis collibus, et de Janiculo vid. cap. 33. Hia adjecti postea Vaticanus et Pincius s. Collia llortuiorum. — Inde deincepe, continuo post. V. ad 1, 21, 8. 7. ponueriumpraferre spatium, den Zwinger toeiter hinaus riUken. Pomarium, verbi wm toUan intuentes p:ere, tenui vel nullo fere in« trrjecto iutervallo seu interstitio, ut 10, 10 pr, auUficia juncta muro^ propiuqua. (Cf. ad 22, 20, 6. ibique Gron.) Continuare a. m. ut fere 34, 4, 10. a^ros continuare, prox- juios agrros suis adjuugere. Cf. ad 4, 22, 4. COiaiENTARItJB IK UVlUli. 1, «C CAP. 4ft.)*^l. JiMii tMM it Mifiikti. im %u»thaud dM potmderat, longa possessione {f^t suum feeerat ; unde utnpettidemim Hanmbaljam veku utu eepit ItaUam Syriam tua euam fadt Sen. £p. i utueapio est Jus rei possidendss ^ mum rei) dominium, nattun ex pc ejus diutuma et non interrupta p4 legibusque definitum temporis 8| '^jaetarivocet ajuvene Tar^inie cel nys. 4, 31 sq. 36 sq. qui docet, Servio probata senatui plebique nium similata poenitentia cum 1 ^atiam rediisse. 2. agro eapto ex hostibut^ Etniscii 42. n. 3. S.ferre ad popuhun sc. ro^atic passim. — ^tem adfectandi regniti tendi modo, sed et occupaudi : Ei 4. adttermPatrumvoluntateytidve adverta nobUitate 6, 42. 39, 41. et 1 «ia(u2l, 10 pr. 42, 28. — eretet ria, glorm, gratiae auctoritatisqi; quendae. v. ald c. 47. n. 8. et ad 23 6. Tuiit enim etiam Romanar^ ut Mycenensis s. Afamemnonia 1 «m/)/timini^'ctscflsrii, horrendi etne quale a l>agiclB describi solet et 6. L. Tar^itintttf, IVtsn' Torgi filius nepotne cet. vid. ad c. 40. n. • Uum ediderim esse dixerim. Cf. ad 7. Mit duobut, ut ante ^etum cap. 42. -^ Forteitainciderat,aAc 2, 27. 3, 38. 38, 49. 3t 10, 18 ei Drak. -^ fortwna, eredo, popuU 30,3. 8. fuJiil materim dct. vid. ad c. 31 9. mttlie6rt eessaret audaeia, in se c pateretur audaciam, neque ea : mariticonsilia. — Contrahit eet, c conoiliat inter se. 10. malum malo aptisttmum ptovc eodemque fere sensu dicitur, q s«m7t gaudet, Sed verba hivc p forte iucludenda. Baueri nota es fissmittm fit i. e. iun^tur ficHt morati facile celeriterque jungun est etiam junctus ; quod hic esse yoc, fieri" Cf. Serv. et Heyne ad 1 4, 482. 11. de viro ad fratrem viri, de vhvm sororis. Sic l^ene declaratu sermonum turpitudo. 12. Vulgo le^tur : Aruns Tar Thdlia mqjor quum prope eontinuatis ita ut altera pompa funebris alti sequeretur, (ut c. 47. duo emth quorum unum excipit alteram 22, 4.) domos vaeuas novo matrimon fecissent, cjuasi ad id apemissent, 1 cissent, h, e. mortui essent, et sic CX^IIMBNTAIUUS IN LfVIITlL 1,492 4S jhi obtteirenf 9 qiio miiiiii frater tororquA mlriDiooio jinifereDtur, JungMntuf mxptm L TArquiBiui et Tuilla miiior. Sed cx MS. Vots. 3. cum Strothio recepi cmeada* tiooem PeriKoniit Luemf TW^umita iC IW(m niiMr (ita omnes MS8. et edd. tam piiBin quam reeentL) jvmfmitwr nuptii»^ f«w itmm aagiiei «. m, y»etafnt, h. e. de ■cdio MutnUssent fratrem lororemque, ut iHipii matrimonium contrahere possent. Hac lertio et Dionysii aliorumque histori* csrum auctoritate firmatur, et usu lo« ^di. Nam eodem sensu Cic. Catil. 1, (. diiit, ^tiM fiiorff mtperiom umru novis nft^ Amum vaeuam fieism, et Sallust. Cit 15. (ubi V. Cort.) Aurdia ereditur ne- ft»flkvaeuamdomum leriesHM nuptiit fedsse, I^ritoQ. et Gron. emend. ha L. roTTutiiiitf cct Ceterum domus vjctui,dici solet, in qua iiixri nulli vel nati Vel suprrstites sunt, ut «•fMfHp. 23, 2,5. quae est siuc senatu, (iibers, patens occupanti, dcfensore ac »iodice spoliata, (pnfiof, sola ; Bauer.) ct •i- tacutt Ugkmesy premneie cet. v. ad Tac. Aa».l,3,2. CAP. 47 ^i.irffstier semetuSf v. adc. 7. n. i- - tpeetare, v. ad 1 , 9, 3. — gratuita per^ » Bnehere fetro, relabere quasi et de- *^ie, ad stirpemy rcdi ad inferiorem ma» J^m tuoruin cooditionero. 7. «aUian momentum — facerety nihil vale- n^ nttHam haberet vim. Moesentum (quasi **t«nfirtum) propr. pondus, quo libr» lanx ieprimliur. CT ad 2, 7, 11. 3, 27,6. 5, 49, 4. 23, 24, 5.J43, 12, 1. — prwiors Fa^ fna, V. inf. ad 2, 61. n. 4. 8. omniftiu loexs ereseere (v. ad c. 46. n. 4.) trisUnibus, v. ad 3, 19, 7. 9. utjam agend^e rei tempta visum rft, cap- tata occasione, quod maxima plebis pars ia a^ris esset messis faciendae causa. Cf. Dionys. 4, 38. — in regia sede pro euriuy in ciiria. V. ad26, 27,4. 10. a^ stirpe ti/h'm«, infima, deterrima, senrifi : nam a matre tantum rcpetitar ; Bauer. 11. «Rf muii^t dono, beneficio, favore, donatione mulieris. Alii dotOf rectius, ju- dice Doerin?. Sed illud aptius ^viusque. — agnm oMtiste, t. cap. 46 pr. 12. •if%mf«ltiiiitft«*, mftgii eonipieua •t ittVidiaD obnoxia. CAP. 49.)— 1. msukosse domimst Juitis regni heredibus «/titffiitim eos. v. ad c. 36« D. 4. 2. ad eogendum senatum, v. ad 32, 2. 4.-— — • «emiomtnt regio comitatu : atqui regii adpa- ritores et comltes diffu^rant. Dionysius dioit, Servium vidisse circa se rdr avrm) ^Kosv woKk^ ipmjjaiff et abiisse gementem Hparewrmv irai wapawwfiwdpTstpamtfhKiym», Hinc Gron. emend. eum senum mtmms re^ eomttatu, vel : cum minisne regio e. damum m reeiperet, Quum pervenissetad ct%, Sedfu* gientes etiam cemites postea ad reg^em redire, aut alii amici se ei adjun^ere potii- erunt. — a eetero seeiere, a toto sc., a reli-> quis partibus ejus, reliqua ratioue et uni* versa ; Bauer. 3. ad swnmum Cyprium vieum, K^wptop 0Te« mnr6p, non lonre a tlgiilo sororio et Esqui- liis. Cf. Varr. L. L. 4, 32 extr. Donat. de' urbe Rom. 3, 9. et Nardin. 3, 15. 4. yoceMfrtfse jusM, h.e.recederc. '^ Dia* nium scil. templum s. sacellum, ut ^a- mA«7ok, hmKsTbp cet. — /iertentr,TuHiae flec- tere jubenti (ut mox earpentum egisse rettitU paoidust obstitit. Alii le^nt./foctfntf eatpen* tam, sine sensu. Gron. emend. flectehs vel fteetendo, (inter flecteodum) et Bauer. ftee'» tente carpemto (sc. se) r»ftttit, constitit, pro-^ fectus non est. De re ipsa v. Dionys. 4, 39. et Ovid. Fast. 6, 587 sq. De earpento cf. ad 5, 25, 6. 5. Urbium eUmmt, ut in multis M9S. et ed. Ald. Vulgo 7trftmm, qui prope Bovillaa fuit. V. Pers. 6, 55. Suspicari possis Op» pium ex Varr. L. L. 4, 8. Sed "Op/Biot (al. "'^Kfim) ap. Dionys. et Festum. Urbieut kkp. Sotinum. — dUem EstptUiarum, al. Es-i; quilinum : nisi ita le^endum. 6. Sceleratumvieum voeant, qui ante dictus est Cyprius a Cypro, (ptod ifrt Sabini dees ad^ diti eonsederunt, quia bono omineidadpeUarutU: nam cyprum Sabine bonura dictfur, Varr. L. L. 4, 32. Sic et Dlonys. tradit vicum primo ''OKfiiov, beatum, et postea iurej^ nomioatum esse. 7. ^i6uf trotif, ut iis iratis. — Strvfuf Tu//itif regtuivtt tta, vt bono etiam moderatoque tubeedenti cct. cf. 24, 5 pr. CAP. 49.)— 1. Superfto, crudeli,ut fiiper- bia c. 54 pr. crudelitas ; Bauer. sepulttaa wohibuit, V. ad 22, 14, 3. Summum olim id scelus erat et mos ferorum faominum, aut poena summi sceleris sive tyranni. Cf. 24, 21. 29, 9. ad Sil. 1, 154. 13, 445 sq. 16, 293. Tac. Ann. 1, 22. 6, 29. Ab uxorc Servii corpus mariti noctuextra urbem hu- matum tradit Dionys. — armatis, v. ad 32, 39, 4. — Mox Eo adeed^tatf ut pro : qnod, 2. domestiot eonft/nf, non puUicis. Cf» Dioiiyff. 4, 41 -*- 44. «t«fn«t. ^xk^.^% u COMMENTARIUS IN LlVnjtf/ i; 51. 3. Ma»fiifM«iiiftfM7\<«R. Latii, (hod. Nmi vicus) ad radices Albaui montis et ad nemus Diau» sacruro, iu quo erat fons 'Egtr\m, obAricie sc. oriuudus, vel Aricious, ut 2, 22. principum a Cora liberos, 6, 13. co- Um a Velitris, h. e. Vclitcrui, 43, lU, .5. Aputeum Macedonem a Beraca, Mox forte leff. Baud mirum esse ei Superfni cet. 3. premat obmmosy v. ad 3, 3U, 1. 4. Quod imperium si sui bene crtditierint dsfes sc. ei s. ipsi, ut passim. 5. quod id temporis venisset, co s. tali tem- pore, sc. vespertiuo, tam sero. — Discep- tatorem, arbitrum, judiccm, ut 8, 23. 39, 25. 42, 42. et disceptare pro dijudicare, dis< quirere, judicem esse, 3, 40. 8, 23. 35, :&a. 39,24. 33. 41,20. vcl liii;arc 3)5, 35. disceplatio 37, 56. 38, 32. Cf. Drak. ad 38, 35, 1. et Cort. ad Sall. Ju»:. 21. 6. quiaea ret eremisset, qMMi eripuisset s. sustulisset, (ut toUere diem ap. Cic. Le^. 3, 18.) Hlumdiemf h. e. inpedivisset, quo mi- uus quid hoc die constituto a^i et coufici possit : ut eximerediem concilio plebis 25, 3, 12. Sic et diem eximcre dicendo^ (quuui in seoato ab iis, qui multa et aliena quoquc dicunt, tautum temporis consumitur, ut sol uccidat aute quam SCtum iicri |iossit) et eximere diet comitmles ap. Cic. ad Qu. Fr. 2,1. i't6. 7. ne iiliptidem ab Turiio tnllssef adcepivse, tocilMMi, silentio praitcnuissum, ita ut Tur- uus taceret, feruiU, dicuiit, scii. Tnrqui- uium. Sic taeitum ferrc dicitur, cui uemo reclaraat, v. c. 3, 45. «U tacitimfenix sril. a me, h. e. ut taceam, ap. Cic. ad Att. 2, 3. uouferettaeitum, et ap. Haut. Asin. 4, 2, 7. tuspeudas potius me^ quam tacita ut hoic aiiferas sc. a me, quam ut taceam. Nnm ferre passhn siguiticat auferre, obtincre, adci- pcre, ffuuicre, cdiiscqui v. c. kiude$ 2, 47, 4, 57. tortem 6, 15; aliqtud hm^fiait tb «K- quo 2, 12. jw 3, 34. tf^mmtvm cet, Dit- ]:dicet tamen nobis tum dictio, imHm ferunt, tum mutado subjecti, tuliue ferwst sc. Tarquinium, dixisse enim sc. Turmiro ;' unde saltem pnestiterit, quod iu Teteri' libro Si^nii le^tur : ne id quidem Twnmm tuHsse tacitum ferunt, h. e. silentio pnBter- misisse et sequo tulisse animo, vel ainc contradictione, ita ut taceret Sic 35, 19. amtumeliam tacitiu tidit, et 7, 1,4. iM>it|Mi- tientibus tacitum tribunis. Cf. b, 28 pr. et 5, 29 cxtr. — Mox verba : ni pareat patri filius, ^iCurum eum infortunium esae, refe- renda ad patriam potestatcm, quse tanta olim erat apud RomanoSy ut jus quoque vits et necis ea contineretur, ut taccam alia jura, v. c. filium ter vendendi, exhe- redaudi cet 8. habiturum Jilium itfortumum, mcxitam poenam. CAP. 51.) — 1. Hac Aricinus in r^em tncre- pans, ut in aUquem inerepare 27, 1, 6. ext^ crari 10,28. 30, 20. 39, 51. et al. detef tari 39, 10. ineusare ap. Tac. Anu. 5, 7 extr. pro: dicare cum increpatione cet. Cf. ad3, 3, 1. 2. imontem obpressitf adcusatione perfecit ut daninaretur, (sic et 2, 52.) oblato falso crimine, prolato, vel potius objecto, expro* brato. Cf. 6, 15 pr. -— detersorium, ut mox devertwulum, (nou diversoriwn: nam dii^rterc, ui digredi, dc duobus dicitur, qui divertam iustituunt viam) locus s. domici- lium et hospitium, propr. a via paulisper remotum, ad quod de itinere devertimus, noa couvertimus, ut abeo nos reficiamus : unde 9, 17 pr. dc^essio a re proposita ad nliam, cxcursus. Sic et ap. Juvenal. 15, 72. Hinc ctiam deverti^ deversari, cet. scrip- simus 25, 9, 4. 3.">, 40 pr. 38, 15, 3. 44, 9, 8. et 44, 43 pr. pro vul^. diwti cet. Cf. ad 44, 43, 1. — servos et unerent pro servuin — «iierei c. Flor. forte rectius. Sic et Dionys. — inlatam, adlatani, oblatam. 3. primoribus poputorum Latii XXX ; nisi cum Schellero le;;. jtopulurium. 4. qitpd morandospem destituerit,hvi\\TKt\\% sit, ei defuerit, iuritas fccerit iusidias sibi pnratns. Cf. 26, 18, 2. 35. 14, 2. 39, 39, 3. 5. euimvero manifesta res visa, h. e. pru- fccto, utique. Enparticula vel au«^iidip, ct neg^audcB {^raviter aut adfirmaudse rei, vel deuique doior)& ct iudipiatiouis indi- caud» (ut 2, 45. 13. 6,11, 11. 10,35, 6.) causa, etiam ab initio orationis, (ut 24,3lpr. ct27, 30, 10.) iwuitur. Cf. 2, 22,4. it Drak. ad 2, 22, 6. 10,3.'», 13. et31, 30,4. Sic ct simpl. eniiHf et sed enim, reruin enim cet. v. nd 3, .'i9, 8. 6. dejectus ad caput, ruut«m, (propr. sunuuuui rivuli s. Huvii locuni, unde uas- citur et defluit) ai/u^ Ferentimt, v. ad c. 50. n. I. C(S fidpa^p^y ri^ Kara/SdAAoM-i, Ka l COIfliENTARtUS IN UVIIJM. 1, M ^dfVo«^iDionjrs.4»48. 7. eraU supeme itffecta cet qood subplicii wam Panus potissimum usitatum fuisse didtur. Cf. 4, 50. Plaut. Pon. 5, 2, 65. (ubiv.Taubman.) Tac.Germ. ^2. Ferrar. decU 2, 7. Stewiclc. ad Vedet. 3, 4. Si- Milii Gr. narearomurfi^f dc quo v. WesseL adDiodor. 16,35. CAP.&2.] — 1. noMntm ret, pwrepiforraf Mvisresvel mutatiouem rei publice et tu1)U moliriy ut 27, 24. 28, 36. 29, 36. 35,31. Sic «oue m saepe dicuntur, Md ct eemiUa nova, pro -novarum rerum itudio 8, 17, 3. Grsce al Kit^eit et Ktweip fJUra5f0Tirra velrkirpdyfiaTaf turbas ciere^ ns iM»m moliri, v. c. ap. Polyb. 2, 21, 3. 3,4,12. 4,34,3.al. 2. m co faedere teneantur, contineantur, roa|>rebendantur, (itaDuk.) tftwab Tullo HottiUo cet. V. cap. 29. 30. Scheller coni. M te f, teneantur^ obstrin^antur. Cf. jhuDtil. Declam. 103. ibique Burm. — ikftiderii annua renovatione v. ad c. 45. B.2. 3. ed luettM Ferentittm cet. vid. ad c. 50. ^ 1. tecretttm itnperiumf proprium et a Romaoo diversum. 4. «t er binie manipulis, ex uno Romano- nim et uno Latinorum, iinguUm faceret, 6t- ^•^a tinguUt tara Romanis quam Lati- DU: ita Munati» wianipulis, mixtis ex ^nanis Latinisque, Baueri nuta est : '* Si^ dividere manipulos siugulos, dimi- are, et sic duas dimidias variortim iu ^QQ conjungere, tamquam, ut unus piaiiipulus Runi. secaretur in duas partcs, itemque Latinus ; hi esseot c singulis biui ; j^ ei dimidiato Latiuo et dimidiato Ro- i^ unoK conflaretur ; ita e biuis sing^uli ^irvDt Ita getninatis nutnipulis: non iutell. '^PUU» qui aucti esseut suis numeriSy ^^ plures quisque milites coutineret, sed ^Nnim numeruf auctus esset, quia Latini niaDipuli adjecti duplicabant Romanus. [^ceat umen intellegere gemiruttos e pluri-' ^^t variis consociatos, e dimidiato Latino ctBooano." — centurionei ic» Romanos. r . ^AP. 53.y— 1. ni degeneratuiRinaliii, nisi ^t quod in aliis rebus ab eo de^cneratum *^i quod illc degenerasset a virtutibus Oijorum ; uisi degeocratio facta, vel aui- iBttfi de^ener cet. Ita passim Livius, ubi ^^m alicujus rei sig^nificare vult, his P^icipiis neutr. geii. utilur pro substan- ^», V. c.perlitatum 7, 8. audUum 27, 45, 2- ^Hj-^e, 2. propler lapidatum 29, 10, 5. ^ Uuium 4, 16. prottuntiatum 4, 59. ten- ^m 4, 49. 7, 22 pr. obixtsitum 21, 52 pr. M «iaB inspectaqtte talis anitnommfecere 24 , 40, 9. C(, Gron. ad 3, 20. Periz. ad Sanctii Min. 3, 8, 2. et Bauer iu Ind.» ubi de hpc participiorum oso hsec notavit : '* Ita 27^ .47, 4. ocutm nihil miuta enorem faciebant, 24, 22y 4. oeeupat^ P«^o» i* ^* occupatlo earum, et 27, 45, 2. autUtum^ h. e. li aud^ tum esset, qs. r^ aaidtr», rhytmtr!^%ifatynwm GraM;i, ut hodie Itali, infinitivo tic utun^- tur. Angli talia commode et scntiunt, et exprimunt : the very being heanl, vel Itatt Veaer mtefo." Cf. ad 5, 39, 3. et 39, 8, 5. Ceterum quae uberius narrantur c. 53 ~ 60.^breviter et poetice tractavit Orid. Fast. 2, 685 — 852. 2. VoUeii beUum in CC antpUta poet mmte ettatem annot movity quod amplios (qwMn) ducentos annos (etsi non continuoa) fost eum duravit. — De Sttatia Pemtetim v. ad 8y 15, 1. 3. Ubi quum dividenda pneda, exdiTitioiie prsdc, (propr. pro dividcfido pnolam, ut 7» 21,2. jnnolatandii eomitiii, 6, 39. amgietea eq. tiicendo, 9, 41. 45. ehreumferendo beUot et alia, ut 32, 16, 3. 33, 3, 3. cet. de quibus V. Gron. ct Drak. ad h. 1. et 24, 15. 28, 19. Cf. sup. ad c. 19. n. 5.) quetdra-^ ginta toimto, tamquam refpi partem, refe^ ciiiet, (in antt. edd. eepinet et ree^rimt) h.jt, redegisset, confecisset, ut 35, 1 extr. Sie et conjicere, efficere et xf^Mora trpdrretit, Cfir £m. ciav. Cic. divendita edd. ab Akl. ad Drakeub. nou MSS. divendenda pneda (b. e* divendendo proMlaro) forte ie^. cum Gron» — quadraginta, nou quadringenta, iectia omnium lere MSS. et £dd ante Gruter. vid» ad c. 55 extr. Cf. Diouys. 4, 50.. 4. ipsius etiam loci, sc Capitolii. 5. Excepit eum,e} us meditationes lentiiu epa beUum, bellum diutumius, quam sperave* rat ; ei hasc mcditauti obtigit, ut ^cdc^oro wiKtftos *PupMiovs ap. Polyb. 1, 65 pr. VU" lium, in Macedottiam quum veiUeset, tiirox lidt- tio mUitum excepU 32, 3. gravitate caM tuptU' rumqtte advenknt excipitur 23, 34, 6. Cf. ad 4, 43, 4. 25, 23, 4. 27, 40, 3. Beilum Gabiuum iude ortum dicitvr, quod ditissi- mi patricionun Gabios commigraveraiit» Antecessit autem bellum Sabinum, (da quo V. Dionys. 4, 51 sq. ut de Gabiuo ibidi^ c. 55 sq.) forte et cum .^uis ac Tuscis. v^ cap. 55 pr. Mox urAembis posuisse Liviuni vix crediderim. Cf. tamen ad I, 3, 8«--% — miuimus ex tribtu, ut ap. P;olya:u. Strat«d« 6. et Ovid. Fast.2, 691. at maximus ap» Dionys. 6. Volscos, JEquos et Hemieos populos La* tioi uoroiois, ut et Gcdiini. 7. Forsitnn le inventurum eos, quibus ani* nius csset ad bellum gerendum armaqoe capieiida. — ferocissimum populum, fortis- simuin: (ut 1, 25. 26. 59. 2, 39. 56. .3,39. 41. 47. 7, 10. a1.) uisipotiiisle)^. ferocissimum parentem, \i. c. crudelis&imum. Baucri nota est : " Alienissiina h. hferocis populi meutio, quum et omuino ferox tum populus Rom. uon esset, tyrannidis jue^ pressus, nec Tarquiuius utique ferociam popuU esset experttu» Nlsi fom RomAMr 46 OOMMENTAKnJB tN LIVinM. 1,85. .min qoMjiie, iiaii rtgils taiitiiiD» odio iBcl- tare Gabtiioi Tolebat Seztus. Interim fiVDbabUift admodoin Fabri emeodatio, pfiirm legentif ; cui tamen baud tatis ap- tum videtur epith. fmmMsmum, Inpiwn vectius, aut timiie quid, patri htfrSprf^ ad- devet." H. Si alAiimorarfiitttr, eum detinere ool- iMkty et parum curareiity v. 4nf. ad 2, 24. ja. 5. «otwmiiM> in quitMisdam MSS. Mox it alii dmnt coni. Gron. CAP. 5i.]h-). eMtf(ia;NiMioa,a1. «mdfia •oWnni Tariatioae. Conn/ui est ant. lectio cmuiium fero I4SS. etedd. anteBasil. 1555. rerautique, si vocabula illa, ut putanC, ila diffirrunty ut eaiiwlticm sit coBtna bomi- num, qui audiendi, dmmUum conventusj ^mAJ^, eoruin, qui delil>erBBdi causa con- «eniant ; necpotius ootneiUum a eamcko omnis eonventua dkiuur. Cf. inpr. 6ron. ad 44, % ubi docei, coiittltuffi esse vel pubKcumt senatum, 23, 2. 3. 22. 24, 22. 2S, 13. ¥«1 militare ioiperaterum 8, 6. 9, 15. 22, a 25, 31. 27, 4«. 28, 26. 29. 39, 5. :a, 3d. 32, i. 9. 37, 13. 15. 42, 60. 44, 35. 37. 45, 7. 26. vel pnetorum, ludioea et adsessores, 29, 20. vel consi- iiarios reg^m et ducum regiorum, 1, 34. 36, 17. 19. 36, 43. 42, 50. 57. 62. 43, 22. 44, 26. v^ pnideutiam et astum 2, 44. 35, 36. 39, 35. condHum vero comitia s. conveotum populi cujusque 24, 37. vel communem remp. conjuoctunim populorum 39, 48. 42, 44. vel cung^res- sum secretum s. coitionera 4, 6. vel con- veatum legatorum abdiversis ponulis sociis 33> 12. 13. 34, 30. — mpertfiam, v. ad e. 49. n. 1. 2» H dicti»fiuiiMi^ omnSbv$ — vena adcre" iear$tjidea.t ante Dralc. pust et et mstructis inierpnngeliatur ; sed haec etiam jungi possuut, ut dictii /. o. siut dativi. Mox Bauero praeunte post pariter, non post lafer», distinct. posui, ne duo adverbia ineencinBe j ung^Btur. 3. mimmapajMnertun eajnta (ap. Ovid. Fast. % 706. lUia) dieitur baculo deaasisse, v. ad c. II. n.5» 4^ taeitisambagibuSf non dirccto et verbis, sed fiscto, symbolo, qiiod si^nificaret, quid lieri vellet. Cf. ad c. 56. u. 12.— — * primores dvitatis interemitf cfjportunos quati factos et idoneos ad consilium hoc OKSequendum, alios ab eo, scll. criminando emapud popubm^ alios a se ipsis, invidia sua et magno odio, quo apud cives craiit. Sic 7>, 23. obportuniores ad inpetiim in ccs faci- enduro, obportima loca, (ad injnriam pri- iBomque inpetum obnoxia hosii vcl peri- oulip, ideoque pnesidiis tuenrla) 3,15.24, 21. 25, 30. 27,28. .30, 12. 34,25. obportu- mor§s7y 23, 30. &«i/o 32,'21, 12. obporiunus imidiantibus 24, 37, 2. qui facile ab iis in fnMidem ttidticitur^ vei illts^ob stnporem aut iopnidentiam et temeritftieai c piendi nocendique oftportuftilatmt, ( 11, 1.) unde mox deeipi potse et firsMdis patere synon. dicltur ; (cf. ai 12.) obportusm (obnoxia, exposita) cct. 2, 13. 6, 24. 28, 19. — «n quam babebant jam sibiqne coot suis f^lis, Bon criminationiboi Sic f ere Jtttim mufiui/acfrv, propriui sibi, non tribunis, debeatur, 2, 4 5. i\rti^'t quibuidam votentiinu f\ nonnullis MSS. prob. Drak. Cf 33, 1. aHiin exnlium actie cod. 0 cepi cum Stroth. pro vulg'. ant h — jweta atqne, sque ac, tum tum. 6. divittti (vulg. dhfisa) fuere, ad nem pmdamque proposita sunt, o 6. Cf. ad 45, 30, 1. — et prhta dine commodi ed. Vascos. et inde ali rectins. CAP. 55.) — 1. ctim .Squorumgenie i r. ad c. 32. n. 6. et aid c. 53. n. 5 2. 7*arffutmof reges ambot, patrem avum, de quo v. ad c. 40. n. 6, Capitolium iu bello Sabino, filiui eisse. Cf. cap. 38 extr. 3. Hbera a ceteris reUgiontbus, a ce* deorum cultu, eorumque fams ei Famm proprie locus quicumque diis vel templo effatus s. sacratus ; 37 extr. nam pontiftces et aug^ref consecrantes, verba solennia Jani fantur) deinde parva sdes deo alia ut sacethm. Templa aliaque loca d solebant primum voveri certis de deinde definiri et terminari, (v. 5, h. e. iines eorum solique sacri o (unde (ermmatitf 34, 62, 4.) tum ooi dita vero ejfari et consecrarif sol verbis ritibusque e profauis saci inaugurarif aug^riis ad sacrum us cffici, (v. ad c. 36. n. 4.) et dedici verbis solennibus alicui deo dicari^ dem plerumque vel ab impcratcre, voverat, aut cousule, re ad sortei consulibus revocata, (v. 2, 8. 4, a duumviris ad eam rem creatis au viris sacris faciundis, (v. 2, 42. 28. 22, 33. 23, 21. 34, ^3. 35, 41 30, 8.) iuterdum vero ob populi s! sive favorem ab aliis quoquc, (v. c pili centurione 2, 27. et a Flavio a ruli 9, 46.) jussu senatus aut maj bunorum pl. partis, poutifice ma: dedicationis pr/eeuute, euque, qi cabat, postem tenente teinplt. vi 27. 9, 46. et de cou!:ecralionis de nisquc ritibus inpr. Cic. pro domo 54. £Ta»^ura6ant(ir autem templa s etjiiies diis sacnzti, si numiua augui tisque caeremuuiis inde evocabantur, liic augwxdo (augurio capto, ut 1, ratdntur scil. a religpune, vcl ab aH (t. 5, 54 extr.) aut e sacris iterum GOMMEMTABIUS IN UVniM. 1« ft<« «7 dlctebi&^i quo |j«ato»liadibi tepiplmn condi puterat. 4. Jattr priMei^ tmuitndi htgui i^Mrif» Ca- jMi, (v. Qot. 10. adPrsf.) tndUurt Drio^m vocasset tummamt et tauto majorem. Talenttt J^L aequant fere 50,000 imperiales numos» adeoque CCCC fere 500,000 imp. at CCCQ miWa pondo DCLXVI taleuta et quod ex- currit, vcl fere 800,000 inp, H^c itaque sumraa louf^e major est XL, non vero CCCC taleotis. 10. et nuUiu$ magniiicentiei nisl malii operis, ne horum quwem operum^ qu» nunc sunt, bujus aetatis, magnyicentuB^D, e. op9- rum magnificorum /undomtfiita, Sip c. 56 magn^ceatia htre fiona, RomsB bodierna, vel qualis nunc est, et 6, 4 extr. opue vel ia hac mognificentia Urbi$ conspicimdum, Cf. ad c. 5. n. 1. CAP. 56.)-^l./4mm etrea, eitMOU etCop^ toUumy opera a patre vel potius avo incho- ata, et a filio vel nepote perfecta. Cf. cap. 35 extr. (ubi vid. n. 6.) et 38 extr. Dionya. 3. et4. p. 200. et246. Plin.36, 15. Salmas. ad Soliu. p. 646. 2« ubi usus noH euet^ si inutilis esset vel sine usu, h. e. nimis ma^a, qus nec satis laboribus exerceri iiec ali possct. 3. Sigwam (hod. Segni^ Circeioequef oppida iu fiuibus Volscorum sita, et hoc quidem ad mare iu promontorio Circeo, hod. MouU Circetto, ubi et portus fuit epre^ius $ uuds h. 1. terra marique, Cf. 2, 21. 4. purienJtum terribUey onguis es eolumna lingea elabsus^ v. ad c, 31. n. 1. et Heyne ad Virg. Mu, 5, 84 sq. — quum terrorem fu- ganuiue in regium fecistet, quum etTeci^set, ut ceteri perterriti fu^ereut iu repiam. m regia enieud. Bauer, quia visum fuerit di^* mesticum. Columna vcro nou iu Ipsa fuit regia, sed extra cam. -— ptU)lica prodigia iu locis publicis, ut iu agris, tcuiplis, loro, vicis iacta : hinc ad reipuldicae surteni re- ferri credita ; Uauer. — dometlicovisut viso, osteutu. 5. responsasortium, oraculi, (icA^fwv) quod Dclpbis, ut ct alibi, per surtes, f^ii^vSf edcbatur. v. ad Juveual. 1, 82. 6. BrutuSf Tarquinia sorore regis naius : quain re(fis potius auiiUini, filiamqueTar- quiuii Prisci facit Diouys. Reo^is quoque et Bruti filios state fere aequales fuisse, ex hibtoria conjuratiouii probabilc fit* Cf. ad c. 40. n. 6. 48 COMMENTARIUS IN LIVIUM. 1, 58, 7. Ji ^um jnimores civitatis,in quilnit, h. e. et in hif quoque (ut 6, 20. et 29, 29.) /ra- trtm wtan cet. — interfKt%m pro interfeetot yerbo ad posterius Domen adcommodato. Ad primera eivit. ex teqq. intellig. interfeetot ; Str. r. ad 21, 43, 4. Ceterum non modo fhitrem Bruti natu majorem, in quo g^ene- Tosus elucescebat animus, sed et patrem ejus clam occidendum curaverat tyraonus, ut illius potiretur opibifs. v. Dionys. 4, 64. 68. 6. 9iMii# tfi mdmo tuo qmdquam cet. statuit etinsemum suum ita dissimilare, ut nuUus inde metus re^ relinqueretur, et tua prad^ cm regi tbwre^ ut sihil supcresset, quod ille tonemitDeret, Ita dissimilatione ejus Roma- noB XXV per anuos fuisse deceptos mooet XMonys. 4, 77. 9^fachn ad imitationem ttultitia:^ quum ad eam se formasset totumquc finxisset, vel personam Bruti h. e. stupidi homiuis sibi adcommodasset. Hinc et tribunus Celc* rnm factus est, adeoque re^ proximus di^« nitate v. Dionys. 10. opperrreturj exspcctaret, tempora tua, obportuna, sibi favcntiaj suis consiliis cx- sequendis idonea, ut tempore tuopugnatti 38, 45 extr. tuatrmpora eitpectare4t 7. etuos teine ZeU abwartenm Sic22,39 extr. neocca- tioni tua deuSy neque ntam occasitmem kosii des ; 23, 41,5. ettu tuo (secundo) Locrot trojecit ; 38,43, 8. Ambracientet tuos; 9, 19. num- ■ftum nottrit lodt, qui nubis favel)ant et ob- portunl, vei solcrter a nobis capti erant et exploniti, iaboravimut; (v. ad 3, 31, 1.) 4, fi8 pr. er inccmmodo alieno tuam, sui com- modi, oeeauonempetere, ut ap. Tercnt. Andr. 4, 1, 5. malit gaudere alienit atque tVieom- miodit alteriut sua comparare comnuHia, Cf. ad 4^,43,2. Sic passim meutftuus, «utu, nasf«r, ffti^ dies, ventus, dcus cct. aii vw iinfya, ^4 utupbt Polyb. 17, 18. ct al. — li- berator iUe popuU Rom, animut, v. Bentl. ad Hor. Od. 4, 9, 37. Uberator pro liberatoris, vd in quo animo dclitesceret et tur^et coDsiliuni liboraodi jiopuli ; Bauer. 11. baeulo eavato ad id consilium, ut «nrei baculi thcca esset. comeo, c comi jKlpKi duro. Dc voc. baculut bis posita v. iull,3,8. 12. per ambaget, ol)SCuram effigiem ingenii autf pneclari et sub vili stupidi homiuis ipecte latentis. 13. Jta infimo tpecUj antro, x^f*^'''^* ^^ Pamaso, cui tripos inponcbatur, ct ex quo Pythia tripodi iusideiis J)ei adflatum ox- cipiebat. Bauer hspc eu refert , (] uod Vy thia, tripodi alias in speluncn insideiis, uoumim- ((uem, quo plcuior deo tieret, in imani spe* luncam desceudcrc coacta sit. — Cete- rum Romant raro consulelmnt oraculum Delphicum, (cf. 5, 15 sq. ct29, 10.) ct plerumquc au&^ures. 14. velut ti prolalhta cecidistet duplex pleo- nasmus ^ Bauer. CAP. 57.) — 1. prater aliam iuper2«(jin,alia supcrbiae ar^menta, regno infettm etiam^ regi et omnino dominationi unins. tuper^ biam r^gm malelMt Baucr. — Aa&tloL de-* teutos et vexatos. Mox in vett. Ubrb legl — tur : Tentata ret ett primum^ ti primo hip&f^ cet. Non vero adverbitmi, scd cpitiketoa. ddendum esse, Jam bene, opinor, moniii^ Grou. ti pro an, ut 2, 25. 35. 4, 20, 7. 5» 42. 10, 16. 27, 14. 30, 16, 4. 31, 9. 54. al. 2. «itis liberi eomtneatut enmt^ sepe ao facile dabatur eommeatut, h. e. venia ab— eundi ab exercitu, potestas Romam aliove proficiscendl. — {(JrlaubJ) Cf. ad 25, 8, 6. — comesiatitf s. eomittatio, KJSfAiy, convi— vium noctumumettempestivum,inpr. com— ' potatio, et eorum, qui ebrii et ooronls redimiti, cum facibus musicifque iDStru— mentis per plateas {u^fiat) discursitare, (icv/idfeiv) et inter lascivas cautilenas sal- tationesque ad amicarum fores conciuTere solebant. 3. Tarquiniut CdUatinut, EgeriiJUiutf v. ad c. 34. n. 3. -— Quin contcendimut equm^ alii conteendamut. Utrumque recte dicitur ; sed plerumque indicativo jungimr ^uia, ]Mutl- cula solennis semet aliosve incitantium. Exempla v. ap. Drak. ad h. 1. Cort. ad Sallust. Cat. 20. Hcins. ad Ovid. Am. 2, 19, 59. ct in SchcUcri Lex. 4. Id cuique spectatittimum »t sc. mulienim inG^euium. Spectata dicuntur certis experi- luentis, an proba siut, ncc ne, explorata et co^ita, inpr. metalla, numi, histriones et gladiatores ; unde tpedacuhm, tpectatio es tpectamen pru specimiue et experimento. — — age sane, omnet sc. exclamaut. ^ 5. primit te intendentibut, se extcndentibus, dispersis, ten^ris, ut de nocle 7, 28, 3. cui amictum, vela et peplum tribuunt poete. Mox in convivio Intuque malebat Gron. 6. in medio axlium ; nam teUe ex vetere more in atrio texehantur, ut utar verbis Cic. pro Mil. c. 5. Cf. Lips. Elect. 1, 17. 7. MuUdmscertamitut, h. e. de mulieribus, ut fere certamen regni ct jurit 1, 17. 21 , 6. 31. timor ct terror eitemut, terviUt, peregrinut, h. c. ob hostem extemum et scrvos, 2, 39. 3, 10. 16. 28, 42. .34, 25. scelera divina et hu- mana, in deos honiiuesque rommissa, 3, 19. 29, 18. odiaextema et domestica, h. e. liostium et civium, 2, 45. aliaque adjectiva, objec- tum notautia. CAP. 58.) — l.pottqttamtatistutaic. onmia, quod voc. in 8C(]. omnes latet, ct sine neces- sitatc additur in Edd. ab Ald. ad Drak. paviila ex tomno, quippe repcntc somiio ex- cussa, vel cum pavorc cxcussa somno ; Bauer. Idcm monet, mox versare in omnet partes muUebrem aniamm dici pro : omnibus machiuis, roinis, precibus, solicitare, et omnespartet htc uon esse consilia varia, rcs varias, ut ap. Vir^. /Eiu 4, 286. ct 8, 21. sed argumenta, causas ad penuadeudum COMMENTARIUS IN LIVIUM. 1, 60. 49 conposttaSy locutioiie pedta ab arbore, qus prolaU coacta iu omoes partes trabatury ot ex una ruat, sin minus ex altera. — — M mdido aduUtrio, cuVd bomine sordidoy lervo. 2. «S^. iMentiuM TricipitinDS» pater Lu- crttic, prcfectus urbi a reee relictus, (v. ctp. 5!f.) cum P. VaUrio Poplicola^Mi VoU$i I Volaii, (aL VaUri; unde Valmut ct postea ytknitt Ronue dictus) Sabini, qul cum Titio Romam commigraverat. v. Dionys. %iS, Cnittatmiu TarquiniuSy maritus Lu- CKtic, (v. ad c. 34. n. 3.^ cum L. Junio Ai^, Tarquinia sorore regis nato, et tri- ^iSoCderum. v. cap. 56. et 59. Collatinns ttBfutos simul fere cum Lucretio et Va- krio Collatiam Teniuut, postqnam eos» ^t^mfmU %mu. redtuniet, nundus ttrorit con» «Mneinvia. . 3, Sotm' (satisne) mlwt scil. res sunt ? DaiD omnia bene se babent ? (Steht aUu wUI lM£r €twa$ hegtgnetJ ut 3, 26. 6, 34. 10i 18. 40y 8. et lopr. ap. Comicos. cf. Duk. — fvfUpa viri aUmi in leeto $unt tuo, ut ap. IV 2, 29, 35. et Tlbull. 1, 9, 57. ubi v. Broukbus. Mipr^ara ffvj^ias dkit Arists- let Epist. 2, 22. et forte fdc/inj/i^tryoir Me» lctjrr carm. 103, 4. in Bruork. Anal. T. I. p.29. llouestissimam rei inhoueste df- ^ptionem et ^enero&ae iudignationis pknaoi in bis et seqq. verbis jam notarunt aE 4. ftttiferum hine abttuUt gaudium, ut ap. %. Mjk. 4 , 29. amoret abttiUit ; £ro. 5. Cuttmm^ quem tub vette a. &., — eum, ^' id c. 19. n. 1. nifii pro eum legere malii t>w luadeote Scbellero. 6. fnlapta in vulnut, vulnere adccpto, ut tt N&utt emlere, emiruere, devold ap. Lucret. 4, 1012. Virp. Mn. 10, 488. Stat. llieb. 4, 4C3. et SiL 2, 129. Sic ct inf. 2, 46. pneeept ftiutt in vulnut alriitf delapsus ex equo, et cwruens in pectus mortifere vulneratum. ^. Burm. ad Quiutil. declam. 9, 5. CAP. 59.)^ 1. me, L. Tarqmnium — eue- fintmMmf persequutorum, expulsurum, vei viadicaturum, ulturum ; nisi nialis cum Groa. reponere esacturum, quoniam estefpu de itUis tantum, non de bomioibus adhi- Itctar. — ferroy igm, quaeumque vi pottim piuie nt 2, 10. Copula et omissa. Cf. ad l.M, 11. 2. I/tprce«ptumerataBruto,etsecundiim formulam juris jurandi, quam nrciveral. 3. proM^uisgiMfuerufitur, v.aac. 41. n. 1. 4. pari prtMioy satis firmo, subficieote sc. ati iupetus regis arcendus, verhaUnitimd' tige, hinldugliche, Sed eipregie emend. Gron. Inde part prtwdio reUcti CoUati^, ad portat cuttodJibut datit cet. Ita party quod etiam in uno MS. legitur, etcetm bene sibi obponuotur. 5. praco ad tribunum Cderum pomdum advo' camt, non ad prsfectum Urbi, Lucretium, auia bic magistratus minor fuisse videtur, (Cf. ad c. 15. n. 5. et 56. n. 9.) vel quia Lucretius tum forte erat CoUatie, non Romss nam comitia certe consularia a prsefecto urbls babita fuisse scribit Livius c. 60 extr. Sed a Lucretio interrege» non pnefecto urbis, rectius tradit Pionvs. 6. Trie^ntini Lucretii. Cf. ad c. 58. n. ,2. 7. o/ttf, guc prtttent rerum imUgnitat tul^idt, quas cof^itationes injicit s. in|icere solet sc. animo s. oratori ; ut ftf« ddar fptereKtSbut subfieU 3, 48 cxtr. idem tuhjieit mibi rotio 7f&, 41, 9. et hat miJu ipet «u^tt, vf\jidUt dai, fir' tuna 28, 44. Cf. ad 29, 15. 1. 30, 32» 2. 40, 9, 4. 44, 24, 1. Sed b. 1. forte le|^. ju^sett. 8. pricfecto Urbis, de.quo v. ad 3, 3, 1. «n- locoiitihut parentunt Fvrias, >indire6 parri- cidii. Cf. ad 40» 10, 1. . CAP. 60.)— 1. per^ret Romam, v. ad c. 6. n. 1. — JieiU viam Brutus, de via deflexit. — Mox adcepere pro excepere, ut 5, 21 pr. 38, 25, 5. al. 2. extulatum Cmre ivU rex VI. Cal. Mart. qui dies Reg^ugium, dictus est. v. lotpp. Ovid. Fast 2, 686. et Macrob. Sat. 1, 12. 3. Sextut Tarquimat Gabiot, tasnquam in suum regnum cet. Cf. c. 53. et ad 2, 19. u. 4. . 4. A^notiim ilaiiMe est, reges imperium ttouere. . 5. es commentariit ServU TulUi, secundum rationem comitiorum baliendorum et cen- turiarum, a Servio institutam et descriptam in comintfiilurttf, h. e. libris, in quibus memo- ri« causa res perscribuutur memorabiles. £x formuia imperii regeudi, descripta for- tasse a Servio, quum depouere imperium in auimo baberet ; de quo v. cap. 48 extr. ei in animo esset, imperio se abdicare ; (v. cap. 48 extr.) £m. M COMMENTARIUS IN LIVII UBRUM U. CAP. l.)-*4* pitagm^ ptwftutit, expo* Mni» ifAiito magktmim U^ptiia^ Imm, tit [M^* htB^ m McH^A Imiiio pltn^ «Miiitlo} BlMiCr^) ittftttni) q«I«|^bi» ooto^ ^kiHUtf^ ^OAfum vift M ftMisitna «t efiica- cissintttf ioiiilo diviitti «t iDmiitabilis | itt qoA BOB^ ut in hominnm ^t«Mat«, lo^us 4t€ ▼*! gratitt «f itm, (vid< c«p. 3 pri) vel libidlil el nfbitrio^ ▼«1 deni<|u« foituDM, ^f^9 kkMttfi poitiu -^ Mox fUipicari Ipotffo f^tutnM et iHuMraivniKf , ifuia pr»ce- ^fmrmL l^cd Wolf. ad Huet. Ceg. 84. jhtn monuH, apud bittoricos multa non ^ relattvam eonttrttotionem dici, icd ab- eoluie ^ iDfUmrt ntrriHi ; et utrumque gefttti conitructionis rectum esse inter* dum, alterum vero prcUtUm ft boois tcriptoribus. 2* «t haadintnerkd omne» detAeHptf singuli •tiHm Ii oontintto^ (V. ad c.44. n; 6.) nu^ ^irsNniMi ^ r^nseantur et hebeaatur, com* c/itora (v. ad 5, 24, 7.) si non CTfM», Mrte fiTKttt» e}U8| 91401 MW ipii Urbi odtfidtfHin^, 4aiiN|Uam, Vel ut etsent tedet muUUudini ab le aiuMf Vel quas in ^tiam et usttm mul- lltudiniA ftbse auete addiderunt | niti addi- dfKifK ett id. qd dedetmu, adsignarunt, ipei conditoret muUihidim, vel e recentt. librit le^; muUltiidlnii. Pro aerie alii etepts prob. Bauero, cui rh certe videtur psne Arigere* d( peitbnopkitllkd, miudino reip. damno, Ht to. Vtm It R. 1, 13 extr. Sic et ma/ttm yttMfettiii 4| 44i «t eontra bmmm pMMtimm vel «Dii9pMMie# 2, 44. 9, 38. 38, 4L 33» 46. 34, 6 al. et igreghrin pvhUeum ap. Xac. Aon. 3, 70 ettr. Simillter pMium tOvimm iaf. 8, 10, 19. et id. 4. wab tutala tAviofatJf laviolablllt, (ut 3, 55. 8, 34. 45, 5 pr.) tempU, asyU, vel potius templi, quod Romulus, quom itylttm ape- riret,exstruxerat, tamquamlocum sacrum, ubi nemo violandus esset. Cf. Dionys. 2, 15 extr. et sud. ad 1, 6,4. — regio metti, re§^um, a rcgibus. toluta metu, non quo antea teneretur, sed plane ab initio uon metuens; Bauer. 5. agiUtri ecepta ettet, ut bis 21 , 8. et 26, 46. Sed coepiMaet coni. Em. quia boc sub- intell. est ad seq. terere, -* tribumciu pro' edlit, turbis ac seditiosis motibus, ut turbo ct tempettat, ProcelUc teditionum 28, 24. 25. prima pericuU procaUa laL c lO.nt al. Cf. ad 10, $, 4. 6. euM PiirUmt ttrere certamim ut f. dinkfrdme, litet^ mentionim oet. al. belia et bdiie terere 2, 18. 21, li tpargere) tcil. coBpittet» quod in p ettet latet ; nisi le^. teri scil. ccb] Cf. ad SU. 1, 394. 3, 365. 5, 235; 7. pigmra eoiffugum, ac Ubererutn ooDJugeiac liberos, qui (ut etnc neri aliique cofpiati) sspe vocan amoris, {Li^fmiifider) arotissim amoris conjueafis et parentalis, q ttringitur« vcu quo illis tamquan bus, obn^mur et obstiingimur actibo, Don pignora, ut pignerarej < ftnut, femrat&r, femina, ••^ lon^ tubpl. non nin vel demum; Bauer. 8> rfs n Aivt S]ioviSfMy aut ni jui mariti coneessura erat. f • Dionys. 5,2.1>io. Cass. 54. Gell. 2, 15. Cft Valer. Mai.4| 1, 1. qui etiaro» nt Appiflaius, B. Civ. 1, IQO., XXIV Nctores re^bus, (quot Cei Ml« et eeteris posc eum dictatoii- (uere, de quo ▼. Drak. ad Liv. Epit. 89.) et bioc XII euiqoe prioftim consulum Mtte legerat a Vakrio PopHeola tatam, foiise putat. Sed v. snp. 1, 8« Dlenys. ^oi, et Scbweigb^ ad Appian. 1. L 12. qui non aerior vintUM cet. qui non fam libertatem vindicaverat adversus iffni, qswm donde enstodiebat et toeba- tsr. Brati facinora fere omnia non ex pilriA amore aniteoque generoso, sed ex visdicte pocios bonorumque eupiditate FtrfBfta vtdsfriy probare conatnr Scbutase is ViroltawnD's Ocscb. und Politik a. 18(». P. I. p. ti6 — « 85. ceDtra quem disputavit Brcdow in Arclienfadsii M inerva a. 18^02. Fsr.V. 13. primotitm efuatriM graduMf b. e. equiti- bai. Ordo eqoeater, pro]irie sic dicjtus, Grsecborum demum teroporibus eonstitu- to, et inde senatna semimirimB Init. -^ — trtdiham Mtf mos inde ortns traditusqiie posterift. 14. Patret, qui generis suot patricii, et &mmptif e\ equestri ordine Patribus ad- icripiti.' Poatea simpL dicti Patra corueripti, ODiisaoopuki et, ut in aliis formulis vui^ ribm, v. c de si anmtia hmmnibtt$: niti JjMom ma(, M Patrm rotueripti sunt potius in albo le&atorio conscripti et nniversi Patres. Cf. S3, 12, 4. nbi senatorcs adeo Cantbaff. ita sdpeflantur» nore Rom.y sed parum apte. 15. Comeriptot m fioeKfii lertdtMin adpeU(Aant kcu»: «immo ip^l earoeripti erant novus ■eaati», quein ipsi efficerent : signiAcat mpt, at eMent, vtl qui essent novus seua- tos, Iscti shI novnm seBatoih efficie&dum, Bovi senataa nomine et con^tione ac locu/' Baoer. /» nevum anwfum keti videntnr ■mpL dici novi senatoresy ut t» Patrm ieeti ■BpL Patres s. senatores. CAP.2.)— 1. M tiMiftiy ne nbicnmqne sc. ■t, M qoacttiBqua demoni- in re (ut 42, 57 eatr. nisi Itm, nmtBi b. e. ve alicubir ne wepHaaBf a« aui in reao parte officilqtMd lepnm focraty ut iweafidli^ ne qmmio) f^^ iemitrimm etmt, ministeriom nnurasque re- fis, q«od Bon modo civile ac nilitare, std et sacrom fiaerat, (quam officii parten ■OB recepemt eoosules) desideraratar, qnaaa deesset, qol cjos vieeiii expleret, ut Iy28.iieaignifiegarweiidbwwsiient, 24, 48. 35, 46. py noLuHtariit 32, 3, 2. Mox nee quie^uam sdi- quot MSS. non male. 0. eutpieio cum atreei erimine durius dicta Bie : tutpicioatroeii eriminit, Sed erifii«ii ootius B. t. esl criminatio. — conlegam twroga' nerat, v. ad 3, l^. n. 2. 6. Veiia coUiss. regio editior Rome, pro< nlnqna P:datino monti et foro inminens. v. Varro L. Lr. 4, 8. Donat. vet. Rom. 2, 16. N^rdip. 5, 4. 5. et Adler's Beschr. Roms p. 245. T)^ obeloy iy hri^iiff rSw^ KaretrKeu- Hteuc&s Koi, ifeplrofijowj Bw KaKeviri 'PwfucSai '£\(ay iKKe^dfuros, Dionys. 5, 19. Sic et •uspicionem reg^i adfectali augebat domus Manlli in arce posita 6, 19. pr. Cf. et ad 6, 20,12. 7. «u^t»u(populo et demissis^yoKAMf in eoncionemescvuiitf vel, ut 3, 49., m concianem odteeniHf propr. in rostra s. subgeitum, ut eoncionem ad populum bnberet : (cf. ad 8, 33, 6.) nam r^ e in tatlbus veri>is compositis cst nostrum hervor, vel empor, (in altum^ ut in emergerey emmere, erigere, evadere, evotaref emtnire (in inltum educere 21, 7, 4. et24, 21, 6.) cet. unde et ttcendere in roetra et tri- hmal dicitur 23,23. 28, 26. et30, 15. Stroth, Sic et eteendere equum pro adteendere 23, 14, 3. Cf. ad 29^ 11, 3. Tlinc fatcet tidnnittere af^ tiropice prb, prindpatum ei concedere, dixit Ck. iBnit. 6. Mr eodem quoque ¥a- lcife, lcgc dc prttVMnticMc tcti, m qam fascibus opoMilum Uotoranm hi erant, iis excmtas ftiiMC, sed f n Uii tum, non extra cw ct in •provindi loque, tradit Dionys. 5. Cf. mf. 24, ! 8. luperttitem glorim suc aair, ut giov si^if)vti!ere dixit Plin, Ep. 2, 1 pr. ^erioUi tua perfrui Cic. ad XKv. 5, 12. 9. ad Aquiltiot te reeUiim, hic nafri ditoribus se parem vd simllcm taciu] judicio vulgi. 10. odso a «oUs spset«ta eirtui arit certis cxperimentis a vobis cxplQV co^ita cet. Sed sempcr mihi dis prcpos. a, qutt etiam abcst a ood. Cf. Sallust. a Cat. 16 pr. Ptant. Pcn 4. Virg. JEn. 6, 687. et sup. I, 57. not. 4. 11. tam Uvi memente mea apnd vm pendet, tam levi parvaquc mutatnr Cf. 4, 32. et ad 1, 47, 7. In XI. MS male legitur: tam Uvi mementenaaju vosfama pendere: sed illud prsBStat. 12. magit rrferat^ v. ad 8, 39, 3. - eMi tuijieiamf sub ipsum cc41em, vd i radices exstruam. 13. uhi nunc Vicenatm ett sc. «dcfi. t 88, 6. Viea pota vel Vicapota (al. f^ Vietmoca) dicta Victoria a vineeado ct pi v. C^c. Leg. 2, 1 1 extr. et Senec. Api Sirov Kov Up6p iaraf OtlKas IToiras (ita MS8. pro vulg. OHkos ir&vXucos) iaa§i vop Plut. in PoplicT. I. p. 102. In codd. vitiose legitur vicus pubHcut et i fiea. Cf. Drak. ad h. 1. Lips. epist. 2, 11. Scheek. obss.prsmiss. ep. l.I Elect. 1, 7. Grsv. ad Cic. de li resp. c. 8. CAP. 8.) — 1. popularem etiam facerm pulo et gratum et faventem. Cf. ad 4. et 9, 33,3. 2. atgnomeu PubHeoUtf pro quo R tum ex fide marmm. et auctorum corum, Dionysii, IHut. et Dionis, 1 etymoiogia vocis scribendum videri | nam Ptiplicoia est pojmlum eoUnty (v. hifWKjfiiis ap. Plut. et Dionys. V. Sc HcoUb vel PublicoU legitur n. 1. in on libris, (nisi quod in Lcid. 2. et Vosi marg. legitur PUbicoUt, ut ap. Cic. i 31. et Sext. 52. cui lecttoni favet loct 7, 32.) ut in numo ap. Mediobari[>. p in Fastis Capitol. ap. Grutcr. p. 289. terea a papulut formatur populicut et calay pro quo olim non modo popHaut plicoU, sed et molliore forma piilieut iicut ct PuhUcoU s. Poblicola dici quod Jam notavit Priscianus. Cf. ad 8. et Duk. ad Flor. 1, 9, 4. 3. Sacrare cum bonit eaput alicujus, formula ejus caput s. vitam et bona B, 11. n. 4.) Jovi infero s. Sfygio, («c» Ww ^d) Telluri et DBs Manibus a^ vd devovcre^ < isque inpime eccMki CQMMBNTAHiys XN LmUMr 9,9. ¥k tertatMi cuiKUt dare : cf. 3, 65. 8» 9. et pmp, 2, 10.) : unde taemr et tasmtui (diis ibfmi) exsecrabilifi, Kordpwroti *t eodem forteseDsudictua3[oMj«Mr3,32. (scd, ii rrsio fides babenda, ijuod #um pUU dutMltiu Ui (MMcraixrat ; uiiii Jupiler Btyzius efit) itfl a <^i6w tacraiii iu eo latis 2« 33. uf et li^ taerau (2, 33. 3, 32 extr. 55. 4, 26, 2. 7, 41. 9, 39. 36, 38. 39, 5.) iutle, quod ca^t 9«, qui cmtra fecerat^ emmcrabatw, vel m" crm erat Diis inferis, (v. Festus et loca class. Cic. pru Balbo U. et in Comel. 1. Fraffm.) ut et ejus, qui Tribunos pl. violabat ; quare bi uentoHeti erant, b. e. iuviolaliiles, al. aurti, ita ut lactr taneiatur (cf. 3, 55.) et sit, qui eos violare audeat. f^ioiiliter 27, 38, 2. merMmeta tfaeatia a mil)tia dipitur, vel, ut alii putont, jure jurando a seqatu ac populo cuufinuata. Cf. Fest. et Cic. p. Bafbo 14. 15.} (v. 2, 33 pr. et Cic. pro Rabir.) Qui- dam l^emtaeratamf iu monte sacro latani , 2, 3:{. ^*ujus tria erant capita. etprster quam etiam alias sacrata« le^es in codem monte pcrlatas fuiise, ex 2* 51 cxtr. et 3, 32 extr. prubabilc fit) ab eu dictam putaut, quod Tribuni pli ea sacrati sint vel sacrosancti facti ; et i^on^^sius 6, 89.) ubi etiam verba Iff^s illius laudantur) quod iu bauc leg^cm populus tum atl taera jnraverit, Cf. Perix* Aolm. hist. c. 10. et Entcstlclav. Cic. p. 36. 4. Ctmilia eoal^m tubrogando kabuit^ ut oh likia regi ermndtfjiunt 1, 35 pr. Cf. ad 3, 35, 1. Subragautur autem conlegm, coMtulet et majfiitratui aconsule aut eo, qui comitia h«b«t ct ro^aaf populum (v. ad 4, 58, 10.) iUus iu locum eorum, qui vel mortui suut, (ut h. 1. et 3, 19. 23, 24. al.) vel magistratu niu\ abituri, (ut 25, 41. 32, 54. 34, .54. 35, 6.42, 11.) creandos curat: scd tuhficiurUur^ qui alioruni ioco a populo creantur. 5. Bruto statiin norutium M^frunl, sub- jiciiiDt, subjuuf^uDt, proximum cousulem s. successorem faciuut, ut 9, 44 pr. 6. metmrriam ejus inlercidimf pcriisse, ut c. 4. ct al. Ita ex plurimis MSS. rcposui pix) vu]|^. memoria iMercidiue^ h. e. exciuisse, scti. conbuUtum, ut ap. Voler. Max. 5, 2. £tt. pr. 7. rkondum dedieata irat Jovis odes, sed tantum locus ei con.^cratus. v. ad 1, 55. n» 3. Capitoltum vero secundo demum Ho^ ratii cousulalu, (de quo v. ad c. 15 pr.) ab ea dedicatum esse, tradunt Uionys. 5, 35. cc Tac. Hist. 3, 72. qui locus class. est de Capitoliu. — coMSulet tortiti, uter dodicaret cct. V. aU 1, 55, 3. — quam dignumerat, v. adl,]4, 2. 8. pottem jam tenenti contuli (v. ad 1 , 55» 3.) nantium incutiunt, repcnte adferunt, ut ci incotiant tcrrorem. Cf. Cic. pro Domo c. bi./umetta qumn tU jamiiia et domus cjus, in ea fuuus, eoque ipsa contaminiita« Cf. 2, 47 extr. 9. XUdl aliud scil. respondit | vel potius, trk nibil tiiitd, h. c, aou ultva, i^ 9)AUr, nea aUo modo, oaMnidaprspaillaefl, $1» fere 3, 19. ti nihil a/tud, si nulla alia re : niai malis d nikU aliud, %e. kdt i. ef it| ffUipu GrBcis et Romauia frequcntia v. c mail minut, fuam verwri 2$, 20. (ubl v. not. 1.) qui4 aliud sc. facimus s. acimus, ^ueai ndaioitffiiif 4, 3 pr. et 29» 60, 5. h, e. tantummode ftd" monemus. Ita hoc explicandum eaafy probabile fit ex 4, 26. 7, 17. 26, 2. ^. % 41, 23. ubi plene dicitur i qM aliudfa^untf \e\aguntf quamquod tuadent; qulbua lopi^ Gron. verbum agere delendum putablili Ita pro toalum, tantummodo, nop niai po* nitur nihil aliud quam 2, 29, 32. 49. 63, 4| 26. 9, 17, 10. 23, 3. 24. 36. 27» 18. 34, 4& 35, 49. 37, 21 . 40, 15. 50. ii#c q^idqnamaliu^ quam 31, 24. mhU prmterquam 3» 9(i CStr. quid aUud pum 40, )5. Cf. ad 2» 43» 6» 6« 41, 6. et ad Tac. Ano. 4, 34» 6. 10. Hacpoet e^aetot regm^gettapnmtfmmt sed quedam mcmoratu ^igtko. nmiait U# vius, iupr. primum foedua iuter Homauof Pomosque super navigatione ictum, mvifi timamque mercaturam, }am tum a Romfi* nis cxcrcitam, (v. Polyb. 3, 22 sq. ejL H«yp* in Opuac. Acad. T. 111. p. 42 aa.) et crepi- tionem quaestorum, a Valcrio (uon ven> n seqq. consulibua) pupula conce«sam» il fides hcljenda P}ut« iu Poplic. p. 103. {U. ad 2, 41. 4, 43. ei Inpr. sd Iticum ^Ua$p Tac. Ann. 11, 22.) Auno senucnteniliU ^ modum memorabile evemaae, et teitio demum bellum cum Porsana geatum CM« dicit Dionya. 5, 20. CAP. 9.)— 1 Portenet rei^ia Clutum (olim CeiMrf , V. ad 10, 25, 7. hod. Chiud) opuUn- tissima fere Etruriae civitaaad Clancni fl. ?uam tridui SMtio ab Roma ^fuisse dicit olyb. 2, 25. Porsraa, Gr. Uopaivot, Hapert' vaty Uopar^iwa^ : sed in multis libris Porsniius lcfitur, ut in quibusdam Plinii, Froutini al. Syllaba scc. brevis est ap. Stl. 8, 389. 478. 10,483. h>u|^a vem ap. Virr. iEu.8,646. Cf. Drak.ad b. 1. et Duk.ad nor. 1, 10, 1. Lartet,\e\ potius Lar etXars, (cf. 3, 65 pr. et 4, 17. 58.) praenomeu forte di^itatis et regibus Etrusporum Vejeutiumque com- muuc. Charisius lib. 1. Lar tifamUiari$ eriif geuUivo Lariti ti Tolunmii (vel Herminii 3, 65. qucm Aioov vocat Dionys. ct Aapaw Diodor.) v$l Ponennef Larlis. Cetcmoi hocbellum docet, quam exigus tum adhuc Romanorum vires fucriut. Porsena verp adjuvabatur etiam non modo ab allie Etruscis, sed etiam a Latiuia, quoruiu auxilia Tarquiniua ejusque gcner, Octap vitis Mamiliusy contraurant. m* laisccada v. ad 1, 8, 4. -- rarfttiius, jiaUr ^t filii. 2. amphim Tuteit ratut, glorio8um| (ut b^ 30. 28, 42. 30, 17.) tu» rc^ em Amt^^ cumque a Tuscis reductum, tuai ceL^Mn — Rumum cum infetto enrdtu cfnsl j^ i4 Ramamf pmpt Romam : nenue enim ipeafit iogress\u •»(} B|iuer. r- foitiwifwawefiat M^ COMMENTARIUS IN UVIUM. 3,10. «Rff dcgfliiiter pro nmqium et Gnece; Ern. 8. N§e hatta modo tbnAant sc. senatus, (t. ad 1, 41, 1.) ifdetiam (v. ad 1, 40, 1.) iummi ^Mi, ipsos, citm: neque eoiiii aUi timebeiit, sed alwt ; Bauer. — vtl eum jrr- fitute^ (quocumque pretio, etiam ipsius ser- viCiitit ant amiss» Ubertatis, pacem redi- mcret. 4. SaUt quoqui vtndendi arbitriumy pro arbi- trio ▼endeiidipostettas^ jus privum, mono- poUum, fiua inpento, magnBo, inmenso, «mcia vtnibaty vendebatur sal a redemtori- mii, (vel lucri faciendi causa, vel quia marno conduxerant salinas, ab Anco circa Osnan factas, de quo v. 1, 33 extr., et ipsis, ut omnia fere publica» locatas) in piAtititm icil. crarium omne sumtum, recep- tum, translatum, rei publicsB vindicatum, Jitrb publici factum, quod fuisset privati, (lit fere tn publieum reeuperart 42, 19 pr. tmert b. e. pecunia «rarii, vel ea soluta puUieum f^re, quod privatum est, 39, 44. 44, 16 extr. rtdmtre 26, 27. redigere 2, 42 pr. 4, 10. 15. ubi cf. not. 8. referre Nep. Timotb. I. etfjtrt Varr. L. L. 4. dare ap. Caton. et contra vtndert in priratiem erat. v. 1, 33. et 37. Munimentumt prcsidium urbis et Romanorum, dicitur Horatius Cocles, ut passim vir fortissimus civium suorum pni- ' sidium, murus, turriSf etiptus, wvpyoSf Spnot^ iciW, fptur/ia, Coeltt, onoculus, HoratittS co8;iiominatus, 4y irokip^ r£r bfipdrvy ^dert > poy iKKoweis, i»s Z*hu>i \4yovffi, Si^ et/iSnfra Tfis pwhs 4p9e9vKviaSf &ore ph ttyeu rh Siopffcr ri, ipfiaTa, icai riis 64>f»vs wyKtXMrbau KdicAAwa fiov\6fieyoi Kakety albrhy otsroKXoi cet. Plut. in Poplic. p. 105. Idem et Diouyi. 5, 25. tradunt, Horatium pprave vulnui adcepisse io natibus vel femore, et ex eo claudicassc. 2. i^reAeni(miiiii|r|i2ai,reprehenso8 retra* hens, (ut manu reprthendere 34, 14, 4. retrahere, vel a ter|^ prehendere) vel ob- jur^ns. obsistens obtestanique, ut 10, 19. ohtecransque malebat Gron. ne Jun^rentnr obtestans — testabaturf h. e. monebat, de« monstrabat. 3. Si transitum pontem, per quem transiis- sent, (ut 21, 43. et 23, 28.) velsipofito» i-eUquisient a tergo transitum hostibus, qui, vcl ut, his transitus esset ; Stroth. Non male; nisi malis e cod. Oxon. reponere transitwnperpontem, vel cum Nannio emen- dare tranutui ; Doer. 4. Jto7tiem4mcr«,prcdiMr«,hortari, jubere, ut 39, 19. et 51. Utrum(|ue verbum juni^i- tur etiam 21, 10. et hinc pnedictum est mandatum 23, 19. proprie quod alicui dicitur, ut faciat ejusque memor sit Cf. ad Tac. A. 13, 36, 2. — ffrro, igni cet. v. ad 1, 59, 1. — eedentium pugn^, ci se subducentium, subtrahentium. pugna raaiebat Gron. Sed cedere pugna demum dici posse eum, qui jam pugnaverit, monet Bauer. 5 Sp, Lartium ae T, Herminhtm comu dex- trum Rom. in acie tenuisse tndit Dioikys. 5, 23. Ibid. alter AdpKws dicitur : np. Flut. COMMGNTARIUS IN LIVIUM. 2, 12. 57 10 Publif. p. 105. AovK(fhrios iral 'Tpfifpftos^ a. de Us inf. c. 11. et 20. Lartii forte filius anC fnter primus dictator c. 18. perkuU pMttm, ▼. ad c. 1. n. 5. Mox etigiia par$ yetUj et deiode «t pntlium bicipiat emead* Gron. 6. SeniHa repan tuperborumf ttmquam lervoc. Cf. ad 3, 15, 8. Sic et maticipia Mbiiim tropice et amare dicuDtur tribuni fl, 10, 37, 8. , 7. pmtem oUineretf teneret, obstioate re- tioeret fortiterque defenderet, (v. ad 3, 36, 12.) ingemii gradu, diductis pedibus et flnniter positis, (stabili gradu 6, 12, 6. et Tac. Hist. 2, 35.) in^iaT g[adiatms,gradum 8. itefiuR tenentis. Slc hostetgradudemoti 6, 32. indu et ttaiu mopere 7, 8. 30, 18. (ut al. de gradu et ttatu demavere, d^icerey depellere^ de» ductrtf deelinare) et in tuo qiMque gradu obnixi 8,38. Cf.ad/, 10, 2. Horatium an^stiof fntitinpUsse dicitSen. Ep. 120. at ZiofifTytu M T^t o^r^r fidatvs Dionys. 4nde in comitiia competitores vel Incum tuum tenere, vel locopeUi, et simpl. depelii s. dgiei dicun- tor. v.ad 3, 35, 10. et 10, 8, 2. « Locutio a gladiatorlo positu ducta, non ex Hom. impk Mds : nam Homero designatur videns, inpedicns, Livio consistens, re- ristens ;" Bauer. 8. akcrititte perfeeti operls, prse alacri ^u- (fioob perfectumopus, sc. pontem rescis- smn. Cf.ad 1,5,5. 9. 'Hberine pater: nam h. 1. Tiberimis non amnis, sed deus estfluvii, et pater honoris, amoris, reli^nisque vox, qua dii, ref^s Ihiminaque raajora insigniuotur. 10. Ita, bis dictis,sicarmattM, sicut arma- tn^ erat. Jta pro ita f ue,vel ita stc, ut itaque «?» ttjam nune ; Drak. — ad posterot, aim4eos. Cf. ad 1, 26, 3, 3, 21, 4. 5, 20,5. 6,34, 5. 7, 7, 2. 10, 29. 35. 24, 32. 48. al. ^litcm ineolumem ad suos tranasse, tradit cuhmt, vel, quum nwrti se de- AiaaJHt, ineoiitmis tamen etamt» 11. ttatua Horatii tfionnttto posita, (ut Attii \avii; V. ad 1, 36, 6.) fiishrfoflas iy rf efortffr^ ap. Dionys. lib. 5. p. 296.postea, quuni de cieIo tacla esset, monitu haruspi- cum in locum sublimiorem Sn area Vulcani translata. v. Gell. 4,5. Hinc eUSya xaX/r^v Irnytf^or o^r^ 4y r^ Up^ rov 'H^o/otov ap. Phit. Poplic. p. 106. et statua ei in Vulcanali pasitm ap. Victor. vir. iilustr. c. 11. Eam duntre kodieque dicit Plin. 35, 5, s. 13. Propter diversam scriptorum narrationem Doujat. ad h. 1. et Hard. ad Plio. 1. 1. per- peram doas statuas ex una fecere ; quod eo ma^s miranduro, quum ipsi Gellium ad pttittSToctnreiiiit} Drak. 12. agri quantum xtno die eircumaravit, arando circumivit: non enim capiendum est de reciprocatione in arando ; nam ita tantum jugerum s. jugum adcepisset, quod inde dictum creditur, quoniam uno jugo boum iu dic exarari posset ; sed de ambitu, Juantum bobus uno sulco circumduxisset ; >ralc. Cf. Plin. 18,3pr. Dionvs. lib. 5. paf^e 296. et 303. Lips. ad Seu. de ben. 7,7, 13. pro domesticis eopiis, pro earun/ roo- dulo, unutquisiiue ei aliquid cet. Cf. 5, 47 extr. CAP. 11.) — 1. ad eustodiam, custodiaB causa, ut saepe ad eo sensu ; Diik. infestuni, Rom, agrumreddidit, v. ad 1, 7, 7» 2. neglegensultor, non adeo severus. 3. ad secundum lapiJem, milliare Rom., Gcdnna via , quse Gabios ducebat. Ad seqq. jam haec nottivit Stroth : " Prima Urbis porta, a Tiberi oricntero versus, erat Fla- minia, tumsequebanturCollatina, Collinay Viminalis, Querquetulana, Esquilioa, Tl- beri e re^ione posita vel aversissima ab hoste, Naevia, Ccelimontana cet. Ctruscis igiiur necesse erat pneterire portam Collinam (cf. ad 26, 10, 3.) et viam Gabinam, ut ad pecus e porta Esquilina exactum pervcui- rent ; ubi vero huc perventum erat, a fronte eos adoriebantur consules, e portis Naevia et CGelimontana e^rcssi. Ita a quatuorpartibus inclusi eraut hustes." 4. Herminius — concurrit ex^inddii^ una cum roilitibus. procurrit coni. Scheller.— — in Valerium ex etnend Glar. et Sig^on. w Lucretium orones MSS. et priscae edd. CAP. 12.) — 1. quum C. Mucius, (Mo^kios, non Mutius) — itaque magno audacique ceU h. e. quum is Mucius i^tur s. inquani magno cet. Sic usu particularum itaque et igitur post longiorem parenthesin vel diicressio- nera orationis series nectititr. Cif. Gron. ad h. 1. et Eruesti clav. Cic. ** 'Avcuc^A.oi^a haec 3fticius — itaque ralus^ certe rb itaque redundat, nisi intcrpretari nialis atque ita vel propterea;" Bauer. — indignitatem, ie^ominiain. — sua spontc, clam, s/ne con- sulumjussu et ignaHs omftibus. 2. fortuna ium Urbis, obsidione et fru- roenti inopia, crim^n a4/?rm'l. P. II. n. 206. 207. 534. Wildii gemm. n. 105. al. quas ex- hibuit Drak. ad Sil. 8, 385 sq. Eam tamen, tamquam fide indigrnam, uon niemoravit Dionys. 5, 35. adcenso fcciilo, propr. igni, adcenso in eo. Cf. Ovid. Fast. 1, 76. 10. Juherem te macte (propr. mactum) virtHte estCy laudis ct lcptitie fructum porro caperc e \irtute tua, et in ea pergere ; ut fere 61^010 riji &per^r, et oirfnieyus ap. Hom. Odyss. fi, 33. Vox haec, quam pro magit Miete positam, vel a verbo obsol. magere derivandam nutant, solennis fuit in Istis adclamatiouinus, perpetrato egreg^io faci- nore: unde alius cjus casus (etiam in plur. macti virtute ette 7, 36.) vix io usu fuisse videtur. Cf. Drak. ad h. 1. Heyue ad Vir^. ^u. 9, 641. Burm. ad Valcr. Fl. 6, 547. Duk. ad Flnr. 2, 18, 16. 11. Jure belti liberum, (ut fere mox intac- tum inrioUitumque) libcrum a jnre belli, h. e. a poena,. quani jure belli a te exigere pos- sem ; Drak. Velut ea passum, quoe jure belli ab hoste pati debucras, vel : ut, qui te violare aut retrahere volucrit, jus belli violasse judicelur; Bauer. Interpretatio Drak. minus dura intacinm (iulffsum) in- violattunque syuon. ut integri intactique 5, 38 1 7. Hinc et intactam mivem dixtt llivius 21, 36. ut vUegram Sen. nat. qusest. 4. 2. r^y tiaiuiuviiiKviaif ix rov T^epov x^^fuifyos ap. Pulyb. 3, 55 pr. Cf. inf. ad 42, 66, 1. 43, 1,3. — est apud te rirtuti hotua. priemium ; DtBk. 12. ut hen^ido tykrit fi mi^ cgn4<^mri#. V. aii 1, 50. n.7« 13. ut cuique peeidirit^ obtif^rl^ Td ex|- erit s. exciderit, (scil. sors e sitella) ut 21, 42. quoad, donec» t$ obportunum dedtritg v.ad 1, 54,4. CAP. 13.)— 1. SctevoUe a dade, Jactura» dextrte manut oognomen imiitum C. Mucio Cordo: nam OKodn, et binc tocncSy e«( Uevus, sinister; (etsi propria hi^ vocti fu icenu vis non in usti fuit) un4e et Sctevola s. Scttvuta per deminutionemy ut Saxula, Romubu cet. jiro Saxa et Romu^ fv. Serv. ad Vire. A. 1, 273.) non a seenu nw, Sed Varro L. L. 6, 5. rutrit, inquit. t^^ picula ret in colio qu^dam susperuUtur, ne qjuid obsit bonatciivds (omini^) caum: inde SciQvula adpeHatut. Ea dicta ah scspva i. c. tinistrm ; quod qats unistra sunt, bona aut/ucia CKUtiMOM- iur. Cf. Drak. ad h. 1. -r- Itgati a Ponem V. ad 27, 5, 4. — quo mhU, iu quq n.. nisi le^. a quo; Bauer. — tabeunda quoa esset dimioatio : nam Mucius c. 12. dixerat : in hoc ditcrhnea adciugere, ut in tinguLu hont dc capite dimices tuo. — JactsUum v. |ul c. 12. n. 7. ^. De agro V^etttibut restituendo, qui olim Vejentibus, Porsenae popularibus et parti feutis £tru8cae, ademtus fiierat, (y. i, 5.) sed mox a Porsena Romauis, ut iia ^raiiam referret, rcstitutus est. v. cap. 15 e&tr. Porseiiam petiisse, ut ager sibi da- retur, tradit Dionys. unde Doujat. cooi. V^ente. Sed ita rettiluetulo noo latis apte dictum. — expresta Romanit necntitas est obsidet daiuii, dccem juvenes nobiliBsimos totidcmque vir^ines : inter quos Horatii filius fuit, et Valerii filia. v. Dionyi. 5, 52. ct Plut. iu Public. p. 106. Extorta a Homauis neccssario inpleoda conditio; Doer. Necessitas inposita, vel necessitate (inposita) res necessaria expressa; Bauer. 4. adpuhlica deciwa, ad facinora {««clara pro rcpubl. perpetranda, et bcue sic de ca merendum. 4. C2abilior narratio Dionys. 4, 34. 35. et Phit. in Poplic. p. 106. 107. ficil. vir^nes, custodibus pudoris causa remotis, lavasse io Tiberi, et, hortante Clcclia vel Valcria Tiberim trauasse; insi- dias deinde reductis structas esse aTar- quiuiis, sed ab ipso Arunte, Porsenae fiilio depulsas : quaui ob rem gravissime indig- natuni Porsenam eo ipso die facessert castris Tarquinios jussisse, et pace cum Romanis firmata eos castris quuque suis douasse; Clccliam vero, quouiam equo trajecerit fluvium, ab eodem equo eximie oruato, et a reliquis obsidibus (v. PUn. 34, 6. 8. 13.) vel ab earum patribus statua esse houoratom equestrii pusita in ^ra yia, COMBfENTAliVli^ m U^UM^ 9» 16. 68 ctklmtiHiA 1mm>« i^,(Lat. conflare lleUum) ap. Demosth. de Cor. 50. Polyb. 4, 10. 14. 15, 2. 13. 28, 15. inritart pugnam 28, 33. turbare tutpicumum et eredendi temeritatem ap. Tac. Ann. 4 , 67. Ita vuU gatam lecf. defendit Emesti, qui tum ele- gantcr h. 1. auctorem turbatoribut et beUum paei respoodere monet. Aiii vero intnp. cum Gron. le^ere malunt belL*, vel a turba* toribut vulgi, (ut 4, 2. 48.) vel ab auetoribut beUi, ut vokeporouus ap. Piut. Poplic. p. 108. 3. ab R^iUo primum le^tur io ed. Basil. at in MSS. ab c, Reg. vel c. n. Reg, vel ab en. Reg. vel ab ieout Reg, (unde Jac. Groo. emend. a vico RegiUo, coul. c. 62. 19, 13. Polyb. 2, 17. et al. e quibus inteUeptur, primofl Itallse aliarumque re^ionum popu-^ tos vioattm, uttftriSbr vel Korii K^pas^ habi- tasse, et eadem loca aliis oppidat «lUa 60 COIIMEMITARIUS m LIVIUM. 2/lS. TicoB dici) la quihugdam codd. db wbi BtgiUa^ in aliis a lacu K Illud rectius : . Dam RegUbtm h. 1. non est lacus in a|^ro Tuftculano, ^v. 2, 19. 20. .3, 20. 6, 2.) sed oppidum Sabmonim, (ut 3, 58. et ap. Suet. Tio. 1. ubi R^lUt uon Regilhm dicitur) unde lUgUUntts 6, 22. et RegiUiani ap. Suet. Tib. 2. — magnacUentiumtnanu, 5000, qui- bu8 datus agertram Anieiiem,ir€Ta^b Mqnjs Kol nucffyrlar, Dionys. 5, 40. Fuisse, qui Claudiam g;entem jam auctore Tito Tatio Romam commig^asse traderent, docet Suet. Tib. 1. 4. m Cad) prindpum dignationem pervenit, principibus senatus dignitate par factus est. Cf. 7j 25. 10, 7. Tac. Germ. 13. kif^pafit» fif T^ frpuTow &|(wfia, Kal SvKOfuy ftrxc fieydKfiy Plut. Poplic. p. 108. Dignatis potest etiam esse ^ratia, favor, ut ap. Justin 28, 4. sed scriptorem requiro Livio ipqualem, qui hac voce en seiisu usus est ; Drak. — Agrippa MeneniOy P. Po$tumio II, vel iterum coss. sed notas secundi tertiique consulatus in lib. 2. et 3. Livii plerunique •b auctore omissas, ab editoribus aulem adjectas esse, monet Drak. 5. de pubUeo est elatui, publicis sumtibus •epultus est fnam fuuera octavo pleruroque diesedibus efTerri, etextra Urbcmcomburi sepelirique solebaut) Aa/iirpais bwh rris vikws iKOfihdTi ra^aFs, Dionys. 5, 48. Cf. inf. c. 33 extr. 3, 18. et ad 24, 22 extr. 38, 56 pr. Valerio tameu ejusque genti, ho- noris causa, locum ad sepulturam in Urbe sub Veliam, ut Claudiae ^enti sub Capito- }k>, (v. Suet. Tih. 1.) publice datum esse, monet Plut. in Public. p. 109. £um huere matroMt totum annum, (v. Plut. 1. 1.) ut Bmtumj de quo v. cap. 7. 6. dutt eolonite Latinetf re^ante Latino Sylvio ab Alba Long^, et postea jure Latii Roma deductae, Sueasa Pomeiia et Orra, urbes Latinae, et deinde Volscorum. Cf. ad 1, 3. 5. Plin. 3, 5. s. 9. et Heyne ad Virs* -^n. 6, 773 sq. Auruncorum pars ul- traL 33» 6. per multa beUa 8, 13. perinducias 30, 31. 37. per induciarum tempus 30, 24. 38. 40, 27. per beUi tempts 33, 34. per beUum 24, 7, 7. 26, 34, 3. 33, 42. 3. 34, 5, 1. 36, 31, 5. Ceterum huios h. 1. intelle^endos ease cir- censes, con^uales, non scenicos, qui bac aetate noudum Rome fuerint, Grut. monet adversus Lips. Elect. 1, 1 1. et Buleo|^. de theatro 1, 42. Mox furte leg^. parvaqut ta res ad rtbeUumtm sptctart vidSbatur, (idem coDj. Drak. et ia quibusdwa MSS.panMificf . COMMENTARIUS IN UVIUM. 2/20. 61 tx T9 rm md r, $, V, le^tur) vel jmrvaquead reb, ifk re$ vkUbatur: utBi muis cum Gron. por- tasfne axrt ad nb* tp, videbantur sc. Sabini, ut 49y 1. Repetitio certe voc. re* suspecta me- rito fuit et Groo. tum h. l., tum 29, 6. 30, 34 pr. 39y 18. nec non, etsi nilnus,3,38. et 6,42. Svpius quoque in vulg. libris Ltvio obtrusa, V. c. 5, 12. 25, 23. Cf. ad 1. 3, 8. 2. ^iipni (h. e. super, nisi potius ita le- gendum, vel praeter) belH Latim mettm id fiMyiitf adce$»enU cet. h. e. tanta illius moles, vel eena conjurationis huius notttia adces- serat. Seuker. .3. Mortuus est Cumis in Campauia Tar- quibius nonafi^cnarius ; quo se contulerat ad Aristodemum Malacum, Aristocratis filium, Ijfrannum Cumarum. v. Dionys. 6. 21. et de Aristodemo id. 5, 2. 10. 11. 7, 5 sq. et Heyne Opusc, Acsid. T. 5. p. 427. 4. Patribiu idmit kuwim m /Ur tetfiAi inmoderata fuity datt obpoitiiiiifM mi^ea' de poteitatis sue. T^ nbsdi addltur rri augeudK causa. Sic miii«i gUria kumiiarm, superbire e, 48. Jcta prtiw^ wtaghiratUM ^us nimU hutsriavere^ tam iBts lUere, itfi magistratus ille inmoderatlus «e et inMle»- tius ^reret, 3, 33 pr. hsee UeHiia Imxmtmt nobiSf nimls ei indulg^emus ejusque modnm excedimus 23, 12. — De Sigiia eohaia ^* 1, 56, 3. 5. Roms tribus XXlfaeks, v. ad 1, 43, 32. 6. JEdes Mercurii cet. cf. c. 27. Ui B. €t Ovid. Fa8t.5, 669. CAP. 22.)— 1. qwe mittereat Lathut et mi- sissent, ni cet. Cf. ad cap. 50. n. 10« — — Hac ira, ut c. 32., ira s. ob iram In^us rci, ob id irati, quod sc. Volsci auxilia comparaverant, vel in hac obfensione. •— — consHH panam non metuentes, quippe qui statuerant quidem auxilia Latlnis mittcrv, scd nondum miserant. 2. obsides dant CCC principum a Cara et Pomeiia Uberos, v. ad 1, 50, 2. 2, 16y 6. 2, 17, 3.ct2/,5, 4. 3. clades ejusque mcmoria Latinot, ira adie-' que, ob iram odiumquc omnium, qui arna^ bcllum, suaderenty (cf. not. 1.) ne ab legatis quidem violandu abstinuitf retiuutt, prohibiut, cf. 1, 1, 1. 2, 16, 7. 4, 59. 7, 27. 8, 19. 24. 59.26,24,9.38,23, 1. 4. rem ad novos magistratus r^ficerent^ trant- ferrcut, eorum arbitrio judicioque rei cogid- tioncm reservarent ; ut c. 27. 28. 5, 22, 2. 23, 25. 26, 15. 39, 3. Livium etiam dixisse hominet rejicere (et differre) ad aliquem emem- plis od h. 1. docuit Dralc. Cf. ad 21, 53, 3. 42, 32, 4. et ad Tac. Ann. 3, 52, 5. Sic et integnan causam ad seimtum remittere ap> Tac. Anu. 3, 10. et forte inf. 40, 16, 5. — JEnm- rerOf v. ad l, 51, 4. — Mox constr. Cum Ugatis donoque vetnt magna nwUitudo coptfBo- riim, qui cct. 5. quisqtu servierant, v. ad 1,41, !• ct Drak. ad h. I. CAP. 23.) — 1. propler nexosoh as aiUmnHf dehitorcs, qui ct nexu vincti Infra dicuntur, ut obligatio, qua creditori tenentnr, nexut: num creditor debitorem, dum solveret, nectere h. e. nervis aut compedibus XV pondo vincire, et in servitutcm ahducere potcrat, isquc nexum inire (v. 7, 19.) h. e. opcras ser\'iles creditoribus pro pecunia, quam debebat, prsstare tenebatur. Cf. uot. 8. 6, II. 14. 15. 27. 34. 7, 19. Dion>-s. 6, 22 sq. Tab. 3. legg. XII Tabb. Poscea soluti nexu, cautumque ne quis necteretur, nisi qui uoxam h. e. pccuam merulsset. Cf. 8, 28 cxtr. et mox not. 8. ubi nem toluti di- cuntur vel nondum co vincti, nondum nexi addictiquc creditoribus, auamvis sre alieno obruti, vd, quod Strothio- prcferendum vidctur, aiiquando vincti ct postea soliitfi. COMMfitft^AlUVS IN UVIVM. i, 24. 08 Pra jiiiififiit Baner. eett}. tehiHi i, tt qiidnl ftcMk ipti lolTistcnti |m> fMsru Slgmi. «I itali— ■. de laodo utur. p. 837. iMd, qui tn* Bcn BOD diffeniQC a viiicfti. 3y HHi ^mitf ^iifBinliiii, per se, Jam aotey n re ipu, ia uiiinit, ut c. 38; Baner. — — mn wiiiMw wu l?') 7, 41. 29, 1 pr. in ordines dividere, henet» dueere 3, 44 pr. e primis centu- rioaibiis tU9f superiori alicui ordiui s. con- tvi» pr«6ssty ut contra inferiore» ordinm htktre 42, 33. Sic et prifntwfi pilum dueere 7, 13,1. Cf.ad42, 34, 5. 5. eknefioii adteno peetore ottentahat : nam knutmm est, odccraf , non averw ab hostibus ctrpore, h. e. pectore, non in tergo, ut fuficntcs solent, vulnerari. Cf. ad 21, 28, 4. et 45, 39, 10. ad Sil. 5, 594. 6. irifliirtuii» ffiiguo siui tempare minime ob* portnno, iaipffwlUNi fuerit. — dftniiif /or- velut tahm, bene de cre alicno absumente pau- latim lem familiarem ; Em. Cf. ad 4, 30, 4. 7,38, 4. 33, 38, 2. 39, 9, 1. 42, 5. 7. rsefutiAtu ofif^^, notis, indiciis, verhe- ^w» ^^Xn fMOriyw^, w\ifyS¥f rpavf»drtt¥y Dber. 8. Aexm vimeti tUmtiquOf v. not. 1. in publi» cHB, V. ad c. 34. n. 6. — rfiii|»rtire sibt, abatincre fnoRihif, avi ut 32, 20, 1. ett. eemiie 21, 33, 8. Cf. ad Tac. Ano. 3, 14, 7. — Hme m mmikm, consequutos : vel hsec per intenorationem efferenda ; Bauer. Cf . HrotiDi^. OMs. antibarb. p. 414 sq. — er- pinftrfnfff fiuHi fuifguf Mum aUbi mUitiam ob- srariore hrevitate dictum pro: qua alius aKbi func6 essent, ab alio alibi toleratam , Baiaer. 9. «fc 4^ fuidquam per infrequentiam (vd, ut al., ab infrequcnte seoatu) poterat amatut: nara SCtum lieri noo poterat, nisi legitimus •deoset Ftatmm numeras, et qoldem cen- tum saltem aute Au|pisti ctatem, (cf. 38| 44. 89^ 4. 6t 18 extr. 43, 28, 6.) post eam CCCC. V. Pest r. Nmmerm Senatum, Drak. ad 39, 4, 8. Dio. LIV extr. et LV. p. 550. Duk.inf.ad39, 18,9. 10. fiadi atque fxfroAi ar, ludificari se tt saepins «rtradU, dllata. v. ad 2, 61, 6. 11. fhqimtique tandem euiria cum Peris. et Gron. forte lef^. (ofnfji vel ja/n eoria, ob infpratam vec. tandem repctitionem. -^ «— wm mode, aarf, ut 1, 40 pr. «^ ^ttiflttras aiior, V. ad 4, 10, 2. 12. animoifleeti verbis lenibus et pcrsua- sorii8,9ttflm^ran»i, vi cogl et expugnari. Cf. ad Tac. Aun. 14, 31, 4. Cap. 24.)— 1. min tummltue» ntmtio, tu- roultum facieute. — • fia nwnina darent, v. ad 1, 11. n. 3. 2. ittgenium magi» pepulare, aptius ad populum capiendum movendumquc, ut 5, 17. et al. 3. eeterhm deUberationi de — purte eiviiatis (plebc) mefum pro unii^ena fe publiem cet. v. adPracf. n. 15. — belloprevertitteqnidquamf pracponi, antc bcUum curari, majori cura diguum vidcri, mrgehen. Sed ita potius dicendum erat pnrv^i, ( h. e. prius, potius, roa^is nccessarium habcri a^ique) saltcm prmvertere sc. se; et omnino, opinur, leff. nec pmsf (si officio suo satisfacerevelit) bMo prtti-erti a uquidquam. Cf. 3, 40 extr, 6, 13 pr. 35, 33. 36. 27. Bauerl nota est '. " Dic- tum videtur pro pofutsir prtevertere, aut prn- teritnm pro prtrf . positum : (ut 3 , 4 1 , 3. 3 , 48, 2 al.) nisi prtfrfrtiiie suo scusu ad praeteri. tam deliberationcni scnatus retuleris : scd ne sic quidem satis aptum." neefase$se, (probari posse) Palrei bello prenerthae (ante- posuissc) quidquam tum, quum hettes cet, conj.Doer. 4. ntc, sisit laiamenti aliquid, sl morae ac spatii quid supersit, salva re pubiica, de mebc prius quani dc hoste co^tandi, (ita Uron. ut 5, 5. si laiamentum dederis, obsi- dionem paululum oraiseris, 7, 38. 10, 39. 22, 37. 43, 18. cf. inf. ad c. 34. n. 13. nisi (asdmentum h. 1. cum Bauero ad plebem et es alicnum referre malis, quam cum Gron. ad bellum ct obsidiunem) aut plebi honestnm esse — neque Patribus cct. propr. aut Patribus cet., unde vel pro neque suspicari possis. Schellcr inLcx. Lat. proout conj. tainen, vd datum, vcl etiam haudy ut duplex ne^tio posita sit pro una, de quo v. iuf. ad c. 45. n. 7. -r Cmcitmi addidit fdem, cffccit, ut ei fides habcretur. 5. ii^ft» neputesve ^us meraretur, vexaret. Tis moram et iupcdimentum ubjlceret, cos tnrbaret in posscssionc honomm ; Docr. Cf. c. 44. {commodi publ, morator) et 6, 39. Sic contra nihil mtvrari aliquem 4, 42. 8, 35. 43, 16. quae locutio ducta cst a fonniiln dr- mittcudi senatus, nihil rot moramur, P, C vd a solcnni fomiula Judicis reum dimit- 64 C0MM£NTAR1US IN LIVIUM. 2, 27. tentis absolventisque, fUhil wunw eum^ inis- sum facio. Hinc nUUl nurvr hoCf vel Aoe Ua etsCf vel ^ miaus cet. (3, 54 pr.) pro nil curoy nihil iutercst s. refert mea» vel non repu^o : nuUo moranU 3, 56. nemiue hoc curante» ad id adtendeotef vel potius ne- mine moranu, inpediente, sc. viatorum. Cf. ad 9| 11, 6. fiauer : ** Hacc verba, inquit, ambipium reliaquere videantur, probibi- twuy au jussum edicto fucrit, ut liberos uepotesquc dcbitorum morarcutur credi- tores: aiterum tamen probabilius,tum, ne omniapiguera debitor amitterct, tum»quia LiviuSySi prius vellet, haud dubie repetisset neve. 6. proripientium (ut 32, 10. 36, 8 al.) se ex prioatoy (ut domo 29, U.) absol. et subataut. ut t» privato conulia habere, servari, antmad- vertere inf. c. 54. 32, 16. 39, 18. Sic contra in pubUcum m proripere sup. c. 23. n. K pro' dire cet. Cf. 5, 55 extr. 9, 7, 6. l2, 55, 4. 7. ui iocramento iutirrposito jurejuraudo dicerentf scil. sc arma sumturos csse pro patria, cet. (v. ad c. 32, 1.) b. e. nomeu s. militiam profitereutur. Sic saeramento di- eere 24, 8. 25, 5. adigi 22, 38. rngare 32, 26. 35, 2.40, 26. Cr. Drak.ad 24, 8, 19. C AP. 25.) — 1 . 6nemin Poinetlum aliaquo uppida Volscoruiu e&puguavit 5erviliu.<;, et adversante coulega ac siue auctoritate Pa- trum triumphavit, sed bello dcmum post disccssum cunsulis a Volscis iustaurato ct iuita societate cum Heruicis atque Sabinis, quos et ipsos paulo iH)st feriaruui tempore iierum iu a^rum Roni. hirueutcs fu^vit, si fides ha1)euda Diouys. 6, 25. 28. .'51. Cf. sup. ad c. 17. u. 3. 2. eaptum pradoi datumf deprsedandum, diripieudum traditur, ut dure ui-bem eicuiio ac niinis 1 , 29. 3. Eeetranorum foiscorumf ut 3, 4. nam variierant Volsci uomiuis populi, ut VoUci AutiaUt, (2, 33.) Aurunci cct. Ecetruy 'Ex*- Toa, colouia Rom. (uiide 3, 4. Ecetramim ad Alquot descisse) ip xaXXiffrri ffwi^y idouco comitiis loco posita, Diouys. 8 nr. ct lib. X. 'E^crpoywf^, itiKiS rov OvokovaKutv £^vovs ^vi^avcffTani rc ica2 Kpvrumf rdvy /uei- Aurra Keifiivri, uon loug;e ab ^quis ct Iler- nicis. Cf. c. 10. 4, 61. 6, 31. 'Zxerpayuv le^itur etlam iu uumo ap. Holsteu. ad Steph. Byz. CAP. 26.) — 1. tumultus fuU lerius, quam beUtm ; Cic. PhiL 8, 1. (coul. 5, 12. et 19.) Poiest beUwn esse sine tumultUf tumuUus esse eine beUo ntm ;w/e.«t. Quid est enim aUud tu- niultus, nisi jierturbatio (atita, ut mqjor timar oriaturl undeetiam mimin ductum est tumultiu, (sc. a tumore, h. e. rcbus novis iumiueutibus earumque timore). Itaque mqjoret nostri tumultum Italicumt quod erat domesticuSf CalU' etun, (inf. 7, 9. et 11.) quod erat Itaiut Jiniti- mut, pi€terea nuUum tumuHum uominabaHt, Graviut -a«tm tumultam em qutm Mlini, hinc inteUegi Ueet,quod btUe^ mot^tienm mtmtj tumuUu mm vaUnt. Inmiocnte autcm re- pentiao ac propinquo bello periculociiie summo etcderrinie propuUuido decemi solebat tumultut, (34, 56.) b. e. periculum iudicari ct erum. Sic et niox, ct 3, 47. 5, 36 al. amlutio (ut al. obtequium) cst intcm- pestiva ac uiniia captatio favoris prati»quc alicujus, uiuiium inlicitumque stUfUum, alicui prster jus, decoruui, flpquitatemct ofiicium, placcudi, ^ratificaudo ei ct in omuibus sc ad ejus scusum studiaquc ad- comuiodaudt), demereudi ejus causa. Cf. Drak. ad 3, 47, 4. ct Gron. ad 45, 36. ubi eiiain monet, ambitiote facere 29, 36. 38^ 32. et al. dici cos, qui prirter decorum, fcre demereudi alicujus causa, agant, quum studeant plus ct supra quam opor- teat ct iu quibus nec oporteat, ut gratiam iiieant. — enpuuse eumj h. e. ejus odium Appiiodiumt v. ad 5, 23t4. 6. utir dtdicam ileixmii €dm cct. Y.ad COMMBNTARIUS IN LIVIUM. 2, 29. 65 li S&t 3. Hoc looo repetity quod iam c. 21; Md verbfi taQtiim teti^rat, qula hic sermo eft de odio plebis in cousules ; Duk. 7, anitgmm wercatoHunf qui ad Mercurn «ddi certis diebus conventus ct sacrorum ft oesoHorum causa habuisse vicieutur, nnde et dicuutar mereurialet. — pro ponlt- /m, V. ad c 7. n. 4. — primi pUi centurionif ut 25, 19. qui etiam primut eenturio, primut piim et primipUut {wpipawiKos ap. Diuuys. Jib. 9, p. 567.) vocabatur. Prtmtu pilut prupr. oicebatur primus ordo pilanorum s. tnariommy (cf. 8, 8.) et hinc quoque ejus centurioy hujusque munus et dig^itas, quc tum magna, tum questuosa erat, et hinc quuque ambitiose petita, vel ab ipsis tribunis mU., quod leg^e vetitum. v. 7, 41. id Tac. Ann. 2, 11, 2. et ad Juvenal. 14, 197. Sic et dtdmut ordq hastatut, primut kattmtuM prioriteeniuriaf primnt princept priorit emtMrtc et primmt pUut 42, 34. (uudc simul gndw centuriooatus co^noscuntur, de quibfat v. Lipe. de mil. Rom. 2, 8. Salmas. de re milf p. 60. et nos inf. ad 25, 14, 4. ct 42» 34» 5.) teeundi hastati et primi principit (h. c. ordinis hastatorum et principum) «ipnia» 26, 5, 10. 26, 6 pr. et hmc pnneepe pnamteanturio 25, 14, 4. h. e. centurio primi priDcipts, (ut priMs pili eenturio) et hoc pro tmtwrio primi ordinit aut prim^ eenturite prin^ eipam, ut prineept prior eenturio ap. Css. B. C. 3, 64. et simpl. prinMpi 25, 14 extr. nisi lcf . prrae^ prnmtf. 8. fmadfaeite adpareret^ adparere poterat, faetum esse, immi tam ad honorem yuty cui tmaiio mltiar fattigia »uo data ettet, h. e. mu- nns ooQ suc« scd majori diguiiati vel ma- gittratoi c^mvenipus, cet. 9. perieulum libertatit amittends, quod tntea debitoribus inminuerat. A MS. Flor. abest voc. libertatitt prub. J. F. Grou. — Mox verterafU (al. «rrtfrat) sc. se. v. ad 2,3,2. 10. Super hte, insnper, tfnun- incestit SaJbim U|i, venit, in^ruit, se osteudit, fuit, ut rdijju tneoKt 8, 3, 2. et «lOBittlta t. 9, 4, 3. vd ut aL luiior, «etiis, tiid/^vuFtio, admiratiOf 'vfij^ l»esd!fri (intrare animum) vel inceS' iv», iDpmere, capere, aliquem, (1, 17. 3, tf. 60. 9, 8. 24, 13.) alicui, (A, 57.) m ■fifMM, (ap. Terent. And. 4, 3, 15. et inf. 29, 24.) dicitur. Cf. ad 28, 46, 7. -> po- peiari tiUntiOf nibil agendo et molieodo pTDpter aatUitionem, (v. sup. not. 5.) ut po- pufo cratilicaretur.^ Sic tileniium de lis, qui nu moliuntur in suo quisque genere 3,41. et37,38. 11. profeetum impfrium, vile et contem- 12. Qmmn eireuautaret tribunal Appii quo» lUiMM, ▼ulraris, plebis, multitudOf lieentia adeetttOf «odacior focta. — prvi»coi;tl ad popohim. 13. mdm iiiwriiiwU «liiiif. animus. i cil* Appio CAP. 23.)— 1. neinfirotulntisconiiiiit, sl subito capienda cssent consilia, trepidaret, anceps dubiusque esset. v. ad 1, 7, 7. et 1, 14, G. 2. ted delatam, de delata re, (v. ad 1, 21» 1.) contuUte Patres ordine (v. ad c. 26. n. 2.) non licuit consulibus, ut contulam hanc rem amicot iu Plauti Menschm. 4, 3, 26. poseere et m^are aUquem aliquid. — adeo tumul' tuote, v. ad Prsf. n. 15. 3. si, ut Gr. €/, siquidem, quoniam, (nt 7, 13. et 30, 30.) invidiam ejut, quod iuvidia inde metueuda vcl subeuuda esset, cet. Cf. ad 7, 31, 4. — pid>licum concilium ob- ponitur coctihus noctumit, — atrias concion^" que, Drak. conj. c. coitionesque, admodum clepnterjudiceEru. (Cf. ad 3, 35, 10.) Scu idem Ern. alio luco (in Gloss. v. concto hsc disputavit : '* Quemadmodum curia inproprie dicts sunt, ila alterum substau- tivum, illi junctuni/ et ipsum ex eo g^cnere placuerit Livio necesse est. Hs autem non sunt coitiones, sed conriones: qus etiam inpropr. dicuntur 4, 13. ubi Gron. quoque conj. coiiiones, sed nuUo exemplo probavit» a Livio uspiam dictum csse eottion^s haberi,*' 4. Conrepli eontules, iocrepati, repreliensl . — - decermmt sc. Patres. 5. CoTUules in tribunal adscendunt ; in uno Pal. eseendunt prob. Gron. quoniam hoc verbum Livio ia dcliciis est. v. ad c. 7. n. 7. et l)ralc. ad h. 1. 6. ad sellas consulum propere contxdavere e plerisque iibris restitut. Drakenb. reposuit prope, obfensus pleonasmo, quo tamen apte h. 1. desig^atur major celeritas, ut ap. Plaut. in Aul.2, 8, 23. in Trin. 4, 3, 1. al. — abdicare consulat^m, ut a. dietaturam 6, 18. £dd. aute Drak. abdieare eontulatu sc. se. Cf. Cort. ad Sall. Cat. 47, 3. CAP. 29.) — 1. Utraque re, senatus plc"- bisque mente, satis experta, explorata. Ex* pertus passim passive dicitur. Cf. ad 2^ 42, 8.3, 56, 11.4, 9, 4.35, 4.^.2. etTac.Ann. 12, 2, 3. Drak. iof. ad 5, 54, 6. 7, 40, 16. 22, 22, 19. 35, 49, 12. 2. nihil aliud quam prehendere pmhibito, v. ad c. 8. n. 9. — tumultuosius constdifur, ut contra raox ordine eonsuli ccepit sc. senatus. 3. qu4estionem pottuiantibut, co^itionem, vel judicium inpr. in causa capitali, cui Roms inde ab a. V. DCIV. prserat qtuetitor (prstor) et judex quastionit. Sic et querere rem pro inquirere 9, 34. 32, 26. et aliquem 33, 28, 2, Cf. 9, 18. 4. nikib plut lanitatit cet. non minus furere s. insanire senatum ac plebem. 5. P. Ftr^?tsu<: sed is nondum honores ffesserat, et jus censendi in senatu, poste- rioribus certe temporibus, non nislprinci- pibus fuit senatorum : itaque \eg, 7. Vhrgt» nnif, qui consularis fuit, (v. cap. 21.) ut Lartius et Ap. Clatidius. » rein iiaii vttigob» hat, lerameiituia nulotuia uon tmScm JS - «6 COMMENTARIUS IN LlVnnn; % 30. rine dlfcrhnine debitoiibos concedenduin censebet. •— Vvlgare rem ett, eam yul^- rem 9, commnnem faciendam censere, (▼. ad3»31, 3.) vel promiscue ad omnes per- tinere velle, ▼. c. eongulatum 10, d, 8. eorfmt I, 4. flittiitM 2, 41. kaidem \, 10. contagio vu^S^ fmnim, diffundebat, 3, 6. 25, 26, ffu^ari ewm. privatiSf commisceri, omnl dis- crimine suiilato, 3, 3.*). milgantitr cvncubitut 4, 2. — r. Largiui al. Cf. c 18. et 21. 6. Non id tempus cm, tale, ut paasim is ▼el talis vel tantus. Sic ea poehilavit, ut 3, 53. it ttahu rerwn 8, 13. ea dmulatio 44, 25. eiaiit {fiu, talis, tam provectc, 2, 56. ut synun. «0 td tttatit 10, 24. et ap. Tac. Ann. S» 9. fubi cf. not. 6.) Q, Fabium ea taaU^ aui ▼el quum tam provecta etate enset, (cf. 7, 40. 3.) atque eis henoribut Valerio tub' Jertutn, eoinferiorem factum, Valerium dic- tatorem, Fabiumque magistrum equi- tum dictnm 10, 3, 5. (cf. ad 2, 2, 2.) eum fumuUum, tantum, 22, 28 extr. Cf. ad 3, 35,3. et45, 19, 11. 7. iMe tlstipotte sc. malum, b« e. inbiberi, vel potius intransit. titti (ut al. sittere se) ic. rem, pro Armiter stare, b. e. rem pub- licam snstineri, sublevari, erlg^, recreari, •cnrari, salvametincolumem esse, ou^iiecAt wrhalten werden, Pormula Livio solennis, (cf. c. 44.3, 9. 16. 20. 4, 12. 16. 39, 10. 40, 19. 45, 19.) et, quod Jam monuit Strothius, translata ab iis, qui ex lubrico aut palustri lolo extrahuntur et ad solidum emergunt, in quo firmum pedem poncre possint. Hinc 25, 35, 5. ex omni tdnitia fortuna emer- r9; (ut i^ayaSvyai, v.ad Juvenal. 3, 164.) apertot eampos (e saltibus) vel ex Bruttiis nurgere^l, 25. 27, 38. et contrario sensu II. L dicitur plebem trre alieno demersam esse^ et 3, 16. Vixfpu eoncordiay per concordiam ordinum, tametsi adsit, tisti, stare atque servari resp. videbatur posse, superantibus aliis SK emergen^dms malis^ translatione ducta a palude, In qua aliisjam in summo ejus natantifbus ac emcrgentibus, uuus proptcr hos emergere non potest. (Cf. ad 6, 14, 6.) Eodem autem sensu 23, 48, 7. dicitnr : msltjldi (pecunia mutuo sumta, Or^it, de quo ▼. mox ad c. 30. n. 1.) staret res publioa, ipAttf (pmsenti pecunia erarii) non ttatu- nm. Cf.adl,3, 2. 5, 44, 2.27, 10, 4.28, 44, 3. 33, 8, 2. -^ tdeo, ▼. ad Prspf. n. 15. 8. «liiMS MS eontulumf non imperiumf eos ildnari quldem posse, non vero Jubere. — — pHliet tum mtki lietorem, ▼. ad Pnef. n. 12« — violarit Crev. prob. Bauero. CAP. 30.) — 1. nirnu, contr», Virginii Zar^que lententisB videbantur eximjdo haud tahAmt ftEdutares quidem in pnescns, scd penidoUB In Aitunim, sl, quod Bouum tlderi potiet, per sedltionem ac Wm inpe- trwrac&r; fcHf««, potisslmum, in primls, (M 6» 90, 1.^,7, 9. 23, 18, 3.) ▼elsaHem. «iflie^ (ot 5, 65. 6, 98. 19, 19, 6. 9I.) fel haud dubiei (ot 5, 39 exlr.) Vcl omidnoy (durehautf auf aiU fUUOf w, ad 6, 35, 4.) Lartii puUdwni lententmm e)us modi s. e«in esse, qua totamfidem toUeretf (utjidmm atero' gare 6, 44 extr. et moHri h. e. laliefactare 6, 11,5. den Credit at^hoben^ wmikend moi^em ; vel vietum ingens vmeuhtm fidei 8, 98, 6.) quum non facile a quoquam pecunla aliciii crederetur, si ▼erendum ei esset, ne non redderf^r: (cf. omnino Inf. 6, 41 extr. 8, 28, 6. 23, 48, 7. Cic. pro lefe Manil. c* 7. § 19. et Off. 2, 23. Ne tU ^ aliemuu^ fuad reip, noeeai, providendum eti; fmd wmiiit ratkmibut caveri potest: noUf ti fiseriif «1 Ipck- pleta laum perdant, debiioret luerentkraUemmp neeenim uUa ret v^iemeniiui remp, eontoict, quamfidet;qu^etsenuUapotest,niiient flttcct- tariasolutiorertimereditdrum, — medium iweT- imeconsilium Virginii habebatWf quod inter duo quasi extrema et duo Appii Lartliqae consUia medium teneret, (ut media vua eti Clytitenteniia 36, 12, 1. et iMtHMi ii^ffiinni 1, 32. ubi Wd. n. 5.) et modermtum utroque^ ut neque creditoribus, ueque debitorilmt omnia concederentur; nlsi poUnB lecen- dum est: moderatiut utroque sc. Apjm et Lartii consilio. Idem, ▼el moderuium pnt utroque, (ut patnnii pne ea utbe 1, 6.) conj. Docrin^. Vul^tum defendit Drak. ad 34, 32, 3. dictumque putat pro mediiun meiglt rf ifiad«ra(iia utroque : qutt interpretandi nitk> durissima est. 2. req)eetu rerum privatarum, commodt privati: nam Patres potissimnm erant creditores. — pubUcit eonsiUit, ▼. ad c. 41. n. 1. 3. imperium tuo v^ement sc. ing^io, quod voc. niox sequitur, (cf. ad 21, 43, 4^ ef in quo ludit Livius. Jn^finiiiii vero, ut tf4ifi£ra et ^iais, est indoles, conditio, nttio, uatura. 4. M*. Valerium Volesi fiUum, ▼. ad 1, 58, 2: Frater fuit et Poplicols, et M. Valerii, ad Re«nllnm lacuin occisi, de quo ▼• cap. 16. et 20. Solus h. 1. dictator. non simul magister eq. memoratur, ut 7, 6 extr.— — nihil triite nee superbum, (pro super^^ nempe quia triff« praecessit ; Bauer.) ▼• ad 27, 41, 1. 5. ServiUi eoniuUs ediete, ▼. cap. 24. «tf, preterea, et homini, tali viro, ex ea familia, et poteitatitBXited, dictatorise, qiuesine pro- vocatione esset. 6. ubi ad manum omtaft heHii, ▼. inr ad c. 46. n. 4. — mieare gladiot leniere, h. e* ▼idere. Cf. ad 1, 33, 7. gladii malebat Gron. 7. adepti feuot, consequuti, adseqanti, ut24, 1. 31, 43. 8. phuque ibi languiidijaetum, h, e. csdis, nt Gr. mc> oT/ia ap. Polyb. 15, 33, 1. irpdtfvfir oT^, et ap. Demosth. lo* d^mn ft^eu^, reum csedis agi. Cf. Drak., et ad 9, 13, 1. 35, 51, 2. 40, 9, 7. 9ic codtra ciBdes pro sanguine, et ^rps pro liiuu COMMENTARIUS IN UVIUM. 9, 33. «7 CAP. 31.)— !• fitgatque §xuUfU9 «ufni, rorte«f«Ki(; Gron. Idem recte, opinor, mox tmm±mediamturbav€nit hoitiwii acim, fua part€ — parum apte intnrtum (inter duo comua) enhiabHt densis aeiem (forte lep. «w»; cf. tamen ad 1, 3, 8.) fmaverant, uf mtadia Jirmara 6, 23 extr. et tHbsidiufrmart •cMw 9, 17, 9. Cf. ad 21, 57, 7. 25, 21. 33, 8 extr. 2. Iffnu ta d«», foms, ipti poaerinpte ad tpertatulum, ad spectandiim, ut inde ludof »pectaret, datns. (Cf. ad 1, 35, 6.) tella ia eo ioea eurutii poAta^ v. ad Tac. Ann. 2, 83, 3. — pett aUquanto pro vulg. aliquanto pett, ut jMMt iMifris rfie6ifj 32, 5. 40, 47. 57. oiite aKwis oeto 40, 52. (ubi Drak. conj. amwt vel omj ante oeto) pott paullo 22, GO, 9. 33, 28, 3. eanta expiemUe violationit 31, 12, 4. 'maa igmmUnig 40, 41, 8. eauta tacronim et Mornat 39, 14. 40, 44. frtica voptlas ap. Xenopfa. Mem. Socr. 4, 7. et in Hierone II, 10. Cf. verba Diouys. sup. 1, 14, 1. Sic et xdf^f ^^ QU^* ^* Abrcsch. diluc. ThDcyd. Auctar. p. 420. — Velitrut eokmi mittij qui non nisi ^^vi pcena proponta Urbe exiemnt. v. Dionys. Hal. 7, 13. 3. militet, atrahi, differri, prolatari, (v, td 2, 61 , 6.) mn erimitmntet — perpuierij h% effecere, ut consul forte temere, sine consilio, circumspectione et periculi re- spectu, vel coNxicasu, (ut 25, 38. 39, 15. 41 2. et aJiis locis laudatis a Gron. ad 10, 43, 5.) arfieAui aioirtef agmen cooscendcre juberet. 4. in adrtrtat valtet detiluere ; immo avertat, qov videlicet ipsis a tergo cssent : nam frons castrorum ad alteram partem in R6- manos ver^bat ; Gron. qui eodem sensu dictam putabat valtem tapinam 4, 4f». 6, 24. 7, 24. quam alii devexam vel humilcm ex- eicant. — ubif !n castris; unde forsan ^. Jln, — de domestieartm rerum eventu eura pro euraerentut, ut Genitivi vitareutur, dictum ; Em. — tanta gratia ]nng^enda; Strotb. Ante tanta excidit ted vel at: abs- que hoc plura subplcnda, ut cnm iis, quie anteccdunt, hsc cobsFreant; Bauer. Ip- tnm voc. lanta non sads aptum h. 1. et Ibrte le^. rontra, -» quid uesitferi piaceret, cdd. aote Drak. de nerii. v. ad 27, 16, 3. 5. ma dhit (forte deut) Ftdiut scil. sic jnvet. Fldius, ut quidam putant,dictumnro /fbtf veifdei, ut alli, pffliutdiut, h. e. ael^ vel AiOf , Jovis, ut formula hfec juris jurandi Bondlfferatavnlgari me Hereulet, Cf. Fest. 6. teditioni btUrero tamquam ottosus spec- tator, non particcps. — suam (plebls) mtem indignantem, v. ad 1 , 25, 5. 7. per eum nm itetittet, in e]us potestate Bon positum esset, non pependisset ab tfui arbitrio, non penes cum vel in eo culpa ftiisset, ut3, 61. 6, 33. 8, 2 pr.* 9, 14 pr. M, 17, 3. 39, 47, 87.44, 14, 5.proiigttiUi ammi,r. 9^6,34,6, CAP. 320-^1- ^ #«MMi HtHSunmm : nam milites in rerba ducU, tribuno mlli* tum verba sacramenti s. formulam, vel verbis conceptis prseunte, ]urabant, ae ducis imperio obcdientet fore, et ]uttu consulum conventuros, nec in]ustu ab- ituros. V. 3, 20. 22, 38. Polyb. 6, 29. ll, 30. Similiter ta verba PhiUppi Juratum Acheos 32, 5, 3. Cf. Llns. Mii. Rom. 1, 6. Nast's lUira. Krieg^t. p. 38 tq. et Scbel. ad Polyb. c. 1. 2. per eautam, sub prstextu, wpo^daet, nt per ^foeiem 1, 41. 25, 8, 3. 39,35. 40, 13. vd intpeciem (v. ad 5, 14, 2.) etjptn#35, 31. 41, 23. — agitatum de cousulum eode, nt 9, 29, 3, de inferendo beUo agitat sc. consilia. Cf. 10, 4, l.et25,36, 2. -^ doetot; taU tensu usitatius edoetot: sed et Cic. Verr. 3. 18 pr. ita ; Bauer. Idem monet, verbum dieitur tum primo, tum quarto casui ct In- finit., ac si foret dicunt, jun^ 3. nuiiam tetlere religionem extM, consd* entie poeucque divlns metum vci obligm» tionem toUi. Cf. ad 5, 23, 7. •— C. 5iei- nio BeUuto. Cf. c. 33. et 3, 54. Mott duobus in verslculis ter legiturnf, cum Infln. etie. Cf. ad 1 , 3, 8. 4. in &icruiii montem, v. ad 2, 8, 3. e^ut Pito (v. ad 1, 65, 8.) oiieforeft, quem te- quutut est SaUutt. Jfup. 31. — fumtiKb, V. ad 1, 8, 4. ' 5. mehi muiuo tuipenta (dubla, ut 34, 62, 7. al.)eraiU omnis, h. e. omnet dubU et anxii ; ut 8, 13 extr. inter qmn metumqki tutpentot animi, h. e. animo, ut animi dubintf teger cet. Suipenti de ttatu aUeriut 9, 43, 2. Cf. ad 34, 27, 6. Eodem sensu dicitur animii {tpe merufue pendentilnu 7, 10, 2. et jottieftisaependenti6iuanimt 7, 39 extr. Cf. ad 3, 26, 8. et 6, 15, 1. Hinc la^Mi (dubia, incerta) omnia reUnquere 34, 62, 7. et tutpendere rem 39, 29, 1. 6. Qiuim ditt autem tranquiUam — /oii^ scii. secum reputabant, quod sepe omittitur, ut dicebant, ait,dicunt, roficet. Cf. ad 2, 4§, 13. 21, 16, 4. 21, 53 pr. 21, 57, 2. 22, 8, 4. et 6. 22, 28, I. Sic et decrffvmest 30, 27,5« timlliaque SBjpius obvia omittuntur. ^ 7. plaeuit igitur oratonm, le^tum, ad pUbem mitti Menenium Apippam: propr. AgrippamMenenium, ut c« 16, 33« 4, 11, 13. nam Agrippa olim prsnomen fuit et postea co^omen. v. ad 3, 1 , 1 . Ipse autem consula- ri8fuit.v.cap.l6. Cf.Dionys. 6, 42sq.49 scf. 68, 70 sq. 81 — 87. quibus locls tradit, primia le^tit,anno]am praeced. missls, superbum et minax responsum este datum ; l>oitea consilio Meoenii unoque Appio mssua* dcnte, M*. Valeritun, T. Larnum, Mene« nium Agrippam et septem aliot mlttot ette leg^tot ; Valerium invitaste pleb^m ad reditum ; L. Junium deinde, acerrimam leditionit turbarumaue concHatorem, qul ae Bmtum co^ominari traluerit, tam- qtiam oriundum a magno lUo iixo^ citftK notdto ct pfwwBMtti tuftiiKftL» \msa E2 68 COMMENTARIUS. IN UVIUM. 2, 33. ontioDe Jiutas plebis querimouias exposu- ifise ita, ut ipsb quoque lefi^tis expresserit lacrumas;^ Lartiu|n ei acerbius re^pou- disMy Afprippam vero civili oratione, in 2ua simul SCtum de nesis memoraverit, eusseaoimos :.etBrutum deinde illum pe- tiissey vtpUbitui magigtratut eurnU taerotancti, 8. inde oriundut, e% plebe ; ut passim inde nro «r 09 s.ea s.iis, utd^ey pro i^ oi. <* Puto bis verbis indicari» geniem Meneniam olim plebejam fuisse, ac deinde (forte a Bruto et Poplicola, senatum, qui Tarquiuii Superbi credelitate exhaustus erat, sub- plentibus) vel ipsum Agrippara vel aliquem e majoribus iUius inter patricios adlectum : nam et hic Aprippa^et filius neposqueejus coDSules fuere (v. c. 16, 51. et 4, 13.) quo tempore nondum plebs ad consulatum ad- mittebatur ;" Dui^er. 9. nihU aliud quam hoe narratsefertur^ im- mo et SCtum de nexis retulisse, quo non minus mentes hominum flexisse videtur. Cf. Dionys. 6. — horrido mododicendi, duro ct aspero, vel tenui, inpolito, iDomato. — -— tum termo Juerat ; msi eontentiAant prse- cedat, Juerit le^rim : nunc erat malim ; Bauer. 10. mhU aliud quam ^frui^ v. ad c. 8. n. 9. — Hae iro,. v. ad c. 22. n. 1. — ugM mi- nisterium, plane nullum ; Bauer. 11. inatttruin,nutritum, oorantur ditissimi cives, qui in prima classe erant, et hinc auctores eUutiei pro prcstantissimis) crca- rentur. v. inf. 3,30.ct Dionys. 10, 30. Creati autem primum sunt comitiis curiatis. ct ab a. V. 283 tributis, inquibussola plebs, sub- motis Patribus, secundum tribus s. re^onea subfragia fcrebat^quiequc nec jussuseuatua nec auspicato, utcuriata et centuriata, ha- bebantur ; nam auspicia penes Patrea crant, qui aecundum legem, a Romulo latam, jua sacra administrandi soli sibi viadicabaiity ct jus auspicia capiendi, a quo etiam co* roitiorum eventus pendebat, acritcr pro- pu^abant. v. inf. 2, 56—60. 4, 6. 6, 41* 10, 8. Dionys. 2, 9. 9, 41. Cic.de Div.2» 35. 38. Putestas Tribunorum fuit sacro- sancta, (v. 3, 55.) et moeuibus quidena Urbis terminata, (3, 20.) at permag^nB, (v. cap. 35. 42. 56. 4, 1. 26. 5, 9. 12. 6, 20. 35. 38.) sublata, re et nomine, ad tempus^ (3, 32.) mox restituta, (3, 54.) iterum sub- lata, re, nomioc relicto, a Sulla dictatore, et restituta a Cn. Pompejo. Autiquissima et prima ^illorum potestas fuit auxHii latio (ut auxilium plebi ferrent adversus Patrcs) vel iutercessio contra decreta senatus et mag^iiitratuvim ; (qua$ eoinminutaest, quod vel unus tribunus ceteris intercedere potc- rat, de quo v. iuf. c. 44. 4, 48. 6, 35.) acd ea sensim admodum aucta, maximc pott tempora Sulla?, quibus etiam senatorcs esse, in senatu sedere, eum convocarc et ad eumdcm referre poteraut. Cetcrum hoc anuo etiam creati duo JEdilet plebn s. plebis et plebeji, alter mag^tratus plcbc* jus, (v. cap. 56.) qui Tribuuis pl. velut administri essentet adjutores aut conle^e, ( Policey-Aufteher ) et curam habcKnt iniium publicarum aliarumque rerum, ad commodum publicum intemumque reip. statum, (nam erant prtefecti voXircMt^ ' Policetf'Aufseher) ad SCtorum le^umque custodiam, (v. 3, 55. 57.) ad sacra ritusque eorum, ( v. 4, 30. 25, 1. 38, 14.) ad forum, (nam erant *AyopaM6fMoi s. Pnefecti foro) adeoque ad omatum ejus, (v. 9, 40.^ ad annonam, ad pondera et mensuraa ^ prteterea ad fornices, popinas et inpudi- citiam, (v. 8, 22. 10, 31. 25, 2.) ad ludos, (v. 24, 43. 27, 6. 28, 10. .38, 10.) Justam a^rorum possessionem, (10, 13.) pecua- rios (33, 42. 35« 10.) cet. pertiAeiUioQi, COMxMENTARIUS IN UVIUM. 2, 34. 69 vel cauiaruin, iis commissarani aTribunis seoitave; uude etiam judices aliquaudo simt dicti. Cf. DiouTS. 6, 1. et 90. 8, 35. Trilmnas vero vel ilsKiilis pl. fieri ubn po- tpfit, cujus pater sederat sella curuU et adbuc vivebat. v. 27, 21. et 30, 19. 4. Mtr0f«si ttgemf ap. Dionys. tribuni- ciam. V. ad 2, 8> 3. — Per ieeettummpl, v. ad 2, 18, 1. 5. Hit eennUUmtaun Latinit papuUt ictum ftAu, cf. 7, 12, 2. — Antiatet Volteot, v. ad 2, 2S, 2. 6. PoiMteam, item Volteorum sc. oppidum. Cf. c. 39. Loiigulwn et Polutcttm cepit Pos- tamut Cominius. v. Dionys. 6, 91. 7. C. Mareiut Coriolanus, ex gente Mar- da, qusB originem referebat ad Ancum Marcium re^m, nepotem Numae. De eo V. IHoD^-a. 7. et Plut. in Coriol. p. 213, 235. qui solus matrem ejus quaB priscae vir- tutis exemplar fuit et educatrix filii, cujus Cr Inmatura morte defunctus erat) Vo- Diam, et uzorcm Veturiam vocat. Cf. C.40. 8. entdeqtu in poria proxUna parte urbit farta^ dure dictura. In quibubdam MSS lejptur m proximo urbit, in aliis in pnaima urbe; unde in prima «r6f, h. e. in prinia parfe orbis, emeud. Jac. Gron. inproximam turhem coDJ J. Fr. Grun. «rar^ v6KKa iiipti r^s v^evf ^it^s iyiv^ro ap. Dionys. 6. p. 413. Mox cum J. Fr. Gron. le^. ad terrorem, «t tdtt, primum ortut, 9L wuauiriaeettittet, v. ad 2, 2, 11. 10. interpreti arbitrwpta eoncordia eivium, ut iaterpret eonlequii 7, 40. pacit et concordi^ 21f 12. et ap. Cic Cluent. 36. et Verr. 1, 12. 2, 44. 4,22. b. e. intemuntius,'mediator, con- ciliator, paaifnit, medius, sequester. IK Extulit eum plebt,{y, ad 2, 16, 5.) effimeiidum, sepeliendum curavit, sumtibus datis, mstaniibut cet. cf. Val. Max. 4,4, 2. Flin. 33, 10. s. 48. Dionys. lih. 6 extr. Qmadrmtitet pro textantibut memorat Aur. Victor de vir. inl. c 18. CAP. 34.)— >1. P. Mimeiut, non Mifitt* tius, in faatis Ca]^tol. omnibusaue illius ftntia oumis. Sic et Gr. MiMwciOf. in ptiacis tamen marmm.utrumque reperitur, ct b. L in plerisque libria Mmtttmf.— — fuietaa beUo,ut7, 1.28,19. 39, U. et fHMS vel «Itttai a6 armit cet. 1, 31. 4, 35. 7, 22.Dndk« %. emrilai atimmtt, de qua v. Dionys. 7, 1 ■q. clFluC. in Coriol. — qualit elautii, ob- aeaais, loUt eaae. 3. donuM pattim bominibus s. frumenta* toribos in Etruriam et in SieHiam quogue ad f\ iiwgiif Mjii farawiidiMi — et tpuBaium, ut quaererent, coSmeient. — > itv^infuti oiuri- Uie^ remotis. 4. «6 Axvtkidm» iurmmo^ de quo v. ad 2. SK 3. 5. h FtfiMii PifliiiHM »grO| qiii aliis Pemetinut, Pomtinut, Pontinut, Utnkirruv, TUitfurlyop et Utffieprti^tnf ire9lo9 dicitur^ut paludes PomtinaB et Pontinae, et ipsa Vol- sconim urbs Suetta Pometia, n»/i^ia. 6. iptitfrumentatoribut, qui pro speculato* ribus babebantur. 7. ubi ea remiiittet sc. se,b. e. decrevissety iominuta esset; ut remitertmt indirei AO, 33* Cf. ad 2, 3, 2. 8. Ncnrbte m montet, in montosos NorlMB tractus, vel colles, in quibus sita fuit. r. Cluver. Ital. ant. 3, 8. p. 1018. 9. Norba, nuDc Norma, ir6\is rov hofrlvm^ i^vs obte itfaviis, (Dionys. 7, 13.) de cujus memora- bili interitu v. Appian. b. civ. 1, 94.— — novam eoUmiam, deductam forte ^ ^ost aliam, cujus meutionem praetermisitLivius. Cf. tamenad6,30, 4. — ^utf «rx tn Poiiip- tino agroetseC, V. ad3,45, 9. et 4, 31, 8.. 9. magna vis frumenti ex SieiUa adveeta, commodata a Gelone, benigpodssimo Syra- cusarum tyranno. 10. annanam veterem, vetus idque vile pre- tium annone. Nam annona non modo frumeutum diciiur, quod anno quoque pro- venit, sed ejus quoque pretium, e copia aut paucitate fnimeuti, quod proveuit, ortum, et caritas annone s. frumeuti. Cf. ad 45, 33, 1. 11. lubjugum mittut, in servitutem ouasi redactus. Magna vi et indignatione naee, ut et reliqua, dicta de nimia tribunorum potestate. Marcius e^rrime consulatus repulsam tulerat. v. Plut. p. 220. — - indtg» nitatet, injuriam et ignominlam, ut sup. c* 12 pr. 12. Tarquiniumregemquinontulerim,tenm s. ferrem s. tulissem, vel ferre possim, il etiam nunc reg^et s. ree[naret: uisi b0C potius, ut el praecedd., oicta nomine Pa* trum, quorum quasi personas sumsit Mar- cius, aut per Koumaw de omnibus Romanis cujusque evi. Cf. ad c. 38. n. 5. aU* — tertio abhinc armo, triennio ante. 13. C7fanfttraimona,seDtiaDteamannonaB caritatem, quamfurore luofeeare, seditione et seces&ione, causis neplecte a^cultunBy et famis inde orte. Cf. princ. huj. cap, ct inf. ad c. 42. n. 6. — lasandi amaaam, inminuendi pretium e)us, (v. not. 10.) vel caritatem, qua Drbs et plebs premebatar ; ut amuma laiaverat sc se 26, 20. laxare laba- rem 9, 16. vel laxare (liberare, recreare) afc'- quem a laboribui32, 5, hpugnalaxata, remissa s. intermissa, 21, 59. aiuuma laxior, remiy^ sior, inmintita ejus caritas, inf. c. 52 pr. nisi malis, atiaona uberior liberiorque com- meatus, ut 24, 8. Uu^ negl^;entitt leeui, h. e. major facultas. (Gr. f&pvxwp^*) Haae metapbora desumtaesta laxo.spatio; illa vero a laxit babenis, fiinibua aneubusqut» que laraiitiir h. e. remittuntHr. Cf.ad c. 24 • n. 4. ad 23, 20, 6. 32, 5. et 39, 17, 3. ubi taxior diet est» longiaquior teniliiiusi qu lu^Q dicitur. 70 COxMMENTARIUS IN LIVIUM. 2, 36. CAP. 35.)^1. tribMd^m dixUmttf diem gionc et raaffmiiccntia, pro salute popoli MATcio coDBtituissent. quo se tamquam agebantur, (v. Cic. Act ll iE Verr. liliL V. reiu tistmt corain ludicio, li. L populi. Cf. c. 14. sup. 1 , 35 entr. et inf. S, 4S extr.)« m* ad 3, lla 4. -*- Ai tum vel ca re, ut 3. 14 staunUiont, itermu, panbaUm-^ iteralMntur, pr. Cr. Drak. ad 7» 2.3, 4. iustaurabantur, prioribus pro inritiE habitiB. 2. a^ uffam^ infeDse, (ut saem&sime Cic. de Div. 1, 26. Quaun beUo Latme Uidi adjact. pfo adveib., de quo v. Drak.) erat votivi HMXunf primum Jier§Mt, cimtat ad aram eoaria fH^ «t «iiiui poena dtfungmdum e$mt est eicitata r^pente,^ Itafpie ludit iatfrmittitp /Wiftia, lcviori incommodo illo et jactura in$taurativieonttitvtimnt:([uiantequamJierent^ 8. inalo majus malum s. periculum, ex ira guumqutjam populut cmteditttt^ ttnmt per cii^ iafenMp plebis ipsis iDiuineus, propulsan- cum, quum virgit cadeiviicr, fiutam fertnt dum f sset. Sic 10, 29. drfunetot eoHtuliSf ductta est cct. Cf. Valer. Max. 1, 7 ex. 4. eC qui se devoverit,/cto^orteejus periculum lud. Iiula absolverent, ut donart Ftdnum Acad. T. 2. p. 134. 135. j^piii» Hmvmwi, ii| populi patiam absolvere 3. Quam$iaam haud tant liber erat rd%iiiis B. ci ifMScere, 8, 35. lid eondonartJHium 3, oaimui eju8,sonioiumque ipsi videbatur Qon 12 cxtr. Gcrs &aipifM Feffaiium dars 7, 20. vanum et Spemendum, sed divinitus mis- tsmiftsri tiki peatam aHe^^ut 8, 35, 3. vel sum, (utvir Aaudtiitactitv^i^ioiiemimid, 15, pcCiic flMaMriom ftmuftolium, earum obliviscl 5. v. ad 2, 5, 4.) tamen timertm, relif^oncn, in (ratiam patric 9, 38. 39, 5, 4. eoncedtre vidt vereeundia fnt^tttalit mmgittratuum, ne cMfai^ vd atiquem cttciii pasvm ap. Cic, et ludibrio iieret hominibus, si sbmnlum nar- 4aea aHquid aHeui vel granamfaeere et twniom raret. in s. per ora hominMim abire, ire, venire, 4an tdia^ ret aHeni, de quo v. ad 3, 56, 3. vel in are omnium cae. dicitur iS) de quo S, 58» 4. 8, 35, 12. et 26, 17, 5. Cf. Duk. ad omnes loquuntur, vel laudantes cum, vcl iloc. 8y 5, 10. Emesti clav. Cic. et nos ad vituperantes : unde Posfumius in are (om- TbiC Ann. 1, 10, 10. nium) cnrt, h. e. laudabatur ab oranibus, t. ^Mt cmim diedieta uon adetset cet. Dc hif. 9, 10 pr. ncvo jiuiicll ritu V. Dionys. qul omnem 4. ^lof^ UU ea eunetatio ttetk sc. pretlo i qinoqiic blstoriam hujus rei luculentius ut nos : lie kam ihm theuer sh ttAen, 3, 60 pr. Hirrat. ^ Mox ilttii IVitti pro IWIi if ttii. mo|^ detrimeiito eertamen, pKBlium oom-i V. cd 3, 1, 1. TiXXat "'ATrier ap. Dionys. 8, missum, iteCit ; 23, 30 pr. aniifo smjiwic ae 1. scd 8, 67. In quibusdam libris 'ATrlSiof , tiilnerifrui «1 Pomii «ictorta ttetit. Sic ct CM^fnc ut m>b Applcn. r. ItaL 5. emi, vendi cet., vel magni eiif, tfrfimari cct. 7. emMic epRferunt^de Roaumo beUOf h. c — - Mox meroerfem, poenam. ndvcrsus Romanos ^erendo. 5. Jam pneeentior ret erat, v. ad 1, 12, 6. — protatantem sc. rem. v. Drak. ad 7, 81, CAP. S^O— L Ladimagni s. maxlmi et 3. — TVim entmoerv, v. ad 1, 51, 5. — Romanl, Circenses, (v. ad 1, 9, 4.) qui a — Deorum ira admonuit, terruit, subegit» pridic Nonas Sept ad pridie Idus in lu>iio- vlcit, rem dtfferre aut neglegerc prohibuit ; tcm cw^nonMi deorum, Jovis, Junonis ac Bauer. Minenrari maxfmafue cum dijpiitatei rdi* 6, ciinwfrwyiccaBliiieBwpnMiiilctctccsiliii COMMENTARIU8 IH LIVIUM. 9, 39. 71 mSt, (ot 8» 8.) h. t, manifestas factM et pneioites quasi oculis Bxiimisque, vel ex- prefssf , ut rtpnnmtan imagmim cet. Alii expoounty qu« statim ratc essent facte et (vestuin lialxiissent, rel jam intcllectas his casibus, onte quam tota mole iugniereut» («t Dos dicimus mmtm Vonekmadc gibtn) ut BMtapliora ducta sit a pecunia, qus rcprc- mtmi (nobis pnmumerari) dicitur, ubi sta* tiai prcsens soI\itur, vel potius prius, Qinun res emtaadcipiatur. Cf. £mesti clav. Uc. 7. cspCia omaihif wtembm, eorum usu pri- vatus; ut 33, 2, 2. 41, 16, 3. et eoptut fu- ■nakti et •litn eeuio 9, 29. 22, 2. (ubi cf. Dul^.) pedibus 43, 7. auribut et oeulU 21, 58. utmtt s. mmimo vcl animi, et hinc memt eapta, debilitata, stupida, insana, 8, 18.et39, 13 atr. Ceterum loco fabulosae hujus histo- riae Dionys. Hal. 7, 68. morbum pestilcutem BCBorat, qui bomlnum pecuduuiquc stra- gni fecerit. CAP. 37.)-»l. Ludi fuam ampUisimi ut fimntt cf* c. 36. pr. Hec vero ad uovum unuin novusquc con«ules refcrt Dionys. 8 pr. — eaupasitumfueratf v. ad 3, 53, 2. 2. fiud tequiut tit, turpius, miuus rcctum ct iMjaestum. 3. mteigutfaeti dictive eontagiane (v. ad 2, &, 1) pnaemt violer^ ne, si adsim, quod {^dktovcquispeccaverit, ejus particeps fan, ilittdque mihi etiam, tamquam ejus iodo, inputetur. 4. ttb ametare etrto, iide di|^o. ft. «I mrbim exeadtrent; al. urbe, Sed ur^ i«iiomnibus fere MSS. h.l. et al. Cf. 3, S7 «tr. 23, 1 pr. 24, 3, 20. 25, 9. 38, 7. 45, ^. Sic et ^radi wbem 1, 29, 6. 3, 57, 6. U» 8, 3. 29, 6, 4. Cf. Drak. ad h. 1. 4. fnttemet dimnttumtWj qui — juberent, v. ^ \M. n. 3. — Mox Junge diteurrentet m CAP, 38.)«-!. eoHtbtmto ttgmma, v. ad 1, 1 oAeaptU Feremibemm, h, e. aquc Fertn- tiMe.v. 9d I> 60 pr. et 51. o. 5. — futt- nMi; <« Ncoiini, credo, placebit SijBania- m pmmHt, Qujerebat enim Tullus, fuak tolias ne^om ignarus, unde venirent, •Bt qno casu Romam ante ludos, quos ^setitum iissent, nunc reliquissent ? Ipse (crli, at in senatu Rom. dixerat, antc com- ■iiipi ludos redierat domum^" Baner. Fersonae, quam Tullus suscepit ct fert, ipHiiiDia primum quMtie, deiikle Uutig- 3. ttemmdm km «n^ el apta, obportuna, mbservkiitlAy ad eam augendam Idonea, •bportnna. SimiUter iscMwia 83» 14, 8. di- ciBtiir grata moldtudiniy •jus Toluutatl viitiaqiia ivspoBdentia, et sinmdit (faven- tibi», badgnb) mmibm atidki 42» 88 pr. Cf . (MLArt.Aiii.584jbi(|aftBunii. — Mok propositio vel a Livio, vel a librariis in- versa est pro : Ul{h, e. quamquam, licet» aut si vel maxime, ut passim, v. c. 21, 47» 2. 21, 52, 5. 22, 25, 1. 23, 27, 6. 25, 19» 8. 28, 12.) amnia, inquitt obliviteamimi oiia, oe- teret popuU Rom, ityuriat cet. verbis autem oratumem esortut non si^ificat Livius, ini- tium oratiouis haec fuisse : vetempop, Jtom, cet. sed haec post initium relatu non adco dig^Dum inscquuta, et sententia est : quum exordium orationis in eone, m. fecissct, tum subjuufit : mos enim historicis est, ut orationum exordia brevi complectantur» nosque in mcdias stttim res et maxime co^itu dignas rapiant ; Str. conl. 21, 52. 24, 22. et 25. Dralcenb. couj. Utetteret popuU Rom, -~ nt omnin cet. Gron. Jbi im coneUmit nwdum oratUme exonut veteret pepuU Rom. itffuriat eladetqua gentit Vol$corum : Ut omnia, inquit, cct Duk. eiortut tii veteret cet. ut V. 56. » qui per nostram ignominiam, propter eani, (v. ad 5, 12, 6.) vel cum ea» ut 3, 42, 1. 30, 29, 3. al. ** Neoue qua le^ndum, neque r6 qui ad p(q»uU Ham. re- fcrendum, scd arg;uta illa et Thuc>'didca iirevitate intelleeendum, quam in Philol. Thucyd. p. 14. uemonstravimus : eontume" Uam sc. Romauorum, qui — commime, vel hoc pro : quum commiseriut, quod com- miscrunt ;" Baucr. 4. vestros Uberos trmductos per ora ft0mifttMi, (ut per kostium ocuht traduei 9, 6, 2. h. e. ante eos) et sic contumelia adfectos risui- que exjpfositos : unde tradueere^ ut vopa- ietyfiart^ety, simpl. diciturpro, i^nomiuic. ludibrioque exponere, metaphora ducta a victis bostil>us, qui ante cummi in tri- umpho, (v. 33» 23.) vel a sontibus, qui» antequam adficiuntur subpliciis, ante ocu- los hominum et per vicos traducuntur, ut sint spectaculo,ludibrio et exemplo» «i^s- dctT/Aori. 5. ntiiaitgiiodiw^ieaepuuitisprKsentiam nostram, qua ludos sacros «Wodin limtu, piaeulvmtque merituriy effecturi, nt boc nefaa piaculari quodam sacrificio cxpiandum sit. ^mpKmaruemt hcc dicta» ut inox ab stde pi- onun. — Mf«oaaia6^ — . «Bi»rsnaicet.v« ad c. 34. n. 12. 6. Itmet lua tpemie tramoi pW» ▼. ad c. 23. n. 2. CAP. 39.)— 1. in mie mtuutmte ptui ipei npoiUum, quam in Attio Tullo. atiqutmtm lon^, multo ; f v.Emcsti ad Suet Ccs. 86.) nisi potius medium est inter pmuio ct muke, nostrum : timUch vkL Cf. Wolf. ad Suet. Cses. 10. ubi mouet, aftyiitttgn per ae in* certs potestatis esse, ut cognata vocabula aUquit^aliquaaidiu^pUqmoi v. c. anni, qui p«R- sint esse 10, sod et 40, 60. ^ S^^U^ Ut, ut 0'^dAActy ria rie wiorevHmmm IXrdas ap. Polyb. ll,2extr. 2. Cire^ — eolonot Ram. ▼. 1, 56. 3. t» Letimm vkm, qua aRom md La- 72 COMMENTARIUS IN LIVIUM. 2, 40. tinmLatinoruaiqueoppidaducit. — ^ fnms- «enif trmmitibuif ut t. itfnm^Ni 3, 7. et obli» guit tnmUibHt 5, 16. vel cbliquo numte 7, 15. 38, 20. h. e. transversa via per moutem. Cotiet obH^pti, qui obliquam, non rectam viam babent ducimtque, 28, 33. 38, 22 pr. Sic et trmtuvenis iimitibut, b. c. viis, 22, 12. 31, 24. 39. 32, 13. 41, 14. al. (quibus pror- 9M Umit€t obponit Festus.) quin et inmunitut (prcsidio destitutus.) Appi^ vife limes 22, 15 extr. 4. noveUm hae oppida, nuper in ditionem Rom. redacta, vel nbvas has colooias, (v. sup. cap. 33.) ut noveUi Aqitiieiintet 41, 5. pr. Gavillii*coloni Aquileie, colonise nuper (cf. 39, 55.) deductie. Non est quod dis- pliceat rh ntmeHa, et cum Bauero atque G^oviis legatur Vcmetimny vel Bovillas, vel ex Dionys. Mugillam s. McegiUam, uude L. Papirius Mu^Ulanut dictus. Malim quo- que jungere Somanit ademit, quam cum Bauero nooeUa Romanit^ quod dictum putat pro : nuper admodum iis capta. 5. tune deincept (v. ad 1, 44,6.) — Cor- bionem et yiteUiam, i^quorum oppida ; La- i»cut(al. Labici et La6u;i«m, undc 4, 41. na Luvicana, 15. m. p. a Roma) et Pedum, La- tinonim opp : sed Trebiam Umbrorum vel Sabinorum ; unde Cluverius einend. Tole- riam, et Doujatius Ti-ebamJEquonim, (bod. Tffi)i)propefoutes Anieuis. — Ad Urbem, Romam, ducit, v. ad 1, 23, 3. Diuoysius alio, quam Livius, ordine cxpeditiouem Coriolani recenset, et bis eum ad Urbem adcessisse tradit. 6. adfottat CluUiat ipiinqus cet. v. 1, 23. 7. adio tribuni — inttigabant, tantopere, vel nam. v. ad Pref. n. 15. -— eitemut timar, v. ad 1, 57, 7* 8. Sp, NauHut jam et Sex, Furiut eontulet erani : consules a. V. 264 et 265. Q. Sulpi- cius, Sp. Lartius, et C. Julius. P. Pinarius, plane a Livio omissi. Cf. Drak, ad 2, 35, 7. \f. tabarepUbit animot, inconstautes fieri, ut 23, 61. 32, 30. 36, 6. 40, 54. 42, 50. Jui. bar§ propr. deficere, labefactari, minari ruinam, nutare, propemodum labi, nondum tameDlabi; Grou. tui Praef. Liv. ubi conf. not. 13. 10. tuitintigmbut velatot itae tubpUeet (v. ad c. 54. n. 6.) tSi cattra hottium traditumf et m'- kilo cet. emend. Jac. Groo. " Ita scribcn- dum fuisse, ut facilius flueret oratio, ad* sentior : an scripserit ita Livius, dubitare liceat : immo langueat oratio per illud ef, •ine qno vigeat asyndeto plane Liviano :" Bauer. Cf. adl,24, 11. Potest etiam sfd subpleri ante nihUo magit, C AP. 40.) — 1 . Vohmnuam matrem , et Ver- ciliam uxorem Marcii dictam tradit Plat. Coriol. p. ^. — Id puhUeum contilium cet. auctoremconsiliifuisse Valeriam Poplicole sorortm, refert Dionys. 1. 8. p. 51 1. — in pnmof primumy ut in primiSi (3. 65.) aprimo et exprimo ; que omnia tubttailtive dicttn'' tur pro principio s. initio. Cf. Cort. ad Sallust. Jug. 68. tf prtmo conj. Bauer. .-« — reH^ne, sauctitatis specie, eeuUt mumo- que objuta, obversante, incussa. im itgaiit H tacerdotilmt, iis conspectis et auditis. 2. eonttematut ab tede tuq cet. brevitaf ar- guta pro : constematus et prosUienty com consternatione prusilicns, quum ferrtt mtiri obvi^ compUxum, obviam iret amplexumSy f^estu et coDsiiio amplexaretur ; Baner. Alii post eontitemat%it comma ponunt, jun- guntque verba seqq. ^ Sint bis positom iu MS. Pal. non male. In hoe me lan^ mtd — traxit, violcuter me reservavit; pro- tracta, producta est ; Doerini^. 3. mhU pali, nee tibi turpiutj quam nuMi miteriut, inversio pro nec mihi miteriutf quam tibi turpiut: nam vult, Coriolani filii magis intercsse quam matris, ut abstineat pro- posito; Baucr. Sed adjicit: vt (quamvis) sim miserrima, — De hit, uxore et dnobns filiis, (quos dig^to monstrat) viderit, iis prospicias, illorum nunc curam habeas. Cf. ad35, 6,3. et42, 13,9. 4. quM hort, aut servitut manet, exspectat, ut hottium advenlum mantit 42, 66, 1. et Gr. Iiivew et wapofiiy^tv : iiani qui alterum ex- Bpectat, manet a1ic*ubi, donec ille vcniat. 5. invidia rei obpresstmperiisse tradunt Corio- lanum ; qucni sibi ipsum conscivisse mor- tem dicit Cic. Lsl. 12. et in Bruto 10. Sed euni pcr tuiuultum esse obtnincatum vel lapidibusobrutum proptcrinvidiam Attii Tulli et Volscorum, qui remanserint doml et praedsp, militibus divisae, expertea fue- rint, tradunt Diouys. 8, 59. Piut. in CorioL p. 232. 233. et Appian. de reb. Itai. c.5.~ — De Fabb v.ad 1, 44. n. 5. 6. sine obtrectatione gloria aliemB vit^e&otur; Cic. Tusc. Viu. 4, 8. Obtrectatio eU ea^ q[uam inteUegi zebttfpiam volo, agritudo ex eo, quotl alter quoque potiatur eo, qtwd ipte eoneupiverit, Post vivebatur Cujacius Obss. 12, 24. cx ^enioribus MSS. haec inserenda putabat : Tune enim primum tancitumfuity ut tnulierUmt de via cederetur^ ut inauribut aureit, ut pui^» rea vesto, ut aureis tegmentit, ut noeo vilfc cfis- crimine uterentur, Sed uUum eorum vetti- ^um neque ap. Dionys. et Plut., neque in ullo codice repertum est: unde Duk. et Drak. suspicantur, illa ex Valer. Max. 5, 2, 1. a nasuto quodam concinnata. VeUem tamen Cujacius dixisset, quibus MSS. lit usus. Vaierii certe locus rem dubiam facit. ^ 7. templum Fortusui MuUebri tdyieatum via Latina ad quartum ab Urbe lapidem» quo loco Coriolanus exoratus fuerat..T. Vider. Max« 1. 8. 4. 5, 2, 1. Dmnys. 8, 10, 55. Plut. in CorioL p. 231. 232. FortuMtt ViriU templum Jam dedicatum erat ab Anco Marcio vel Servlo Tullio. ▼. Flut. de Fort Rom. c. 17. T. IL p. 322. Dicmy s. i, 4 , et Orid. Fut. 6, 14» iq. . COMMENTARIUS IN LIVIUM. 2, 41. 73 9. IHfcrtuna jwpuH Rom, (v. ad 6, 30, 3.) ium koUmm exertitut — emftcit, delevit, perdidit; propr. peoitus interfecit, iupr. bcstiis vulneratas et gladiatorcH iu muue- rilw«. — r. SeiniuM, C. Aquilliutf Thos Jkiaos, TdSos 'AxvWm ap. Dionys. 1. 8. p. 531—535. ubi eiiam tradit, Sicinium, in- ^ti «ictoria de Volscis reportata cssoque Attio TuUo eorum duce, tnumphasse. 9. A^iUio Hemiei provincia evenit, belli nin iis ^erendi ne^otium, ut c. 54. 3, 2. 5« 12 al. Provineia euim propr. est negotium s. nuous publicum adniiuistrandum, (Gall. iepertment : unde elassi» ita dicitur 30, 43 ^f 1. tt nacatit provincia 37,4, 2. etprovincia vr&uM et perefrrina de jurisdictione pre- tomm 24, 9. 25, 3. 26, 7. 39, 45.) lopr. belliperendi, (cf. ad21,5, 1. unde et pro- "wim, h. e. bellum aliciibi g^erendum, ^•/fcew 26, 21. 27, 5. et ter 40, 28.35. eo- dnD seasu dicitur, quu perdonutre et pacare jrodmem 39, 29.) deinde populos, contra qwm, vel reg;io et fines,- intra quosbellum Mt «^erendum, vcl dvniquc oppidum, ubi majora imperatoris castra sunt, pro tota rv^one locisque vicinis positum, ut Sttesstila ft SynruMT 25, 3. Pisir 33, 44. (ubi deindc ^rnri^ circa Piaoi synon. dicitur) Tarentum «tal. CAP. 41.) — I. «|T« ^l^^ partfs dua ademitrf tenia tiDtum Hemicis relicta. — Adjicie- Kadjiciendum censcbat. Cf. ad3, 21, 3. — ip9os poaestorety qui ipsi possessores «raot hujiis agri publici. Cf. Diunys. 8, ^ iqq. — pubUca aolicitudoy de republica, ^pMiea indigmaio, dc reip. dctrimeuto, 3, ^' ntr. puktica contiliaf de republica, pro ulute cjus 2, 30, 2. publicut pavcr, de rep. 5,39.3. 2. rmi pritnum lex agraria pnmmigata est, ^ >Sto publico, a Pfttribus conducto, plebi 4eb9t, vel a majoribus adccptos, vel em- tH tBove modo adquisitos? Tribuui in priais •editiosi leg^ afprarias ferre sole- otBt, iit plebis gratiam captarent : et no- vuataiidem invcntum harum le^m j^nus, a^ proscriptorum totarumque civnatum iater veteraiios divlsis. Vid. omnino Heyue de ierg' agrariis pestiferis, iu Opusc. Acad. T. IV. p. 350—374. 3. fiut plebs prMio eeeperat /astidiref cum Itttidio iDdi^firi, vel reprebeDdere, (v. Enestl clav. Cic.) emn, Cassium, mtiniii nJgatttm aniy Tulffiifie» velvul|^re voluisse, (ut trv perAiMi 32, 22. irr ereptum, depreteum al.) • eicibmt tn aseaoify ut fere conte^iiiiii morhi etkm aa ciifffii^iita» mi ap. Curt. 9, 10. Cf. H7.adc.29,B.5* Cifihil CBiin dimidiuBi agri Latinis, dimidium plebi divisuros erat^ quo parum prudenti consilio plebis Rom« portio inmiuuebatur et l>eneftcium ejus. Sed dura est formula, munutvulgareacivibuit in toeict ; unde praesiiterit : fntiiiiii vulga" tum, promiscuum, a civibut tntodotittey trans- iisse. Verbum quoqucfattidire passim qui- dem absolute ponitur jun^turque infiuf- tivo, V. c. 10, 8. Valer. Max. 2, S, 8. PlauV Curc. 5, 2, 34 al. At his quoque locis non sif^nificare videtur seg^re s. muleste fcrrcy sed fastidiose respuere, vel superbe sper- nere. Hiuc Gron. ejicit rh isse, (pro quo iu aliis libris esse et egisse legitur) et Jungit fastidire munut vtdgatum, conlatum, tam* (|uam cominune, a clvilnLS in socita quoque. l)rak. conj. sese pru esse, • 4. Quid adtinuisse, opus fuiise ? Cf. Drak. ad3,36,4. 5. Pojnilaris jam ew dittuator iegit — ette caperaty quippe qui populi salutem respi- ccre vidfbatur; injecta callide suspicione re^i adfectandi. 6. ambitiosus in socios, v. ad c. 27 n. 5.— — civibusvitior, uiinus gratus. 7. pnescntem mercedem regni, v. ad 1, 12, 6. ct 2, .36, 6. — propter su^cionem insitam (forte itijectam sc. plebi a Virgiiiio) regni a Cassio adfectati. 8. vhi prinmm magi^ratu abiit Cassius ; qui tertium coiisul fuerat. Cf. sup. c. 17. et33. 9. patrem auctorem ejus subplicii (h. c. qui id filio intiilerit, vel eum pcena adfecerit ; v. Dralv* qui docet, non opus esse legi actO" rem, h. e. exactorem, cxsecutorem) cet. cf. Valer. Max. 5, 8, 2. ct Pliu. 34, 4. s. 9.— — verberasse, ac necasse, v. ad 1 , 26, 6. 10. pecnliumflii consecravisse Cereri, totum forte patriraonium. Proprie vero peculium dicebantur boua, quae filius patris, et ser- vus doinini, pennissu conli^ebat. — Sig' num, simulacrum. 11. Invenio apud quotdam cet. sic et ap. Dionys. 8, 78. 79. cui id propiut fdem (aL fidei; sed v. ad 1, 25, n. 11.) videtur, quia dirutiB publice etdes Cassii, et bona ejus pub- licata Bunt. Neutrum vix vivo petre fieri putuit, quum filius nondum sui juris esset, et in propria bonorum possessione. 12. a quetstoribus K, Fabio et L, Valerioy non primis, sed hujus anni. Nam duo jamurbaui a regibus creati, .et deinde a consulil)us, taudem a populo in comitiis curiatis, adjectis a. V. c. 334 duobus mili- taribus, qui coiisules ad bella sequerentur. (v.4,43.) Circa a. V. 488 additi quatuor alii, qui qusestorias curareut provincias. ry. inf. Epit. lib. XV.) A SuUa creati XX. a Julio Ca*sare ad XL. v. sup. ad c. 8. u. 10. et ad Tac. Ann. 1 1, 22. Ceterum ante in- ductas lcges annales in petendis honoribus neque aetatis neque ^raduum ratio habe- batur ; unde a. V. 296 quiestor creatus est QuiDtiuSi qui ]am ter consul fu«m; ([v^ 74 COMMENTAaiUS IN UVIUM. S. 43. inf. 3, 25. et Tac. 1. 1) postea primui hono. nim p^us fiiit queettura. Qusstores autem hU temporibui diem dicere toiebaut ad populum Us, qui insi^e aliquod Bcelus commiserant. Cf. inf. 3, 24. et 05. 13. dim dicUm Cassio, eum adcusatum esse pfrduMonit, de qua v. ad 1, 26. n. 4.— *-^ dirutaipuUic9^ jussu populi, auctoritate publica. Cf. ad 5, 50, 2. — ea ett mrm mU€ TiUuris ^dtm, quie etiam cdes iu eo- dem dirutae domus loco exstructa est. Cf. Diouys. Ub. 8. p, 546. Cic. p. domo c. 3d. Valer. Max. 6, 3« 1. CAP. 43.-. 1. rtdegU in publitum, v. ad c9. n. 4. 2. Unuere tamen (v.ad 1, 3, 1.) Paires, h. e. obtinuere, perfecere, pervicere, ut3, 29. 4, 30.^, 20. 24/19. 39, 3. ubi cf. n. 2.— i— r^Uaniet VoUeos $t /Equos, h. e. beiium redinteiprantes, que [^ropria verbi vis est, et jpassim obvia, ut et mf. cap. extr. 3. Castorisgdestxftaerat Latino beUo, v. sup. c. 20 extr. — Idibus QiUnctil, dedicatay cf. ad Tac. Ann. 2, 83, 10. 4. duumvir ad id iptum ereatus, Micavit sdem. v. ad ] , 55, 3. et 23, 30, 8. 5. Tritum pl, popttlarem.potatatem suam ^gt populari, a^raria, pbpulo (pnta, cele» braimnt, insignem faciebant; nist malis, commendabant, vel Jactabant. 6. sotis superque gratuiti furoris tn muUitum dine esse, pleliemque satis superque per sc s. sponte au^ere, sine mercede aliqua pro* posita, qua ad seditionem cxcitetur : nam Jwor est seditionis. Cf. c. 29 extr. ad c. 34. n. 13. et 25, 4. 7. largitionestemeritatitqueinvitamentafh.e, qvm temeritatis invitamenta sunt ut 7, 15, 3. afaliaei equitum specie agatanilnuque, b.e. nempey vel td est agatonibut^ 4, 33 pr, ignibut armatafaeilHuqmt ardentUmt 26, 31)4. Carthaginienses victoique, Ita' passim rb que, quod Gron. delendum putabat, exegeticum •sse vel explicandi vim habere, pro koe eit, VLtat3,l pr. 46. al. et ae 38, 49, 2. mouet Drak. ad h. L et 2. 56. 38,49. Cf. ad 5, 45, 5. 22, 48, 2. 35, 29, 1. et ad Tac. Ann. 1, 33,7. 8. Vana lex, (qusD promulgata non potuit perfsiTi) vanique Ufgit atictaresfaeti, (v. ad 1, D, 3.) Jaetand9 tartttun ttttniM, quum gloria* rentur, te munus plebi daturos esse, quod ptrficeve non poterant. — Mox npirtot^ cxercitos. 9. «diisttsertfrMSiipsiwrantviriiyneomni* btts quidem opus erat. •— Mox )unge tiH- awuf MoCi ira et eraiuitt. 10. Qiit efrrsiiM $o eDotert, eum exitum hahtiere Oefen dmv^hbiaut. 11. Oppia, virgo VeitaUt, qu« PompUa vo- catur ia Euseb. Chron. p. 167. PopUla, Oros. 2, 8. et Opimia IMonys. 8, 89. 90. qui cam vivam delosaam dicit in campo scele- ntQ td portam Collijuun (t. ad c, 51. n. 2. et 6, 15, 6.) duosque conruptortt sub furca flafris caesos et necaloi has pcauu et Vestalis, pontificum tnccstt i. inoestus (causa vel nomii nata, et stuprator dabat, Cf. 8, 15. Diooys. 2, 65. Plut. Numa p. 67, ei Rom. 95. Lips. de Vesta c 13» CAP. 43.W1. OrUnum, iMtinem (ultra Algidum, non longe a^Corb qua cf. 3, 30.) nam Ortma ("Oprti V. p. 167.) etiam Frentauorum o|q vale ad mare Hadriaticum. -— p(i lationum, iis satiati. 2. ^,Liciniuttribunutpl.,%w6piat (in cod. Rom. SMcIrtot) ap. Dionya. 559. undc Siguuius non male em JciUut i ex qua gente multi his teni tril>uni fuere, iiifestissimi Patribua 58. 3, 44 sq. 4, 52. et inpr. 54. agraria Patrtbus if^ungendii, Germ. gen,attfi%pingen; £rn. Z>|;un^r0est ooerum munerumque fuug^cndoi hiuc 32, 3, 3. et ap. PUu. Ep. 6 mucipere obpouitur ; Grou. — Mox coulegic legcudum ; quod jam alii a 3. Dueendus Fabio in JEqitos cet. i dam MSS. At plcrique et edd. ant Furio in .£qtios, in y^entes Fabio doti JEquis quidem cet. Huic lection Diouys. ex c|Uo eiiam petita videl ea recepta Livius sibi repu^uat. ( extr. et 46 pr. 4. Unus iUe vir ipse oonsul ; vcrba m/ab aliena manu profecta p Freinsh. ad Flor. 1, 13,21. etDuk. Contra Drak. mouet, vocem eoin» sariam esse, et sino ea frigere moa suUs omnemque perire obpositionen et Gron. comparant cap. 61. (imiu 6ta ^Mi ^. C^tiu} 4» 18. (ipm simiiia. 5. rem pubticam lustinuit, susteata vavit, quam exer^tut prodebat, qnsB u) cfficiebat s. committebat, vel potiui sibi quasi creditam destituehat et dcserebat ; ut prodere remp, 10, 19, pUuam c. 59. oomeiuNii» eeutam 34 urbem 22, 50. (ubi rf tervart obponi bertatem 3, 38. taiutem 9, 14 extr. ; pubUca 26, 36. Uino et preditia i Patrum 3, 69. prodere prmmdium inaa ciatue 26, 12» 7. p. ad imcantultmis pm gkmm 22, 44, 6. et p. eamnnlitomm t 24y 30. ut ad nurtem ap. Wrg. A. IS e. desertos morti tradere, perieuli exponere. Cf. c. 54. 10, 19. «t ai 9474 6. ii«lNMlfii4»/facertvellent,aalt ad 2, 8, 90 itutore inatruetetf h. e. ap. Suot. Tib. 72 extr. (v. sup, m 12.) nisi lef^. pentmre vel rmtmre, 7. remediaab imperatan mUm fucn inventa, vel adlata» vel parata, ut i 1.25, 6. 36» 40. COMMENTARIUS IN LIVIUM. 9, 45. 75 CAP, 44.) — 1, \^utpncmimt via vel res, es ieDtentia subccssiuet, Sp, Lieinwy de quo T. ad c. 43. ■.2. 1 Firfow (riftiMiciaii^ potMtatem cet. v. ad c>33. a. 3. jwvrt annoy v. cap. 43 ined. er- ('^ M hoc exemplum s|iecteiur : ad €xm- jdmjweti ap. Cic. ad Div. 9, 14. 3. Mtnii^prwmtim uliquidjuriiy tx Deccs- sinidine, vel patrouatii profecti. 4. elxinvert, iDpetravcre, {)crfecere, (ut 23,31,6. al.) tiC trt6unicuB pnttttatit vires, potestatem trib. velletu tribuui adiiiberc a^mus PoDtificium conJe^aui in salu- tein rcipublice, obtinere io cod. (ia^nncr. ut prec. mdpeUmref quod tamcn Drak. pn> iat MtfCfnlaftcm, inhibitum, retarda- tw, dilatum, idmmlwm, •editionem. Sic tt itfimrg pro retiuere, coSrcere, repri- ■oe, vel morari et differre ; (v. c. cap. 19. 3, i. O. 5, 39. ct 45. 10, 28, 8. al.) tum et MKinere ▼«! retinere sediAcium homi- MtttealafaBU, ruina, interitu, (v. ad 21, 35, 10.) ct binc fulcire, adjuvare, ut 27, 49| 1 vd sustentare, alere, ut 39, 9 extr. 7. fiifi poCfiiHr, t. ad c. 29. n. 7. 8.aicCaBjEfMucet. Cf.cap.43.et ibiD.3. CAP. 45.)— 1. petami^rmdmtohdUiexempli^ 2. m$ emm uiaiiCCefiaC es, iu pupaara *)«sq>e tventum, daue oda, civium hos- tMUBqoe. 3. —fiptci, ^emino, perieuio, quod a civi- ^ hostibasque erat, awi ■', retenti, alieni • ^fna. Cf. ad 1, 25, 4. et 2, 20, 1. lu **r» delcndum videtur t^ Caai, vei le^. st 4. ptg^iipin •gere, uimis festinanter \ytteiBg) ct temcre t unde teeteritmt me prc- pnperum, prsccps, iitmfitt» 22, 41. 27, 33. MoK fna — foa, v. aa c. 35. n. 3. 5. miiiotiMAii tiifeiCtiuB diteerdite ttmuri prstendi, ct timserit remudium, praetextum, isawiiiw, exco^atum, confictum essc, (propr. nmafaiii; sed partic. posteriori voci ct pnedicatD adcommodari tolct) illam finpi ut Ht tinwr obculletiir t m eomiidtt mmgis nom eonfidere tuis militibuSy eorum vir- tuti, ^iuint non eredere eorum fulei, ma^is dubitare ac despcrare de illonini virtutc ct virihus, quani voliiutatc, fide et beiievo • lcutia. Minus apta videtur explicatio Nauuii Misc. 5. 20. : cousules putius non coufidere voluntati miiitum, quos a)ieu«>s a se putent aversosque, quam de viribus illurum desperarc; eos credere, miiitcs SU06 posse vHicere, sed, vellc eos vinccre, non confidcre. Hauc tamen verboruni seutoutiam prubaut Drak. et Eruesti. Sed ille ad ca ex priec. subintcllegit timuimtionem^ hoc luodo : similationem intestiuie dis- coniis, ct similatioucni, consulcb inaf^is iiun cuniidcrc, qiiaiu uou credere suis inilitibus, remt^dium timuris iuvcutum. 6. Ad har, prfftcrea (v. ad 2, 23, 3.) , in notiitatem generit orif^in'uropr. tJicuiitur tela vel misailia, ct hinc quociue alia, (|uibus aJiquis quaiii vulneratur, b. e. lieditur. Siiniliter 26, 9, 11. carmina jaclare in aliqutiH, et infra probca ingerere etjacere, — Mox miiUitudbii iu edd. auti. nun uialc : scd multitudinis iu plurimis MSS. — pectora tvrsare, animos vexare, s. a^itare, adficere, inpcUerc, cominuvere. Cf. ad 21, 30, 2. 22, 25, 15. et 25, 3, 13. 7. nolte subcetsum Patiibus, ut iis rcs pros- pere subccdat. nolte — non — tum neg^tive dicitur, pro : nolie PatrUmt, nolle oontutibut tubcestum, Sic saepc, ut apud Grscos, ne- gatio reduudat, aut f^emiua non adfirmat, V. c. 1, 3, 2. et 3, 54, 2. kaud uihUi 3, 11. 1M1II0 noH lingua, lum manu pramtior; 3, 26. nikil nee tam imopinatum, nec tam intperatum^ 26, 27, 7. Flaecus sibi limultatem eum Cam- ponis M^arg itaiilaM «iw, ubi uUam iu edd. antc Drak. Cf. 1 , 26. 36. 46. 4, 37. 38. 24, 8. 32, 26 extr. .35, 48. 39, 47. Dnk. ui\ 3, 26. 5.ct43, 13 pr. (ubi itaque Grou. frustra emcud. uUa prodigia) Cort. ad Sallust. Jug. 13,5. Duk.inf. afl21,22, 1.43, 13, 1. 8. extema et domestiea odia, v. ad c. 39. n. 7. — hostis eludebat, v. ad 1, 36, 4. 9. copiia conferunt, clnnculum delibera- bundi, ut uos dicimus, die Kdjfe susammen ttecken. 10. nfCrorcoocatida, cobibenda, reprimcuda. ROro wap4kKti, ut in retro redire, repetere, remittere, r^erre, reepicere, Sic et 31, 32, 1. 33, 31, 1. ttenim tnitaKnire27, 37, 3. rurtut remiltti 42, 47, 4. prctar pnneftt s. praetervchi 24, 44, 7. Cnisi del. prmier, vel le^.pitRwctia teu perveetui sc. ad Aliuni) u^ruiifiie aaoqM 30| 33 extr. crebrofactitare ap. Tac. Anu. 14, 52, 4. Cf. ad 9, 2, 5. 6. 9, 23, 1. 26, 39, 8. 11. utin htvtem animadrersurot sc. in eum consules. J 2. quo minus consulet pu^are vellt credunt dimissi milites, eo ma)ns crescit ardor pug' nandi, iit 9110 minus timorii — eo mqjmem etetum 26, 20. q^uopiureteramt^ touuyorc^et fitii inf, c. 51. ct coatr» qao mmgit «- m ;6 COMMENTARIUS IN UVIUM. 2, 47. / breviore tpaHo inf. c. 50. Cf. ad 1, 25, II. 1, 40, 1. 22, 43, 2. 23, 15, 5. 25, 36, 10. 25, 39,4.31,31,9. 13. Quippe inpune uineultatuns rati: quod posterius voc. additur in quibusdam MSS. Sed V. ad c. 32. n. 6. — ' Hit co^tatiombus 8. senteutiis/fvh' cet. — - Enimvero, v. ad 1, 51,5. 14. per eenturionum prineipes, qui et vo- cantur prindpet ordinum, vel eeniurionet pri" morum ordinum, vel simpl. primi ordines, i. e. primi centuriones hastatonim, principum et triariorum cujusquc lc^onis ; Drak. Cf. ad 30, 4, 1. et Lips. de mil. Rom. 2, 8. — — cUtmaribus aguut, v. ad c. 2. n. 10. — tcr- givenaniur tamen sc. consules. In MS. Veitb* tergicersatur tamen Fabius, Deinde cet. 15. ad, ob, ereseentem (v. ad 1, 7, 7.) mc tum eotdega concedente, ut si^num detur pnpiaudi. — istos mlHtcs nostros. Aeueruc&s dixit. 16. Deos numquam faUet, perjulii vindices . — Sifaliat deos, pcrjurus fit. Sifallam — — invoco quidam MSS. — iratos deos ubiquc in jurc jurando sibi aliisquc adprecabantur, . nisi dictis starent et fidem solvereot, vel si quos sexsecrarentur ; Drak. conl .5, 1 l.etal. Ik. 17. Idem — in se, in suuni csiput, tptisque jurat, optantes sibi iram dconim, si fallant. 18. Fabium nomen, Fabiagem: verba Fabla gens ^lossaturis manum sapiunt ; Scbief. CAP. 46.) — 1. Prope certa gpes erat Vejen- tibus et Etniscis — quam pugnai^nt cum i£guif, vid. cap. 43. 2. aneipiti occasione, ubi duces patriciique expositi essent ancipiti pericub, de quo vid. ad C.45. u. 3. 3. erplieandi ordines spatium rede , opinor, emend. Gron. ^ temere, cieco casu, aufs Cerathewohl: unde (emerarta21, 48, 5. que temm, forte tiuut. Cf. ad 2, 31, 3. et 21, 5,10. 4. pugna jam in (ad, ut Gr. tls) manus tenerat, MSS. pro vul^. ad manus, v. lutpp. ad h. 1. et ad 'f ac. Aun. l, 80, 7. ^ h,pntcepsFahius in vulnusabiit, v. ad 1 ,5|^6. 6. Tum tn primum infestis hastis prcwoamt, vid. Qd 1, 13, 2. et 2, 20, 3. CAP.47.) — 1. Manlitis cos, pugnam eiebat, v. ad f, 12, 2. — gravi outnere ictus, ut Infra martifero v. t. ad &, 5, 3. 2. Simul et ranior jam erat htittiMm aeieSf magiiam habebat speciem, parum autem ftrmitatis, vel ma^um inplebat spatium, atque ad utrumque latus lon^e extendeba- tur, sed miuime deu«a erat, Stroth. rarior malebant Periz. et Drak. — tubudia, v. ad c. 20. n. 2. De triarm v. B, 8. missit ad eon- tuiet nuntOt cet. v. ad 8, 19, 10. — qualoco ret ettent, i. e. quales. Cf. ad 2, 17, 2. 3, 68, l.etDrak. adh. 1. 3. emttemaf agmiae, adtonito et quasi meotecapto, feroci et fureote; undeftmai etiam constemare animot 8, 27. et eo muUebris furor, seditio 34, 2. Proi tur de terrore subito adtonitis, u 38, 17. et de terrore et iopetu ve quo ad arma, in fugam cet. ferimui citamur, ut 7, 42, 2. (muUUudiMa constematam esse^ h. e. ita territam i riculi, ut arma ccperint,de quo coi quendi ^nere v. ad Tac. Ann. 2, 10, 43. 21, 24. €t 56. pr. 38, 46. 4. familiafiuMta, v. ad c. 8. n. 8 situs triumpkus, oblatus quidem, seii atus. — in tempore, tempore obpoi «aipf, ut8, 17. 22, 25. 23, 40. 3! 29, 34. 33, 5. 19. Sic et tempore 10 tempesUve, ol)portune, rf iceupf. Sil. 11,8. et Drak. iuf. ad 8, 7, 5. 5. Funera duo deineeps dueit, uXfn tinuata l, 46. Cf. ad 1, 21, 8. 6. ideminutroquetvLntreUudatorfl utriusque habuit orationem foi que inde taudatiofunebrit s. mortuert Oratio illa funebns, in laudem bon rcpublica optime meriti et inlu forum delati, a filio aut propiQquo tris habebatur; nonnumquam eta aliquo et tum diserto tum claro ^ Polyb. 6, 53. Suet Tib. 6. PUn. E vel, ut apud Griecos, (v. Cic. Leg ab eo, cui senatus id neeotium man (Quintil. ^, 7, 1.) lu Gr«cia hi X rofl^ioi Don nisi in honorem fortiu 1)ellatonim, et in Ccramico ad eorum, haberi solebaot. (v. TbuC] sq. Diodor. 11,33. Plato in Menex ed. Bip.) Ori^iuem hujus morit tribuit Plut. Poplic. c. 9. et 53. et Dionys. 4, 40. 9,54. qui tamen 5, a Romanis prius quam a Grascis r dicit. Institutum autem illud ini clarum fuit, et non modo ad bon et merita coruui honoronda, se emulatiouem amoremque patriflD dum plurimum valuit. (v. Polyb« Scd utilitas ejus inminuta est, honor ille vulgari indi^isque etiai et mortui non veris, seid adulatori bus priedicari cceperunt : quo etiam mendosior facta. v. 8, 40. 22, 31. Brut. 16. Cf. ad Tac. Ann. 3, 5, i diss. de sermunibus fiinebr. Copen Doeriu^ de- laudatiouibus fuoebr. 1803. Kircbmau. de Ain. Rom. 2, l aniro. bist. c. 6. p. 207. et Span t»r. et usu num. 10. p. 8. Ceterum . 9. p. 570. tradit, l-abium duobui bus aute auuum magistratus eaact ftulaiu se abdicasse, quod fpravi ictus munia consularia obire non Drak. -^ferret, v. ad 1, 50, 7. 7. quod initio eouulatut inbiberalt ioduxerat iu auimum, vel firmiter i habuerat cum animo ac delibera) ap. Cic. Quint. 6. — taueiot mHitei cet. cf..«d Toc. Aon, 4, 63 e^tr« COMMENTARIUS IN UVIUM. 2, 49. /7 CAP. 48.]— 1. dceypannt Patrm ipU mum mnmf§cen, r. ad 1, 14, 3. et 1, 54, 4. 2. Vertm emtf h. e. juftum s. Kquum, (quod in multif libris le^tur ex interpret.) ■13, 40. 23, 11. 32, 33. 35, 8. 39, 27. 40, IS, a Drak. ad h. 1. 3. nimimglona luxuriaref v. ad c. 21. u. 4. neneKtre vividum in^emum^ vim suam per- denr,ut rit/ocr, et vinum evaneacit vetuslate ap. Cic. Div. 2, ^7» Contra vegetum ingenium in ridJtfeelare rigebat, rirebatque integrit iewi- im iof. 6, 22. 4. eo nuUa jmgna memorabiUs fuit^ v. ad 1, 11,5. — M taMfwnr, V. ad c. 47. n. 4. 5. ro fraxhme (sc. ad)/anwiiii — vemt^ ut 6, 43, d. et 26, 48, 3. Saepe auiem pranW, fwmu^ jnvpa et ynfriut cum quarto casu jaofsiiiitur. v. Gron. ad 8, 32. 21, 22, 40. et OUi. 3, 2. 6. Lq^iatubat Bam, eedebantf adcedentibus dNcdebant, (wichen aus) et cedebantt rece- Maot, w ufbam, — eludenioi, decliuautes, pn^. Ictiim. 7. alia beUa pnttentia inttabant, v. ad 3» 6, &. 5, 15, 5. et 36» 10, 6. — averii alio Ro- Bioos corumque co^tationes ab eo. Cf. ad 6, 23» 4. — > Ametaret fumiu, spondemus. Cf. ad 9, 20, 4. 8.yiMiiIfar»M/Km,privatum gentisFabis. — tmeetj non opus habet. CAP. 49.) — 1. FaiaiUam vnam, gentcm ; «sde ct mox dicitur : Si tint (/tue — gentet «c. prsFterea, — depoeeant^ h^c Volteot tibi, ttfs JStiuot, desumant -sibi hello jietendos : nuod depi^tcen in re f^ladiatoria proprie di- fitur^Em. Cf. ad 22, 28, 4. ^pahtdatutf iBdutns paludamento s. chlamyde impera- toria. Cf.adl,26. n. 1. 2. tignaferrijnbet, ex Urbe eflferri. 3. Sax et treeenti mUitet^ omnet patriciif MM0 unia* gentit cet. quibus ab aliis qua^ taor vel adeo quinoue a^natorum todaliumque vel cfientnm millia adduntur. Cf. Ovid. Fait 2, 193—242. Hanc de FabiU narra- tiooem ftbulosam esse, Jam docuere Dio- lys. 9, 5. 22. et Perizon. Animadv. Hi^t. c. 5. ine moiiet, minime videri verisimile, a tot Fabiis Don nisi unicum filium RumsB reUctum; (v. inf. c. 50 extr.) haiic vero ^piiifc>ociB lode forte natam esse, qur>d |vcter cnm nuHus alius deinde fuerit glo- ric huide iolustris, aut ad lM>nores pcrve- BCfit. Hic contra censet, re vera CCCVI . viraa ad illod bellum profectos esse, non aoiem pturea, neque hos ipsos omnes unius irraiis, sed loo^ maximam partcm hujus gcotis clieBtea, (tunc enim temporis, se- oam a Tarquinio XXX annis ante csedibus cshansto, oon fuisse multo {Jures trecentis Mtricios virili mtAit) atque ita vere unum Fablae f^tis, vel certe trium consularium fratrum lopiibcrem filium, vel forte etiam totins (•Dtis paulo phirtSf sed quoram uoiis tanm jMlTuilaa Milem perrenerlt^ Ro- mae rcUctos ; (uam omnes Fabios, proximis temporibus iii anoalihus et fostis iiiemora* tos, verc ab hoc uno Marci filio, Q. Fabio Vibulauo, videri ortos, quum dciuceps proximi patrem Quiotuni et avum Marcum, remotiores vero avum fjuintuin illuui ha- buisse ifttic leo^antur, et prieterea, si plures superfuisseut tuiic ex illa geutc, haud dubie et illoruiu, si non omnibus, vel plensque» saltcm quibusdam etiam aliis lioruiuve pont«ris pruxiuiis sumiuus houor fuis&et a p<> julo delatus, propterrecentissimam f^en- tis f^loriam) cUctus autcm omnes, qui ad id bellum exierint, vul^o Fubios, quia non modo illi duces fueriut ei auctorcs expedi- tioni^, scd et in se suamque geutem pro- prie rcceperiiit iilud belluni, ac per se et suae gentis clientelas ^sserint. Ceterum minus luiruui videri debct, Fahium illuin, Ruae grcnti superstitem et inpuberem, Jam deceuuio post cousulem factuiu esse. v. 3, 1. hege» forte auoales tuni erant nondum latae, aut Fabiiis erat di^us qui iis solve- retur, ut aUi. Cf. ad 25, 2, 4. 4. egngiut tenatus, egregus viris con- stans : nisi leg. exerdtut pro senatus.-^ — > temporibus quibuslibetf omnibus ; quo- cumque illc tcmpore fuerit, sit et futurus sit. 5. Se, 14 cxtr. 7. in patriam adparentes restituant, v. ad c. 13. n. 4. — Luassum, v. Wakefield ad Lucrct. 2, 1164. 8. Infelici via, quae ab eventu hujus helli ita demum dicta est, ut et via ac porta scele* rata. — dextn Jano, per dextrum Jauum, h. e. transitum ; nam transitioucs perviie Jani uomiiiautur (^ic. N. D. 2, 27. Cf. inf. ad 8, 15, 6. 41, 27, 14. Duk. et Drak. 9. donee nihil aliud quam, tantummotlo, (v. ad c. 8. n. 9.) in pcpulationibus res fuit, expeditio versabatur. . -^ satis erant, sub- ficiebaut. 10. infesta, intuti, hoUium omnia loca feeen, Cf. ad 1, 7, 7. — ptr utrumque Jinem, pcr utriusque populi fiues. Ita pas- sim Jfnuin siug. dicitur pro^m6tM scu ter- minis, v. c. 4, .58. 9, 6. 10, 35. 33, 37, 35, 27. 38, 15. 40, 16. Cf. ad Tac. Ann. 16, 15, 1. 11. llomana equitum ala, v. ad 25, 21, 4. 12. Saxa Rubra oppidulum, non lou^e a Cremera fl. et IX miU. a Roma, iu vi& Flaminia. 13. ab insUa cct. pro : ob insitam cet. — ante^ ante quam dedudum esset a Cremerm Rem, pnttidinm, FabioniiDi ut pacc iuX^ Ronuun redirent. u COMMENTARIVS IN LIVIUM. ft» 51». CAP. 50.V-1. ibig ulh mqfmt hriU adpa- ratti, V. ad 1» Iy6, 2. emsiUum ex r» natum, praesente rerain condit!oue subpeditatum. 3. /fcc ipn prtwerir iUo9, eo deduxit, vel Induxit: ut40, 14, i.iUo ttiam gaudio prO' vehenU sc. me, h. e. incitante, nilariorem me reddente, vel vrovehenle sc. lusum, h. e. augente : quo modo cxplicare matim,quam prowiente sc. se, conspicuo. 4. effiiio curm (v. ad 1, 14, 7.) ifuidias tU' penutentf prieterhsseDt. Slc et tuperare pro^ montorium navigandu, pro prietemavigare 25, 27,3.30, 39, 1.31, 2:licatitinareto\oco (v. ad 5, 38, 4.^ ardinibutf brevioribus et honc ipsam ob causam pluribus hostium ordioibus factls pro au^stiis loci, ubi in arctum condensa* oantur. Contra expUcare ordines dicitur sop. c. 46. 8. rupere euneo viam, perrupere, cum vi et inpetu viam sibi fecere s. iter aperuere ; ut rumpere tf«r, curstim, aditut, Cuneut est acies formam tri«oui s. litene A refcrens, vei muUitudo pAittum, qutsjuncta aeie primo anguftior, deinde latior procedit et advertario' rum ordinet rumpitj quia a phncibut in unum lacum tela mtlftintur, Veget. 1, 26. 3^ 19. Cf. inf. 22, 47. 9. in edituM leniter coUem, paulatim ad- surg^ntcm, ut Colletplacide et leniter adcUvet R. adcUvi et decUvet 38, 20. et Ces. B. G. 6, 19. 29, 7, 19. 83. lenit cUvus e% lene fatti- ^uminf. 6,24. 25,36. 29,33. Cf.ad2I,37;2. 10. rincebatque auxilio loci paueitat, ^c. et vi- cisset utique, vel res efTectum habuisset, ni V^ent — eiYmsset, Doctior verborum struc* tura, Tadto frequentissima. v. ad Tac. Aun. 1, 35, 8. et cf. inf. ad 4, 52, 4. 6, 21, 3. 7, 7, 4. 22, 60, 10.28, 33, 2. 34, 29, 5. Cort ad Sall. Jug^. 27, 2. et Drak. inf. ad 39, 2 nr. qui docenf , sepe tenipus inperf. et Indic. et conjunct. miiii (ut 2, 22, 1. ct 39, 42, 5.) pro plusquamperf. poni. v. et Ruhnken. ad Vette]. 2, 52. et Arntzen. ad FTIn. Pan. 8. n^entuiMtBauer dictnm mo- net pro ; tedinim etfosUn Ih Jugo eheHsmnimHt, perJQgiiflf Cf.ad22, 18, 4. 12. FabU etui ad wmm omme prepe puberem cet. v. ad c. 49. d. £pit. 2. n. 3. — dubUtque rebut c 1, 39, 3. Sed forte leg. duUU fut — • vel maximum Juit et tiniettm, vel ^ncm auxiUum ; ne hse verba ad tm spcctent. CAP. 51.^ — 1. ofiRima prementi Cf. ad c. 34. n.'l3. Verba trttniiw £. T. spectantad illa : obtaaaque Ui 2. adSpei fanum, (v. ad 1,33, quod in XIII reffione Urbis erat rim. V. 40, 51. Alia Spei ndes M re^ne Urbis extra portam Carrac (v. 24, 47. et 25, 7.) aliainfon (vel, quia hoc extra illam portam dcm) a M. Attilio Calatino, qni co a. V. 495 et 498, exstrocta. v. 21, Le^. 2, 11. et Tac. Ano. 2, 49. Una porta in V re^ione Urbia ac Qnirinalem. 3. meUorem miUtem, fbrtiorem, < ttptiff&oway nt 7, 9. 24, 3. 25, 18. fof 84, 2. Cf. Intp. Hor. Od. 1, 15, S beUo inf.S^, 15,5. 4. Pott adceptam proximampugm ut*mox hestema JeUeitate pugnm. libri habent proxima ; et Gron. co tma pugna. Sed v. ad 1, 1, 6. 5. inpetut dabant, cf. ad 1, 35, dedita opera propulta )unge. — pre sc. se. V. ad c. 3. n. 2. 6. Quoplures erant, mqfor cet. v. ; n. 12. 7. quod inopia frumenti eum agebi siUa pugnm,quamvis, quantumvis,; tcmeraria, periculosa et audacia, 4, 6. et 1, 32, 13.) dum, dummodc etwnt, ut eo citius dtra fame liberan 8. terga darent, h. I. non higer terga obvertercnt modo huic n aciei Rom. nam inter duat erant m fere latus s, mcdttm ^ttf dare, Doei 9. oceidione occiiif penltus, omnes, 4, 58. 9, 38. et al. ad intemeeianei deltri ; oeeidUme obcumbere Tac. A. 1 CAP. 52.) — 1. laiior annona redxii 34. n. 13. 2. tuo venenOf agraria lege^ v. ad c. — nee modo, aed v. ad f, 40, 1. invidite erat, ut deinde erat mmftif. 3. Etim o6presffrTmr, v. ad I, 51 obprettit in multis MSS. undc Gr femend. ea invidia tibprettit Mc Vulg^o non male post otor«ttmiiit n post exolevittet maxima distinctio pc ^ttm adcipitur pro ftuim^iiam ; nli g^uduin est : oofendit ccrte sos ^situm. — pro Coriolano, v. sup. i. patrii Agr^ppa, de quo v. ea^ ', 5. tn mukta tmpenthmfti^twu , COMMENTARIUS IN LIVIUM. 2,54. 79 1. pinieDdo modum i. moderationf m adhi- buere, ut tn amon temptran ap. Plaut. Epi- ^< i> 8, 8. EnimTero mHleta non, ut ■^re, de capitali etiam pauia dicitur, {mioime b. 1. propter verba leq. muktam ^vnoif] led de pecuniaria tautum, vei quc cjua loco e»t : nam muktart videtur pnprie ctte mulgart aliquem (ut mmmgmii) ic. pecunia s. pecore, et liiuc dcMUMiv, h. c. wo 8. jactura adficere, privare; uude ■lieto eft damnam tc. pecuni» s. pccoris ret. vel muicta pecunia, et hinc pcBna, sed fere levis Untum, ut 24, 16, 7. ubi et fwta km dicilur. Cf. ad 3, 1 1 , 3. Dura vero tttStrothil interpretatio : eam moderaiio- •ea adhibuerunt, ut capitis pcBnara in mulctam mutarent. HincDcerin^cmend. t«n tmperarunt, vel inmuletam rem mutarunt, Ferte \tg. nmuitatem iemperarunt^ vel potius ttc amUum teaiperarunif ut 33, 3. 6. fiiMM eapitu a/nqnmaent, (ut eapUe et fuama 8693.) h. e. adcusassent, in capitis vociuent judcium : causa vero eapitit est ivs capitalis, in qua caput bominis aeitur. r. id 26» 3, 3. ilafiurirs propr. est diii|ren- tv quierere, inquirere, cofifiiitionem ha* bcre, V. c. de perdMeUUme 6, 20. v. Otlio in Qituk. Obts. L. 50. p. 32 sq. 7. Ea tamen mulcta ta «apMt tjva veHit H, facta ei est causa mortis. CfC sup.*ad e.3. n. 2. H. pretlimm temerarium cifm Tuteit, Ve- jcatibuf, ad Jameulmn ; v. cap. 51. 9. r. Memenii — • euju$ patris munere cet. ▼• ftup. c. 32. 33. Mox malim quibut Jam ifnrttf et ad hsc vcrba refero etiani eat hs» ; aifti malis cum DtEriufrio le^re ^tit- ^muncirrirrt, et euleyrtsexpiicare tain ex- o|iUtas, quarum favore nunc plebs tautum cftcere possit. Cf. ad c. 29. 11. 6. 10. peritulumf diteuttit dispulit, removit. — forticipando, commumcando cum Servi- ife hudetf gloriam reUtara ex praeiio cum VtjentilHis, de quo v. cap. 51. 11. ads0 mutavenmt animum tribuni et ^ehs, pro : mutatus crat corum aninius | H diemtij fennU cet. CAP. SSi.y-U Certaadne demijiniio, Ve- jme cet. In MS. Veltb. et sic uno spiritu le- ctndum eonj . Grun. — ^uSbut sc. Vejentl- bos. Cf. ad33,24,4. 2. dfaprrti alii aUa sc. parte s. porta. di» ^ aiU, aUi matdpulatim M.S. Veith.— — lairamiieanetBdet9tttgitq^ampfceUumeteef ((5y45 pr. CAP. .M.)— 1. ManJlo Vtffenlet prmncur «arif , r. ad cap. 40. n. 8. Sed A, ManUui, non CdirtbMur. Cf. Dionys. IX. etinf. 3,31. 33. 2. Pmai asieraet eoefeHim eotntinmatur dif* miie daau, illam condniio excepit haec. X Agrmri^ legit iribunieiit ttimuUt piebtju^ i^ WlH eoBeitatm m ad scditioncm a I. €La4avb4S.tt.iw7,tt«d0>Hft> 4. Aheunttt magittratu consnlei Gemteiue adripuity adcusavit, ad judicium populi vo- cavit, (ut 3, 58. et cpHriptrt, de qito v. ad Tac. Anu. 3, 49, 2.) et quidem quod a|^* rite le^ reflugnassent, et noluissentdecem- viros crcare, qui ex SCto plebi W^* di* viderent. v. Diooys. 9, 38. -^ Vopiteum JuUum in ftUbutdam annaUbut cet. ut in fastis Capit., in tabulis Grtecis, Dionys. 1. 9. p. 594. et Diodor. U. p. 275. Cf. Pig^b. Ann. ada. 280. 5. rei ad popuUun facti, apud eura adca- sati. tordidatif to^ sordidis induti. Sorde» et tqualorem tam reorum, quam subplican- tiuni lugentiumque, ad miserationem mo- veudam spectare, nuta res est. Propinqui etiam et amici reorum, quin et ma^a non- numquam plebis vei senatus pars, vtttem Mutaffsolebant, ut 2, 61. 3, 58. 4, 42. 6, 16. 20. 43, 15 ai. PuUo (sc. vestimento) MiictMt Pentut subplex 45, 7, 4. Cf. Schwei^h. ad Appian. Syr. 40. 6. tn^ttitss. veiamentis laneis, vittanivea adlieatis, veUni et cin^ solebant comua victi marum, admorteiadtt/iaalarum. v. Voss. ad Virff. Ge. 3, 487. Insifpiia etiam sub- plicum mortemque deprecantium sunt la* nese infulx s. vittet et velamenta ac rami oUke vel lauri. Cf. ad 2. 39, 10. 24, 30, 8. 25, 25. 29, 16.30,36.35,34.36,30.37,28.44,19. 45, 25 pr. Graecis Tocantur aripLfuerm et ^oXAoi s. irXdSoi dcnqpioi et ^iiAXddf i Imr^pet^ qui Tomi 24, 30. 29, 16. 30, 36. porr^, et 45, 25. ^tari dicuotur : ut Uerripia a laneis inhilis, ramum obvoiventibus, elpeotAimi, Ramus ille etiara uuiic symboium subpll- cum et pacis in insulis australibus : (v. Forsters Kciscn T. I. p. 127.) ut et apud Rumanos olim tagfnina ct verbenm, Cf. ad 1, 24, 6. Ritter de fetialibus Rom., llj^n Opunc. T. I. p. 135 sq. Bottii^ers |^cch. Vaseu^eroiihlde T. I. P. 2. p. 99. 100. Ritus aiitem hic Utrjipiai, ut verl)a Heyn. ad Virg. A. 8, 128. mea faciam,ductus e vittis seii infulis laueis, obvolventibus ramum oleagineum , cujus usus erat quum in sacris, tum in lusiratione et expiatione : adeoque Is, qui pneferebat, Ucirns, subplex fsctus, aut crimeu expiare se et culpam deurecari vciie symliolice et relijpose signincabat, aut simpl. per sacra et deos se subplicare testatum faciebat : unde oniuioo floederis, pacis et legatiouis symbolum est factum. 7. adpariUfri Iribunicio, v. ad 1, 8, 2. 8. Si te eommoverit, si aliquid niolitut fuerit ; nos : wenn er tieh nur riihren vrird. 9. tsHiitttm C. Jtfareii, (v. 2,35.) et MenenU damnationem ^v. 2, 52.) tamquam poenas sibi quoque timendas. 10. conflVia (v. ad 1, 54, 1.) inde non puh^ iiea ('MS. Veith. in pMco) habere^ ted in pri- mUo,v. ad2, 24,6. 11. trqNtiKbt ott rttt qnocumque modo, ptre mn ngmria; immo auC ti|funa^ \fti\a^ lurinMS. Vuth.Mw.4iim(iilit%3^\s V>9ML 80 COMMENTARIUS IN LIVIUM. 2, 56. vid. n. 6. avetmTy qui facmut hoc exseqiie- retur. 12. pUm tnctoj intenta rei, quaB Jam a^retur, cum mapia extpictatiiOM, (m gcf- poMoUr Erwartung) ut 3, 47. 33, 32, 3. trigera aliqumm exapaetatioRe 36, 34, 3. erigere eeintpem 3, \,enet»uinextpeetatiaitem 21^20, 5. Sic et ittipnwiis ad extpettationem 42, 19, 20. et juuctim ereeti tuspeHtique 1 , 25, 2. 13. mirari primOj ^uod (v. ail 34, 57, 3.) NON deeeenderet trihunut iic. iu forum, quod in parte Urbis inreriore erat, in Talle iuter Capitolinum et Palatinum montes. v. Donat. urb. Roro. 2, 16 sq. et Nardinus Rom. vet. 5, 2. Deteendere dicunlur Romani hones- tlores, quum in fbrum, curiam, caiupum (v. c. 7, 18,2.24,7,8.26, 18,2.34, 1,5. m eoMpum Martium, coroitiurum causa) emit, quod solebant in montibua habitare, qui ftalubriui habitabantur, ea loca autem in vallibus, inter montes, erant; itcm in universum, quum in pubUcum prodcunt : Emesti dav. Cic. Cf. Drak. ad 3, 48 pr. 14. ebeertoH veetibubf aute vestibulum ▼cnati. Cf.ad 24, 23, 2. » ueittfunditurf ezercitus late se fuudit s. dissipat, disper- gitur, dilabitur. Cf. ad 41, 7,3. 15. taermtit leget, v. ad 2, 8, 3. 16. neminem none panitdbaty pudebat, vel neroini noxa displiccbat, ut 1 , 8 pr. haud me paeniiet tententia eorum. Naro petnitere aliquem ejus rei dicirous, qus ei displicct et quncum non contcutus est, aut ejus, quae parva est et quam contcmuit, v. c. peenitere laborit, viriMunf virtutitacfortuna fuc 1, 8, 8. 4, 58. 8, 23. 9, 18, .^1. 22, 12. 23, 3. ct alib locis, ubi etiam pomitet simpl. dicitur omisso pronominc, ut 23, 12, 3. 28, 40, 5. Noniiumquain et fattidire et eontemnere rf poenitere rcspondet, ut 4, 3. ct al. 1 7 . «t etiam inioniet ctfdi^feeitte eam videri v^lent. — palamqueferreturf dicerctur, vel Judicaretur, Cf. ad 4, 45, 5. et 9, 15, 3. — — - maio sc. facinore et remedio ; quoniam alio modo id non liccret. CAP. 55.) — 1. Sub hae taef tudinem (quae vox prseccssit) 2 vel Vitcare et advocarg ttd eoncionem < tUium 4, 1 cxtr. 26, 48 extr. 44, 37 In quibusdam libris h. 1. et al. pi oniittitur. CAP. !}6.)—l,rolennempUintrii creat; eontraque omnium opinionem r tuUt 6c. Volero : nam sic passim se in quibus divcrsum sit subjectui copula et s. que, et praetcrea a pa activum transiri, vel contra, dooc Cf. ad 3, 38, 4. 4, 17, 7. 22, 6, 7. S 23, 8, 4. 23, 18, 4. 24, 21 extr. 24, 29, 32, 2. inpr. ad 25, 35, 3. et 33 — 33,36,3.36,31,4.41,25. — miiturum trUmttotumy hoc Ubere et in usurum ad vexandotpruniiy superior imi, anni consulet, frenis quasi hu: tati laxatis. Locutio pctita ab permittunt vcl canem, h. e. in feras in (v. Lucret. 4, 685. 692. unde i venatorcs, et iwdyeuf) vel equumf qi atis habcuis liberoque cursu ruer patiuDtur et incitaiit, ut inf. 3, C 30. 9, 22, 10, 5. 29, 2. 30, 11. 40, et emittere. v. ad 10, 5, 4. et 29, 2. ( tere, permittere et inmittere eodem fi cuntur) Cf. Drak. ad 3, 70, 9. Gr< 2, 13. et Grutcr. ad Martial. 10, 1: 2. ut plAeji magittratus trihutit eot rent, v. ad 2, 33, 3. 3. Haudparva ret, exigui nnomi tub titulo, inscriptioue vel argu — atroeif admodum gravietPatrib noxio, ut al. atrociterferre. 4. Huic actionif rogationi. Nan mag^tratuum sunt vel roffationes (tribunitiai) vcl SCta, iis refereni seuatum facta; {pontularet) nec i tiones, quibus lex aut suadetur aui detur; ut tenatorum actionet senti senatu dicte. — tribunum r^t^ creat, ut 3. 21. Cf. ad 9, 10, 5 ultimum dimicationit, ad ultimam tiouem s. certamem extremum, \ etad ifiopic uUimum 10, 11. Sic tremum perieuU et tpei 21, 34. 43 trema agminit, fnium cet. 21, 34« ! Cf. ad 9, 39, 4. et 22, 6, 6. 5. inde a patemit cfrfaanaikif , v. 27 sq. Verba AppUJUium a quibuadi absunt, et ia fastis CapitoL if, J*, GOBOIENTAlinJS IN LIVIUM . 2, 58. 8i l M cf. 3, 15. Dionyi. 9, 42. Duk. et Drak. qBiduBllcem olim de Claudio, qui Romam comoiii^Yeiit, opinioiiem voleatam fuisse nuiMcatur, eum vei Ajfpii vel Marci praeno- nen habuiiie •— 7. Qmneliut Barbatus Cuitolimis. De Qumtia gcnte v. 1, 30. et 6. iimnstor Ugit, qui primus eam tulit s. nnvnt: auetor legis eodem quidem sensu puiini didtur, sed plerumque est legfis ifliior, adjutor, laudiUor, qui auctoritatem d prsstat bortando et iaudando. Sic ad ins refertar, Don, ut tiiveiUor, sine ullo ad ilioi respectu dicitur. Cf. 22, 25 extr. Yslero autem muetcr etiam rof^tionis a se hlB fuit, sed Lctorius auctor ejus r§ce«tior ttmrigr. — jAttariut forte is, de quo v. np.c. 27. 7. cMig ^ta haud iguuquam v. ad 2, 29, (• — Is — ijpie .— etormt sc. est. Mox pMtennmdsrrt punctum forte ponendum. ^ rwdkHngua, inperitia dicendi,*tion tub' ', par erat, respondebat, libertati ani» , Ubertati animi, liberiori infi^uio, njM sensa non diserte expramere poterat. C£ ad 24, 22, 1. Mox ante facile UHpufr ed. Mqpmt. prima inseruit tam, qum particula Mte fiicai pasiim omittitur, v. c. 25, i5, 4.26, 18, 1. 26, 31, 1. 35, 49. si bis locis vvigo recte lecitur ; de quo tamen dubi- Ive possts. Maait ante quam solere omitti Mifsai, monet fiauer ad 26, 18. Cf. ad i, »,11. 9. Oeo^Miit tribuHi templum^ v. ad 1, 6, 5. — Sabamvtt i L^toritu jubet omnes, pretter- ^m prseter eos, qui oaifragmm inmmt in OBitiu trilmtis, adeoque patricios. Cf. ad 3,14,4. 22, 3,8. et 25, 3, 14. 10. wUi etcisfites tiaJtori, ministro, quo ■a^istratus ad homines arcessendos (iopr. s viUa in senatum, ex quo viatoret dictos ■ooet Cic. de Seu. 16.) et prebendendos faoqiie, ut lictoribus, utebantur, (vid.quae ■ox sequuntur, et 3, 56.) potissimum tri- bani pL, scd et alii, v. c. dictator, (v. 6, 15 pr. et 22» II.) consules, (v. 8, 18.) adiies, (v. 30, 39.) censores, (v. 39, 44.) cc inperator Samnitiom 10, 38. Cf. Gell. 12, 3. et 13, 12. 11. aeii fopuU, omnium ordioum, uni- versB ctvitatis, qua etiam senatus conti- ■ctur, sed pUbii cet. Cf. 2, 35. et 6,37.-- — ilbm jEpnai sc. populi magistratum, v« c. coasalemy hortan taotura posse et monere popalumt **>* sR^unim, ut discedat, non mferare. prio ia^fpcrttf, per imperium, impe* rieso modo, propr. ita ut partes impe* iiatisaifat, ut 3, i^.jampn imptrio Vaieriut djndcrr lietoret jubebat, quasi id imperare poaset vd penei ipsum esset imperium. Cf. ad 2, 7y 4. Vulco iUum ipeum referunt ad rtkimai, et iode conlipint, tribunis pl. noB foisse jus tubmoaeadi. Cf. ad 3. 14, 4. 12. Siwdio widetwr, dimdUe, Qfuritet, rt- «pt^ cg«m tfrtw diaittwid» condottii popoU; ut senatus dimittendi formula nihit vot moramur, Patret eentcripti, 13. Facile de Jure, et conteaiitim, ditterei^o perturbare Latorium poterat, Sic verba non tam f un^enda, quam omnino transponenda crediderim b. 1. ubi quidam r^tedelenduiii, alii pro eo tam, vel parat pro poterat substi- tuendum, et alii denique /ocilo tom ad po- terat, tum ad ditterendo referendum putant; Appius facile Ltiorium perturbare poterat dif» terendo tam de jure magistratuum, cujus is igoarus erat, quam oonlanttiii, cum contemtu et ejus, qui baec if^noraret, et tribunorum* qui non popuJi sed plebis ma^tratus es- sent. Sic amtmltin 2, 35 pr. 6, 38. 7, 7. 14. tri^uimiii priodtiim «ttf , fiiia magiMtraltu^ invidiose et contemtim dicit Appius re- spectu auctoritatis Patrum : nam idem paulo ante dixerat, tribunum esse maf^s- tratum, sed plelns, non populi. Cf. ad I» 40, 5. Si^onius comparat verim Plut. in Quaest. Rom. T. II. p. 283. Cur frifrMna pi, non, ut atii magittntut, pnttextam gettat t an quia omnino magittratut non ettJ nam nequt lictoret habet, neque pro tribunali tedent jut dicit, neque principio onni HM^ifratvm inft, neque iUo te abdieat dietatore dieto, ut diverti munoritordinitquehomo — etinpedimontepotiut magittraiui ett eiqueadvertut, quam HM^^iitnrtvt ; tribuni enim est, retittere magittratut potenti^t nimiamque qjut Hcentiam cdcrcere, 15. coneurtut hminum inforum ex tota urba eondtatie multitudimt Jieret, verba eoneitat^ muititudinit aut toilenda prorsus videotury aut pest seq. tempeittttomrejicienda; Ern. 16. Darent irm tpatium cet. Cf. 8, 32, 7.^ In potestate aUcujut ette, alicujus voluntatem auctoritatemque vel judicium sequi, facere, qusB ei placcaot, ut 40, 46, 6. et contra ii» tua potettate ette 8, 2, 3. Sic et tn oiictorttate Patrum ette, iis obtemperare, SCtis parere, 3, 21 pr. 4, 26 med. (ubi etiam paulo post eodera sensu dicitur eontutet anurtiii dieta audientet ette) 32, 7, 7. 32, 28, 2. 42, 32, 4. CAP. 57.)— 1. vt tORtam oonfuianmma^ tatem ene oeuet cet adeoque non majorem, quam concordia sineret civium. Paulo ante e duobus MSS. recepi avoookmlttr pro advocabantur» Mox tniAaiit rectius omnes f ere edd. 2. «li^ tviietiim sMe virium in modio, v. ad 6, 6, 7. 3.^ quorum in manu tit, queniam hamm partium suromam in ea potestatem habeat. Post rem pubUeam alii colon, alii nullam distinctionem ponunt, ut sit enallag« ad- cusat. pro nominat. ut 31 , 27, 2. Cf« ad^O^ 20,2. CAP. 58.) — 1. perinde ae, quasi, duo tan- tum antea fuerimt, v. sup. ad c. 33. n. 3 oifciito pro additot in omnibus MSS. et plnri- mis edd. perperam lefi jam moouere Dok. et Stroth. Mim cfte ti» wettr m^ h. •• F COMIIBMTA&IUS IN UVnJM. 9|61* tridifti Ot 8, Is 1* 9, 37, 9. 10, S5 al. Quin et dixit Liviuf t Mw weUirm, Bemmwi jpU- iw ftiint c«t. 9, 36,4. 23, 7 fr. et id quidam muetammmt 23, 16, 7. 30, 26, 4. fuilu^ jM^NC «iieCorii Wfit b. e. eam memorant, 26, 6» 6« ut fere 6, 12, 2. ite porf mf^ auetorm fMil 30, 3, 4, ^nelBr didiur is, a quo fenui orta ett, et oui dkere poteit, unde liabc»t, qu» dicil t mnc etiam nuntiuB (t. nuntiant, •t iodex) } Em. clav. Cic. Cf. ad 4, 13, 7. 6, 1,4. (ubiv.GronO 8, 30, 8. 10, 14, 2. 02, 55. 4. Heiot. et Burm. ad Ovid. A. 2, 6,34. De PuofM V. ad It 55, 8. ^CSi- ciwiMai, !«• ywttjriiiia cet. cf. Dlodor. 1. 11. p. 278. eK qno etiam 0. Sipiaiiaw gubftiituere Sigon. et Fi|rh. Ann. ad a. 283. In MSS. preter Hnverl^ et in edd. antt. C. vel Ga. Sieemmf ut et inf. c. 61. 8. Odime pUbem plm fmm fmeme edjo, magia quam pater eam odemt. De patre T. sup» c. 16. 01—^. et 44. 3» «• WHke eoNfnfr, qui solug eontulii no» anlM dl^mu ait, et unice ad Id ob ferociam WMtantiamque aptui. v. ad 1, 21, 3. etgfeete lorrtntl tanto inttar firmistiml obidt vel nggeris et firmlMims molii $ Gron. Cf. 4, 13r44.36,.5.37,10.42,5. . 4. ii«fiiefiimtflRtaP«er«iMM,quippeaui. bus non consul, Appio similis, prarfuerlt. 5. «ic uUa VI doMori peterat sc exercitus, quod nomen, quia conlectlviun est, mox etlam plurali tiAi&imil )ungitur ; nki cum aliis Iq^re malis jwtonmt, vel tnMtrat, vel demare exerdtum petermt sc. ira Appii. 6. Mtnii «tia ^ponli miiittiro tndwtriain am» tom, Incitatam adhortatione Appli. notom conj. Cler. art. crlt. 3, 1,4. 7. aeerbitaU pteetta. adhibitn, exerciu. — FoiirsNii, Voleroni similee, ut rermdmi 6, 40« M«aiaNa tifiiria 4, 29. 8, 7. CAP. 59.)*1- «deimii Fabiem emaaUm, v. tup. cap. 43. «Miito fioliiitior et oontumacior fiut Amuf, advenut Appium. 2. am gaudere tua clade atque ignemhna; forte leg. oiiai vel «iiifiitii. 3. fiiaiirfiyyirfim mkU pnUer Hwjjin, dila- tionem, niav, pcens, non ejos lemiMiooem, lamNnintHr nulites, quorum eontnmacioB punc cederet. Xesa et ddictum, et poena, Snm propter illud infligitur. Cf. ad 8, 18, . et 10, 19, 2. — A foHmt tc oovissimis jMriatui adprimof tiiimUttu cet. 4. Ni«o «iliMi sc. rel, nisi IpmlMBc vox eaddlt* 5. inpaotl0ii^gr0,ttt|Me8lafaot2l4, 41. jm- eiliMi^min*cet., qulbiis Aortiiia, tn^ et heetm tteonnntur, 10, 32, 1. 23, 27. 24, 20. 35, 4. 36, 20. 37, 46. 40, 57. Pasdm etiam pooali dicuntur, qui vd in pace sunt, ut 28, 34. 35, 4« 43, 17. vd ad pacem petendam oompuhl et blnc vlctl, nt 39, 2, 6. et 42, 8,2. «. diyiiistiis aLdivrfMibvdlites, qnibnt 9b " non Btipendlnm. dlipiieit eOnrit li 7. et ap. Varr. U L. 4, 16. Veget Lips. mil. Rom. 5, 16.et ScheL ad I 7. vif^ eooi «Mtirt pimcMil — mtaquitquead eubpHeium lorti, v. m 1, 59, 3. et ad Eptt. 2. n. 4. CAP. 60.)— 1. ConlrtOipmtlB .ut fere prdirM et pettea, Cf. 3, ( 33,31.41,24.44,43. — r"idi iHo miti, ei indulrere et comtt frui posset. *— iniie tonte cont erorc&tuftio, tam concordi diid esi nem auei oiferre m JEfui, obviam h rere. Cf. ad 3, 60. 8. et 5, 13, 8 prMdctosmtffcet. cf. ad 33, 24, 4. 2. rm «i^or, memorabllior ct facta mctoria plebis, giMim ttfti, fm tom tamen sio mrlMm et pM ade diottttm Fatribue: nem In oomiti non, ut In centuriatli, vis tub penes Patres, sed plebem emt, < nis pl. haberl, neque anspldl poterant. Cf. ad 2, 33, 3. tamen virium plebi addlium lei et Horatia a. V. c. 306 lata et rtf 416. a Q- Publilio Philone Dict 466. a Q. Hortensio Dlct. «(, «o ptebmjuitieeet, populum s. Quintes e. obligaret, et plebiscita non plebem, sed imivenam rem pub tinerent. v. inf. 3, 55 pr. 8, IS Liv. XI. et Dionys. 1 1, 45. CAP. 61.)— 1. anNuocMii^ te hunc annum continua serie. De ii^ i^fwrta v. ad 2, 41. n. 2. 2. tamquam tertio eeneuU, terti esset. Res plures Appio crimini morat Dionjs. 9, 54. qui etiam morbo mortuum esse, sed vlo Ipsum intulisse manus refert. 3. pfam«ittartim,ytiiwupalwniai qui invidia et im plebis, non tan quam in patrem, (de quo v. suj —30. et 44.) concepta, premel Drak. ad 5, 3, 4. 6, 28, 8. 30^ 4 2, 6. ubi notavit, iiwm patirNam aiionim erga patrem, itifuriam Juriam aliorum erga yos, ab Ut tam, vietoriam tuam victoriam i se, odiiim roitrvm odium alioran Cf. Cort. ad Sall. Ju^. 14, 17. e Virg. A. 1,716. — nontaNirt, ut30,30,4. etal. 4. tit oertaN mufarit, v. ad ca IVvitaari s. profcoNiliri et ffONdin manus eorum solebant vd rd, benipaa suffragia judidumve Stntes, vd candidati, ma^sti entes, aliive, aliquid peCentei manu rocantes, (ot 1, 47. 3, I! in via sibi obvinm conloqueiidi i centet, vd lati et ^ratiaB ttgoA pr. — Mo» jnftiilHiit pro t^ COMM£NTARIUS JN UVIUM. 2, 65. 83 i I 5. idm tJi crmtime tphUut, vocis sonus et ofotintio, at mox adeusatariui uiritut^ qualis idcetttorisy non rei et trepidi bominisy CBesoleC. S. Ditm prodieere, (al pr^icere, ut ap. TicAnn. 2,6. et 79.) vel simpl. dicere, defiiiire^ ut 3, 53. et25, 13, 2. vel proferre, pnrogare, ampliare, h. e. iu alium diem jodjcium differrc, ut h. 1. et 3, 57. 6, 20. 38, ii. 52. Cf. Duk. et Drak. ad h. 1. et 3, 57, & — Irdki rem, differendo prorogari, pro- htari. Sic et trahere (in die Ldnge siAen) t^itiBi M^MK, pugmetf eertamen cct., (ui u. Anrt Mmm, eitrghert htlkm^ rtm^ eertamen tttcf.ad 4,4396.) reiraninmnmS2,3b, 2. 38, 50, 1. «t iii armm tempus pnrtraAivv i^Suet. Au^. IZ.etinimMi luietii eom)imum rtiaeme inf. 33, 48, 4.etpfrdtum38,50, 1. 7. C^M fiMM (aiidatiifiMi cet. Cf. ad 2, 47. B. 6. CAP. 68.)— 1. iraiitei coli — religie y«nr, ▼. ad 3, 5, 4. 2. OmmU im kem — wrtit tc. v. ad 2, 3, 2. Mox neonnN, fiiiftiu, in quibuSy/iiagiim- yr kekUabmmr, Stbimi exeiH, v. ad c 16. n. 3. 3. «ae^piri prvlitf, cujos victoria fuerat ^bia. Cf. ad 24, 45, 1. — int^ bOe, * Boodum confecto. CAP. 63.)— -l. mgrmries tegie, de qiia v. ad Ml 9 2. Mox aMtttfti jam eeditio ae ffrepe trmpen»^ inntar ulceris, e^^e dicitur. 2. «i&iiaiiifd fium, v. ad 2, 8, 9. 3. vt ttm ree ermnt sc. publice, opicimttMi- 9m urbem Aniimnf (hodie Ante) opp. Latii, yolscoram caput, ad mare, sed sine portu, ia anuraissima rerione, (v. Cic. ad Att.4, (>•) ubi templum Fortun» erat celel>erri- ■am. Cf. Ind. Phil. a Tum monimenta meris Antii Rom. 1700. «^'Klidts. Lectt. Veous. p. 230. — C«im ti';4SkmMi (nunc Avttim*} adjaceo» oppiduhKii, Antiatibus Pnpbefaat portum, navale et forum. Cf. piottyt. 9. p. 612. — Mox tfnent pro de- tioent, retincnt, morantur, inpediunt. Cf. ■43, 29, 4. 5, 54, 1. 7, 25, 3. 22, 19, 6. 23, U. et 19. 34, 20. 32, 9. 35, 42. 43, 13. CAP. 64.)—!. Ettreme, ezeunte, oiiiio, in Btremn ejus parte, h. e. fine. paei» — eol- fieilc, turbats. 2. beUe estemo4ranquiUa, Immo trafifuti- im sc. aonum ; nam lianc enallafen rene- rii, qa« narH^entiam potius vel adtecta- tionem, quam elegantiam redolet, librariis 4ri)en oAlim, quam Livio. Vox quoque memtn vcl in noc, vel in pnec. membro drifnda videtar. 3. fci pMMiea egregie gettm, h. e. bellum, aiiviy. mmmnietrmre et gerere^ 23, 49. 27, 6, 6.28, 9. et 30, 41. rem Ram. gerere 24, 18. 3^ 2. et fvaip. rtpmetit 3, 69. pro beUum tnMipcre ipemuliiaic Mam rwpiioitoti pfi- ^""'^ publica, in utlimBm ure cilremum diicrimen ad- I diclatoria fere poteBtate om- ptnudi snlcbat. llcc ^teaus ibau data, oec primum Ouiniin. 1 adTcrsus ciiet ; ii ieFlul.Gnccb.p.8 ul. de EeQ. RQm. p. 92H,'el Drak. MbIc T. aiiinctiiiin miffi, ut al. 1 « Pmprrtinrm uno verbo, sed ■Df. 37, 4G. et 39, 29. De hoc tu, cujuE prima b, I. iit mciitirj, 38, 4. — abitariot milila: ita m auiijiu adptllid>ant, v. ad 1, — I. nirpire niuiljfiiriiBn lum, in Tuque partea divcllen:, distra- inores partrs divollu , , (raineo, tbyma aliaque mtnu- Ucuove ■bripicntibus) vel par- m eierciliu, iupr. agrattiis, et lodo hiuc moJo illiiic crebrii adfredi et furbore, ut 6, 32. 8. 31, 40. unde miTitiiii fiicfiHrt erf^22, 16,2. 28,36.44,41. Mi — KrTUlun, V. ad csp. 3. 1, GC. uude oKriiipDrta 10, 34, M, 17. 31, 42. 34, 47.) et cic [Hitudlae vel a dicimii coharti- «, fil can iQwtU, Rcliqtue cnnt privdpaif dtOn atqne ttnuM, (nbl prinapa teDdebaal] et prElorta, decumtiia^ oricuti bottique obverEa, et vicina pr^orw (s. tfDtorio ducii) atergo, (cf. ad 6,43.7.) ut ducumanK fucitariD tentorio, imde et hBc fstUnia vocatur '34, 47. et 40, 37. Pneloria ctlim dicitur «Inurdiiwna iji b- IroDriJimiriu iociorum ■giiltihu tBhortSnaqnt ibl tendeutibus, h. e. lertia parte equitatus et quinta pedilatus sociorum : qui eitraoT- diuarii militcB etiain «Iwli seu dtltcti (42, AB, 5.) ArfXdproi, BdpeUalMUitur, utaMtcti, irilXticTei, quidam ei iia lecreti, cnstadea etsateiliiesducis. Cf. ad 10,32,3.34,47. 1. 40, 27. 31. ^Palfb. 6, 26. 10, 39. Lipb Mil. Rom. 2, 7. 4, B. et 5, 5. Stewech. ad Vecet. 1, 23. Patric. de re mil. et ScbeL adHyBiu.etPoIyb.i«Crr».Thei. T.IO. p. 945. 1084. 11S3. 1164. 1279. 4. nmler dtmicani eteidit una cum duabnc cohortibui, quas Kcum duierat : unde Inf. ' ^ti ai aAartiiin enfaM. Cf. Dion;!. 5. nuUavi patutn (uitbirri, coerceri et re- primi, (v. ad 2, 44. n. 6.) dttndr, jinm ram- puUi cet. ofil pott patuert pimctum cat poueiiduii), et pro iwiiaKjiM leg. wniail uliqut. ^^iimquldam USS.nHa:uiide GroD. canj. fuin eonpuJm in e. Bammi r, ebndtmit. Hkc proDavit Duk. cool. 3, 19. et 33, 36. 6. Aimma rtriiM, ut fere mmmt rw, (33, 45.36,34.) velnnDurapiiUiM,TclM«M rd publiec, univcna rci publica, vel talua ejui, rut 9, 38, 7. in juii luniumH r«i U. licm GRlui retp. bello tuenda, pnMtatur) vel res, ab qua bac pendct, (ut ■mwi ra, Id, quo tota re* redit et quo contioetUT, aut ■unma toliat^eiS, 61. id, inqua toUim bal' lun et eventiu ejus s. vlctona venatur, ct oiauis ipee posita eEt),vel summumiaipc- rium in re publica (ut c. 6 eitr. et 23, 17,1.) Butmilitari,(ut2S,23pr.) vcl, ut h. I., totus exercitus cum cutrii. SIc et lumnia rti Inf. cap. 10. 8, 26. 10, 39. eit, quod moa c. 10, caput et virM tclli lUcltur, [dit }(auptmadit) et noBM rvnnt 31, 13, «t 29. aut niana teUi 3, GI. eitr. et 29, 4. bellum unlTcrsum. Cf. ad 1, 3B, 2. a4 Tac. Add. 2, 45, 6. et Gron. inf. ad 26, 10. el3B, 50. — Moi legendum Jam alll ma- T. QwNctitu eun prr^grtnii etflit. Lati Henneejiii T. Q. ptritUTii, aut . 5, 19.) t4 , aut pnMt* otpiftie.Ba- 7. i>tf)intuiwprMiiiia,obportunoli>co (sed ita polius dixiuet Livliu lont nlipBrniitil, guibai hipaiiirat prciiilia) aut teoiparc [h In- sidiia locaia, vel satis idoaea ad exclplaa- dumhostcni. 8. Di^ciif ot, adjim — a^rmtre, ita, ut adHrmatloni fidcf babcri pouit, «Hct» inmtr«,»atmMt COIIMSNTARIUS IN UVIUM. S, t. 9. Q. F«Mm# if ntitft, «qualU SUemuBy C. Ucinii Macri, (4, 7.) tucretH et Ca. tulliy vizlt Siilltt taniporibui tcriMitque Annalct Rom.y mnde opus, cujusUbnim LXXV laudat GeU. 7, 9 extr. et LXXIV Prisdan. lib. IX. Urbaniue a Livio vitu* peratur hoc loco, qoam allii, in Ind. dta* tia. Alius est L. VaUrbu AntiMt 83, S4w— » Romatuft fvinque mUUa m trtemtoi: non est quod lef^ Rammimmf multo minus cum Rhen. quinquim mUU, v. ad 35, 20, 3. et39, /t I* 10. jMri d^fknetam ctfrftf, v, ed 2, .S5, 2.— ^£0if«M, exi^ere, in&lillftfr nuiiMnifii, ut nos ; gtnem ongmtM, 11.,/uittltiim ftmMfuiii «it, V, ad cap. 3. n. 1. 12. m HSrfiiiaii, ut plerumquei wdieUi fery^ subplicationes ad omnia deorum pul- vinaria, quarum tempore omnibus negotiis publicit cessabatur. Cf. inf. ad cap. 63. B. 2. paflM Dmm «pofeeiifhiai, v. ad 1. 16» 4. CAP. 6.)— 1. CmauUt CU. StxtiWm, (Aufusti) ut ttnic priRcipitiai mnd dysftalttr, coniiSalum in«Miit, at postea aliis diebus (v. Ind. voc. Anmu) et ab a. V. 598 vel 599 constanter CaL Jan. Causam mutationls v« ap. Dionys. Hal. lih. 10. p. 678. Cf. inf. Epit. 47. et a4 Ovid. Fast. 1, 81. 3. 147. miiii ic. consularis, non civilis. i. Orai» iMipMt, b. e. propter aCris in^vi- tatem vmletudinl nozium, insalubre, pestl- ferum. C& cap. 8. et 10, 31. 23, 34, 6. 2B, 26. 37, 83. Hine graimm cadH ofiianim- fne 23, 34, 6. pestilentla vel £^vis noxia- que vls aeris et aquarum. 3. —iiMipaieiftm lue vel fpbribus ej^de- mlds. T. ad 1, 31, 4. Sed de re ipsa Dio- iqra- 9> 68. qui eam mirificeezomavit. 4. Muifrf irfm iMrN sc. Romani ; vel wmbi amsm dm sc. su«m, h. e. aucta est vis morbli IfrrDrff, ob tefrorem cet. : nisl ler. aamm tm mmH tman» p. (quod eistat m Bultit MSS. et edd. ante Rhen. et eodem •ensu, quo nostra lectlo, doctlusqoe dic- tirai videri potest) vel e MS. Klock« «MMrat vU «0rM, h. e. avcta erat, v, ad 3j3,2. 5. fMlraiiSBtfliortM^ V. ad 2, 29, 5, — ior mamdadmt urgcntes, ut 5, 6, 5. etlods Ibi Uudatls. Locotlo petitaab hoste, nobls kuHMa^ not urcentei premente. Cf. 32, 36. 2. com 32, 31 eztr. 35. 15, 1. 35, 33, 5. ct inpr» ad 36, 10, 6. ad Tae. 2, 55 extr. 15» 55, 4. ad SU. 1, 268. 7, 349. — if^ fHSMffnatMi, T. ad c. 23. n. 9. 6. pro tritfi imiiriD Romam adlato. — la Eanma am a. solo. 7. foipLMaUfUflMtimagni, v. ad l^ 6, 1. et 1, 13» 2. 8. tfrof, iHsmiiiii UH^ inftaia, damno, vd dne faijusto beUo, «nMwsc. pttte et «ifres- tiumftifa. j 9. ad unimmUpidtm 11,3. spirabat» vivebat. 11. A^eett morbo pUriqua pi viutis. 12. fioii mfdo non ad «pitiM ad 1, 40, 1. -^ fai Imiftf tami 2, 26, 1. 13. dreMttJb per Urbem, ovd causa, aut olntus et lustrath» ' (dtt Ronde^aeeura vigiliarum f ; remm, ed salutem rei publlci tium ? Illud orfMtiterit : nam in mafpna Urbls trepldatione m ^tratus virilias circumire jusi 32, 26. 39, 14. 16. Senatores rariorum milituin, fMiilesequit lunipntur. Sed sic forte dc saltem ae ; aut leg. diwMtlioiii (fledilibus) pL arai^ vel drmirio i «^'iianim iioielvniarum ewa 39, 1 vocem eura illo ampliore sev seqq. adceperis, obscure sei SrcMa. Nescio tamen, curmili ispliceant verba ae ewra, qua intpp. obfendisse videutur. 14. fumma r»rMm, v. ad cap. 5 CAP. 7.)— -1. ^ (n twffo a^ deserto, ut 10, 12, 4. «astam beUii wiem 24, 8. et urhe a dcfm 23, 30, 4. ubi edd. et MSS. : Mufata exbibent, et Si^nius, couj. a defmueriifut vaeua, ut 4S Cses. B. G. 2, 1 2. — tnt^m Ue non adfecta contai^one ac lofto minumfiio, de qua v. cap. 6. S Uger obponitur victo 30, 29, 4. e vw, 89* 2. Tuteutanat eaUa, v. ad Sll. 7. jottiiforiii Romanis, non vere, i nim opioione. Cf. princ. cap. 3. eurio nuuimutf prefectus J nibus, qui in XXX curiis sacn Creabatur ex Patribus comitiit inf. 27, 8. 4. fiiiplioslMm tfif poMm^Mo m] rum (v. ad 1, 16, 4.) ad omiiie di Ind. et ad 3« 63, 2. 5, 13, 5. h ad id ocoosll; nisi edid, OModd preterquam quod, ut inf. cap 37. al. Cf.ad2,23,8. 5. erinibut passis Ifmpla vem 26, 9, 4. CAP. 8.)— 1. 9ttum ol^fMot im ismnt, finita essent. Jntorn^ (< tratus solus cum plcbe non cdn est) comitiorum prsecipue hi causa. quae non nisi a summo hidieri poterant, temporibus 11 prodebatur vel ^absentibus coni utroque consulCf ut nunc» ant coniidatus aiinam mortnoy tc COMMENTARIUS IN HVIUM. 3, 10. 8f JQferceN^ione trihunorum pl. inpediti^ (v. ^^> J<».; \ei ob Miuilei causas. Cf. iud. — *— Vtiunum GmHmum, nv$ UU Vttutiutfuity ^» ad cap^ 4. n. 1. — Jum taik mUda cM- ^msg, at 10, 33, 4. «ixdiiii vaUdum^ qui vis «Hiovaluermt cz morim viresque amissfti 2. Lueniium fNtdmum agmeHfif§Uitf Gr. ^AaAavt Gcrm. migitMg tekmr Aulmerktamkeitg Strotb. Sic liJ.b,W,famkamuadUrbam ndtetiamt^ Gr. XeofS^i wpoaiA» ; 23, 19, 6. n« fMifi JaUierei (PcsnoK) foimtm, h. c. iis insciia mitteretur, et 25, 23, 3. ttf ^uidfaUeret taU ■rfwiitiiw, i. e. clam admitterctur, uisi nialis, fimudi cssct, ut 25, 9, 2, et 29, 35, 1. Cf. mA 6. 15, 5. 10, 14, 5. 24, 41, 5. 42, 64, 2. 44«29,3.inpr.41,2, 1. 3. <2- Tahnu fewerat Urbi, v. ad cap. 3. n. 2. 4. eaUuiara eurm, liberiore, animo omnis timoris experte. Propric auimus, curis ct Bctu liber, iis eeliUue dicitur. Hinc et u^uie et •i42^{mtcr jun^ntur 23, 37, ut toluta sc. coris, secura 6, 3. 8, 30. 25, 39, 4. ubi abUa^ eecura et negiecta juu^uutur. 5. jam aate expUiratis itineribut mis, obpor- tnuis, (v. ad 1, 56, 10.) vel a se faciendis, (Duk. deleudum putabat t^ niii, Doer. jsDgit euit iuetruetum, cum suis niilitibus pa- ntum et dispositum ad puf^nam) instntetumy iutnicta acie, vel militibus suis iu acie mikMaitia incedentem, vel, ut sup. 1, 15., ^ieatiomi ultiatm vutructunf inleiUumque, Cf. 9, 37, 3. et 10, 19. ubi inUrumre simpl. dici- tvr pro instniere aciem, vel se. Hinc et iiKnwli 10, 19. 6. emmpmltae in eaoat vaUet, (cf. 7, 34 pr. et 28, 2 pr.) quum etitut hatui inJaeiU, h. e. non bciles, (utcontratiida^ct/ieitiiiixtovtiffinf. ctp. 65 extr.) ssamt, furte ciael.* nam ejotut k. 1. est caeundi focultas. CAP. 9.)— 1. C. TerentiUut Arm, de cujns coiiatu cf. Dionys. 10, 1 sq. (nbi etiam rfineii- iMs dlcitur) ut prlncipiis Jaris Rom. Tac. Ann. 3, 26 sq. Res ipsa, quam Tereotillus Ucmoliebatur,gravissimaerat. Namomnii jurisdictio, ut antea peues rcf^, sic nunc ytBcs CoBsules eiat, ex arbitrio vel patriis ■loribus institutisque )us dicentes, non ez Iscilms, que et pauesB et soUs notss Patri- buii erant, ac s«pius ncfflieebantur : quo fiefaat, nt Jofl incertum quasifluitaret. Neo heilc crai, huic malo inederi, quum Patri- bas h0c polentia nimis paU essct, Tribu- ■aniB atitcm rogationefl s. actioncs non liii ad auonmam potestatcm rcfnumquc patriciorimi nianifaus eripiendum sibique riiidiranihim flpcctarent» Hittc motus ur^ bflnly ft Terenlulo excitati. 2. tribunieiie aetiamibutf v. ad 2, 56, 4. X iMMdsnfllic, infiniut (respectu magnitu- diaifl, non temporis, Gierm. «muRsdkrAi/cl) fUmtaUf verba hominb ad invidiam hsec cianeraiitifl. Eadem vero cpitheta sine CBpufai ic Juaiit Aiictor libri «d Herciuii ' 2, 22. q'u> velut hiatu \is orationis au- getur. 4. tiflipors esplo obportnno, commoda oc- casionC|(utXajif4W aaip^] scU. abflCBtiacoa- sulum. S]c26,l2, 8.30,4296. 33, 28 pr. et forte 35, 19. pro vulff. tmnptva apta; Gron. ad 26, 12, ubi capia MS. Pnt flcd ceteri et edd. ante Gron. eoplalo, ut 4, 36. et 5, 6. 5. fum potuiem tiui, v. ad 2, 29, 7. 6. Quid tandeml Vox tendtM in interro- ^tiooibus ssBpe vim habet vehemcndua iDstandi; Drak. Cf. ad c. 68. n. 1. — tOi noH Ucere sc. tribuno. — - Aii ^eitjudieibutp populo. — Non iUud sc. quod moliatur tribunus. Al. iUum. Mox filantam MS. VJou pro poeaiam probb. Gron. et Drak. 7. detertam remp, absentibus consulibw invadi a tribunis. 8. Ne ^Equi quiden ae VoUei cct. nam in Tusculanos agpnos transiere» oon vero misc* ratione moti. v. cap. 7. 9. dilataque in epedem aetione cet. in pnB« seus ct iu huiic annum puto : nam dcindc g^avLssiniis motibus a^tatur ; Duk. CAP. 10.)— 1. ul tuuin quitque per triditim cognitum abduceret : ut cognotcere 24, 16. 26, 30. 38, 38. vd noscort 10, 20. 36. et r«ai^aase»rt 5, 16, domini dicuntur, qusB sua esse pro- bant. Nos : tich zuetwataU zu teinem Eigen-' thwne iegitimiren ; Doer. Similiter forsan ad- noeeere 40, 11, 4. Cog^nita dominis restitul solebant, at iaoflif^atisiiirf, ut 5, 16. 35, 1 extr. ct al. Cf. ad 38, 38, 8. ReUipia prseda vendUa, quibut rebus, pro cia, quoniam pneda est nomcn coolectivum ; Stroth. reUqua flc« prsedse, ut r. bdU 9, 16. (pro reU^iubeUi^ ut 26, 1.) Doer. Immo reUqua pro fvli^iic rsi, ut euum, Cf. ad 33, 24, 4. 2. Id antiquiut emuuUJvU, v. ad 1, 33, 3. — Jactata m, tractata, de ea dlscepCatum, ^ttin ia ssNolii, Ittia ad, apiid, popnlum, in condouc populi. Cf. 10, 37, 6. 10, 46 extr. 23, 23, 6. ** Qam hk: narrantur, vix po- tuere fieri, nisi consule ipso In Urbe et senatu prsesente ; unde conlip potest, noD antiquissimi instituti esic, ut triumphum petituri Urbem inpredi non pocsent : sed forte Lucretiufl legibufl a scnatu flolntiu fuit," Duk. 3. lil OMmt Urbem inirei: de qua ovationc et quomodo a triumplio differat, (quod Li- vius, tamquam sub lectoribus uotissimum, omittit) V. Dionys. 5, 47. 8, 68. Gell.5, 6> Phit. in Maicello p.310. 311. Dio 54, 33. 55, 2. unde intelle^tur, ovantcanon bovem diis, ut triumphantcfl, led ovem inmolassCf nequc currn, sed pc^bus, et postea equo Urbem esse Inpressos. 4. lex TerentiUa relata, itemm lata. Dc prodigiit, quse mox memorantnr, v. ad 1, 31, 1. — camem pluU, nou camo, (nt 10, 31. 37,3. 40, 19.} MSS.et pbiitm sc. fertur, prob, Gront Pldtur ctiMn pWt tirra M, 88 COMMENTARlUs IN LIVirM. 3, 11. 45. 35, 21. tt lapidibus 1, 31. /, 28. 21, 62. al. 5. Mt nihilf plane non, oder mutaret se, miitaretar ; (v, ad 2, 3, 2.) niti mmlis : ut Garnit formam et adipectQm neutiquam ^dor^ putredO) muUtret: nam corpora mutaH^ tuTf qos putrefiunt. Cf. Valer. Max. 1, 6. tx 5. Forte leji^. mtereu2«rit. 6. Ltfrrt Sibyllini (s.fatalei 42, 2 a1.) tres jer duumvirM sacrorum s. sacris faciundis (quorumloco a.V. 386. dtcemviri s.f: creatl •UDt ex plebe et patriciis, de quo v. 6, 37. ct a Sulla QHtndeeimmri) adiri s. inspici et contuli cx SCto solebant difficili reip. tem- pore» inpr. prodig^is infi^nibus nuutiatis, et Uim ceremonie, sacrificia aliaque, in iis meicripta, procurari. Cf. 22, 9. Z6 al. Hot libroi TarquiDius, sive Priscus sive Superbus, a Sibylla Cumana emisse, ct Dtiumvirit inlustribus custodiendos tradi- ditte dicitur. v. Diooys. 4, 62. nam Livius hanc hittoriam fabulosam sUentio prcter- mitit : quod ob tantam librorum illorum «actoritatem frequentemque in seqq. libris mentionem minime probandum. Saltem non simpl. Ubri h. 1. dicendi erant, qui nunc 1>rimum memorantur : etsi vulgaris linc oquendi ratio facU. cf. 5, 50. 10, 47. 22, 36. 25,12.31,12.34,55. 7. pfricttla a cmventtt alienigenarum sc. me- tuenda. . 8. ut idem orbis volceretur, ut eadem rerum Yicittitudo rediret ; metaphora sumta a ro- tit» quarum orbis eodem tempcr modo cir- cuma^tur. Cf. 42, 42. 9. cileiic rtf, ut8, 11 al et ecpia 8, 11. AdduB propr. dicuntur aves, quibus ale tunt retectiB, et hinc ret, opcs, vires ex- luuBtc, extenuatte, inminutie, consumts ; quo tensu nos dicimus : einem die Flugel bo' ednMeiu Hinc et ipes a&nciM, ineitat et pr«- ctat pro infracta, ademta, sublata ; (v. ad 35, 32, 4.) adeidere ret Vestitunwn 8, 29, 8. weidfrt media ap. Cic. Phil. 2, 19. Slc et htniiufew rks yr^fuu ap. Polyb. 5, 58,'3. — 7— r^ieereeiereitumj explere, subplere, in- minutum militum numerum rettituere. 8ed 8, 36, 6. refeetus exercitus dicitur recrca- tut ex vulneribut, tanatus, vel qui corpo- rit vires recupeimvit ; ut rtfiei tpes, animi et vireft dicuntur pro restitui, rtnovari, re* creari 23, 26. 33, 36. 37, 24. . 10. ssmmam nn — i eaput et vtret 6rUi, v. Bup. ad cap. 5. n* 6. — JEqui protdneia, v. ad 9, 40, 8. 11. mrwiari, clara voce dicere s. Jactare. ^FoMmn tempoiUam Volsci belU, ad 40, 12, 4. 12. IfcnririBi ad partes in faimla a^ndat pamtet semper esse, vel subomatos esse auc* toret falti mmoris. Loquutionet a scena petite : Hcmici autem, socii Rom., Jam aliquotiet nuntiarcrant, hostet venitsc in tuotilnet. Cf. cap.4. 6. ct8. — ocodtimf «teim, v. ad 2, 51, 9. ISritm Jidet et pinhabllitai tAiiri$i en^* nuerit, parum probabilc vidcatur, ut abiit timor 2, 52. et oXxea^i, projperire. VuIkq leg^tur id fdes abierit prob. Uron. ad 5. 34 med. ut id dlctum tit proiid faetum cm, quem tamen usum loquendi noa taiia ido- neis firmavit exemplis. ' 14. SiCf hac fraude, — > tM ficid dtnd «e- tum, egisse et spcctasse coutulet, puteat. — Res est in integro, ut al. in tutOf angustOf turhido, expedito, pro : res est integra. 15. dtim domij dum togati sint, v. ad C. 50. n. 1. 16. terrorm extemum, v. ad 2, 39, 7. CAP. 11.)— 1. peromiificoiiiitiaiif diei, h.e. quibuscomitiahabenturvel haberi noftunt, quorum CLXXXIV in calendano Rom. uunierantur, omuci scil. anni diet prder festos, nefastos et nundioas. Eos non diver- sos fuisse tifastis, ex h. I. et Varr. de L. L. patere monet Stroth. ad 24, 7. et25, 2. fmm diseedere pcpulum jumssent tribuni cet. v. ad 2,56,11.12. 2. Multum et consuUs se abstinebant sc. ab hac re et rixa. Nos diceremus : ft« s»gen sieh sehr zuriic^. — Mox nemo non iingna cet. V. ad 2, 45, 7. 3. mulcatus, pugnis s. virgis t. calcibut percussus, verberatus, male tractatus ; (nt 8, 24, 27. 29, 9. 28, 30 extr. ubi cf. GroD. ct Drak.) nudatus, cui vestis vel crepta vel lacerata est in tumultu. Gron. ad Plaut. Stich. 3, 1, 19. " Ab Mxyi*, in- quit, mulgeo est: inde muleeo, quia mul- cendo, fingendo, deducendo, ex uberibut lac elicitur. Hinc muletare et Muioore pco mulcitare, Utrumque proprie ac prinium est mulcere niniis, ut doleat ; dein distinc- tum, ut hoc esset tractim tangere verberi- bus, illud pGeoae causa ita mulcere, ut emul^eas partem san^inls viscenim de patraamilias, h. e. bonorum : unde mvlrta. Ncc Sabiuum aut Oscum est hoc, ut Varro et Festus tradunt; nisi illi primi haec om- nia ez Gra^o fonte hauserimt: neque a mu&us^ qiiod a fidXa /fdxurra desccndera puto : seu multa et multare quidam maluc- runt leuioris prouuntiationis ergo." Cf. Duk. et Drak. ad h I. 4. Kgtoni capitis diem dieit, diem certum constituit, qiio causam capitis in foro agat. Caput vero dicitur homiois ttatus, civitaUt ac libertatis jus, Ipsaque vita; unde dlflni- nutio s. diminutio eapitis, amissio libertatity vel civitatis vel fainilife; (mazima^ media et minima) eauia autem t. ret capitis t. eapUalis, in qua caput hominit a^tttr^ quum in juiUcium vocatur publicum, quo condemnatut locum in tenatu, civitatcm, libertatem, aut ipsam adeo vitam amittit, vel in cxsilium agitur. Hinc copitif adentan et danmare aliquem, etDitii cautam dicnrf, eapitit diem aUeui dieere, (cf.ad 2, 35, I.) ct eapite tanehre 7, 16, 4. h. c. poena ca^^tia pn^ltajvel c^mttltuti. Uiucet otpitftBi COMMENTARIUS IN LIVIUM. 3, 14. MB (crimeti) 3, 55. et eapUaU v«l iipxaXK&s «fitd sc. crimen s. facinus, 24 » 37. quod o^iis poena luendnm et cui hec pro- poiita est. Cf. Ernesti clav. Cic. 5. niHi merv, inpotentia auimi raptum violentb uti contiliis, vel temere loqui et >^f labi, tieh ubereilm, — Jnvidia fium* Mi •( HNrtmom criminibu* fuis iiU>gereret ut WMerrv43, 16. ele^nter pro : iuvidiam et mmioa au^ere. 6. eudmeia repumtem ridetis, v. ad 24 , 29,3. CAP. 12.) — 1. prentabat »ingultttf v. ad 2, 61, 4. -^ multa refentt iuafamliitque deeora, cf.ad21,43, 13. 2. mminem wnm, non unum, nc unum qndem, nulluro omnino, ut 9, 16, 11. 28, 3i, 5. 38, 50, 4. et nec quisquam unut a1. de ^bus V. ad c. 55. n. 13. 3. wmximum momentum rerum, v. ad 1« <7, 7. 4. SemKentiina vitiii^ matureieente virtute, ^••cl 1, 22, 3. — QuiiMftiu, cui Cincinnato n^twca erat, quod capillos in cincinnot, cnaet intortos in circulos et calamistratos, lecteret, quod docent Dio Cass. p. 579, et Zooar. 7, 18. a quibus itaque perperam tmcadrof scribitur, vel ob i^orantiam liofoae Latinae, vel culpa librariorum ; Drak. — tibi ut condonarent filium, v. ad «,35,5. 5. m tuee^ mulcatot, v. ad cap. II. n. 3. S. atreeire^jmeojudicium tuum praferdmntf ■tiDciter respondeutes judicium s. senten- tiuB suam ante diem judicii ferebant, vel ctiim pne se ferebant, dcclarabant, indi- cdaat, qnalem die judicii sententiam es- itatdicturi. Alii: malebant adipsum judi- fnm rescrvare sefitentiam suam, quam Bime atroci responso declararc. Cf. 27, 34. 37, 37. pr. et ad Tac. Ann. 2, 53, 8. CAP. 13.)— 1. Premebatreumerimenunum, ofaprimebat^ adpravabat, vexabat, ei max- ioKnocebat. Cf.7,4,3. 33,9. 34,31. 39, 40.etad4, 12,3. Sic etiam de reis ap. Plin. £fi. 2,'ll. 5, 14. al. — M. Volieium hoc •BDo trdioiifiii pl. fuisse, tradit Dionys. 10, 7. De fiBdsa ejus adcnsatione, ciua moti soat animi plrint, jam ad absolvendum Kcfloacm propensaei v. inf. cap. 24. 25. et Dionyt. 16, 28. t, grmamtem^ ctrcumva|^antem, latcivi- Cktcm, {gramari etiam dicuutur, qui in vicis ■rUt diiGumint, obvioi vexant, verberant, ipeliant, g^rmmateret) in Subura f . Suburrat loco fccnDdae regionit Urbis frequentistdmo et in valle inter Etquilinum et Celium colles. ▼. ad JavenaL 3, 5. H«c erat vetus Su- birra: reoentior ett ad radices montis Eiqniliiii. r. Adler's Beschreib. von Rom. ^145tq. 3« lailir manmtd§mmmMatmm,ftT manutt i, iit •p.Xle. vcrr. 5| U. Cf. Drak. ad h. !. Dnker. ad Flor. 3, 21* § 26. etBurm. ad Phaedr. 5,7, 10. 4. rem ertsgui, j udicio pertequi, YfA ulcitdi punire. 5. diet dicta tit rei eti^itaUt, v.-ad c. 11« n. 4. 6. Adpellati trUnmi, v. ad 2, 27, 2. ~ — medio decreto (v. aii 1, 32, 5.) Jut auiiiii tui eipediuntf ut contra inpedirt, Cf. 4, 55» et 9, 17. 7. retenttu in puhlico est loco, in foro ; nant mox dicitur dimistut eforo, Cf. ad 2, 24, 6. — tribut millibut erist 1000 imp. 8. Decemfinierunt, definierunt, rnumerum. denarium constituere) vel moaum hunc ttatuerunt numero vadium, ut deoem da- rentur ; Drak. Cf. ad 10, 13, 13. Gron. ad Epit. Liv.34. Burra. ad Quintil. I. O. 2, 1. 9. Hie primut vadet publicot dedit, h. e. in causa capitis, que maxime ad populum aut remp. spectat, et hinc quoque pubiioa voca- tur: nisi leg, publieo. Vadet fere semp«r in causis publicis et capilis, pnedet in re civUi et causis privatis seu- pecuniae et in lite vindiciarum. v. Eruestl clav. Cic. 10. quumexcumretur {y. ad 6, 22, 3.) tolum vertisse al. mutasse, patriam reliquisse, exiUii cauia, cf. c. 58. 21, 63. 43, 2. 11. ut tram Tiberim viveret, in iiuibus Etruriae. v. Salmas. de modo usur. c. 18. et conf. iuf. cap. ^6, Mox alii rectius forte legunt: in deiio quodam tugurio, vel decio qitodamin t,, veli« vili quodam t, ut ap.Dionys. raveiy^ ris Ka\ifiri, CAP. 14.)— 1. eiercuU eiviiatenh U3 haec fuit occupata 2. eestissent potteitiont rei puMiue, sumiBa imperio, principatu et reip. administra- tiooe, quas tota tere ab eorum arbitrio pcn- debat. Cf. iuf. cap. 20 pr. 3,Juniorei, id maxime quod cet. pro : ii maxime, aui Cssonis sodales fuc^. Cf. Periz. ad Sanctii Mm. 2, 9, 5. — auserf irai suas. — tbi, v. ad 2, 35, 1. 4. ttibmoventet, hanc turbam a foro per viatores submovere couantes : unde et tri» buni tubmooerunt pttpulum sc. per viatores, vel submoveri jusserunt, iuf. 25, 3. ubi cf« not. 14. Alio seusu lictores plcrumquey ut magfistratui viam faciant, populum tuhm movere dicuntur, (v. lud.) et hinc ma^s- tratus tubmoto (populo a llctoribus) incAre 28, 27 extr. et ap. Plin 8, 46. v. ad 25, 3, 14. Submoveri autem pro imperio non licebat more majorum, quia dicebatur : li vobit videtur, ditcedite, Quiritei. v. 2, 56. et ibi nbt. 11. Hinc lictor45, 29, 1. tubmatar aditui dicitur. Cf. Hard. ad Plin. 8, 46. et Mitscherl. ad Hor. Od. 2, 16, 9. — nema tMtu, V. ad cap. 12. n. 2. — pneeijpuiiai prs ceteris. 5. Mediii diAut inter eos, quibus lex tu socntio illa ferretur, adeoque iiS| triiiiiii itf ^{f iimiflgtr«iit« OOIOfENTARlUS IN LIVniMr. $, If» 6. atimm, auxilio eaae iU in firo Mgotia babentibuiy iii|ir. in )udiciis, ut aolcnt ad- Toeati petfonique omnrum ■rfmi nrfi, b. e. eos Juvare. Cf. ad 6, 3B, 4. 8, 31. et ad Tbc. Amu 12, 1, 2. Dii quoque a^ffw eo sensu dicuntur, de quo v. ad 1, 12, 6. Sed fldint 8C. in Judicio, die dicta, 25, 4, 4. ut pndin ibld. et similiter fndirt od diUchim •t M-^Mtffu 43, 14. 7. tranquUlo pengire sc. ccelo, a c\4us se* fcnltale oucta est metapbora, sUie tem- pcatafee, b. e. sine tumultu et interpella- tioDe. 8. trmotmidipUbm sc. beniiri^ius ; vel ut ap. Gc. Orat. 28. tloqumitimid (nKters (com- movere, inpellere) eatmai, «t Mnti wmdo psr- CAP. 15.)— 1. ittc^pittiil ctntotM», ejus Imperium. — - QiMmtiMi m mvu imtwtiataiU, «9 oeriia eet pro ^honIo, ut 32, 5. 44, 7, 4. aL T. Drak. ad 5, 10, 5. 2. Goi{fiir«lioiiMiyadaiii cet. ar^ebant tri- buni fictis literis etindice subomato : quod crimen fictum csse, Claudius cos. Patribus pluribusque de plebe jam persuaserat, quum Herdonius CapitoUum occuparet. v. Dionys. 10, 9 sq. 3. stetMa MuM, anniversarium, quovis anno inlatum. •» ad qmtuor vuUia tt qum- ^•Ntiv. ad4,59,4. 4. C^piuUum aiqaomem, v. ad 1, 55, 6. 5. m artafaota cmdn «vriMi, civium, ibi habitantium. 6. Dant tamen arma^ v. ad 42, 52, 6. — •» jit0irtoAMl«,quumaidbuce8setincertum, quis bostis esset ; ut alii ablativi passtm, «M particip.veibi subatantivi omissum est, V. c. 26, 39, 6.-9«, 23, 40, 5. san/annicifvitsr BtMcnii et 5, 34 extr. eogmmiaM, d/uwdfA^f Imubrilmt pago JEduorwn in Gallia, nisi leg, BomaHi et eognouunaa, 7. ad obpmtmia «mtiis, totius, «ir6ii (b. e. omnia, quod etiam vulgo lcf^tur) ioco, v. ad 1, 54, 4. 8. SBnbfif^;i«««>i^tMidcfii«rK, b.e.serviS| ut 2, 10, 6. 28, il. al. Sic et raa^^tiMi 21, 29. 26, 39. 51. dicfatum 8, 12, 12. omia 22, 34. 45. 30, 14. 35, 35.41, 12.aAw0alio3, 47. •t simliia. Cf. ad 4, 11, 1.22,28, 1. adTac. Aim. 2, 13, 9. et JnveuaL 4, 39. 81. €AP. 16.)— l.tcrrorsirviii«,T.ad 1,57,7. 2. Fu^eofMoitfta«iid«iat Duk. th ae ante vocalem b. 1. le^tur, ut 41, 24, 9. 42, 12, 1. et al. Idvero barbarum esse, et atquB Tcl et vel aut iis locis subatituen- dun, docent Drak. ad 10, 36. 41, 24. Intpp. Suet Ces. 26. Em. clav. Cic. Rubnken. ad Muret. T. 1. p. 9. et alii, refrafante Scbei- lero in Lez. lat. — tiem« tritofwic out pie» bm tmebat tempore bcUi externi, quo ple* mmque Airor eonim qulescebtl» • bosti resistebant : at nunc id focii agcbant trilMini, ne plcba arma ppi {>atriae caperet ; DraL «MiiuatMMsi eniua, «t — - aioriMS, ♦tnaftft «aw eop dobatur» Ita bene cobsBrritt bsac uB necesse eat legere tuM pro twfue, Schellero tMM ftiiiiti vd piineara ; i adridere poaait. 3. jp«r«s^riiu> terroro, v. ad 1, 57, 7 4. tii«iinatifr«6tu, per aejam Inn discrimen adductis, tn«u6tiit, instai quod columnflB, aut alii rei inclinat fulciendsB potiua, inponitur, eami magia iudinat, et caaum e}ut prc Stroth. Cf. ad 9, 12, 2. 28, 1, 1. et Ann. 4, 24, 1. 5. patriciantfn kotpites eUewmpet, <\ pitolium occupasse diclitaliant. CAP. 17.)— 1. in teamhm vemt. 6, 5. 2. ««rvttia (v. ad c. 15. n. 7.) im omnia conmiovit auetor^ auctoritate libertateni ea vocaiido, sed tantun 2t cxsules 4500, vel potius servos fi ;f. Oros. 2, 12. 3. JupUer^ Jetno et Minerva ^ awmtoi, in templo Capitol. ct in c yersis colebantur, tamquam dii f imperii (quos ex arce Tro)ana Rora ductos fingunt poctc ; v. Heyne Ea Virg. A. 2.) ut aUi du detque in an c. 19. n. 11. ad 1, 55, 6. et oonf. 6 Dronys. 4, 61. et ad Sil. 10, 432 i theton Regina delendum suspioai b. 1. et loco sim. 6, 16 pr. naro aei mam deportata est, et in Aventli plum babuit. v. inf. 5, 21« 22. 3 jriipit«r Cajntoiimi^ Juno Eegina et iunguotur etiam ap. Cic. pro do Valer. Max. 5, 10, 2. et hi numis busque. Itaque jam ante Ve)os aiia JiMo B^;ina Romse culta videl 4. pubUci p«natef , dii patrii, a mi adcepti, et a qualibet urbe, tamqui et inpr. temploram tutorea, comi cuiti ; ut privati penatet dii propril lares cujusvLs domus et familiaB. 18, 6. : 5. Tantum hotthm uon mkm cet. adAtt. 9, 12. 6. ATon, nonne, quidauid JPatruM «flt, oonfuicf, tri&tMof, Ueet fcMiiniSP omnes omnino, etiamsi rea ad « magnopere pertineat ; Duker. (qul Flur. 2, 6, 43.) ad unum omnea, i ibtfnanafui in universum omnia, conl. cap. 19. 2, 5. 4, 2. 7, 5 pr. i 26. 10, 40. 29, 18 extr. Cf. £ra. cl V. div^iaf. Sed orator forte vebcf ffrandiloquus, mentis abrcptns : ipsos quoquc deos ad arcem imper ^«iftiifitnaM iUam dofmiM Jovif efimi Tcl armia tuendam advocMio COUMSMTAUUS IN UVIUM. 3, 19. 9BMMdMo4iuiSiUillItd. 12 60eiq.it rOS ^. flagUt RffmB ib Huin)b>le obpuipiili, «fovciB ad CaiutDlium mrceniqua luam, et Mlhw daiM ad Mptein UrbU collu, libl smmN^ cum midu, euUibct proprili, d«- ftodMdaa dlKuiTiiM. Badem quoqu* * vidl Id mentem *mluB Drak. qul G. priora mal, Kwwmem aupMab*nl— — ptotribiuiali, iX.dttr., pro fn (r. l>e tril«- iwU «. Erneiti cUv. Cic. 6. jwTTitf itl Iriiiuii, pcrpetuo Tcfectt, iit6, 40, 3. et moK ittnmac ttrtium triiinl.' quod Don propric capleadam ; (nun reFeetio eorum in tertium ■nnum memarelur de- mum c. 21. et ap. Diunya. 10, 19.) tcd ■■"■•" adfectu) laquentli. Stc c» 6, tamen hme fimittn nimli poetii Cabat, qium ul i» nilgata lecliu defendl juaeit mm pro dm conj. Couller. et Biva 40, 4. MiB^ier trihiiui pl. htier Cinni. pir ■uctar 30, 42. Ceteruni ■«» LlThii J.mntm (..«dl,S5, 6.) «S JWnii " >-" ■-' -■ ■-- ■ r.l,ll«,. t, B,3.M3,33,. deindc ln rectam vertitur ) Sirotb. Ipta autem " ' " prnclara «t Indigna- ptntila dcgas, conniptB t. pciitma, 14. 15. ."14. 63. 39, 48. 10. IribHiii eawn Hwfi, iib noctem ceisera l>e verbu nsaan r. ad 24 , 29, 3. Mui m- t«n*ulihuft Palribum. Nociumopcriculu ""'«• i/iimniiuriiiii de huminibui et aucto- . Cf. ad c. 60. n. i. ribue, ut iui» Mli ap. Clr. atl Dlv. 6, 12. itqut, V. nd {'ap. Pioprie dicitur 21, 5, 1. i t (ubduiere ; Em. II. J-. lJ.n.4. C.^P. 10.)— 1. dewM CqiitiiliD^, v 8. A. rir^tiu, V. sup. cap. II. ~ phu kercuU aliquaiitB mcruisu videbitur ei, ful, vel merult, qiii, ai quli, «rre, secundum verltatem equitatenique, rmi ciHiiiiire i«(it, ut30, 22, 1.3I),23, 1. 31, 48, 3. 34, 2^, I. 9. i/cnJi>iiiui,Hniiif afiuit, v. ait 2, 8, 9. — RWJat^, armii prlvatoa, lino anais, Inermei, ulTuAi^ti. ifAh SrAw, ^ir»^i cet. et paiilm muli ornti, letii cet. rt mu- nudui gtHtr* anwnim 31, 35, 4. Cf. ad StU np. 17. B. 9. — p>pui( coiflirii nra, unde 4, 313. 16, 47. ct Druk. inr. ad 3, 23, S. MCnomcH PaiBeoU t. Paplifolie patri ct ubi inermti Hiidii/M Juaguntur, et mtrfi tiut Mili«e drtum. v, 2, 8. Sed Torte le;. ag- aola tunica vcilitl, ul ■yufusl ; nam ita, vcj ■■«1, fiw ^opoli cet. MHnWi et nnH wi^it mtiiHiitii Mubjmm S. Mc/oFftiM, ei adeommodatum, nS- mitii lolebant devicli hoilea. Cr. 9, 6pr. fLriM tamtam M : Uberi omnci lecuri ninl IS. 45, 39. et ad 10, 35, 5. Dtfuta v. iiif. permiii, lervi la crucem acti. Cf. Dionyi. c. 28 extr. I», 15. et 18. 10. PiiAtt me (aiil lef;. pu^nt «c. voi) i. m wwilii dnmM pU« fiiailnmlM, ul dmiim Winumfiir, {Scluaidt w GitUm ^m*tmfUfrtigtrTthir,jaeUmfiTiiiT,y.mA miii HmieAni,- Doer) quie indignanUs M- ti If , 5. et 2S, 11, S. clBmatioadverbapolisiimuinseqq. specWt. — inarN, n Cajntolia, v. iid 1, 55, 6. CAP. IB-j — l.Jidea enotMntil, prKlta- 11. etUe Jiieii, ffi)ich velW^nwi, rdicnta, mt, prambM (de quo v. cap. la.) latii delubrum, medlus, »nc1i>simui ct undl- hterent, ut 84, IS. SS, 31. et tatlvtnjia quc Beptut lempll locui, in quo ~ ■ 24, 18. cram Dei lervabatar. Cf. Ind. et lup, ad cap. 17. n.3. 13. Hte «t nuitiuiii pUi ftrrt (v, ad 2, 33, 3.) advenna patricim, iiHniuiii etm k. t, objictrt, h. e. auiUiumne plel» fcrtii objl- 13. a^wnitia enMrta, B ■errii Brmatit,ut 8, 15, 5. al. Cf. Inf. ad c. .^S. n. 8. U. «rroBnrlt, v. ad 2, 8, 3. d 2, 3.1 pr. 15. ntjnt Maeri, cultu divino di^i, »^711* mteti, limolBbilci, nuUo mudo ac acelcre TMlandi. 10. «iMi iUM«ilqu Ktlirtim, t. od 1 ii(£irtratiaii Mftit, b. «. bKtpat, Inirc, ■olcMat. ▼, 99 €X>IIMENTA]UUS IN LIVIUM. 3, 32. 57y 7, et 3» 17, 6. Mireris h. 1. aqutm hmisse Dnk. — a tuUritu sc. iterum : nisi le^. peHuleritit, vel deleDda baec verba, •dscripta forte in marg. voci 29, 7. Nom ita, non tam parum. CAP. 21.)— 1, in§uetmtat$ Fatrmm nte. eam sequi, ei cedere» ut bmx Cemtlmfmm in PafriMi poteaaie, h. e. SCto pvebant. Cf. ad2,56, 16. — JnrilifiiMRyV. »123, 90,4. 2. na 9tiu2 eedetent piebiy qua ia re, vdl Germ. etwa, ut passim, inpr. poitai. ▼. Unk. ad 3, 48. qui sepe ita qutd eleganteralnia* dare monet. Cf. ad Tac. Ann. 14, 7, 4. 3. L. Qatnctifim ^eoniutem r^ieiibmit, h. c» rcficere volebant seu conabantor; nam ipse refici nolebat, ut e eeqq. intdlegitiir. £st actus pro consilio s. conatu rel perll- ciendse, ut tenebat 9, 46, 17; deeemere 4, 50, 3. 27, 20. intendeboHt 21, 6, 5. mmteretit ^, 32, 4. nottmtibut 27, 25, 3. eibrogare SA^ 1. et 6. rettUu^ 37,*53. rettnerent 25, 33. (ubl r. Drak.) diviterant 5, 24. diare pro liart welle t. ohferre 9, 41. pr. 21, 34, 3. 28, 5. 31, 19.37, 53. revocabat pro revocandot eenaAat 26, 8» 3. Cf. ad SU. 1, 14. 514. 4, 151. II, 551. 13, 523. 728. 16, 183. inf. ad 4, 57, 9. 37» 17, 4. et ad Tac. Anu. 2, 34, 3. Sic et tMnt pro obferre ap. Diodor. 18, 60* 4. actio eonauUe, v. ad 2, 56, 4. — - eil plebem, v. ad 2, 10, 10. 5. Vot elevatiteam, levem fadtis, minnitis. Sic passim leoare ct elecare, cui rb mdgmttfe obponitur 6, 27, 1. ct eitoUere 9, 37, 4. et 28, 44 extr. Hinc et elevare ittdicam inSei* umque 26, 27, 6. pro minuere fidem e]ui. Cr. ad4, 12,3. 6. Inutamini est iraperat., quem iubJuBc- tivus sa*pe scquitur; Duk. — dum «i, dummodo nou, imiter, ut 33, 24, 5. Cf. Drak. ad h. 1. et 28, 40. 7. te id tubfragium non obtervaturoe, non probaturos, nuUun cjus rattouem habituroa. CAP. 22.)— 1. Q, Fabiut Vibukmut ter^ tium, cf. cap. 1. et 2. 2. Luttrum eondi, v. ad 1, 44, 3. prepter CapittJlium captum et consulem ocritunt, v. ca|i. 15. et 18. Census cceptus anno superiore, sed interruptus erat tumultu aerviU. Cf. cap. 24 extr. 3. reUgiosumJuit, v. ad 2, 5, 4. 4. Bellum ingent a Volhcitet £qMt, I. e. Vol* scorum et^quorum, nt mox fuk iwiMhiai ab jEquit venisiiet eierritut, nisi potius Jun- g^eudaab ^uit (miuus) venittet, v, ad 27, 5. 4. ' — iptamcoloniam, sc. Antium. Cf. 2, 65. 3, 1. ct 4. — pnrt«rci, v. ad 2, 24, 3. 5. Equitet ^ Virg:. Ecl. 7, 34. et Duk. ad h. 1. {|ui pra?- ter alia haec monuit: *' Mihi iiouiium lH|uety cur hmc tam iaroT6/uts danuiBuda «int» ct cor omiwt librarios totiet ad hoc CQrraB|iaidiim ooospiraMe credere de* liMWi PftpeinodiimcfedoyLatioosdiz- JieoitMdiim mmtjuiijiUf ut umuguii^ et 6. fMMi md ii tptetator vugfue adttitiiteti Y. ad2,S3,3. CAP. 23.)— 1. diaindermt hottium eapiat, dUjungereot, distraliereDt in divcrsas par- tcs ; ut ditttndtn atumot et eunt pro divi- dere» dlttratiere 9, 12. 27, 40. hiuc etiam «rcere 34, 29. Sic et dittinere 4, 59 pr. 5, M pr. et 7, 21, 3. quod passim a librariis perperam confunditur cum detinere, h. e. ««tioere, ab aiiqua re abstrahere. 2. flfr Rema tn eattra Aniium perlata, h. e. ad Antium, ut Vefit pro ad Y^ 5, 8. et 12. oisi deleodum Antium^ vel certe transpo- tttis verbis legeodum Antium in cattra peT" fate; Scheller. — « datum auiHium: an (a- iw? Sed V. ad 38, 16, 5. 3. Fi flNMfiMM, conatu ssepius frustra re- fetito, eo, ad arcem, tubiri potuit a parte aerritus Tusculanis data. Al. «>ni/nr«, et mtubigere. — tiiiff, ab arce. Cf. Dionys. 10, 21. ' 4. inerma nudi^ lub jugum miisi, v. sup. id c. 19. n. 9. Mox viri docti emcndant yietarad Cotumen eiercitu reliquo, \e\ reducto, vfl rtlato, vel rrfeeto, vel, quod ccteris prsestat, raeonlecto ; (nisi malis conlecto) nam dispersus erat exercitus, persequutus hos- tem fu^entem. 5. kine Votaam, hinejEauot. v. ad 1, 13,2. 9. £o(/osita vel promi>^a, qui-i cuni aliquo i'ontenilehat) multi privatun, per se, fereboKt VoUcio judicet, profitebantur se pa- ratos esse ad causam a^endam coram judi- cibuSi qui rem dirimereot. Lite ioter duot orta, qui disceptaods c]ut breviMimam vlam optabat et ad Judicem provocabat, it judieemferrealteri (3, 57. 8, 33. 9, 1.) dice- batur, ctjtidiflnii/iieers3, 56. nisi quod illud est provocantis, hoc provocati : fertbat autem vel ipse nominando virum spectatsB moderationis et nemini suspectum, aut jubeodo adversarium nominare {dicere ju^ dieemS, 56.) quem sumerent; Gron. ad 3, 56. Cf. Ernesti clav. Cic. v. tponno. — /ti mora tribuni erant, iopedimento, iopediehanty obstabant, ut 26, 3, 3. 30, 44, 2. et moram reifaeere 3, 2. 21, 32. 27, 6, 4. 7. in comitiorum discepiationem, h. e. de comitiis. 8. Centut,Te$ priore anno inchoata, perfititur; idque luitrum — conditum, v. ad cap. 22. u. 2. — Fuerunt centa civium capita cct. v. ad Epit. 3. n. 1. et ad 3, 3, 4. CAP. 25.) — 1. duat retiduat eautal, scil. l^em ^Terentiam (v. sup. cap. 9.) ei judi* ctum de VolseiOf v. can. 13. 24. et 29. 2. M, Valerio, qui biennio po&t consul fuit, (v. cap. 31.) ValeriifiUoj eju«, qui dic- lator fuit a. V. CCLX. (v. 2, 30. 31.) Sod forte lcg. M\ Valeriijilio, vel potius AT. F. Cf. stcnima Valeriorum ap. Drak. ad h. 1. 3. qtuator erat Quintius, qui ter cet. v. ad 2, 41, 12. 4. Virginiut maxime et tribuni reteri, ut (quod jam monuere Gron. et Drak.) 5y- phace et captivit 30, 12 cxtr. contulum Papi* riiquepraeipuum id decut 9, 15, 6. (ubi tamcn rh prwipuum ad solum spectat Papirium) Quinctius hgatique 35, 34. 37. PopilUutet te- gatio 45, 13, 1. BitU cum obsidibut 45, 42, 2. T. Quinetius et Romam 38, 31, 2. Zev koX »eol ct al. Cf. ad31, 18, 1. 35, 44, 1. Drak. ad h. 1. Schel. ad Hy^in. dc castramct p. 1052. et intpp. RutU. Numat. 1, 300. Vir- f^inius quidem ipse tribunus eraty sed prae- cipuus quoque turbarum auctor, (v. sup. cap. 11 — 13.) unde tamquam princcps tri- buuorum seorsum nomiuatur. — ad tns;;i- ciendam iegem, solertius examiuaudam. Cf. ad 6, 27, 4. et 26, 35, 3. — quid fraudU occuUit ferretur, lepe lata intenderctur. FerrefratuUm ctiam pro. adferre s. inferre di- citur '24,38, 5. et ap. Cic. ad Alt, 7, 25. 5. res repetitum, v. ad 1 , 22, 5. 6. saerata quercus, sacra Jovi, vel vene- randse quasi antinuitatis et nia^itudinis. 7. nostritque et nune querelU adsint, cas beuig^ne audiant, et nwx armis, ea Juvent. Cf. ad c. 14. n. 6. CAP. 26.) — 1. benignearmacepU, sponte, libeDter ac propenso animo. Svc «i beiui;^ potticm pperm 6, 6, 5, vt\ pTQ\iie,\\\i«^- 94 G0MMENTARIU8 IN UVIUM. 8, 88. ter. Cf. ad 3, 63, 3. — od Enhm in Sa- binifi propixiquum Nomeuto et adHberim, (bod.Monte Rotondo) XVIII. miU. pau. a Koma in via Salaria. — Mox verba compo- rati ttd «om paulo durius dicta pro : si 6nium Rom. vaftitas comparetur cum vastitate Sabini a^. Forte leg. ad eum sc. agrum Sabinum, Conf. tameu inf. ad 5, 23, 4. 2. €X metu aUaio, alterius partis, Roma- norum. 3. mututumBs circumdmU castris Rom., ea cinguntfo8ia«valloetexercitu. ircpitr^I^i^ Tff Kol Ttpux^H*^^^ Dionys. 1« 10. p. 650. 4. Nihil nee Um imfpinatum cet. v. ad 2, 45, 7. — intperatum, v. ad 1, 5, 8. 5. Qpfne pntium e$t oudirB haec, vel nar- ralionem sequentem eos, fut omnia cet., vel, quc simplicior ratio est, midire eos, qui tmmia cct. ut scii. eoram judiciacomparen- tur cum hac narratiooe, uode pervenitas illorum intelleg^etur. Cf. Juvenal. 6, 474 •q. Quii vero est, quem non mirifice ad* fidat narratio hcc et comparatio divcrso- rum teroporum, bomioum judiciorumque? 6. L. Hwneiha tran» Ttberim cet. Cf. cap. 13 extr. ubi nune navalia ttmt, h. e. locus, ubi naves vel sdificantur,. vd reficiuntur, vel, hyeme potisslmum adventante, in litus subducebanlur machinis subpositis ; die WerfU, Doeke — Pala instnimentum rusti- corum, quo terram fodiuot ; ehi Spaten, 7. tatin* talva es$ent omnta, v. ad 1, 58, 3. .» Qua timulf simulac tfehtu* procetsit cet. 8. imperiinimium,utniwdusanimi (animo, aut nimio animo, h. e. nimis ferox et su- perbus) 6, 11. sermonis nimius ap. Tac. Hist. 3, 75. cottfuMus atque incertus animi 1, 7. ftM- pens animi 6, 36, 3. territus animi 7, 34 pr. «mtmt ^er s. presians s. egregius et al. Mahm tamen exponcre : nimmm s. nimis ma^- num imperium. Nam aiioquin Livius dixisset : vtnuii et imperii Rtmtitm, et in ipso cet. — vehementiomn, qualem jam co^no- verant eum in consulatu. Cf. cap. 19. 20. 21. Forte cum Christio le^. tn'rtim tpso tm- perto veliementiorem, h. e. suopte iu^nio graviorem tetrioremque, quam vel impe- num dictatune esset; Drak. 9. nihil prtBterquam vigUatum est, v. ad 2, 8. n. 9. CAP. 27.) — 1. stipend'Mpedibus,\Q pef\e&irl exercitu, propler paupertatem fedsset, quia non habebat censum eciuestrem, adcoque non a Censoribus in ordtnem equestrem lectus equoque publico donatus erat. Mili- tia autem equestris bonoratior crat. 2. Jtutitium edicit, v. su|u ad cap. 3. n. 2. 3 . claudi tabemas tota Urbe Jubetf quod fiebat vel edicto consulum dictatorisve iu luctu, et periculo (de quo v. ad2, 26, 1.)^ vel jussu seditiosorum tribunorum, qui ita opifices avocabant ab ojpere, ut cot in eoDClonera conflnentes concitarent. Tabemm «olem «ttnt «difictavniii^inpr. circa forum. ubi tabemKrH, opificet allk|ua i plebe homines vel fadebanfc yn exponebant mercesy val artca e» uude tabemm unguMtegUi^ oeupemU tonsoriaj medux, orMHtarim, «triw (3, 48.) literarie, lu quibus ludi erant, (3, 44.) novei ae veteres argi foro. Cf. lud. et ad 26, 27, 1 Beschr. d. St. Rom. p. 257. ■ Hi Plin. 35. s. 8. et 37. 4 . vallis duodenis ; qui vaUi sunt ] vel ramosi stipites, ag|;eri castn gendi. Paltieaden, Plerumqua tum aut quatemi ferebantur. v. '. Rom. 5, 11. et inf. ad 25,36,3 6 pr. £pit.57. n.2. 5. non itineri nagis apti sc fuer post iulisset major distinctio ponei lim certe lectionem vul^. apt» quam voc. apti vel nddietatoremH e^itum, vei ad agmine referre, qu quidem conlectivum est, sed imh casus. 6. puncto atepe temporis maxtmM momenta (v. ad 1, 47, 7.) verti, 27, 9. ct 32, 17. dicitur ex pmi» nuignarum momenta pertdent, (cf. S 1.21,4.22,12,9.24,19,5.38, ad Tac. Ann. 4, 32, 4.) et passim in re et in eo (forte et simpl. twrH pro luesse, consistere, coutineri, penderc, qucri, (Germ. darauf beruheti, v. c. 1, 30. 4, 31. 8, 27. .; 1.) vel esse, ut in sumnw discrimi titur G, .36, 3. et 26, 5, 7. ^ ii tuunt, v. ad 27, 16, 4. CAP. 28.)— 1. tractuj cflitrarKm longitudo, spatium. 2. sarcinasin unum cofgici sc. loc quo fueraiU ordine, quia exercittu i conlcct. 3. rem tn ducrtmtnc esse, pugc eventu dirimi, pugnamdubiieve mitti. Cr. ad 6, 17, 1. 4. ad prohibenda circumdan cper prohibendum, nes. quo minus rentur opera ; nisi leg. prolUbend 6, 24, 4. 5. vaeuam, iaperturbatam, n dictateris perficieudo (ut mox cpere) dedere, uon amplius inped; cumvallaiionem. 6. illa prior (nisi lef^. iUic) niki V. ad 2, 34, 7. — infensus addie tator : (cf. ad c. 38. n. 4.) nisi l sule ad dictatorem ire jussi : is igm fensus addidiL 7. Std)jugumabire inermemet i (v. ad c. 19. n. 9.) vel eub jug miiti s. tnufuct (ut 9, 6 pr.) et t 6 extr. et mox cap. 29 pr.) sufn miuie et servitutis signum. Jug iuposita prisco asvo formam poatea lit. A babebant» Hino^i COMMENTARIUS IN LIVIUM. 3,31. 95 r«»urH, cujus figura h. 1. descnbitur. ( f. atl 2, 3;i, 3. 1,20, 7. ibique Drak. et Dod- ZouAr,7^ 17. et Festus. sub Jugo mmt^ ut wcU de cyclis 10, %. — itaque, et ita. contni mb tmm miidenmt pugnam 38, 7, 7. (v. ad 1,4, 10.) coiOimi «K, «U cct. pra : Std Duk. r^ >f0 •& ant. ■criptuim Jugam at^ emaum m^ (lcge HLDcitamy ooattittt- rB Jugum ortuia putalMt. Cf. Drmk. ad tum) «t ite oet. L«tCort.MlS(iUutt.Jug.c38. |. 9. 4. a CoiMim OrMMfnc» t. ad 2, 43» K CAP. S9.)*l. Cmatnthcttium rtetptu, cap- CAP. 31.)— 1. «nmm, cjus cariUte, (v. tis» ut 23, 41, 1. 39, 23 cxtr. 42, 54. 44, 32. ad 2, 34, 10.) labnmtym mt propter mfuanm mL ~ Carcto, infiot, prgdmpartt — ettu^ intemperiem, pluvic defcctum, Dimiam cic- Xh Mimtft, — > legahukit lepmubut prturit: dtatem, vel potiui aquarum inupdatio- quAlcs poenas inrogabat di»cipliiia Rom. ncm, earum ct piuvi»nimiam effusiouem* Cf. 10, 4, 2. 24, 16. 27, 13. Froutin. Strat. Jntempenet est intcmpcrata s. inmodcrata 4» 1. Valcr. Max. 2,7. etLips. Mil. Rom. conditio, v. c. cmU 5, 13. 8, IB. 22, 2. •• 5, 18. Hinc libi militibusque ig^nominiam tcmpcttatifl nimis vel calidc vel fri|^d«. dcprecatur Minuciut inf. 22, 30. Labormt autcm et lo^crsrt proprie dicunturp 8 kie (Minucii) exereitnt mentar et emv- que grave idiquod oous viz tolerant» Mt auramm iibrmn penda s. pondcre sc. ha- eoque labcfactantur, prcmuntur, veiLantur» bcnteBi, ut 4, 20. 26« 36. 47. AL Ubne adtii^ntur, vel multum indc laboris, dif- pondtK Sed V. Gron. de pecun. vet. 1, 6. et ficuiutis, curarum ct molcstis pcrcipiuat. Schelleri Lex. lat. Cf. ad Pr«f. u. 7. Hinc vremi et labarara 3. cmMmmtni wmdo: nam eamittariy «n^ jun^ntur 22, 6 pr. Simili mcUptiora, ab tcw, cst vel post uocturoum convivium et aninialibus, quorum cervices Jugo pre* iopr. compotaticmcm per urbis vicos cum muotur, desumta, bellum ingeaa in aereim^ twiis et ■ymphonia va|^, ad pueHaruro but Romanonim em dicitur 22» 33« 6. et imatarum seucs ire, aute illarum forcs e&- cervinbut Poeuoruro pr^epotenttm finitimmM cubare cum cantu, easque, uisi spontc rij^cm tnpofacfv 42, 50, 3. (unde mailior di<- 0, 23 pr. sertiorque ex Dionys. 10, 31. 32. 35. 40. 43. 6. Fabiut QotiiCat ttteeetiar cet. 'v. sup. ad 45. 47 — 55. peteuda est, cujus sumnia est ap. 1. n. 1. ct ad 28, 38, 4. ' — ds lege baec. Romilio et Veturio coss. tribuni pl. Tcrentia. Cf. cap. 9 sq. *- Patm Csaiiirr, le^m a^rariam, per XXX jam annos ex- T. ad 2y 42» 2. tractam, iterum promulf^aruut, eauique L. Siccius (al. Sicinius) DcDtatus, vir for* CAP. 30.) — 1. loitrariNm axereitvm, v. ad tissimus, militari facuudia suaiit. Lcx 1|37, 4. tamen post multas altercatioiies non per* 2. h wtetutperpuUt; al. percuUi perperam. lata, ct mox Romam nuntiatuni cst^ ^ ■■ pattea aamkm trAamotj qui nuoc cssent, .£quos et Volscos itcnim arma cepisse. (alii cnm Peris. lep. hat aotdem) juberent Advcrsus eos cura consulibus profectus cst ylcfaa, comitii* crcarent» ut passim jubere etiam Siccius, ducens extraordioariam ve- magi^iutiLi ct kgamf at rogare de eo, qui teranorum DCCC ^hortem, Jussusque oomitils prccst. cum ea adoriri castra hostium, in montt 3. rriaMinc «1«» omic a jprvmi tril^Hiiii pl. posita. Is fhistra deprecatus est certam» mmLg M «r tigi^ eknHbuif y. ad qiuunae nitti vidit, marteiB» el RoiBi» 96 COIOIENTARIUS IN UVIUlf.' 8, S4. l\\ conviciU minifqne adactus obtempera- vit. Scd rustico quodam duce alia^ quam congules hostesque putaverant, vla in Biontem eTasit, et castnr Incendit. Que respalam facta invisos reddidit consules, et Diccius in ibinum sequentem tribunus plebis creatusy consulibus autem, ut ma« ^tratu abiere^ cb male actum militare fanperium et delectum nimis asperum» (Ue8|dicti et mulcta est inrogata. Novi itaque consulesy eamdem olim sortem ve« rltly plebi coeperunt favere, legemque Cniemnty ut non solis consulibus, sed omnibus in posterum ma^istratibus llceret «os mulctare, qui aliquid a moribus le^* busve alienum commisissent. Prsterea ex SCto decem legati in GrsDciam missi •unt, qui le^Grscas describerent : cujus tfA idem potissimum Romilius auctor fuit, vt se plebi non iniquum esse ostenderet.^ » De Siecio, quem Livius turpi tantum Muide Decemvirorum perisse tradit iiif. cap. 43. (cf. Dionys. 11, 25.) v. Gell. 2, 11. «r PUn. 7, 28. s. 29. 3. legem amiiiinu oGnehnibui ceUbrabantf v. ad U 4, 12. 4. neem^utpopuliiMritumf\*CKp» 18. 5. Itaque €rgOf v. ad 1, 25, 2. — diet dieta — ah gdile pl. v. ad 2, 33, 3. Pro C. Claudio Cieerone Plin. 7, 28. L. Sieeium memorat, et Dionys. 1. 10. p. 673. C. Sic- dum Dentatum, 6. quttque tcqu^mda liberUUm esunt, v. ad cap. 24. u. 1. 7. misn legati Atkenat tres consulares, teste Diooysio : (cf. sup. 2, 54. 3, 2 et 10.) Jidem decemviri creati. v. cap. 33. ex quo cap. et sup. cap. 10. intelle^itur, h. 1. le- gendum esse Ser, SulpiciM, ut et inf. cap. 50 extr. CAP. 32.)— 1 fceda homini, lerribilia, vel tristla, pemiciosa, ut mox fcBdaUu anmts, De peUilentia v. ad 1, 31, 4. et cf. Dioo^-s. 10, 53. qiii more rbetorum rem mirifice ex- omavit — lugubres domus, in quibus fuit luctus. 2. lex Jeitia de Aventino publicando. v. ad cap. 31. n.2. 3. ali^tquesacratet leges, v. ad 2, 8^ 3. CAP. 33.)— 1. Anno treeenUsimo altero s. aecundo, (v. ad Epit. Liv. 49. n. 1.) et <]uidem explcto, ita ut decemviri a. V. 303 mai^ifltratum iDirent. At alii, v. c. Si^on. ct l)rak., annum 301. inuui, eodemque primos fuisse decemviros putant. Cf. ad c. 38, n. 1. leta prineipia magistratus ejusuimis iiuurta vere, v.ad2.21,4. — eo eitius lapta ret ett, conmpU, in peju& mit, de^neravit, ▼el conlapsa est, desiit,finem babuit ; Bauer. 2. Suijjleuerttantum ceteri mtmmtm, creati taainm , u t explerent numemm . — nmtsi" wds mbjragiis, de novissimis, ouibns novissi- alf po«tremi quatuordccemviri creweotar. 3. Regimen totiut mggieMms n cemviratus? an conkgii deceiUTl Sed illi notioDl non convenlunt w men (^uod ad plures spectat) et Id^ respuit sermo Latinus» quo wmgiiir citur nen nisi munuf aliquod pn aut qui eo fuogitur, non conlegiim nuDc vulf^ Magistrat vocatur. Ita delenda videutur verba totiut wseig tamquam glossa bomlnis indoctl» ^ loquendi usum ignorantis, vel lef^. et vit magittratut aut et tota mt mag, popularis eaptator, levis favoris pofi aura et ventut (v. Eraesti dav. Ck vocc.) dicitur, quia homines ad agendas inpellit, quat agere non d aut ue aDimus quidem erat: nam vento leniori traducitur ad omne que nos aliquo propellit, ut quid i aut coDsequamur. Cf. 22, 26, 2. 6. 29, 3, 5. 30, 45. 42, 30. 39. led i 3,37, 1. Similiter FortunsB triba cundus Jiatus (45, B, 3.) seu ventut i eaque coeptis nostris adspirare alle^oria a vento et navigationc V. ad Sil. 8, 325. et MiUcherL m Od. 2, 10, 22. 4. Deelmo quoque diejutpopulaea vicem reddebant, et, qui jus dicebatj tusjurit adpellabatur. 5. Eo die penet pr^ectum jwrit fat erant, conlegis novem singuli adeenti bant, V. ad 1, 8, 2. 2, 1, 11. 2, 43, 6. in umca concordia, v. ad 1. 2i — 9ui ma^istratuum confeniut prical dum inutUis, civibus noxius, dan (ut4,31, 1.5, 5, 7. 6, 40, 5.aliisqv quflB laudarunt Burm. ad Ovid. tx 2, 8, 59. et £rnesti in clave Cic, utc iXwrtreKijs, kKu^K^t, v. c. ap. P^ 117. Theophr. Char. 8,4. ct Hom 269. ubi v. Clark. et &xp*f^^' *P* Tact. etset, futurus esset, vel esse p solet ; (cf. V. c. cap. 36.) nisi le^. ea 7. moderatumis eorum argwnentum plo unitu rei notasse : *f hypalla^ vel ] tate dictum pro : adtulisse exempluc sit ar^uinento moderationi, e quo mento Dotetur, si^oetur,' universa iDtelle^atur {abstrahirt werde) mo eorum. Neque enim ar^mentum i: sed moderatio. Possit etiam esse p muspro : moderationem ipsam,quu plum est ar^umento ;" Uauet. 8. decessitjure «uo, ut cap. 46 pr. el tuo ap. Cic. Cf. ad 27, 10, L — dei vi magistratus, v. ad 1, 53, I. CAP. 34.)^1. QuttjR pnmaum J cet. sensus est, eos eodem tempo jus redderent,fetiam le^bus scriba cupatos fuisse ; Drak. — «6 JUs > viris/erreat, v. ad i, 50, 7. 2. at^ue inmediumcDriferreiitv. ad 3. quat conHnm mnim, omnet i <:OMMENTARIUS IN LiVlUM. 3, ^5. 97 li«t«, (cf. 6, 22, 4. et 8, 35, 3.) tumjiw- Uor, probasse et sdviste, lalas a decemvi- Hs, fMOM tuliste quasi quisque pro se aUis Jubentibus vidtri patset, h. e. tam gratas et adceptas, utnemo maps dubitasset eas- dem ferre, quam ab aliis latas probare. 4. ad rmwtam^ secunduni sermones et jvdicia hmmmum jactata et vul^ta. edito^ promul^alo. ctftfot cooj. Grou., Duk. et Aaner. .*>. Jam pUbtf praeterea (ut 23, 5 extr. et •1. ▼- Drak.) plebs amMulum namen — penta eratf actiYe, pro oderat. v. Drak. 6. cademtibiu in vieem adpetlatiani (v. ad 2, 27, 2.) deeemvirit editi ex emend. Drak. pro vulif. mdpellatione cum Strothio, qui monet, etdere ali^iua re dici pro decedere ab ca, et etiere aiiem rei pro : ei parcre s. obsequi. Uvins inf. cap. 36 dicit, prioret deeemvirot edpellatuma ooniegm eonrigi reddiUi ab te jura ^*iitte, h. e. passos esse. Baueri nota est : ** ProDum est, adpellatiani conrigere ; nec; si libri faveaDt, inprobaverim. At quum \Oad in hoc nemo facile mutaturus fuissc ▼ideatur ; retinendum, et absolute expli- nsdnm adpeUatione sc. facta, qua adpella- ^em, si quis adpellaret alios decemvi- m : dictum, ut ludit, poM, bellOf comittis, ttm rerum." Sed nustra lectio di^ior ^io ; et quot non conrupere inperiti * CAP. 35.) — 1. eomitid in trinum nundi" "« (6ive trumndinum sc. tempus) indicta *><«(, ut plerumque, ncc tamen semper, ^r. ad 24, 7, 8.) h. e. iu tertias vel temas Dtmdinas, (tts rpinip kyopiof Flut. Coriol. p>222. et Dionys. 7, 58.) quibus candidati unbiebantma^stratus, etlefcsaliasve res, io comitiis pera^ndae, promul^abantur, Dtmes, non modo in Urbe, sed etiam ntra eam vel in aeris de^ntes, et, si non pnmis, certe tertiis nundinis, fructoum veadendonim causa, In Urbem conBucn- tn, tom illas res co^oecere et solerter ex- P|orare, tum tertiis nundinis, h. e. XVII ^, fai comitiis subfragia de iis ferre Ptent. Numerandorum enim dierum (qiwl Emcftti in clave Cic. et alii jam do- nKre)initium fit anuudiuis primis, etde- *nit 10 tertlis : nundiuae autem secuQde ^oie latino bis numerantur, ut idem dies »itBOfins a primis nundinis, et primus in ^ltera enneade dierum, utque septem tan* tBB dies binis iDterjecti sint nundinis ; ■^ Varro R. R. lib. 2. Praef. pr., Dionys. ^^ et Calendar. Rom.) quemadmodum Bot dicrmus heuU Ikber 8 Tage. Cf. Drak. <4 h. I. ^ Gnnitia deeemvirit creandit in- ^«,ad decemviros creandos, ut 32, 35, 2. (^'(Mi ngamh eonleg^^ et sic passim de ^, vel eo, ad quod aliquid peniaet^ v. c. ^nmeirot agro dando ereat 3, 1. duumviri ta- tnt fmiuudit vel deeemviri legibut seribendit iCi ciMl^ fem«t diatti mlliMgendti^, l. 7,contilia erigenda reip, agitare 6, 2, 1. al. Cf. ad 3, 46, i. 6, 21, 2. 8, 6, 3. 9, 11, 9. 30, 6, 2. 38, 47, 2. 2. vacuo ab te relicto /oco, v. ad 4, 16, 5. — prentarent homineSf v. ad 2, 61, 4. 3. Demissa jam in ditcrimen dignitat cci. comitiis jam iudictis ct re eo perducta, ut Bovi dccemviri subfragiis populi crearen- tur, haec di^nitas Appium Claudium, vi- rum juvcnem, cujus etas tum honorum cupidior esse solet, tum iis peteudis jam matura erat, quique et consul jam desi^na- tus et dccemvir fucrat, (v. cap. 33.) per- puiit, ut, dulcedine ejus capius, itcrum iliam ambiret. — ea attate iis^e honoribut actis, (peractis, exactis, ut actohonore, con* sulatu, 8, 26. extr.) ut 45, 19; 11. Cf. ad 2, 29, 6. 4. propior petendo, quam gerendo magistratui erat, similior petenti, quam ctiam nunc gcrenti huoc magistratum erat, magis eum petere, quam adhuc gerere vidcbatur. Cf. 27, 17. — Optimates (ut optimi 35, 34. ubi v. not. 3. et Gr. ipiaroi, uude Aristocratia) proprie qui optimas in re publica partes sequebantur, aut certe eas sequi videri vo- lebanty consiliaquc sua optimo cuique pro«> bari cupiebant. Obpouuntur poptilaribut, (h. e. iis, qui populi causam tuebantur ad- versus poteutiorum injurias, aut qui grati- am pupuli, etiam cuui detrimento reipubl. et contra honestatem, captabant) sed non- numquam et plebi, quoniam erant ferei homines supcriorum ordinura, non de plebe, nisi forte ditiores. Cf. cap. 39 extr. et simil. loc. 9, 46, 17. Cic. Sext. 45, 66. et Ernesti clav. Cic. 5. medius intertrihunieios Dttilios Jciliosquef inter Duiliam, Icilium iisque similes, qui quondam tribuni plebis fuerant, (ut consu' lareSf tedilicii, prstorii) et quidem acerrimi. V. 2, 58. 61.ctad3, 31,2. 6. per illos se plebi venditaref commendare, jactare, ut mercatores laudant merces, quas vendere cupiunt. 7. Nimiitm s. nimis se cogere inordinem, esse iudicium s. proprium non tam prope" rantis cet. Jn ordinem se eogere esc tantum demitti, majestatis inmcmorem agere, de- primi sponte, oblivisci majestatis, tich emiedrigen : 3, 52, 6. in ordinem eogi est in- pcdiri imperio fungi, cogi al)ire magistratu legitime capto, uulla culpa sua ; Bauer. /n ordinetn cogere s. redigere, est potestatem, auctoritatem diguitatemqueiDmiouei^e; in~ tervileset abjectot connumerare dicit Priscian. lib. 18. nos : demuthigenyherabsetxen) hinc con- temoere, despicatui habere; proprie ad eum, qui alicui proprius est, et quem egredi cupit, locum et ordinem illum rcdi- gere, vel ad iufcriorem ordinem detnidere. Cf. 6, 38. 25, 3. 43, 16, 5. intpp. ad 35, 4. et Wolf. ad Suet. Claud. 38. qui monent, locutionem ductam ex militia, ubi milites extra ordinem snum in armiise esressi a G 98 COMMRIfrAIUU? m UVIUM. 3,97. ductoribua ia onMnem cosi ^.icantiir. ft. vutgari cwm vfwaUMy v. ad 2, 29^ 5^ — (ui conlanuaiiiitti» magutraium^ v. ad 4, 22, 4. 9. otmeuftdanda moUir^ ttip^ii» o. v. ad 23, X4, 8. — qjwd ben» vertat^ v. ad 1, 28, 1. — inpedimentum^ q\u>d iiMe haberet comiUa, pro gecamme coutiQHauui mag^tratMm. 10. dffecti» houore petitp, spc ejus couse- ^ueudi fraudatis et de eo depulsis, (ut i as- sim tpe exddere et dgici, i\viSos r* &rc 32, ^. et dHrudi ap. Suet. Ca», 24. iapr.de petitore vel compet|toi>e, et per eokionem, h. e. con^regationem homiuum, •orum coArumpendorMm» (inpr. ut quis adipjscatur honprem, yel cq dejiciatur) aliusve malie rei perQciende causa ; tmde et coire pro oonvenire vel coira societatem ob nuilam rem» ut mox cap. 36 pr. Cf. 4, 44, 4, 37, 47. 38, 35. 39, 41. 40, 46. inpr. ad 2a 10, 7, et IQ, 8, 2. CA?.36.)— 1. mfim^^ «(imc pir- Wkrferend^Jvit^ desiit partes sibi uon pro« prias et na^uriB Vc^eeuuyiue s^o baud ad< commodatas ai^ere^^ |[nam prraina, ut t^w- «oy, est ficta facies s. larvas aua m^tnoues oUm utebantur) h. e. dissimuate et aliter, ^uaui sentiret et soleret, aeere, Nos dice« remi^ : jetzt %og er die Maike eiby UgU die lATve ak. Ceterum iUe recte nro iUud dici* tiir. Cf. ad 24, 42, 6. 2. inpotentibus conntHi^ iqmoderatis, ni- mium violentii» imperiosU, superbis et ^ranniei&» ad dominatum spectap^bus, vel, ut iMpoUnt iiffuria 8, 28. 38, 56i, et inpotent poetuliUum 7, 4% extr,, ab ejusmodi inpo- tenti, non satis moderato et civili, animo profectis. Nam ttyotfninon modo est, qui nlhil potest, iufvm^s. tenuis, 'mpar^ (ut inpotent suarum rerum 9, 14. ubi v. aot. 4.) sed etiam ouipotentia abutitur ejusque mo- dum excedit, vel qui sui non potens est ; unde iwpoUni trc 5, 37. 29, 9. (al. iapaiieM, ut ap. Ovid. Met, 13, 3.) i- kmtf.27, 50, 3. 30, 42, 6. i. regnun 7, 39. 8, 5. crudeliia^ 8, 31 nr. lyraasiu 25, 28 extr. ra6iei29, 9. su- pir6ta 42, 46. iiqwCentta mtiiiebrii 34, 2. 3. «pnjiittf, queB. aecreto (furte tecreti) ab aliit eog^iebani, ut 8, 3, I. agitabant, leute et dam moliebantur, ut coaiMr» iram, dolo- rem, coepta, bellum» virreut s. w^aeiv K^ff«, x^^ cet. V. ad Sa\, 2, 327. Simi- Hter conatia eoncoeta dicuntur 40, U, 2* ubi Drak. et Duk. conj. cocta, ut Gri»v, ad Cic. p. Rosc. Com* 15. cogiAeiuiuBi pro eoncoquen' mm. qnia cofmre cmiiUa sit ezcogitare s. deliberare, et eoneoquere probare. Sed £r- nesti in clave Cic, jam monuit, verba com- poeita ax eom acpe pro simplicibus poaij 4. n«rt ikiiitti (genit Ongi 1^9. sistentes, vel quum essent ; Sjlr. iiif. iu boc cap. ^oniattm, aoa ccm eriuftg iilorum, pon hafum ratioac baqt ; cap. 38 tuarum rerum - quibus nihil facile probari potenU ohstinati. — Idut tum M^ tftlm 1, 32, 8.) ineundit ma^utrati6tts ante Cal. SextUes. v. cap. 6. Causa tionis^ adfert Dipnys, Hai. 10. p. 6 5i. deJUinltapei iuperait;" Drak.Cr.«dc.33. D. 2. — m MTTititUm tlapui : ut Gr. '{(iXurilafitu', Isp- luin eSundi, Inpetu niniia cffiuum loci- pere, Tclut qui pcr glaciem curBitantes, peifiuu abraplti, cBusl ruant, vel per pre- ccfis acll desuper eSuDdaatur, Ainoui, Atn- «■Cer fMten; Biuer. Alli conj. Irpia, rel iilmpm; vcl Ttlafia. — In iaidentm ve- «i«i, dcdderentur rursui, deiiderium eo- run venikt, redeu; Bauer. 2. ^mni intiTim mtiOia ittiUa fiiTi, fiatt, (t. ad 1,35. D. l.| ((, ctUm, itcemmnctX. 3. fui priaw irMmictM hcmina cct. Ct. >d 4. Hiftm, mgen ptdan pkMijue ni, ipo- liabant, eipilabantplcbcm, c]u>que res ad M ra|^h«ut. Rei que firri agi^M poi- •unt (ut 10, 34, 33, 13. et M, 15. vel «pJ rtl,p.i. vel, }uuii/brtiuM, P*, fuiitfiud eifil)m,ftTtl, p. ■. vef, fuun, .^'taac qai^fiud cntatiimfmt, p. »., vel, fuUM .mtmB,fkirffudeiipituB/fr(t, p.fteiiut. f- mrgiM tmdi, ccdebantur, ciit wmri mb- M, luiniiullt atitin securi percutiebantur. V^dam lesvnt: argii taJi tlu, mlii Uretcrai pauim lic breviusluqui, di>_ Gno. et Drali. Cf. ad 23, 29, 3. et Tac. Am. 1, 97, I. Ita GrMci omittunt t ^ M. ici|ucate i t) cet, Scbaf. Cf. Baueri Om. de Tbn^d. p. 43. Sic el 31, 21, 6. £. 7altne inpirat, «t ■lter> parte M ■Vawa ^Hl«,iiJUncet. Omisium ■Bm a^tuat adiL ute Groa., uon M! ftiliM Muinlei, Glar. eanlertt tt eip. Sl. 56. 61. et 9, 34 pr. Cf. DodWell. diu. dc Cfclia 10. S 86. ubi banc cbroDolo^tm (t Dianyiio etLivlo fulBiedocel. 2. ad inpertiaii tnAtAenduM, •dhlbeDdum, cxerceudum, uitcndcDdum, (Gall. /air* (aJ«r; Bauer.) ut inf. boc cap. et3, 59. 4, 53. BG. 36, 38. uU v. Gron. falif*^ K. 3. Dfptnrodir in ptrpttmiM liierliu, {>n> platie amissa habctur, spes e)us rccupa- raudE abjtcilur ; ut paislm ret rfli>ra- laqut mp. 22, 53. et dtplavtai agra tm 41, 6, 4. ubJ.Em. male cud}. dtpi^tttata, 4. ntc ^R/imaDi wiuiii dryiriirant ■»!- «wi, ud etlam eontemni crt., ut moi ; Wt» nuniii vJiiiii, ud ctiam cet. v. ad 1, 40, 1. — indignadiinfHr K. finiliml populi ; (Cf. *d c. 28. D. 6.) ulsi potiui leg. b^nriim fuf ibitae — indijrnduntur. Cf. ad 28, 12, 8. - indifndiiinti I 2, 5«, 1. inpi 5. fittfilutii intir Pidnini ■( pMii odin, de- cemvlrii utrique clviutn oidiDi invUa etah eo desertii. Cf. ad 30. 44, 5. — U ptnr perpulit, vul(. paicatil, inale, t. ad cap, 30. n. 2. omwotuf ai«I«(iliBM magidrafui , auferendi , adimcDdi , abro^Ddi : une ct omuiuo abolcDdl ac tollcudi, nc amplius oinDino enent In rep. Xvirii Baucr, Cf. ad 1, 23. 1. — inp.- ria^ inAiicniiD (v. mp. not. 3.) i» puunts pr^imdi anini, T. ad cap. 63. n. S. ftirv. Aunilain (v. ad c. 47. n. b.) pitbim cenMrtit in se. — uliium fuidfudH liiirw ciDiUlii; al. ctviloli, quod periDde fuerit, naja voci fuid- fuoia datiu est Geuitivus { Bauer. 8. fitun itDm,T.ad 1,8,3. 0 3 100 COMKENTARIUS IN LIVIUM. 3, 40. ablatis distractisve, aut mulctadicta a ma- ffistratu» inpr. coniule et censore, coSrce- bantur senatores et cives, inpr. qui citati non adessent Cf.37,51. 43, 16.Geli. 14,7. extr. Cic. Or. 3, 1. et Phil. 1 , 5. Ceterum bona etiam absentium Patrum publicata tradit Dionys. 11,22. 13. miatum in diem p, fldtetmt, v. ad 31, 49,5. 14. privatitqus, ti vit oftesMt, inter quos et prlvatoB nibil esset discriminis, praeter ▼im, que ab ipsls, tamquam a mag^stratu, adhiberetur. CAP, 39.)~1. obnoxie vel idem fere quod obtdiMnter, demisse et subjecte, vel uon libere et constanter, timide, humili, sub- nusso et servili animo : uara obnoxius pro- prie dicitur tum is, qui ob noxam s. delictum pGenae obligatus, (ut Festus dicit) deinde qui quocumque modo obligatus, obstric- tu8, {veqfiiehtet) aut inperiu alicujus sub- Jectus est; (cf. 7, 30 pr. 8, 28. 34. 23, 5. 29, 37. 35, 31. 37, 53. 38, 34, 42, 46 med.) tum cui facile quacumque de causa noceri potest, (ut 36, 32, 2.) adeoque infirmus ; tum denique qui immtc h. e. culpee sibi con- sclus est, ethiuc timidus, demissus, anxius, suspiciusus. Cf. 6, 34 pr. iupr. 23, 12 med. Gell. 7, 17. etGron. ad Sen. de ira 3, 8.— Prcc. ett del. Gron. et Crev. 2. Valeriit et HoratOt dudbut pultot reget, v. ad 1, 39. n.2. Dc Valeriit res nota ex 1, 58. .59. 2, 2 extr. non vero de Horatiit, uisi buc referendum, quod de Horatio Coclite traditur 2, 10. vel M. Horatius Pulvilius propterea primo post reg^s exactos anno consul creatus est. v. 2, 8. Decem Tar" quiniot, homines mente ac superbia similes Tarquinio Superbo. Cf . 6, 40 » 5. et ad 2, 58, 7. 3. nee nominit ref^is hominet perUnum etse^ quod per se nihil coutineret mali. — deiti' cqttque^ reliquos ordine. Cf. ad 1, 21, 8. 4. ^iod in sacrit etiam retentum At, sc. in tltulo re^ sacrificuli. Cf. 2, 2pr. — Su- ptrbiam tum perotot regit, v. ad cap. 34. n. 4. 5. tn regeeodem, uno, ciu mox totprivati obponuntur. injilio regit, v. 1, 58. — Ne- fue te videre, qui, quomodo s. cur, tibi mitmt cet. — tenatum cogere, v. ad 32, 2, 4. 6. quMto feroei^yr (h. e. fortior, quod et multi libri exhibent ; v. ad 1, 53, 7.) dob/r eitet in Ubertate tua, quam eupiditat in iryutta domimAione vindieanda, vel partic. pro ^- rund., pro vindieando libertatem et dondnati' enem, %x% 5 , 6 pr. et al. 1 llud in bis insertum flj> editoribus ante Drak. 7. tf «9«umdc fit /i6er 44. neque ejus fines ec^ressa in conviciay jur^ia et vim de^neraret Cf. 8, 33, 11. 25, 1. 33, 35« 34, 1. Redundat uitra. 7. th rmduo odio, ex eo, ob illud, v. ad 1, 1,5. .^ ifniterdui^tam, tractata; velpro- tracta. SicnoDnumquamieUi(m(iuc fendendo non constans et pertinax, fuam namm, strenuum, (nam id propr.est nat;um, seu^naMiiih uude navare, et contr. ignaoum) solers et industrium, in malitia, sceleribus committendis ; nisi potius malUia h. 1. est vel versota et fallax nocendi ratio, (v. Cic. N. D. 3, 30.) vel callida juris interpretatto al, calumnia. In MS. aut. non male legi quam ignavum m ndUtia ingenium esse bene mooet Schott. Obss. 3,38. Vetus et rectior fbrte scriptura eslgnavus, (unde^Tioi;!») ut ^iiotui et gnarus a Gr. yty^K» s. yv6et et yiwpf «, etsi Cic. Or. 47. ignavum, ignotum et ignarum ob euphoniam pro innavump tM* noiitm^ et imianiindici mouet. , CAP. 42.) — 1* por suum at^ iUorum dede^ «Mf, V. ad 2, 38, 3. fL esnilusomm6ii#iitarut2t6u<, cibariis,vic- tui necessariis, commeatu $ quo sensu res utUes dicuntur 9, 43, 5. Cf« ad Tac. Ann. 1, 70, 6. — victuna, vitam sustentaturus. 3. «rma tStsculum ad, h. e. prseter, (v. ad S, 23, 3. et Dralc. ad 26, 5.) tubpkmenta mi- litum in prmlio interfectorum deeemerent ac. mitti : i^i cum Gron. le^^. arma illis, qui inter f^igam illa jactassent aut dereli- quinent, os f u6pisiMnfum, milites in occi- torum lotmm. 4, abaree TuseuU, quod conditum erat in oolle, (v. ad SiL 7, 692.) unde perperam in MSS. et antt.>edd. lesitur digrmos. CAP. 43.)— 1. duo ntfandafaeinora, frau- des, quibus pcricre Siccius, (de quo v. ad cap. 31. n. 2.) ct Ftrgtwo; (de qua v. cap. Bcq.) iUe in beUo, httc domis. Roras. — •— teoesnoms a si^is, vel potius ab Urbe. 2. mentiones sermonibus cbcuttis serentem, v. ad 2. I, 6. 7, 39, 2. 33, 32, 4. 34, 37, 1. et cf. virg. /Bn. 6, 160. CAP* 44.Wl.Aaudminuj/aio (nisi malis fiediaH) eomms, v. ad cap. 32. n. 1. TgM W^^^B^^^^^^ l^^%WWe^^^^ ••'^^^K^wa*^ • # ^Hm ^^^ ^^%^m ^v# — vir exempli recti, ut nos dicii emplarischer Mann^ 3. Perinde, eodem, quo illc eamdem recti et honesti norma Numitoria, institutafu£rat, quif: dudum erat murtua, (v.Diony: que hutituduntur, filia forte et aKi quoque liberi ei fuere. 4. L, lcilio tribunicio cct. v. a 5. — Mox Appius, amore ame Gron. ■■^ 5. tnserniu(«mad«sr«reveivtfu in foro dicitur is, qui liberum a vum siiuin csse contendit, et sil suum servum, viudicat ; ut m U eum, quem quis servum esse sibi, tamquam suum servum, ' bcrum esse adfirmat, et ab eo,i defendit. Hiuc adsertor, et ads» cia$ quie propr. est con^vei sive de possessione alicujus re stram esse dicimus, qnum aliu sibi vindicet, si ve.de jure ii quem vel liberum essedicimui nostrum ; (ut cap. 45 extr. et deinde ipsum hoc jus, quod vei tulare, sibi adro^re, vel pri judex dicere, dare ii decemere di dum Ubertatem, de ea : non fui quo passim secundum aUquem dec care, dare Utem (ut 23, 4, 1. € Rosc. Com. 1.) vel simpl. dart seutentiam, dicitur pro : eaml quo, ex commodo sehtentiaqui veurde qn. Cf. ad Tac. Auu. 4, dicite secundum UberUUem, ut con servitutem cap. 57. vel ab Uberti tem cap. 57. vel simpl. ab Uber Vindicias seeundvm servitutem dai cap. 56. Uberum eorput in servii cenflum) alicui addicere s. tradei petitaanebus,qu8e in auctionib maximam licitationem, vel a qui, quum solvere non possuo bus, tamquam mancipia addie 15. et inpr. 27.) h. e. traduntui hasc notavit Bauer: *^Vindi Ubertatem et senitutem sunt h. de statu hominis, quiliber an i dubio agatur ; qui si pro Ubero fiierit seque gesserit, maneat v eemane (vel quasi) libertatis, % usurpatce ; sin smnmit^ inXeriM potestate seu domini veri seu | sicut pere^initatis rcus manel usu et quasi possessione civi decematur. Eivopr(^'udictuma dicisB iUae, i. e. in quem statum seratur, libcr an servus interii (domino cedat, an pro libef eventum judicii; et Vir^nia is seraiMtem serva decltmibatur huc vel jam nunc dominus inp non ut libere parceretur ; quod bat Appius ; nam serys stiipn COMlteNtARIUS tH UVIUM. f 45. «5, m In criaien aut Judlcium. Idiquitas Appiiysecundum servitutem vindicias enus, erat partim in consilio libidi- «rtim in negle^ndapossessione tta- eri. quum adhuc serva non fuijset, » libera se ^tsisset Virginia. MaJe t Strotli. lit liberajudiearetur: quod n posset, in causa dubia ct statu« 'srsia. Ccrte adderet tn(mm, tan- ad cventum Judicli. Quo ouid opus )am Judicata liliera cstct? Immo m $unt, ul interea mancat in statu donec dtjufe co^itura Aicrit. Hinc Mieari pucUaiii in posterum dlem, ybemisUterarunihuli,v, ad cap. 27. n3, '•mUier lUndinis deeemvirif (ita.fortelcg^. «itis vocibus. vel decemvimlis, nisi I deeemtiri cst g^lossa) M. Xlaudius, . cap. 57 pr. miniaer cubicuU Appii eitur. Mox in MSS. rbtundius iegi, I Mtftam, (sc. dicenn) senximque adpel' m 9e Jidtehat, monet GrOn. Bauerus l^lfi serram quflque, nisl verba ab ip- > smt transpoMta, aut que positum fnf, etiam, sicut ci ip$nm. elamorem nutricis, f)uellani ducentis lum litcrarium ct comitantis, ut i^UB pueros. — jicjnilan nonien, po- ^ratum. — natos, active, amicos e, qui iioraut seu nusseut patrem, et *ponsum, Btkannte, berfor virg^inis,' M. Claudius. v. not. 5. 9}wre grassari, nm viy b. e. agerc, in- ene^ui, ut g. cmsilio 10, 14. Gras- pr. mag;no vel concitato gradu sum- •tudiu aii finera allquem contcndere, peemsianem agri 6, 5. et ad decus Sil. 1, lsef(»n^ij,tuadentibus Hs, quiaderant , amicis, notis, vel advocatis, vel e stantibus, ut sequeretur in jus vo- VbCain judiei Appio fabulam petitor, fmd ipium auetarem argumentf, peragit, 1 dictlo a comoedia ct partibus, iu «f, translata. Cf. ad 1, 18, 10. et Petitory qui a pretore aliovc ju- U poisessionem cet, actor, in causa , ut adeusatvtr prOpr. in causa publica, i^p^/f«r, ille, cui iutenditur lis, vel n actio sulKipitur. ■tpoiirmn s. subdttam e\, Vir^uio, verafilia. ii pMiee cautaahesse, militantem pro — absentem de liberis dimicare, pcri- ▼d vere certare, nempe pcr amicos ; 9gt«Aipw lata, lege XII Tabb., qua I erat, nt is, qui lu servitutem adse- , nsqiie ad litem dijudicatam, tiber t noB In potestate adsertoriB. Cf. i 11, 91. 16. vindieltts det McuMduifi fiBtfrfaMli, v. lup. not. 5. CAP. 45.) — 1. Appius deereto pn^atus nt. cst. — iegem postuiatiani tua pntteniere, tamquam rationem adferre, banc illa ful- cire, et illam citare ac prieniittere, ut htec speciosa fiat, ut cap. 47. deereto sermtmem pnttenderey et Gcrm. vcrtchutzen, xumVortpand brauchen, als Grund angeben, Cf. ad .37, 54, 3. et 45, 42> 3. quibus locis Gron. emend. beUd et oratUmi; sed alii jun^nt helti fitu- htm, (causam, pnetextum] et id ipsum argtt- menti ofationis, 2. si nee causis, (nec respectu cauiarum) necpersonis variet se, dtvefsa sit, sc. libertas, vel potius lex. Verba seqq., que ob nimi- am orevitatem obscura sunt, bene Jam ex- pHcavit Stroth. " Appius per calumniam jliHs duo hominum genera sibi inviccm obpouit; unum, quod in sua potestate slt, alterum, quod non sui juris, ied vel in pa- rentis vcl in aliorum manu sit. Si de bo- mine, qui sui Juris sit, qusstio oriatur, utrum in lervitutem, au iu libertatem ad- serendus sit, inm idjuris eise, scll. ut usque rem diJudlcAtam lib<^ sif, qHiaquitis, talis utpote sui Juris homo, lege a^frr,atque iuse de libertate sua disceptarc, posnt, Hoc vero non vafere in homine, qui non sui Ju- ris, scd in manu aliorum sit; hunc liberum pronuntiari ntm posse, sed necesse essc. ut sub notestatc sif , sive parentis, sive dorafni, ne aJterutri fraus fiat. Quum igitur hec puclla non sui Jurls sit, necesse esse, ut siib potestate sit, vel Vir(;;inii, qui se ejus patrem, vel Claudii, qui se ejus domi- num dicat. Q^um autem Vir^nius, is qui pater dicatur, non adslt, in nemlnis nisi in Claudii potestate eam, donec Vir- finius adveniat, esse posse. Hoc aperte dedarant verba Appii ap. Dlonys. 11, 31." 3. adsertorem, ▼. ad cap. 44. n. 5. sittendam, fore ut sistatur coram Judiclo in adventum ejuSf si advenisBCt is. 4. quam quUquam utius, v. ad cap. 55. n. 13. Reelmnare, clamore et vociferatione indignationem slgnificare, ut Jremere, fre- mitu s. tacito rourmure. rectamare e MSS quibusdam et editt. antt. rcvocavi pro vul^. reeunare: nam illud multo elegantius et aptius est, dura vero dictio, advertus itffuri' am decreti magisfremere, quam reeitsare sc. id decretum ; ueque ab uno vel altero id re« cusari s. rejicl vel repudiari potest. 5 . P. Numitaritu puellttmmneulus, non nvus, ut ex compendio scripturK lcfptur in om- nibus MSS. et antt. cdd. Cf. mf. cap. 54. et Dionys. XI. qui dicit, Numitoriam Vir- ginil uxorem et sororem bujus Numltorii faisse. 6. Uetar, deeresse, ait, Jam decre\'isBC Ap- pium, decretum recisBe et pronunciaise, quod iion ampltos iDinutari qtieat. deerme lOi Cp|f MENTARIUS f N LIVIUM. 3i 46. tc. vindicias secundum serTituteniy ut cap^ 47. Deeemere etiam dicitur prflRtor aliusve judex, qui ex edicto jus dicit. lictinr, dtKen" de^ att, — tuJbmove MS. Veith. 7. Pkeldum ([uoque et <4edatum ingeniam Ukm atrmc infuria (tum decreti iniquitas et celeritas, tum vis adhibita, et fastus tam decemviri quam lictoris) adeeniisut fquauto roagis acerrimum Icilii in^nium ac turhu- leutum. (v. ad cap. 3.*). n. 5. et cap. 44.) Brevitas rem narrantis lestui animoque iu- petuoso Icilii eam gerentis consentanca est. 8. vt tacitum firat, v. ad 1, 50, 7. — -^ nuptamf sponsam , quippe quie, per vicos ad sponsi ledes duceuda, caput nammeo obnubebat. v. ad Juvenal. 2, 124. et 10, 334. 9. duas arce* libertatis tusndm, ejus prsesi- dia, adjumenta et fundamenta, ut al. cotu" men, eolumna, jnvpugnaculumf nnirus, turris, telum, ^lipeus, irifyos, IpKos, fpturfia, toyM, Ktt9¥y &«mri5. Cf. ad 1, 55, 6. et Tac. Ann; 14, 3i,)!;5. -— Hmc Virginic, Scurrdrwf. 10. neque tu istud decretum sine atde nostra referes sc. domum, (h. e. domum abibis, non inmutato decreto) vel repetes, renovabis iim« quam, ullo alio tempore, si vel nunc aboleve- ris. Scheller in Lex. expooit : rrferes in cra- rium, (quoleg^ vim suam obtinebant) vcl inpuue feres, vel exsequeris ; quc rationes duriores, opinor, sunt omnes. 11. n hujus (contemtim et 8c(«criic»s) sc. M. Claudii eesserit viiuticlis sccundum servi- tutem, h. e. si, ubi venerit, in judicio tum habendo, M. Claudio, puellaro, quam ser- vam suam esse dicit, in servitutem adse- renti, cesserit, neque fiiiam ab eo, qui vin- dicat, defenderit, (v. ad cap. 44. n. 5. ubi et contra dicitur cedere secundum libertatem posttdantibus vindicias) seiat, nbi eonditionem JilitB auarendan esse, inquirendam, vel respi- ciendam, animo reputandam , h. e. cog^itan- dum esse, qualis futura sit conditio iiliie, si rapiatur ad stuprum et in servitutera abducatur. Vul^ biec interpretantur : Si Claudio permiserit, ut filiam usque ad ju- dicii diem domum abducat, sciat, alium sponsum fili« circumspiciendum essc; propr. alias nuptias, quse scil. sub eon- dUime dotis fiunt : unde siroiliter dixisse videri potest Cic. Phil. 2, 38./itam ^us eje- euti^ aUa eonditione fiuesito. ^ed ut taceam» ita vocem aUam h. 1. omissam esse, et eon- diiionem pro sponsa potius, quas uxor dici- tur ratiune dotis habita, quam pro sponso poni, verba ft ht^ vindicHs eesserit neuti- quaro illo roodo ex|ilicari possunt : nam decerovir jaro Claudio Jus dederat abdu- cendi filiam, pater vero absens erat adeo- que illud nec permitterc nec probibere poterat; post ejus autero adventuro dies Judicii constituta erat, ut quaereretur, utnim puella dou nuocy sed in perpetuum Claodio tradenda esset necne. Quod si ta- men vox vmdicia eo, qao lupra dixlmuij sen* su. capitur, (quo omnino ctpienda e modo pater alium sponsum nliepoti rere, si M.Claudii vtiuiicttf cfsitt,adeo et serva et scortum fit ? Icilius profi vindicaturum ^pmsam in libertatem, h. e surum esse ejus iihertatemy nequc rum, eam a M. Claudio abduci» ac pater adveniat. Qui ubi venetit^ ips viderit, curct, dejUia gtiiii agat, et si 1 jus Claudii vindiciis secundum ser (perpetuam) cesserit, sciat, conditiet deplorandain ipsumque mas caoaa Dcclarat itaque, sibi nuiK ipotiic, i ubi venerit, filite conditionem cune 1 esse. Cf. ad cap. 44. n. 5. CAP. 46.) — i. tribunatum etiam t rantem, memorem ejus ^esti, residu spiritus ^erentemacferocieutem,vi etiam eum revocari : quod spirare al futuro magis et consilio dicitur, hic terito ; Bauer. Cf . ad SiL 3, 240. cum seditionis quierere, h. e. facultat portunitatem seditiuuis movende cap. 50. Cf. Corte ad Plin. £p. : Sed forte lep seditioni h. 1. et inf. c. i V. not. 7.) more Livii. quem niulti plis inlustrant Gron. et DraJc. Cf. a 4. 3, 35, 1. et ad Tac. Ann. 2, 64, 6 2. Jus eodiese jum dUcttinun, de ha cogniturumf neque decretum interpo iutcr duas quasi partes facturum, vi dicio simul facturum, (ut ap. Cic. 48. 5, 19.) vcl obpositurum, (ut inj 1. interponere se de tribunis pro vbl cedere, vel consilium 35, 35. et inatre ubi vid. n. 4.) vel potius cog^ition adjecturum. — t-tndicari pueUam i secundum servitutem. — .QiaMt i quodd non, 3. neque teei sua latorem se defore^ v. 44. n. 15. DMSsca/icut rei pro» eaic gere, non curare vel tueri, ei non i cere $ unde inf. cap. 50 med. neeiUu nee su^e libertati se defuturos, se et Uiii rem non neglecturos sed vindicati suam libertatem dcfeusuros eBut ; non defuisseforiuMe, ea usum esse ; extr. et 27, 28 pr. occasioni suet dmm 27. ne tempori diesset, ne obportunui pus prcterire pateretur ; 8, 30, 4. militi, non mileMduci dejtdt, alter altei virili parte adjuvit Cf. et 23, 14 pi ex^. 26, 38, 4. 28, 8, 2. (ubi dem dicitur seq. ipdn pra: nil intermitt deesse occasioni, de quo v. ad SiL ! 36, 4, 1. — pergere inde recta sc passim. v. Drak. 4. Quum instaret, postularet, eidm elU, M. Claudius, (v. ad cap. 44. i vtndicaTet eam in libertatem lciliui ad proxirouro diem, et hanc ob spenunM daret, qui fide et periciilo i roitterent vadiroonium» h. e. piw pueUflB in judicioi tive eAm suifii COMMBNTARIUS IN LIVIUM. 3> 47. los; — ii ifMum ^ a le, 8€ af^ere id, h. e. ani- moseciiai a^tare. 5. iwmpnteip€reniiter,saie caperent, (ut aJ. fr^cerUre^ yretsumere, ct quod 22» 41,5. rt passim io multis iibris nec miuus apte j»o pneeipere legitur, prerripere t cf. ad Sil. 4. M2. 16, 337. 390.) h. c. prius ad castra con- teaderent et venirent, quara nuntii mox ab Appio eodem missi. -^ et h quuqu4 cetv. ad2, 42, r. 6. iw ^iu, hujUt tantum, (ut mox unius) ni emua Mdiue vtAttnr sc. in tribunali juris diceodi gratia. Sdere et antsidere dicuntur tom mapstratus, et quidem vel pro rostris in sub^estu ct sellacuruH, vel, ubi jus di- rant ei quaestioni presunt» in tribunali, tum judices, eorum consiliarii et advocati rel patroui partium ; ut contra turgere ct Jterr dicentes — * sive in senatu, sive in ju- diciis. Cf. 26,48, 6.34, 61.40,8. Drak. id h. 1. et Emesti clav. Cic. 7. Miitnit«6aMa/ui,r&&XAa/ic;^CftSS.&^c(f, al. relictis, prctermissis, sepositis, neg- iectif , Don curatis ; ut omittero nurta arma, bdlum Inceptum, 21, 11 extr. Wm22, 12. GaUini» ^/fnm 23, 25. i(a/tam 23,32, 4.— — neimo odafot Appium, ut judicem. 8. Ne Virgimo conmeatum dentf v. ad 1, 57,2. CAP. 47.J— 1. guum eivitas, omnes cives, aipeeiatwne greeta etarety v. ad 2, 54, 12. Sic t^, civitat, urbs, (ap. Sil. 2, 257.) ct no- aina regionum pro mcolis pununtur; v. c Etntria Sutrium sociot — otmdibat 6, 3, 1. &Caam, tpnf Ott«reiiti6us 6, 30, 4. Plistiam^ MniH Ram. 9, 21 extr. Nuceriam petentet, 9, 41 pr. Latiiim Copuaque agro mulctati 8, U, 9. Patarittm; eot cet. 10, 2. Cf. ad 6, 3, 1. 6, 4» 5. 21, 7, 2. 21, 39, 4. 24, 29, 3. (ubi Stroth. contulit Diodor. 12, 63. rits iMpms — y ahrim sc. ^i^aUtv, c. 73. :&• tuerk icpdros rV vd^» — avrohs 8^ ret e. 92, $ls rV Kapxifi^ — 8* abrutf sc. lC^rXvSorCwr, et 13, 43. els Kapxrfidya-- tirea) 24, 35 pr. }§ extr. 26, 19, 10. 28, 19, 1.29, 14, 8. 30, 44^^31* 16, 3. 32, 15, 4. 32, 18, 3. 37, 56, 3. ^^% 5. 44, 7, 3. 44, 30, 6. et ad 1, 41, 1. Gro!l>qi(e pec. vet. ly 3.9.76. et 2, 4. 2. Virjgimmt tordidatut^ v. ad L* 54, 5. ho mmm in MSS. et edd. ante Curion. «Mi, ande Gron. con}. cum. — aliqwit weimdif oo« de partu.non subpusito tes- tiraitiir ; bulc. Cf . Diouys. 1 1 , 34 . 3. cwi ingenti adooeofume, advocatorum Miltitodiiie. V. ad 3, 15, 8. et 26^ 48, 4.— — psiuafa &aiiiijMi, v. ad 2, 61, 4. 4. prflesio» opem, precibas inpetrandam, «ada dMc obponitur, ut preearium auxUium %fdA.jmito, quod jure intercessionis conti- Betur, ct priwris tUmtat, precario data et leBela a polentiori, 39, 37. teqiuf foBderL liiBeet prmmiovatare et dare 34, 62. ft. t^kmltmiUfUtt HbifU tui» tini patiin' da, qua, si eapta sit ab hostibus, tamquam ii/tima ct extrema timeaniur et timeri po^- sint. ~ prope concionabutuiuSf ut in modum conciotuintit 6, 14, 10. h. e. clara voce con- cionem habentis vel coram concione lo* quentis e loco superiori aut pro rostris, de re ^raviter dicenda, ut ap. Cic. Tusc. Qu. 1 f 49. concionabundus i. e. coucionans, (quud particip. primo casu nou e^t usitatum) ut 33,32, 7. mtrafruiidi pro mirantes; Bauer. Cf. ad 3, 38, 7. 25, 37, 4. 26, 16. 6. tmila vis ameniia verius quam amnris, i. e. magis, putius, si vere dicendum sit; bre- vius dictum, velut ita evolvendum : vis rei, animi, que ameotia verius diceretur, quam amor; Hauer. — in tri^una/ escendit, al ad- scendit, v. ad 2, 28, 5. 7. querente petitore M. Claudio. v. ad cap« 44. n. 12. — per, propter, ambitionem, v. ad 2, 27, 5. — interfatury interpellat ser- monem Claudii, nisi simul sieoificaty eum iuterea jus fatum este, dixisse ; Drak. 8. Quem decreto sermonem prtetenderit, v. ad cap. 45. n. 1. Mox tradiderint Gron. expli- cat : potuerint tradere, si voluissent nem- pe, utpote propiores memoriie tempurum illurum. Sed veram Livii mentem recte ita cepit Stroth. <* Varios apud varios auc- tores (v. c. Dionys. 11, 35.) invenio Appii sermoues, quales vulgo iin^i sulent; et fursan inter cos est etiam unus aut alter verus, h. e. re vera sic ab Appio babitus. Quum vero apud uullum scriptorem taleni iiiveniam scrmouem, qui justam (prol>a- bilem) ratiunem tam faedi decreti sulferat, nullum eorum referam, sed modo decretum ipsum nudum propoiuim; quum id saltem certo constet, hoc eo pertinuisse, ut vindiciat tecundum tervitutcm (v. ad cap. 44. u. 5.) d<- cerneret Appius." Cf. similis Lavii excu- satio 6, 12,2. et 29, 14,5. 9. Primo stupor omnes admiratione — de- fxit, tam graviter perculit, ut torperent et obinutescerent, adtuuitos reddidit et tor- pidos, prae stupore, siue rootu, voce et in- termissione, oculis in cadem loca ac ^s vel in humum defixis, ut Jason ap. Apollon. 3, 422. 6 8c a7ya iro^^ irdpos 6fifiara ir^as ^Hadr* aSrws itp^oyyost ofLiixetyiety KOK^nfrt, Cf. ad 21, 33, 2. ad Tac. Ann. 3, 1, 9, et Sil. 9, 253. Nonnulli lucutionem desum- tam putant a stylis eneis acubusve, quibus veneficie ac maf^ie vel simulacra cerea, for* mata ad similitudinem illorum, quibus vim coeundi vel omnem ag^ndi potestatem auferre voluerint, vel uoroina eorum ta- bcUis inscripta, aidditis incantamentis aut adscriptis inprecatiunibus, defi^re s. eon- fodereconsueverintyde quo v.Heins.adOvid. Am. 3, 7, 29. et Emesti clav. Cic. Cf. 1 , 29 pr. 6, 40 pr. 7, 10 extr. 8, 7 extr. 21, 33. 22, 53. et Dulc. ad Flor. 2, 6, 59. — sUentium tenuit, v. ad 2, 3, 6. 10. Pkett pecudum cet. Cf. i, 2, 4. 106 COM MBNTARIUS IN LIVIUM. 3, M. 11. A«ff tsti ftnt 8c. adstantes et meraies, &ciicrardf. CAP. 48.)— 1. aUenatut (alUnato io edd. prcter princ. et Drak. non in MSS. nisi in duobus minimaB auctoritatis) ad Uhidinem ammo, a sana ratione et justitia aversus, (v. ad 10, 29, 1.) et in libidinem modo iu- tentus, Stroth. Sed nemo italoquitur, ubi presertim aliquid interponitur ; Itg.alii- nato, averso, avocato a re, a causa vera et m[UA ad Uhidinem ; Bauer. Eodem seusu aUtnatui servari potest : (cf. 25, 39.) sed ille ezplicatioaes verbi baud probandse vi- dentur, nec id aptum h. 1., nisi le^ris ab libidine{y, ad 1, 1,5.) vel potius,quod idem est, sed miuus ambij^um, ob Ubidinem. fAmuf6fU¥os ^h rov ird^ovs Diouys. 11.33. Mox mgatf.hetiemo tantum convieio cet. pro : dieitf non htsterno tantum amvieio — sed certis qmqmt mdieiu cet. Cf. 3, 55, 9. 4, 60, 3. 22, 12 al. Alii alio modo hauc dictionem cx- pediunt. v. ad 1,33,7. 2. eimi armaiis descendissef v. ad 2, 54, 13. — quiesse erit meUus^ quiescere, ut c. 4 1 . n. 3. 3. ti quid incUmesUius cet. v. ad cap. 21. n. 2. 4. jnvpe CloacimB statuam vel potius tem- plum (v. ad 1, 33, 6.) ad tabemas Novas, V. ad cap. 27. n. 3. Cloaeina vel siogularis dea, cloacis prefecta, cujus simulacrum in doaca maxima repertum Tatius conse- cravit, (v. Lactant. lost. 1, 20. §. 11 Span- hem. de pr. et usu num. diss. 10. p. 191. et Intpp. Au^ustiui de civ. dei 4, 8.) vcl, si hoc numen a Patribus eccles. cfiictum est, leg. difodiue, ut sit Venus Chiacinaf de qua V. Plin. 15, 29. s. 36. De aede deas cf. Martian. urb. Rom. 3, 5. Panvio. dcscr. Urb. rer. 8. Fabric. descr. Urb. c. 10. Nardin. Rom. vet. 5, 8. Mox Te — eon^ seeroy devoveo diis inferis, b. e. morti. 5. matifitiidifwproisgYitfiUtum juvenum(quam vocem noQ male adjiciunt edd. ante Ald. quoniam matnmes et viri mox seorsum me- morantur) tuente eum a vi lictomm, (al. ruente) adportam Urbis perreiit, ut ad exer- citum rediret, et tumultum concitaret in castrifl. Apmen prope CCCC hominum cum eo ad castra contendebat. v. cap. 50 pr» Conf. ad hsec et seqq. 1, 59. 6. pueUes u^eUcemformam, quee eam red- diderit infelicem. Cf. Juveoal. 10, 289 sqq. necessitatem ita aji^endi. 7. ouerentilnu subfiett, v. ad 1, 59, 7. 8. Virarum vox, oratio, iata, plena, erat tri6ufiiciff cet. vel tota pertinebat ad tribu- nidam cet., de iis ai^bat, in iis rebus unlce versabatur. Cf. ad c. 36. n. 4.— •— pubtieanm indignationum vojc tda erat^ vcr- Mbatur in qucrelis de re publica, ad eas oomposita erat; Bauer. Cf. ad 2,41} 1. 3, 3, 1. 3, 62, 5. CAP, 49.)— >1. retraetaMm (a). dMtreetm- tehs) adrijn, propr. retrahcntem ■e.M,b. «. detrectantem, repugnantemy recmuiteMf tergivereanitem, ut c. 52. et 37, 18. mida iftM retractatiotie 6, 28, 1 . ubi vulgo leKitur sa» deirectatione, ut h. 1. detreetmteeu, Cf. Di^. ad h. 1. et Eroesti claT. Clc. -* mdparit^ ribus, V. ad 1, 8, 2. ^ si Jure ageret ctt. h. e. si Appius sibi nro Jure ct potastate ma^stratus ita agcndum putaret, 9m- dc- fensuros Icilium adversus eum, qoi & ex qua festinatione aliquid conf^sioois tu- multusque (G«eUmme/, GewHhT) oritur ; Eni. Cf. Em. in Actis Erud. ad a. 1743. p. 17. Gron. inf. ad 27, 1. (ubi docet, trepidan esse satagere, conmovere se, ne^otium capessere) et 44, 14* 36. extr. Pro od fum etiam conjicere possls per 911C, ut 44, 6. subinde per aUa at^ aiiapavida cantiUa et um peria trepidttnt, CAP. 50.)— 1. tn nunte VtciUoi it a ne- mine memoratur, ut nec alia loconim ho- minumve nomina. Quae tamen causa non leptima est Livii verba tentandi : ita cnlm infinita ct in Livio et in aliis scrlptoriboa mutanda essent; Drak. qui idem monct ad 8, 12. 42, 21. ct al. Cf. Ern. clav. Cic. in ind. ereog^. v. Aeherini. — ittmtimt de» eemviris^ut cct. v. ad 25, 22, 1. -^ stric' tum etiam tetum tota in se eattra (cxcrcltom omnem) eanvertit, sublatum scil. ct enonf ut ipte, retpemm, TeUm verocst onne instrumentimi, quo nos defendimus intk vim infcrimui, h. 1. culterlanii, (c{.Pioiifl. Xl.) ut necuris l, 40 extr. fkitii» 31, 34. COMMBNTARIUS IN UVIUM. 3, 53. 107 udes 31, 16. falces ^ssaque 9, 36, 38, 29. hiuc et remcdium, tutela, m, adjumentum, ut 3, 55 pr. 69 . 2. 5, 29 extr. 6, 35. Cf. adl,43, 9. 21, 44, 9. — Togts obponun- I ut togati et fMgani miliubus et :r. uot. 5. ad 3, 10, 15. 4, 10, 5. I. 9, 25, 3. 22, 23, 1. 22, 3B, 5. et jj. 16, 7. rqi^datione eoncurrentium, post celc- .cunum homiuum, turba constitit, I cessavit, vcl multitudo eoruni hrnc ac pudice vivere licitum fmsset^ , 44, 6. — contumelia lUterta amitti, ertatem et pudicitiam amittereut, :ipia et scorta fierent. tUiuM dolori — se drfuturos, v. ad n.3. mwuxti turbamilitnm togati, (cf. not. ives qui cum Virpinio veuerant, reiK2i) eadem illa, quo; Virginius, do- triste rei spectaculum nou satis rbis exprimi, simui, tum, nuntiando, a Virg^nio narratam, (potcstatem rorum labcfactatam ; Drak.) lio- patom esse, maximam partem con- t ad exitum psne adductam, (ut pnrlium 10, 28, 9. 28, 2. 38, 25. 35, 6. et 21, 40 extr. ubi obpo- miittere bellum, h. e. iuciperc, et m eonficere; cf. ad Tac. Anu. 14, riiK^utifi^, et alii, hos priores equuti, qui (forte leg. 911^ vel eo endacio rem au^entes dicerent— nque hoc hominum {^nus ita per- perfecenint,iit adarma! ab omni- antUT, -^ simul his^ simul hisy v. ad 51 quis inhiberetf v. ad c. 38. n. 2. 7p$ ab ipsis decemviris datum locum tsm ; forte seditioni. Cf. ad cap. 46. Mox leg. Ser, Sulpicim, v. ad cap. l^alerium et 5f. Horatium^ viros popu- *. sup. cap. 39. 41. et 49. — invi- erre,y. ad2, 60, 1. 51.) — l,ad eum ipsum prlmum: rh undat et fortc inducendum, quia ^fiDiui proxime nominatus et lo- fft ; Bauer. — istademe Judicia et B, quibus indicatis, me tali bonore A vobis judicari. — « quis usus, 32^3. Hi cesdiSf de qua v. cap. 43. iMmitiorum nuUtarium pntrogativamj creationemtribunorum miutarium 9 pnerogativam, sequerentur urbana tm, ut decem thbuui miiitares, in o A miJitibus creati, mox Romn Ubis erearentur, Sic ferc 21, 3 pr. mUitarem fawr plebis sequitur) 2. Precrogatioa et princ^fium (9, J^mrie intmt vel potiut Ftmei» tribus fuit prineipium) propr. dicitur tribus vel centuria, qusD sorte primum ducta etiam ab eo, qui comitiahabebat, primum vel prcreliquis n3go!>attirBubfra|^um, (nam centuriflB prius quam subfrai^ia ferrenty sortiebantur) ut, qus proxime posi earo, primo vocattE 10. 15. 22. Prsro^tivc auC'* toritatem plcrumque sequebautur cetere, (cf. 21, 3 pr. 26, 22, 7.) quae^tirff vocalie (h. c. co ordine, qucm Servius fecerat) adpel* labantur, (ut 5, 18. 26, 6. et qugque mtro vocatest, ut nunCf dulcedine semel oapiij ferant desiderium hujus potestatis, ea careaut tequo auimo. Cf. similis locus Cic. de Le^. 3, 11 eXtr. a Livio forte expressus. 7. futuros se in petestate Patrum, v. ad 2, 56, 16. — simul orant, ut ipsis ab invidia eaveatur, sibi praestetur securitas, ac mo- neniy ne suo sanguine cet., suadent, ut aver- tant periculum, ipsis Patribus inminens, li plebi talia permitlant indulgcfintque ejnt im. CAP. 53.]— 1. dmemviru eibinpim iis prospicere et securitatem pnBttai cap. 52 extr. 2. conposiio consilio^ formalo s. dis| ut 4, 13. vel potius capto jam ex c fito (5, 14 pr.) s. conpacto, verakptd 2, 37 pr. 25, 16. 40, 40 extr. et aL rare inter se. v. ad 3, 2, 1. 3. eapostulavitf ut cet. v. ad S, 29. 6 4. ne cuifraudi esset, damno, (v. ad 8.) vel sceleri, ut eapitalis frmus 23, ap. Cic. p. Rab. perd. 9. Cf. ad 22, 1 5. qua consilii fuerunt, ante a vobi berata, et quse postula^tis^adeogquatia 6. Scuto voiHs magiSf quam gladio, ai ma^s vis decemvirorum a vobis p sanda est, quam iis inferenda. Cf. m Liv. 57. n. 3. — nse inferendo mj inferens, (v. ad 1, 8, 4.) nee patienJk Si cet. non male interpun^tur in edd CAP. 54.) — 1. alii decemm^ v. ad 2. — Haud ignaro inminet fortwsm ad h. e. mihi; utsup. cap. 38 med. ^ad i sum, qiuinta mihi invidi^ inmineat tea — Mox arma sunt tribunatus et provi 2. dandus invidi^e est sanguis, oidiun S^uine meo (h. e. morte luea) expli est. Nihil ne ego quidem mororf quo mm V. ad2,24,5.et2,45,7. — Q, Furi tifex max. tribunos pl, erearet, h. e« oi tribuuis pl. creandis haberet. v. ad 7, Jta etiam pontifex comitia habebat fici maximo creando 25, 5 pr. £x qv Gruchius de coniit. 1,3. et2, 3. co poniificibus ante legem certe Don jus cum popiilo a^endi et comitia bf fuisse. Cf. Duk. ad 25, 5, 2. Pro Q. obscuro liomiae, rectius forte M. Pa memorat Ascouius Pedianus in Con orat. Cic. pro Coruelio. Sed v. Drak 3 . Quod bommyfauhtum cet. v. ad 1 , 2 4. In Aventinum montem (v. ad 1, — ubi prima inUia inchoastis (ut 39, 2 bertatis vestra, cf. 2, 28 sq. nisi simul tant haec ad famam, cujus Piso i fuisse dicitur 2, 32 pr. 5. Convellunt inde signa; al. cam Scd signa converti vel ab agmine, qv itinere rctro cedat, vel ab acie, qi» mota et fcrri coepta io aliam partem tur, sed eadem terrae infi^ in castris vis, hisque mt>vendis convelU s. velU el (vel totii, moveri et/erri, ut 25, 33. 27, 30, 10.) jam monuit Gron. Cf. su| 50. post med. et inpr. cap. 52 pr. ubi i dicit, eos castra in monte Sacro locavisse» eri nota est: '< C iidio», pngnam ^iactt.''.2,33. di, ul (in s. «d) wmjm dari, (24,47,3.) I nf«tl (t fUtn icivit, v. ad4, 5S. tridnv, raHrt, vel mfid «lart, pmii, ttercni, 9 JfacI^ijuruinl(rTnfi«,c|ul verba Jeei* ^atnut inlii et circe. v. 3. 63. ur^re BoleDt etea UdIudi coiicedera,qiue b. 39, S. et Feit discrte ii* Eunt cipreisi, uec Mmper ea, qua CK illii rite couli^ pmiuDl, >Hgaiit, tsK et proprie ae diaerte dici, itd potiu» ic. •mnm, quomm )us et Jurs iioa dicuDt, (v. aJ I, 33, 7.) ■tuii.fui an-Hnt eui- tntur, 1UC tamen iJtu ei/cnuim* fuam iiociwril, Hcnunioncirj, tierl, deitinari, ippe qui endtbanl, quiil^uid eiiiet, judicari, velMnciri,ut sit lacer Bc. Jovi Sty< b fiMM tatvrtua; prospiceretur, |:ii>.v.ad2, 8, 3. #t cF. Cic. pn>Ball>oc.l4. !tar, (quudcumque novum aut 10. ar;giwinituiit tm cet. Poiiis et argu- midium eju!) U iNit dttdtn memo legere. Sed cf. 5, 47. 8, 30. et Drak. ■ua poleilate et auclorilate de> ad 24, 8. — trtimtm tittre jitrt Junnda 2, 60 enlr. pMii cet. Cf. 2, 33. et ad 2, 8, 3. fd tribiuim flibet (v. 1^2.33,3.) 11 Fucn, fui iitfcipvfarmtur cet. icil. no- pnlwn (mcret, v. ad 2, 60, 2, — biles ac patridi, qui, ut auos maitiKiratui Hrrninan, «umma vis ct aucturi- Iribunis pl. Bquarcnt, eoidem hac lege p.50. D. 1. sicruiiauctoi csse cuDteadeluiit ; jvdietm wl* WED (cgc nl. non male. «"im anuultm adptUari cet. nam cunsules M ttda Jiaidvlur tOfilaia naac, primuni prctirrr), pOBtea jiidir*), ct tandem *cl pro capitali noia, nisi leg. tantaUt ilicti, Rc^io in^Kna diio luiM; iifiu 3,11,4. — pfebtm, plebialiber- pmundn, juiiicando, contaltndo, jirtlartt, jadieti, eoniula odptUanliir Cic. Lcg-. 3, 3, mofue tribuna, (rtal. comm.) in Baueri nota eit: " Ergu poslea coDiutum Ltlun, rniinuraiillegfm, ulwcrii- nomcn Judlcea bahuere? Sed judu h I. d 2, 8,3. et 2,33 pr.) uidnTnlur; summum magiiiratum )ure dicundo lig- II fuoftie (rihini ut lomiMnrlic. — nificat, ut 7, 3, 2. pnctar nuiiiinu, i. e. ta^eKTol, cf. ad 1, 23, 1. — tt- dictalor, summuE prvfectus Jure diciindo. li^oiii, ui mox rtligitni. Ipii ^tt" conaulei, anle pratores creatoa, itNttia, v. ad 2, 1,4. quaiurii dictiunem, ilici pritwru poterant. n IrilWHi pfetu, «tifihu — Jm Nec tamcn vel omnino vera, vel ad cau- , r. ad2, e, 3. et2, 33,3. yui *»"> "IJta Livii ratio vidotur." Eirasse bnnri hac lege dicautur, ue Livium, Perii. 1. 1. putat. Stil cf. Drak. — ca quidem juris iDterprel», ut — C'ue r^eUilnr sc. ab alils ; nam alioquin adont, nedum intcr recentio- debebat moi e«c f ued nuK/uil, non /twril ; att. Cr. Duker. et Drali. ad h. I. Bauer. • pratorio Diss. 1. ^. 7. sq. et al, 12. /nUilulun o* tiiJwn eou., niSCta in Dtat, judices desifrnari poalerio- '^ Ctrtrii ad ledilti (forte ab rdilibui) irum, lilibuB judicaudis, si qui- pl^ dtftrrmiuT, qutt postea ad Krsrium lum, quales I, 26. cuumemomti. obtinebant. v. 39, 4. ad Tac. Ann.3,51, 6. ad. monet, Juiliccin slmpl. dici etSchivcifh. ad Polyb. 3, 26, 1. Cl coiisulem ; po.ue taiiten et 13 fuia ninsdiini tn qatmjHBm tffluni kim- telleg'1, ut coDSiili ac prvtori £alur, in uuum aliquem, rel in UDum pra juiiicii nomeu, quod omiiino ceteris. Cf. 7, 34, 2. ibique Drak. et mi et pmidem uulet, ut Sutfc- Eruetti cIbv. Cic. Unui imyn gbiindat, ut iu ^ fueriDi qunsi Consules. Mea fuiifuiin tinut 2, 9. 3, 45. 28, 37. 32, 20. ueseuteiitiHjuiJicnsuutiptia^di- quilibet unui 9, 17, 9. tuiut Tuiiiict 42, 42. M «liam Diouva. 6, 1. iwaaTif vnui giiitfiic, fnirii unui, iwma tiiuu. Cf. ad •d 2, 33, 3.) ct diHxinviri deceni c. 12. n. 2. (nr, utdilucidiUKrcsciplicetur C.\P. S6.)— 1. >n/Dnun itfiecndiuet, v. ad ilM deliniaiur, neque callidK 2,51,13. Intcipictaliuni locus reliuqua- 3. Orotio n6ui duiiii i'ni«nla cM, adeoque haud uccetaaria, uln r*a nu dubiK sual. 1, omnis res ramiliaris, servi et 3. Omfliuni — fnliinn facia, veniam do, H, Tix^4^aap. Dionys.1.6. ea libi conduiio, ui8,34,5. Cf. ad2,35,5. d 3. 19, 13- 3 54, 5. et 2, 61. n. 4. 3. rirufn, konoratissimee imaginiMfutummsd posteros, habiturum imag^nem multis et io- lustribus honorum titulis decoratam, ct hanc proditumm ad posteros ; Bauer. Cf. ad 1, 34, 8. — ad cognitionem eegUatiaam' que aninii tranquilli, merita gentis Claudi» pcusitantis. 4. unum tot Claudiis depreeantibus eondaiu- rent, v. ad 2, 35, 5. ~ 5e td generi dut, tribuere, h. e. id bujus causa facere, ut 42» 31, 2. td Macedoniie datumy et 40, 59 pr. tri- nmphum magis gratia^ qucun rerum gestanm magnitudim, datum, illius, quam hujus gni- tia, ob illam, quam hauc, concessum. Hiuc 8, 26, 3. auctoribus koc dedi^ eorum auctoritate motus hoc ita narravi. Cf. ad cap. 71. n.3. 4, 11, 3. 8, 32, 10. 38, 47, L inpr. 2, 35, 5, et ad Tac. 1,7, 21. 5. ftia magts pi0fat«, amore gentis et coQ- sanguinei — pro quo agebat, sc. rogando, ut 2, 2. h. e. ro^bat, vel operam dabat; vel cujns causam a^ebat. 6. regnum in plebem .vrfttc, qxue hoc ref» num adcepisset, vel inter se quasi divisis- set. — n«oe$sart(n-um Ffr^mtf et simul Irtuai tribunorum pl., Virginii, fcilii et NumitoiiL Cf. cap. 54 extr. 7. spe incisa, v. ad 3, 10, 9. — predieta dies, V. ad 2, 61. n. 6. 8. Appius sibi laortem conseivit laqueo : ted alii eum a tribunis vel eorum Jussu occi- sum tradunt — » adreptus^ v. ad 2, 54, 4. 9. tn;uftcvtndiruedfceraitiir, v.adcap.44» n. 5. _ XXm stipendHs, v. ad cap. 57. n. 5* COMMKNTARIUS IN UVIUM. 3« ^. 111 iiM ixtrmoidSnmdmmu gmto s. bas- iUis, torque, phalera, spoliis, vel, jora. suat prsemia, coronis, ob rcm :e8tam, dou in justa acie, ubi cuili- tcr pug^andum est, sed extra ordi- iof ulari cartamine, iu excursione, ne cet. Cf. Polyb. 6, 37. et lips. iom. 5, 17. fiHi CBuiu tolum r€rterunt, v. ad 3, 13, mdterUfr Vhrginiit, v. ad 3, 44, 5.-* tm jMMOfli h. 1« muriis. Alibi uUima ■« JNBMa, tubpUeium, cnMitat cet* ■j, T. c. 6, 20. 9, 16. 42, 7. iiiici Virgime — tanden quieverunt, ima^o vmdicte a cunctis soutibus 59.)—!. inkibito talubriter nwdo m'- Mii, V. ad 3, 38, 2. Sed forsan i Groo. potestot». Cf. 4, 53 med. et '* Meiius forte hoc, scd nou ne- Bi : hic tameu p»ne audeam per ;en explicare, Livio non adeo lo- i,inhibita potestate salubri modo ; ita sit coercita, repressa ;*' Bauer, • tati pUbU fuiuiid^ v. ad c. 36. idi €ivfil, qm mtUiut ^ntuUvm (u| HcfrtHt a Patribus, quod leges ab Ot lus, Uoratio et Vsderio, tatat (v. .) sua auctoritate coufirmassent : il dnbiuay quin Patres tempori subeu' ti cedere coacti es«ent. *' Mihi itur dicere Livius : etiamsi Patres pduis cum tribuiiis et consulibus ere voluisi»ent,tameu ea tunc fuisse . eumque statum rci publics, ut uun ftity quin suhcubuisscnt et tvm- er« coacti fuissent ;'' Duk. Con- Hte SCtum ; Ern. 60.) — 1. inprovineias diveni abierey diversas proviucias et partes, alius 9, 37, 8. 10, 27, 33. ubt v. Drak. ). divertotf alium alibi 9, 2 pr. adeo- 31, 46, 5. et al.) diversis locis, 'scrsi diacessittent 22, 56, 1. iu diver- Is jpartes, alius in haoc, alius in Cf. et 26, 20, 4. 28, 46, 1. 42, 7, 4. Drak. ad 10, 33, 10. dteioan, v. ad 2, 2, 3. — infe- iupieiity summo imperio miUtari, nun, V. cap. 42. pBO ektrimento eertamen, prceliumy ,v.ad2,36, 4. emum (^sibi cessiun csse) de victoriaf » victorue, h. e. victoriam conces- 4y 6. et 12, 12. tSt intatum. antea terrorem, ut parem. kptti reddere 9, 21. et adceptam red- atttdem 24, ] 7. 20. ubi bene sibi re- t addpere et reddere, Mox deiracta^ dmniavert pleriaue libri (cf.ad36, cobb, Drak. ad h. L Cort. ad Sall. Xtovn^ «^ Oy wL \ 24$. Oudead. ad Frontin. StraL 1, 1. 9. et al. •« iMCti cetterey v. ad c. 17. n. 10. 6. multajamdits eratj v.ad 22, 52, 1. 7« Jctartpsfuc aUi tervabant ardinem, y. ad 1,21,8. — omstarct iMrtuu» «eiti, v. ad 1, 30,8. 8. flufituantem twrbam vel fluitautem, male cohaBrentem et ordinatam, indispoaitam, disjunctam, vel diversimode et ultro citro- que motam seu agitatam, et dubiam utrum recedat an procedat, ut 6, 13. 24. 8, 39. 29, 2. 30, 34. 44, 41, 4. Sic et fluiUmtia ugnm 29, 2, 4. de turbatis ordioibus, in quos facta est iupressio t. iupetus. Cf. Gron. Obss. 4, 6. — addito, lurfaolti nMittiAitf, «iaaort di- stiiiguendum; Duk. CAP. 61.)»1. a Ubirataribut papuli lUmLf a Valerio Fiihlicola, qui cum Bruto reget ejecerat. — per ducu itttint, v. ad 2, 31, 7. et de prioribut prteliit, sup. cap. 42. 2. tii miiptcui, talibus, tam faustit, eps- dU^ Vrbi. Cf. ad 2, 29, 6. — ti^^miifli iniibatum, quasi salvum et i^colume, vel non pollutum dade. I«^i6ial« virts 42^ 30, 4. sunt haud Inmioutse, saltem noa peni- tus fracttB, ut contra vires paftU tbptttt^ a potmaiorti — c^iuilii legibut, ▼. cap. 31 extr, 3. tos ticttnitai&tfi tubfidenditi aubpedlttn • do, adhibeudo, submitteudo, ut ap. Sil. 1, 36. Doujatius tubfieere putabalt b. 1. est« Inficere, iobuere, et metaphoram ductam a tiuctoribtts, qui non statim culores vivi- dos ao mauMiros laua pannisve incoquant, sed levioribus antea sui eos pr«pareut : de qua vi verbi v. Gron. diatr. btat. c. 10. Dukerus jungenda mouet eos adsuefecerat, et fxruniont2>u^iendo esse: quum viderent, se ia excurt. tulficere, parea esse hosti, eum* que sustinere posse. cf. ad 10, 18, 9. 4. parva eertamina proftceraHt, utilia fue- rant, iii lummiifn toliui tpeiy ut mox tummam beUi. V. ad 3, 5, 6. 26, 6, 5. 29, 11, 7. 31| 37,2. 5. tit nitt^la praelia earperent tumeMm belU^ V. ad 3, 5, 1. et 6. CAP. 62.>-l. Ad id, quod, v. ad 3, 7^ 4. vel ad id aiumorum cet. — iiM^gnttalty ig« nomiuia, quse mox exponitur. 2. li luja non linl, sc. quum taii indi^i- tate sint adcensi. 3. contuUo conUgaj cousilio, ut 10, 39. et 25, 16 pr. £ paucis MSS furmam minua usitatam contultu rccepere Grou. et Dralu Jta Cic. ad Att. 4,, 2. dicitur p/cfriitilus, et in Verr^ 2, 78. ptcoalui ; £m. ~ ideondUip quod, tantum — quantum. — decemiqu£f cf. ad21,4I,2. 4. Quod bena vertat, v. ad 1, 28, l. Mox simul pro itmu/oc, ut 4, 32. 5, 25. 6, 1. et 19. 21, 55. 24, 17. 25, 38. 44, 8. Cf« ad 6, 1, 4. — atnbo (aL aiii6ai) astrctltu^ utpa&siiuaai6fl)^4iN60i«,«t dna pea inM^ 118 COMMENTARIU8 IN LIVIUM. 9, 64. Exempla con^sit larg^ manu e Uvio Gron. ad 35, 21. 5. veUris perpetuaque altenm sc. exercitum ^imc, ut cap. 38. in paucos prttferocit ammi, cap. 72, etri prttnwrtuijcmt dl pudoris, 21, 52, reeentis animi alter, 22, 29, 6. erfrem((iufimi, imbecillimi) ingenii ew, in quibus exemplis non ablat. eausap sed substant. homines, ut in aliis alia substantiva omissa sunt, quie sepius adjiciuntur et ^enitivis juu^ntur, vel eadem repetenda, ut 23, 34 extr. eon- Sttlnfvm, unum certe, pl^is Rom. esse sc. cou- tulatum, 22, 15, 3. earegiopnuentisenxtco^ jri^Bt sc. re^o, ea abundans, 31, 45. nec se potettatis sua esse, ut al. sui Juris esse et 25, 29, 3. sui arbitrii esse sc. bomines, (qui servi antea fuerant) 43, 3 extr. ipsorum essepotes- tatis sc. rem, ab eorum arbitrio pendere, 22 f 22, 5. quitfortuna potestatis ejus poteratfu' eere (sc. facinora, res, h. e. quorum perfi- ciendorum potestatem ei dare poterat) et contra 42, 29. alieni arbitrii essesc, hominem, h. e. ab eo pendere ; 23, 30, 5. Rhegini (f. Reginif de quo v. ad Tac. Ann. 1 , 53, 2.) tantummodo inter populos regionis ^jus et in fide erga Romanos et potestatis sute popnlus ad uUimum mamerunt, Cf. ad 3, 36, 4. 21, 30, 5. 30, 7, 4. 30, 9, 2. Post gbri^ excidisse avidum, (quod in vet. lib. legitur) conj. Si- gon., et memoria (quod praestat) Stroth. 6. quum gquaseent aciem suam aciei Rom., adversam explicuissent ad eamdem longi- tudinem. Cf. 37, 29 extr. — tenuere, r^- tinuere, reservarunt ; vcl constituere. 7. degrambant eomu, urjebant, obprime- baot, vel reprimebaut. Nostrates mollius nunc in re bellica dicere soleot twuck drucken, Doer. — provoiant in primum, v. ad 2, 20, 3. 8. VerecunditB erat, pudori erat, pudebat eos. Cf. 5. 14 pr. 24, 42, 7. 36, 27.— — . suo aiienoque Marte, tam equestri quam pedestri ratione pu^andi. 9. ad pedes degresso e vel gratulationnf quibos ^tiae diis agebantur, (unde grat subplicationesque ut synon. |unctc nam alios suhptieationa, quibus dii pli tur in principio belli cet., erant tri ohseerationes quoque dicebantur, de V. sup. c. 5 extr. c. 7 extr. inf.21, 17 9.etad4,21, l.unde et jungmxHn cationes et cbsecrationes, ul genus et i 31, 9, 1. et 42, 20, 3.) eontuhm nm honorem eorum, rfeciwi*, quia po erantcousules. mafigne,invidio8e,ve (karglich) ut 39, 9. et maUgnitm de parce dant vel conferunt 5, 22. 34» 10, 46, 8. de eo, qui nihil dedit.) S tra benigne vel libenter, ut3, 26, 1. vel liberaliter, copiose, largiter, &< (reichlich) ut conuneatus benigne ndtter vehere 9, 6, 3. 9, 32, 2. benigne poUia 5. quo sensu bene poiUceri dixit Sall C. 41. Hinc forte 45, 44, 3.«det, 9« benigne reciperent pro aedes, in quily beui^ne exciperetur, vel laute adciii ut dicit Suet. Calig. 55. 3. Itce vaga, passim, promiscue > ordine facta, p<^larisque subpUeatio, : decretum senatus, sed ob populi ft et ab eo sponte habita, studiis, adfe Itttitia et studio in cunsules, eeU solennior. — eodem biduo, quo sub] erat. — m Martium campum, v. 8 54. n. 7. 4. prata Flaminia, v. adcap. 54. n. 5. ades ApoUinis, paucis annis po et dedicaU. v. 4, 25. et 29. extra ] Carmentalem, (cf. 27,37, 6.) inter olitorium ct Circum Flaminium, te conio Pediano. — ApolUnarem sc (partem pratorum Flamiuiorum) q latet in um, h. e. quo loco, Stroth. ante Jam primus inseruit Aldus. A conj. Gron. CAP. 64.) — 1. in lusuriam vertit, ^ 3, 2. et 2, 21,4. 2. sortem comitiorum, v. ad 10, 2) — auctores papularis sententite haud p naetus in omnibus libris inepte le| videre Klock. Drak. et Stroth. c emeudationem recepi. Valerius J usque eraut popuhres, non vero 1 hsec, qus JX tribuuis adcoque et pl< plicebat, Cf. Cic. CatU. 4, 5 pr. et — producti ad populum^ ut simpl. prn 36, 4. et in cotwionem traducti 45, 2. 4 id respici monet Em. quod legati e venerint et quasi traducti sint ad po Scd forte ibi lec Itp defiDitun Dumcruin triliuuin vel sub- Jniwnini CKrum (ic. (Jimidio majorem) fanol 1. h^kcrent, subfrapis in muJtai |*nei diMracUf. Sic ctnlurHU nm trpltn 37, V. rt coDlra amfietrt Ugitima Muifragia i,14 eilT. vcl etuluriai timfictrt, tmtn, in ui •tpn- Cf. hI 29,3i,3. rHhu vero et <■<»)■ ctiam pro lubfragiis iribus et cen- tuiB dkitnr, uiuleierra Iribun et cmluriana Tn^ui iDbfragia habere iisque creari 8, 37 air.Cic.PlsDc.lS. 20.22. 4. &cuyaciiui J^, cujui par^ mox re" «btur, ct guK lala vldetur, quum decem jviuim trioiuu crcnrcutur. -.— prtfinite, >i4wi iwitB cet. cdd. siite Ald. prob. Uuk. i.nptim,it carmtn, (v.ad 1, 24, 9. et <. U, 10.) n ftu >c. Kriptum ermt, vel leEe- Wir ; 5i tnhniai pl. item plebem to^ib, (tl mtabit ii, qui comitia tributa habet, ■.(.nigaUt plebem, ut hoi, quos nomiDal, 'mm, aut intnTOEBbit, quoa decem iqb- 'n^ niii^crcatot velit) «fw,quaratioDe, Me, M) iHhMMp<.y(e(T)iii kedif, eomitio- xia die, Mt»u, paudora, scil. quam it~ M, (nt capla mipliia quam dua niiUta, mmui qutm ^ iHUiaeui 10, 37, 2.ct gic paiKim, •c 1, la, 10, 25. 23, 19. 24, 16. 2S, 19. 17, 12. 29, 34. 37, 24. ut el fliu, de quo v. •d<, S3, 6.) hni boc («rvibitur, ufi >. ut \i IrilioDi jaiD creali iptoi t. quOBcumque delectu propler urbaHBm otiuin ; (v. ad 2, 44, 6.) unde cap. £6 pr. £ieNiupaal( iU«e- riun iadictan Autvn san pMiBita. — MoE ■itenui sc. populod, i. hutlee. Cf. ad 1, 57, 7. — ^itii, iDfeitui. 5. in priinii, primum ; (v. ad 2, 40, 1.) Diti malii, ia ii) Palribui, qui |>eDerc, so- bililate ct opibua primi ct conipicui ciant, lunim id prndmif. — uligM, v. >d S,3D, 1. 5, 18.7,2^.29, 1,8. 44,41,3. dereiuani, ut irvna, ipteitt, filuiiu, et 5, IB, 5. lunba, ^giti ct imago. Cf. ad Tac. Anu, 3, 30, 7, et ad Sil. 1, 393. 6, 478, Similiter Suet. Cbi. 77 pr. ex cmend. virorum doctorum diiit: NiM eva rmjmbli Doptaveii I iJii omi>uw,T. ■11,9,1. Moxleg. aEflmmiiniui. 2. ii iHfiuMriigarM,adcoquecomit:apra- iRTel, vel nova haberet. Sed postea D cooptatl tribuDi. t. 5, 10. liaJiwiibM probibcndt. quominu* 11 d. B irihiiwrwii (al. tentftainam, et ' ' T. ad 3, 35, 10. , differendo dclectDm 7. tn di^ciii eH, v. ad 3, 8, 6. EKf^e aulem h. 1. naturK ingeDiiquc bumanL in- dolei adumbratur. — hoiiitut flawdo m alioi ■iMuiuil, et metuere vel debeant vel videautur. — iiyuriam iq;iiiigtiiiiif nliji, cf. ad 8, 32, 8. CAP. 66.)— 1. din oiini mMSnm dJcM, adcusatio ejiu, qucm alii nofaUet bw 2. fiinnwtMiteddeMuMcet.*. nd.CBp,65. 3. t«^iDiie psHc £ifiuilac,eapu1et>ceni- orum, ubi h«c porta eit, vel versue eam portam j vel rwwn» pro * nKiow, ex advcr- Bo. Cf. 2A, 25. el30. . CAP. 67.)- ratio ejus EtFu^eDMi«ii«tni; quibu* ultimii verbii ro «ucetur et 1d- vidie. 3. Cmmln oMrariai parttUM, popalarei, plebi hrentct, Valerlum et HoriUium. Cf. csp. 55 aq. — pltbi denum^fifri, in gra- tiam plebii, vel coa creari coDsulea, qtioc plcbi vellel, quamvif pslriniu bic iw^iHni. tiu csset. ■' Ita creari, iii maudari, ut plebi ^ratum et conimodum eiwt;" Buwr. 4. icttB pUii i^BMa Potnbiu, v, cap. 55. 5. Sotiau tn, nonne aatii e*t ? Hujns furmie et alia exempla, ctiam ap. Cic. oc- Cumiilt, led non imitaudai Em, 6. £i^iiiji ab luatt yrvpt eatat —* mtit (uAmDril, V. od 1, 33, 7. &fiiitte cnte emend. GroD, (qui etiam Aeuan poct Kof- Kun dclcntlum pulabal) et tidiKit aDt li- mile quid excidiiie post coplai conl. Schel- ler. — KoiuirBfon i« aggtrtm (coUcm, vrf vel potiuB aggerem Tarquinii Su- er auem aditus patet id V-ani.iiS"^ . :f. 22, 14, ( 7. in WK taDtum tvi, tn lui i CAP. fi80-Tr-l>.«>mrii«is • 1^9«,«^«^ 114 COMMBNTARIUS m UVIUM. %,f\. ^te, ^ w— iiiiiii rm ftr hM faou ho- ■taunn et VMtra heo tu fo^, ^^ public» conditio ita lii pejor. Cf. ad 2, 17, 2. 2, 47, 2. «t 42, 37» 1. Ita mox fvf «etfnr fuo (in) statu tunt, ut 22, 22, 7. 26, 28, pr. vel in hoe ftatu mm 30, 2. 33, 42. 34, 51. 35, 8. -^ QhmI tendfiii, plane ut Gr. Tori, £rn. Cf. ad 3, 9, 6. 4, 3» 2. 5, 6, 6. et al. ubi in adfectu plmunque poniiur, ut fere^ucii vel jMf diatJ 2. f familiaria et fartunam V, ad 1, 24. 11. 3« avnUtfalMiWytribunorum, quod miiiut boQestum et i^lorioeum ett, ueque foret ne- eeasarium, li ita vos ^rerctit, ut tuti tmtu vkrtnllft «iitra. -*- i» mnt imtrvm tlmmorm Ao- jTei cet. b«c a Demoeth. de Chenon. p. 79. ed. Brft. sumta ; Gron* 4. &tn»9 m^fin €ot^C¥mikm ft mfm vivUa, cf.aiia,72,4.et21,35,10, 5. Mimmo oaM imirtiii rfifarhim oet. t. ad onp65«ii.4. 6. fWfuaeaiMBtofutAir^itautsuummodo» non oubUeum comnuidum tidttft, b. e. spectet. v.aAlka4«6. ForCekg.ioyiieiiiretfidMt. *— erfmiliiorii piiMtoii eeu iirvidioie de tri- bunis. 7. naiifiitifliiwbi^QuUamvhahaherf, nihil valere, posse et estimari, ut 6, 18, 4. «lUiii npinli Juif nlhil Ail i. potttii ut Gr. filfls i. AtfSfir, ntai malii» oeuUihominum repente iubdttolus ium, vel, ut paisim, perii) maUs ni, tmrbanm eo isdiCMiiuin, m jc. ma^, (v. ad 1, 25, 11.) quam imUius, duces mmvdmu. Cf.ad7,3Q, 8. CAP. 69.)— 1. tfiMr ktUt mfHu, iciL ktUi ttnwm oan. 68 e&tr. quo rox taim spectat. Dum forii noittti, doml tribuni pi. «t turbas clvilei metuiMtur ; J>ul(. moeiii duo MSS. non male. — <2etnMtatto?Mm, e MS. Hariei. 1. 40mtMmm recepit Drak. Cl ad c. 60f II. 5* «— ioIuMaMrrMitcmy v. ad 3, 50, 1. 8. f«fficiii«>i«a, V. ad 1, 30« 9. '^ tW ro simjpL peo tum, ut uH pro 3. pfr pwftftioinw digmiatiM Palruai, v. ad 9> 45» 5. Mox i^erui^a tiMiiio et domamlo mAHi JUQgttntur ilne copula, neque saiis aptum est.h. L dfeiMdo, nisi oum Drak. •doeiierii de conatu domaudi. Seheller tm^ad. fiWM mUv, MaUm a/i^uaiilo. ««- fao - «MTfm, V. ad e. 36. u. 8. 4. ut finptMiniit nm fubliaam, v. ad 2, 04, 3« Verhavero oivrt oum coni^amfut -« o6» jN^gnote non tam verba Patrum ette viden- tur, quam ftcta eorom» a Livio narrata. Cetmvm longa ett h. L doctaoue diapota^ tio Dufciiri» qua probafaile ftkclt, tribunoe plibii Jam hoc aniio teoatoi, in quo hac oota iint» iaterfiiiise» isto autem Jure poet iublatos domum e re publioa deeeanriras et festitutam iptorum potettatem usos fiiitse, et antea non nisi vocati fuissent a oon*' iulibus. ,6^ oAmIImv iriiiiiitc partem patrie, cujus ttaqoe m quoque curaoda esset «t pn Sfcd furte leg. aipeUart triimmm pro potria, eos adloqui et hortari vi utcommuni prospiccrentsiilufii \ ad Div. 12, 28. Smatut pro Mwd^ pf^fatclur. 6. fotuaj oc^gTMiMtidt scU. oonmi, < no» dMlJMitit, (v. ad 1, U,<3.)qi illis repetitis mox adjiciuiitur, transpouenda suut. Cf. ad 4, 26 7. CoAortti qiufqva # Jbl eMiurfoa ipsM extra ordinem» quod ceteroi ebaut consules aut eorum Juiiu < trilmoi militum ; Drak. Cf. Li| Rom. 2, 8. — ftfna miUtaria fftvmta, ubi adservabantur. Cf. 7, 23. Dionys. 1. 10. p. 645. Qu bani habebant curam ftrarii» qu Satumierat. 8. wlunUUt MfiMNtibMi, b. e. ape 17 extr. et al. Cf. ad 3, 57, 6. 9. odiifoiaNim ab Urbe 2apidtm»i 10. eoitnt Rom. etitrii hoil eaiyyiMle, ut al. tonto, pn>pt e| f poiita. GAP. 70.)^l./afie verbii seq. V. not. 2. 6. et$i pramortui jam «t piMMi, cum jam amiserit, post tot flagitia. Epitheton si- mul ad senectutem cgos gpectat. Cf^ad cap. 62. n. 5. 7. Nee abnuitur, non negaverin&t ttec ne- gaverit facile quisquam, (ne Utiffantes Jiuidem) tf« /titMe, hunc agrum pubUcum iiisse populi Rom. eique adjudicandum» li alii Judice$i qutaa Rqiuu^, a partibuf essent sumti eumque populo Rom. a^iudi- cassent ; sed Jadicem sibi vindicare rem controversam, lemper turpe est» neque dedeeui judieH talia UvattKr^ minuitur, (^v. ad 3, 21. 5.) eaum bom, bonitete» |UMitin» Jore^ qno tibi rtHi ▼iwUcaie poMt- H2 COMMENTARIUS :x'* IN LIVII LIBRUM IV. \S:i ;i i4 CAP. 1.)'— 1* tamut iftftgtut^ inquietuSy tmimleiitofl. 2. dt eaimiAh Patrum et p«tit, ac si servum — - amsuUm I I Alii lepunt : plebejus ne consul quasi lex sit. Bauerus malebat % waUbit. — Eciiuid sentilis, v. phcfi ironice et cum contemtu ibatione dici solet pro : quod B est ; Germ. so Gott wiU.' << In- ^ dixit, ut nos fere Gottlob ! so ^kgehommen: at 40, 13, 2. pro : ere potest;" Baiier. m si, (v. ad 5, 51, 1.) nanjastos iMNi commentarios s. libro? pontifi' «Ifs Maximos, iu qiiibus Pontifex mes sina^ulorum aonorum mau- , "de quo v. Cic. de Or. 2, 12i et nspiciendi nobis potestas datur. I, vel siquidem, quoniam, adci- it cum Periz. \e%. etsi; Drak. tMm, au umquam, umquamnc, quod iudic^uantis est et inpati- tiam vehementt>r optaiitis per nem, ut passim ; cf. ad 9, 10, . Dukcr. et Drak. ad 24, 14. ,21-) ereditisfando auditum esse, 1 vobis iuuotuisie. s wuetoribus, v. ad 1, 17, 6, iumxmodo,sedcet. v. ad 1, 40, 1. iti Ofrinthiifilium, v. ad 1 , 34, 2. t Carmeulana natum, v. ad 1, 39, 9tUb natum, ip^oti), i^iobili ; lecus iiwdrrup Ktd kpijiTup in Ep. . Cf. Eurip. in lone v. 1 10. 837. 6, 6. 10. 2, 5, 15. et Wessel. Contra qui patrem eiere pouunt ; 1 10. 8, 9, ingetiio et virtute, v. . Mox forte leg. dum (quamdiu) inhtrgenus. m muHC vos pUbeji consutis, r. ad ^stivenasreges nonfastidierintf 6r. MiKvies, Schsf. MM eerte gentem cet Cf. 2, 16. ripoMis: eioi RoinaNo, «i cet. Sed met ctlaii^ Bauero. POfltprc- 13. paee beUoqua bomUf v. ad 4/ 2» Mox tetorrisms antt. codicet, et taMCn 3 MSS. pro detmrimU et tinii amsm, 14. noviskomisiibus, v. ad 1, 34, 8. CAP. 4.)— 1. M, ne si utUia qmdem tbstj rh ea refercndum ad in»ita: quod quo fui* lius adpareret, parentheseos sipoa es prsc. suBtulit Bauer. qui tamen vel sic woKiKov^oy orationem esse jam roonidt. Forte leg. £r, quod wmdum e$t /actnmy {muUa — populo) non, tu si utiU qmdm tit, fieri oportet f 2. non, nonne, (ut 6, 53 al.} dtoemvbi tulerunt, cf. ad 4, 1, 2. pcmmp fuMieo male- bat Gron. ut sup. 2, 1 , ubi v. not 3. BatBcri nota est : ** Vel csnRpio, vel jwMie» delen- dum ac vix est, quin prius. Ettmplo enim hic qui locus ? Utrum, ne quls siiniiem le« l^m ferret ? Quorsum, quum essct decem- viralis ? An, ue p^tricii sequerentur supcr- biam priorum ? At istud non a legCt std ab ipsorum fastu proficiscebMr.*^ — Q¥id tst aliud, V. ad c 2. n. 10. 3. pUri^ oriitfidi ex Alhams tt Stbisdt, T« 1, 17. et 30. -^autab r^iftiii i«fiin Patres, aut post reges txactotjussu popuU: ** mun post reffes exactos in hac re intervenisse jussmn subfra^umve populi, idemqiie adeo sab regibus necessarium fuisse, docet Dionys. 2, 47. 4, 3. 5,40. et sic adcipio, qutmi qoos- dani a Patribus in patricios cooptaios legi- mus, ut iuf. 10,B. et ap. Suet. Tit>. 1." Duk. 4. privatis consHHs, ita ut nou opus fuisset vobis leg^ illa, a decemviris lata* Cf. not. 7. — enubert t Patribus, per connubium ex ordiue (familia et gente) patrido iu plebe- juim, vcl, 39, 19., in gentem honestiorem, transire, ausser seinem Standt hturathen, Stroth. Cf. 10, 23. 26, 34. 39, 19. Sic con- tra innubere v. ad 1, 34, 4. 5. patrieiorum ista Ubido tst, v. c Appii decemviri. Tota oratio plena est acerba- rum quidem, sed et ^ravium verarumque scntentianim, que omnibus inculcand» sunt nobilibus. (i. Cur enim non confertu, insuper vel una et simul legem fertis, in ea additis. Simi- liter 10, 18pr. coruciivnmt bdUarn, slmul vel unanimi consensu omnibusqiie subfragiis sciverant, decreverant, velsimpl.sciveraiity 40,45. tempestas aUquot signa constramt, simnl, una stravit, vel simpl. stravit; eoHseribtrt, conquirtre, eondomart cet. v. Emestiad Suet. Claud. 38. et sup. ad 1, 32, 12. 7. QiMd priiiotoruin eomiiianim, rea privatt consilii et ab eo vel arbitrio hominum pen* de^s, ubiqut tomipsT fuit, ut, in fuam dmum innubere, per nuptias transire, euiqHtftmi^ ntt. com)enisset, aptum ftiisset, vel potius pla- cnisset, in eam nubertt, et, 1. et Pvk. inf. »4 44, 30.) m motrt- mmwn eun «( in domum suam due§nt. 8. tub U^i ft, viacula cciit/ici/Uy vinculia sab« jicitis. Pro : in vineulu^nt ^wb pro c2| ; Eru. 9. Qtiid enim in re e»( aliudy ut 10, 8, 10. etSen. £lp.ll6. . 1 0. patrem te^untur likeri^ hi j ura, g^tem oondUiuiMinque patrisj nun matris, adcipi ' unt CAP. 5.]— l. ennibu9 civibus ^fqua liberiM pariaf eftdm jura ct comnioday subfragio- rum ferendorum, oumiumhonoruw peten- dorum cet Cf. Ernc^ti clav. Cic. v. lihertet, . 3« Quid 1 «i cet. (wie wenn) pro : quiil diceretis faceretisvc, u 11011 cet. (wie warc' cs, weno) ut 9» 18 sd. Ernesti quid a pro qmtd dictumt vel ita leg^endum putabat^*- -r- bitjam experti euetU, v. 3» 55. et 3, 11. — -.- Seliicet etpewiKus et auiare dicitur, ut niminm et videlieet, (9, 17, 6. 32, 21, 14.) nostruinque freiUck, Hoc sensu passim obvUe vQcee ist«, et tum plerumque sig* na interrofc. adposita sunt, que removerl prvstat. 3. Si h£e infediet aliquis, (jitiooiij. Slg^on. quod vel auris legere jul>et ^ Baucr.) ferte nrmtmilnit belUif sempcr et ubivis sermum-s aerite •• spargtte de belUfi, 1>ella crej^te. Similiter uliquid fama et rutwnibm Jerrct quasi circumferre, 93» 31. 34, 36, 1« et ap. Tac Ann. 15, 46. 16, 2. CAP. 6.)— 1. rei «]Mrpf(uii,continuis, una «erie et continuatione recitatis, (qvtiomAiu . (cf. 33, 19 extr.) se vertiuet (v. ad 2, 3, 2.^ tn •Itereatiaum, alteFDum conloquium vel disputationem, que interrogatioiiibus et responais continetur. Cf. 8, 33. Cic. ad Att. 1, 16. et QuintiL 6, 4. Similiter perpetuum jHgum ct domtm montis dicitur 33, 6. et 41, 18. Cf. ad 9, 17, 6. — Mox pro re^- dit forte leg« reepQnderunt sc. conttules, vel mpmdetur, vel respondebatur ; nisi excidit nomen alteriua consulum. Bauerus mo- net, retpondet dictum esse pro retpomderunt^ BUt subplendum «OMui, so. ex consulibus. Neutrum satia placebit. a. fufld neate plebqpu anjpino, )u8 ea ca- pMBdi, hekeret, v. ad 9, 33, 3. 3. eemndmim Patrum et plebis dirmiae» aq«rasse. — M^piasri, auspicia capere. 4. QjoMm Cmntb0Ui -^ inf^ tnrt, plurf- mum fflom et auctoritaiis adeptu» estct. Cf. 5, 17 pr. P^ oiii trifrMai pre f9gtitifm$ w oet. Cf. cap, 1. Moa MiMitfa jNri^fipian malabat Gron. v. ad 1, 54, 1. 5. eAvSbue de vieterim ciiwwdiwrfMW, yt» ad 3, 60, 4. quem maxime tnbtmieii^ H preaaare ha- mimf vb qaam redundat^ atque lllud etrtC" this afiierit,ut simpl. otiosum : neque enim diitributiooem fiu^t cum altero «t, sed idem fere indlcat s Baner. Abest a MS. I^aveL 4. «. • priRffH^iif eeaeti peti^ honomi^ i^nuiuiiA ad^ ipinistrationc rei MiUiec, tunmiunfM ii- uerium plebi ettnbunii OQiiccssleie. Firti leg. pofiiSfiDMin. «-in CMilinitisiie ttirfiBliii 4t libertate, ob eaQu Cf. ad 1, 5, 6» — mear dum, pust. 6. diiifttdiitim aaifiM, magnitiidineM anfaii' Alio scnsu dicitur Tac. Ann. 3, 44. obi v. not. 3. CAP. 7.)— 1. ilani CCC.T cet. «. CCCXi a^ Diqnys, 1. 11. |>. 736. Cf. Prak. ad h. t et Dodweli. de cyclif diss. 10. §. 86. -* t OeeiUut; qu« gens plebeja fuit. lm%,7. Cle^ut, Dionys. 1. 1. eum vucat Tfvia KM- Xter (ita «crib. pro tuIr* KX&riia, quud rd ex oognomine iutelliipitur) SucfAAa. Ccte- rum tribuHi mititum eotmdari poteetate uifii ad a.V. c. 388., quo L. Scxtiui priranide plebe consid faotus, (v. 7, 1.^ crcati suat, sed nomiumquam et consules, prout IM plehs, seti Patres prarvaluissent certamim- buB. Illii autem liuc nomen IndituBt quod inter plcb^os maume emlnebauttri- buni militum. 2. pro Jirmatfi stetit jus, tamquam firivt- turo. Cf. ad 2, 7, 4. — vU^e ereuti, v.sd 6, 17,4. 3. CCurtiut, c«msul, (y. cap. 1.) pona ricti, vitiose, contradiscinlipam auffuralcmt tabemaeuhwi cepiuet, v. ad 1 , 6, 4. ct cf. Cic. de Div. 1, 17. 3, 35. H|b autem artn eraut patriciorum, qui auspicia ioli habe- bant et pn> lubitu comminiscebantup. 4. Legati ab Ardea AoMoai vfainitrt, v. ad 10, 14, 2. et 27, 5, 4. — ita (v. ad 1, 17, b.)de injuria querentet, de qua v. 3, 71. 72. 5. «iMi tempora empectaref ▼. ad 1, 56, 10. — ff rem imtegram relaiurot, v. ad 3, 5, 1« 6. Interrex ac seimtut roniuium comitia «t Aa&iaRturtmduiu, couteodunt, uperam dant, peracere conautur. Cf. 7, 22, 2. 10. 1, 3. 21, 33, 4. 28, 18, 2. 32, 32. 37, 53. et moa ad c. 8. n. 6. — Cfrlaiiiin time ejfeetu, quo so piliil profecturoR prospiciebant, in Imi- ^'oip apud primwret Patrum rdiquere, omisefe in eorum g^ratiam, ut loco beneficii Tel per beneficium qiwsi suum inpetrarent con- suiatum. 7. Lidniuf Moiir, hlitoricua. Cf. ad 3, 5, 9. et Ind. r^ Libn inifii, in Untno acrtnti, et adservati od MoneUt ao. «dem, (v. ad 1, 33, 6.) h. e. in lede Junonie Monets, fda qua v. ad 6, 20, 11. et 7, 36.) piiaclannalca pop. Rom. Cf. cap. 13. 30. 23. et DodwclL in Adpend. Prmlectt. Academ. p, 654 iqf|. tnwnte 8c. esie comuluni nomina. CAP. 8.^—1. hauddMtaemmUame'^ unds mox eadem vox ofiifluiifria dclenda videlnr. 3« fOMhif ifuificai^ui afatnnc ; sed cur.iion et ordo plebejua, cujiis hominei ita notabat Censor, ut eos tribu aut centuria moverrt, tel, ut Asconiua dlcit^ ut hi Cferituoi tnliu- laa inferrentur, ac per hoc noi^ eticnt fa& albo centurifle sun ? Hinc non ikiBle StnnAi.- r V4 . I i '-i COMMENTARIUS IN LlVlUM. 4, 10. 119 «fiii^ MHidiJii, eenturim, vel potiun, iiibu9«lam AfSS le^tur, eentttri' emturiarumque) deeorh dedeearia^ niBi malis deteriptio, De muuere r. Cic. de lefc. 3, 3. — VeetlpUa anltLf quie uto vectura mercium itty ut 40, 51, 11. sed iu geiiere, DDes reditus publici e decumis, !t poitorio. V. Kmesti clav. Cic. » p$r tnuUm anmm {17, v. supj 3, Of T. ad 1, 44, 1. -*•• eperm erut^ If 10. — Mentio inlata ab Cantu* ttumt mox non male conj. Pi|^b. Iai310. biyaM et tahularum curd, cora tabu- ilicarum (h. e. codicum cera* quJbut SCta, lef^es, ratioucs et n vccU^lium, alicique res pub- Dsu, judiclis, senatu, comitii8« l^abautur) ct conficieudarum, ario, (^rcMo) quod in atrio Li- *at, cusUKlicudarum. Cf. 43, 16. orw Ca«aub. ad Suct. Auf^. 29. .egr. et tdnUarum eum euHodiaque. lest lex s. prsscriptum et norma, quaui aliqutd fkciendum e^t; , fi7, 1 1. ct 26, 24, 5. Ihinc for- dif certa praescriptio, roethodus c qua ccnsud rst ageudus; (cf. .farmHla cognitionia 40, 12. (ubi v. orma judicii, proprie modus a Kscriptus judicibus, ut ad eum adiciuni, et ex eu iuteile^ut, nmodo cof^osccnduin judicau- it : unde et formulam jurit «m* Uuere diciiur 39, 26 extr. meesmriam, h. c. necesiarii, quam iendidi et ma^na di^rnitate coii- wterii praeurationem intuentes et .Y. adl, 1,6. sms. tetendere adversus ' Patre s coDsilium, contcodere, puf^a- tn. Cf. 5, 24, 6. 8, 1£>, 8. 10, 6, a sup. ad c. 7. n. 6. iiija Sempnmiumqua cet. Cf. sup. . Scd le^. dubitatur e MS. LoveL ett. ante Ald. mUdum^ inte^^m, erasHianim, r tetidum b. e. totum s. integjum raverat. h- 1. qHtBqut uiia in Deerum irat la, (v. ad % 3. 2.) b. c. iram D. vcl potias MrtMil sc. pspa/tvcl b. c. irm divinsi tribtiunt, vel iadida e)u8 etcffectas hujus cmi- «■Dtor. Cf. loc. shniL 28, 1 1 pr. ■ fliprpMrii^ plct>e|i gCDeris t.. or-^ d 1,17,2. m ttHderti ad tui ordinit vd, m ff parlis sua boniocm (sc ple- randum incliuare s. convertere lailet seditioniim cansas mcioo- , Polit. 5, 4. — tii«rapsrttf 34. taiDiiliif 10, 28. metuent 22, 3. tncirtai 4« 23. 24| 24. rtfrTui, perUut cet. qUc comporavit Stroth. ad 24, 22. Hcc et alia Qrseeonim dieu more ctpassim obvia. Permnlta laodaTi cxempla in AdpciMJice Silio adiiti» pw 171. 172. 5. veiut nontaHa eimiaie raHt, ▼. ad2, bf 9. 6. pnBdpixi./Mi dat ad vctpcrumf (ut 4, i>. ct 25, 34 , 5.) ad fincm fettioantc. Sic pnm* ceps in ebeatum toi erat 10, 42 pr. sil ai Mtii. iMn»i 9, 32. (ubi v. not 4.) forte ct tcr pne- ceps 44, 30 pr. ubi v. noL 1. 7. Quaria «Jjriiia, hora matuti&a tcrtia. Cf. ad Sil. 7, 154 sq. Signa preferre^ movcra s. promoverc castra s. militct, osrriidlcm. 8. muro Arde€ braehium in^ueueratf partem munttionis ez reliquo opcre tranivcrsim procurrentem, ut ferc 0F«ni, qa« TenaiUa liodie dicunt, h. L CAnaniytinifidnMwii od. Linie, ct 22, 52 pr. (ubi cf. Dralc.) a^r trausversus, "Str. Braehia, Gr. oKikri, (ut ap. PolyaEu. p. 84. et Diodor. 13, 107.) muni- tioues carumque inpr. partes prominentcs, vel in longritudinem directae, vcl curvalse in modum arcus. v. 4, 22, 52. 38, 5. Inttp. Suei. Claud. 20. Frontin. Strat. 3, 17, 5. Hirt b. Alex. 30. Prop. 3, 20. al. 21, 24. Virg. A. 3, 535. if^unjeni, ut 10, 34. 27, 41. al. CAP. 10.)— I. rapto ta diemjrumente, quo- vis die, singiilis diebos, nt 8, 23, 8. 31, 29. 34, 19. et ad diem 23, 21, 1. ia karat ap. Horat. Sat. 2, 7, 10. al. niti malit cxpli- care pro uno dif, ia onum dicm, vd JoDgere cum oliiiirei, ot tit diem «itert rtpto 22, 39, 6. 2. Voiteieriguam tptm, qn« ipait reUqaa et ifi armit tantum posita erat, fiuiai ttntat» mnt, (ut 21, 12. 44, 45. et aLeiia qaavlt, omni rdiqiia te. tpc (sive poclt tlve fti|^ nndi^ abteitm; v. ad 35, 32, 4. iflre ctlam passun dicuutnr rellqaa, at t& pAtf tMM^ iMjfs arpanht cet Cf. 1» 12, 8. 2, 23^ 9. 11. 3, 54. 5, 13. 6, 1. 7, 26. 8, 25. 9, 4* 21, 27. 22, 1 1. 30. M. 23, 40. 24. I. », U. 4«. 12. 41,8. 3. mftJi^MBiaafli^T. 0^3,28,7. -*- A^- iMMMr sc. CoBtol, qu« vos eddiu \m mfkVdm edd., sed passim cmiti» ett. Cf« prioew hujut capu et ad 32, ll^ 4« 4. Aama eeroM ts poUiaaM feriMv. t^ ed 5. oMftOT n^MisM jmadif t. 3, 71. 791— V. «13, 15^1« 120 COMMENTARIUS IN LIVIUM. 4, 14. 6. ptieitifis fioaiMfioam euram, pro dam»» tiett, T. ad 1, 1, 6. — pmt iptum, empha- tioe, rjiu personain. • CAP. 11.) — 1. quo mqfcri glorict rtrvm tub- cmkrt, b. e. quo majoris gloris viris s. cou- salibus cet., abstr. pro concr. ut 24, 5 pr. tubetderttMtttearitati Hieronis, h. e. Hieroni tam caro dvibus, et 37, 58, 5. nt eogHomitd Jratrit cederet^ forte et 9, 18. maUgtUit rtbut aUeriut mibeeimm ttt, Cf. ad 3, 15, 8. et ad JttvenaL 4, 39. 81. etSil. 4, 599. 2. tfi rf prtKtpiti, v. ad Prsfat. n. 12.— vtflemiamjudicii,, v. 3, 71. 72. Hsc vera SCti causa non palam relaia in tabulatf (v. ad cap. 8. n. 4.) sed alia, eaque similata, ut pleba fet tribuni ig^orarent^ a consulibus esee tfutnii», capturo, conit/ttuii, judieii in- fiimisy cujus iUi audores fuerant, reictn- deitdif toUcndi, inritum illud fisciendi. 3. eolmt'eo — teriberentur, b. e. mitte- rentur scribendi, ut 5, 24, 2. 4. ii«pr«Mori6usfiudcm Patrumtatit adctpti^ grati, fued mhil gratite eujuiquam dedetant, quod in distriliuendis af^ris nuUius auctori- tatem seu p^tiam sequuti essent, haud fitvore vel amicitia alicujus se ab justo ab- dud passi cssent, Stroth. Cf. ad 3, 58, 4. — — ocioiit adteripti sdl. veteribus colonis. Al. eoletut, quod facilius est. At cf. 8, 14, 7. CAP. 12.)— 1 . per ttetttionem pld^is a Patri- but, v. ad2, 18, 1. 2. a PocttUo, ^ii tribunus plebis superiore anno fuerat, et ut tam a)p4 dividerentur plebi, quam tribuni militum cousul pot. crearentur, contenderat ; (qus tamen oin- nia Livius supra silentio prsptermisit) nunc vero tribunut p/. Herum faetus ett denuneiando ea tpso, Yu e. se casdem n)^tioues iaturuni.* 3.-ri;^oprDpeper largitimis dulcedinem, per periculosas larf^itiones Sp. Mslii, reg^i consiUa a^tantis, (v. cap. 13.) tn cen^ices ad- eepto a populo Rom., quod propr. dicitur de animalibus, quonim cervicibus ju^ inpo- uuutur. — Adgratxtre de pondere dicitur, quod oneri per se jam i^ravi superadditur, Stroth. Cf. 6, 27 pr. 22, 8. 44, 7. Sic et prviiierv, etoneroreonerosiusgjaviusque red- dcrc, ct hinc augere 5, 39, 8. 34, 62, 2. 38, 56 Mtr. ut contra lerare et elevare. Cf. ad 3, 13, 1. 3, 21, 5. et Tac Ann. 1, 69, 7. 4. ^epe deorum eeuuMm resistipoiuistet , sc. qidn obruerentur res, vel obmeretur res fa. c. res pubUca Rom. ut inf. cap. 43 cxtr. AIU lcpint sieti^ de quo v. ad 2, 29, 7. Sed ita quoque reponendum poeimMnr sc. res adgraYatc •— Casywrt a/ame mala, initium midorum fiiit famcs. '^ 5. diilceUi; at io omnibus MSS. et edd. antt.rct publiem^ quod miuus quidem aptum, sed non plane ioeptum est. v. ad 2, 64, 3. 5. ^cniu idem hominum, sc. qui cocmerent frumentum. — Mox pro concioiMi Gron. conj. eoicioNCf, h. e. coetus clandestinoty ut mox artut plebiL v. ad 2, 28, 3. -Sed eca* ctonci eodem quoque sensu capi pottimt. 6. 7cfnpianoni/iunstarc,constitutum,defi- nitum esse. Similiter ttntentia ti ttat, h. c non dubia est, scmI certa et iirma, (ut al. ei eonttat) 21 , 29. 30 pr. 30, 4. et non Sdtai «on* jta&at animii 27, 44 pr. Cf. ad 32, 19, 5, 7. contulem atietorem, v. ad 2t 58/ 1* CAP. 14.)— 1. gtMMi m fonm detemMmH^ T. ad 2, 54, 13. 2. fiotiM$rmaemir«¥kfywmv^4mml'» COMMENTARIUS IN LIVIUM. 4, 16. 121 f^pens dietatoriam mqjestatem uireret, exijferet. — txperte»^ 'wMmregni a Mxlio a^tatorum. iriMte e^to, v. ad 2, 12, 10. Ms- lictatoris occisum tradunt alii. V.n. i. —1. incerta eiistimatione, \udicio, 4,41, 2. 23,47, 3. 34. 2.) afsti- t alii leguct : nam astimare non ptarc 8. reputare, sed ctiam, eo^Doscere, judicarc : cf. ad 15^21, 1. at exiftimare aliquid de aliqua r«dicitur ; v. ad Prsf. €. ad 34, 2. et Iiitpp. Suet. Ca- feieti, h. e. ^uum uicerta 8. du- Ititudo, quid de hoc facto exis- idicaret. Cf. 22, 59, 7. 30. 23, •napai crimine,utcrimine innoxiut 14. 7, 20. eamutforiunamy causs respou. ! bouam sive nialam ; vel eam- uun nunc experius sit. — na- legeeijHe, ut interferrum et arma 10, 16, 2. Cf. ad 5, 37, 6. et 1.3,335. fUiet regiSf immo nepotetf Uberoe ty qui Tarc|uiDia sorore re^is r. l, 56. Huic Sig^u. dolet vo* am a multis MSS abcst, et voc. dcipit, ut iutelle^ntur Vitcliii ex duabus sororibus Collatiui Bpit. II. n. 1. Eosdem sig^uifi- I pro co^iato regis dici, puta- $ed de solis Bruti filiis h. I. scr- • propter verha seqq. a patre m- vMjwt, et vcl nqpotes uounum- dici, vel potius rci augeiida; ctos, vel Livium memoria lap- 3net Drak. (jus omnia parum uut. Forte lutfcrpolatores iu- oMs pro ntpoiibus obtruserc. Cf. . n. 1. Mox propter pactianem Bauer. Mi/ciafos sc. scirct. — bu8 vel eximio quodum albo, opimo et auratis cornibus donatos leg^mus 7,26. 37. et 26, 48 extr. ut heriKis Homericis tem- poribus, quibus census erat in pecudibus ; uude ex iis et priemia proponi solebant et mulct» inro^ri. Cf. Plin. 33, 2. et lotpp. Hom. II. 3, 449. et {', 236. Ad sacrificium tamen spectat locus 25, 12. (conl. Macrob. Sat. I, 17.) ul)i rcpehmus tacra bobut eo- prisque auratis Apdiini et Latonmfacta Gr^eo ritu: uam Graeci, humaoos adfectus mo- resque ad deos transferre soliti, iu publicis potissimum et majoribus sacrificiis vel gravi calamitate inminente oblatif , victimas, ut eo gratiores diis e»scnt, non niodo corouis, iufulis et floribus, sed auratis ctiam comi- bus oriiabant. v. Pliu. 33, 3. s. 12. (qui ma- joresdumtaxatliostias ita decorntas tradit; quod falsum cssc, vcl. cx Liv. 25, 12. iutel- lcgitur) Hom. II. 10,294. Odyss. 3, 382 sq. 425 sq. 433 sq. Virg. A. 9, 627. Broukh. ad Tibull. 4, 1, 15. ct Lakemacbcri Obss. phi- lol. P. 1. obs. 3. de ritu juchiico, coraua victims deaurandi coronaudlque p. 79 sq. li, asnbut in modiot Mtimatum, modio quo- vis non pluris vcndito quam uuo asse ; qui tamen tum libralis erat. — apud quot" dam auctoret, ut et ad Plin. 18| 3. 8. 4^^ — o6ciiiutsw, V. ad 3, 36, 12. 4,faltum imaginit tituiun, titulum, trSbu' nut olebis, falso subscriptum imafini Mi- nucii cum aliis titidit s. indicibus Mnonim remmque in quovis ma|^stratu gettarun. Cf. 8, 40. 10, 7 extr. 22, 31 extr. — lege cautum^ V. ad 1, 53, 1. et de hac 2isg«3, 65. . 5. m keii tribuiiofiiia wXLi u( ib«m^ 122 COMMENTARIUS IN UVIUM. 4, 19. Item da honoribus vel mag^timtibufl, eo- nimquo numero, ut 4, 57 extr. 5, 2, 10. 6, 37,3. 8, 35, 7. 10, 8, 15. 35, 10, 1. 42, 34, 11. Similiter iWtlirovariy ai x»f^ di^^it Polyb. 35, 4, 4« ut ioM vacua rdinqHwUur sup. 3f 35, 2. Gall. luphem «enmtff. 6. PreUUut tubfragui QukUh, uite eum, adeoque prlmus, est creatus. GAP. 17.)^1. Lmrtm TUimiiiliiM, v. ad 2, 9, 1. <— Ckdium TuUmm, ▼. ad 3, 1, 1. £Jp. AnUkm, aL Nmttnm, De utroque v. Drak. ad h. L et Intpp. Cic. PhiL 9, 3. ct Plia. 34, 6.S. 11. 2. MMm ^ui am^^iMiii ret. cujusmodi v. c. Ailsset, si interfopantibus Fidenatibus, utrum lefati Rom. ipsi trucidandl vide- rentiir, ad pn^terum Jmetum Umrarum (unice intentus aless) exclamasset: ep» ttns/Stroth. 3. Nfs dmndtf postquam satiatus Itido ad seria redierit, m AufTortin vtmm e&tefaeimit, elfecisse ut horrcret illud. — respieere spem «iiaM^uIlsm veniam vel quidquam exspec- tare et spcrare ; nain respiciendi ^stus iudicat exspectatiunein et spcm ) Eni. Cf. c. 46. n. 6. 4. Legatorum ttaiutt pubUet m Rcttruf (v. ad 1, 34, 14.) pttittt tunt, cf. Piiu. 34, 6. s. 11. et Clc. Pi»il. 9, 2. — prgttrquamjiniti' mit cet. V. ad 5, 14, 5. 5. ad eurttn twnm^ rerum mAf/ eontrovtrne fitit, V. ad 1, 7, 7. et 3, 5, 6. 6. ex eotUegio priorit annif ex conle^s, vel fpiod conlegae Tueraut anoo superiori. Cf. cap.22. 24. 26. 49, 5, 18. et ad 3, 15, 8.— eMtiiriiifict veteret belUperiti, ut miUtet reterest periti hottium heiUque 34, 17. Vocem prrifi delendam putabat Gron. Slc reteres Mli, eptrit, miUUm cet. passim dicuntur Taciio et Doetis, non Livio. Cf. ad Tac. 1, 20, 5. /. eoUeti[ua inter Fidenas — ceperunt sc. hostes, (cf. ad 2, 56, 1. sed et ad 28, 12, 8.) rrferenm cattra^ ut reftrrt pedim, et contm prtferrt eattra s. tigna — ^iaim i^^ioiief FaU- sosniiii venerunt auxiUo Vejentibus et Fi- denatibus. Cf.cap. i8med. — caUraEtruS' Ainiiii,Faliscorumy quorumurbs Falcrii. 8. ad amfiuenjtet (v. ad 1, 27, 3.) eontedk, castra ^suit, — qua parte asTut, pctere ri- pas utnuscpie amnis, ad eas perveulra po- terat, et indoles ac situs riparum permitte- hat, ut «Nititaiefito sive vaUo inUrpotilo tectus eas adire posset ; Dralc. Stqui amnes, b. c. fR«mfliaius, a tertia vero vallo tectus esset; Stroth. De locutione fB^tii ripat cf. ad 32, 6, 3. ad SU. 1, 141. 2, 87. Gron. ad Sen. £p. 76. Burm. ad VaL Fl. lyS. et66. — mai!Jsiiitdiix(r,v.ad 1,29,3. CAP. 18.)— 1. ne bnginqmm nUUtiam, loQ^am, diutumam, (at et longut pro lnii* ^tNjMDdintur) nm pottttnitHT Ftdmif ne cam ftamquam onus) diatiut flerre recuiamt, detrectarent, ^varentur ; nisi hngviqm est remota, et exponere malla m praciil ift doma mUitiam egre paterentwrf qnod modo dixerat Livlus. 2. V^ent, Vejentium rex Tolunnitts*t al. Romanut v. ad 32, 11,4. — itUer dkm- eationmf ut c. 19. fnt«r pNBttMfls, h. e. dom proDliantur, et .^2, 22. tiiterfideten«dum bbi est| ooctu. Cf. ad 24, 30, 1. 36. 20. 99, 1» 2. Chpifo^iiiiii Quinethu, v. ad 3. 1, 1. 3. arem Remaitam rupeetmU cati ▼. a4 1| 6,4. — timul, simulac, qnanpriHium, (tt mox iterum, et passim) csii ria tdmimif^ V. ad 1,36, 3. 4. #^iiwiigiie«fift«t,catervatimctciimla- petu (v.ad 1, 14, 7.) persequcntibnt, «r- gentibus, prementibus l>6slem Bemtakf «t de iisdem 5, 28, 6. «* trmkebsU tertmnm, v* ad 2, 61, 6. CAP. 19.)— 1. qumeumqme paite tt t. Htf intendistet, quo se vertisset, iviaset, contm* disset ; ut intendere tt 10, 43. 21, 29. 3P< iutendert (vertere, dirigere) iter mliqnd 10, 43, G. 21, 29, 5. 22, 9, 4. ct Mlinaacp^- rutin 2, .50. 21, 6, 5. 28, 41. i.intendilm boc cap. extr., et simpl. tendere sc. se i. itar K cureum 9, 37« 10,36. 21, 31. 23, 34. 25^38. Inde ct 24, 5, 4. tendertad Cmrthmginimutt ti aUi aUo tendunt 24, 28 pr. ubi mux tvnan. dicitur od Carthagtnieniet ineUnmrm e%amMit trahunt ret, H inc etiam intendH pergere, ds- oere cet. 27,42. 36, 44.45.38, 2.pio rnlfliM tt s. animum s. anhno, h. c. perpendity vei constituir, vel amtendit, adnititur. 2. infeua eutpidt in hunc iiiiicin/ert«r, v. adl, fe, 2. 3. te in pedes (ut al. pedihut) exeepit, ex cquo desiliit iii peUes h. e. terram, ut coa- tra subficere (h. e. sursum, in altum )acert, ut tubmitt^re, tubrigere et al.) tt t. ciifatai i» «Ttmm 6, 24.31,37. 4. umbont resupinat, media cltpei paite, bftfpaX^* n^o hostes repelli sdebant. Cf. 5, 47, 6. 9, 41, 11. .30, .34 pr. Curl. 3, 10. Martial. 3,46. Sil. 2, 256. 14, 135. 15» 797. 5. repetihm nupiiltf, iterum iterumanepa- titum s. ictum, ut ap. Ovid. MeU 4, 733. 5, 473. 6, 20 al. ad terram adfixU, ut 8, 7. ietrm a, Cf. ad 21, 35, 10. — Mputfiit abaeimm pro oAieteMm Drak. more suo scriptlt. Jla- eidere vel abeidere, unde abeeimu vcl «Mws H abteieUt s e^cidif , media produda, «a oia vil ab et cmdere compotrtom est, tliiliiiltiawtiii, unde oMmiret abteidit mcdia eeafepfm» «a ab et jeindtrt. Verba itaque sunl fero tfmm onyroa : uade admodum variaat aditoM etfluctuant. Cf. Drak. ad 31, 34. QvaK. ad 45, 5. > Duker. ad Flor.2, 2. Oadaad. ad Frontin. Strat. 1, 4, 7. et allot, quoala»i davi ad Sil. 3, 552. 15, 470. 6. loeerum nmtitim, ob cam, ea ■djutt ) «I passim ablat. 7. Jliifr prmUmm, n M •» 19. Br COMMENTARIUS IN LIVIUM. 4,'«. ^)— I, $potu npima gtrent, ^ ct ■ Fmtni pnipi RiHuilf ijkilia, qut aum, DjitiHu adptUiita ct wla, elc MUai)i«Mal(iraRl, (v.id 1,10,3.) «onlo,./ini, i&mqii&ia (bwiHfumi lua vd poilibui bribuive Kiiipli : dc (|un niore v. liid., ai\ 10, 2, I. 1, t!17 ic]. 14, 650. Lt lienxun. r. c 7. — CBnuiiii iiunulifa), ru- ita M Htcmporalia, niTiwxfJi^ luibui lUtc nirlri, nec iiunieri vel rhjfthiui ratio habcbatur, « nun rr, Qutu iu triiiitiphiB nuire. Cf. P. 7, 10, ct 11.1. 10, 30. 21, 29 pr. itu^ iacauJilu ott rudis, iiiriilt*, M)24,t4, Z. Gt7, 2. ubi iiafni ■n «Hmn JiAnm ^wId, v. ail 3, (I ■pii»* ifuJia Wiciiliir Cft. tcd v. ).etiii|ir. Pcrizoii I. I. p. 2S0 sq. 'umo^te, quain drkotc rt in^uiuiii: : Livii cainit iiiliitlravil. ■ ^ ffipUii, tlwrari tinluo, iiun-ip- Au|ri"a l('Ctii9, sed hauil duliie •M Coiio iu^icriptus, quoil iu fioe , tradltur ; iiain cju* tempuribug Uiiucrat rariaaimuii, [v.ti, 1 rr.) iinaf iiiEtqiic siiie tituljg et uoiiii- m postea adjicifbaiitiir, et iiKpc lcunitr. (v. «up.ad rap. Ifi. U.4,) irte fuit, A. fomtlh il. f. Caa Opima — Jari Ferlrii Dnllta,- rap. Ifi. U.4,) Siei< » h. t: cw. 1. r. , fiun : illui: on quaudu, i(ta ipulia re)irrit. , S9, 1. Aa tituluii ftiit, A. Cor- , et tam Augustui quam librarii ijiiicap. pcriwrain oou niodo bii voc. Cot., teii ctiam Cminl, non poanerunt 1 Sed hoc minu» pro- k, et liierii C»., iutiiulii po siiei inler cetcn iipoll>rlelncto,ier^ii^i, iit Kiulo aule lihiliii ^nliii ■naeri/iftu : nam il oniaui tuiniKinhahiicruiitliiriculltiMM, ccrtc Itali) Duk. Cf. Lipn, mil. Rom. 3,6. Iharoe* linur, rx varti* linli invlcein lupori- lii compacto ; unde mililc« /unciApaiiri ; (v. ad 811. 3, 269 tq.) noD vero KiilMla Itgi» Somultium 10,38, il. 6. i/xiiu Hnpli, uovl et refecti, •Mtami, vcl aDclorem tacnndutn, rc^tituturem, 7. Qiii emir •c. ■dRrmantlum, (polia opl- ma ■ CuMo trlb. mil. eapta eiic, a', b. c. ntrum i. «ti, (v. ad 1,57, }.)iil intmrt, In co, M iud« ortus. fwarf fMi, «dmodum Mterai, vetustioimi, (iit 1, 3. et 33, 45. nbl v. Drak.) ■nMfai, rl libri linlri, in irrfi npMllf Mimiiit, (y. iup. iid cap. 7, n. 7.) M» ifeiinHi ■nnfl pMI belli huju» cum TolumnEo |^tl In iiiniFnlionrm, (a. V. i'.326. de quo v. inf. cip. 30.) Ciiimiii amnirm habant, qunm ilie pntiuK hoc a. V. c. 317 cnn